Nasza strona zapisuje niewielkie pliki tekstowe, nazywane ciasteczkami (ang. cookies) na Twoim urządzeniu w celu lepszego dostosowania treści oraz dla celów statystycznych. Możesz wyłączyć możliwość ich zapisu, zmieniając ustawienia Twojej przeglądarki. Korzystanie z naszej strony bez zmiany ustawień oznacza zgodę na przechowywanie cookies w Twoim urządzeniu. Więcej informacji o plikach cookies.

Zgadzam się

r e k l a m a

Partner serwisu

Zmiany w ONW nie dla wszystkich korzystne

Pieniądze i Prawo Pieniądze dla rolnika
Data publikacji 28.11.2018r.

Od 2019 roku będą obowiązywały nowe sposoby wyznaczania ONW. Zmiany dotyczą głównie obszarów zakwalifikowanych do ONW typu nizinnego oraz ONW ze specyficznymi utrudnieniami. ONW typu górskiego pozostanie po staremu. Do wsparcia włączono obszary miejskie. Niektóre gospodarstwa zyskają na zmianach, inne z kolei stracą.

Projekt rozporządzenia w tej sprawie trafił do konsultacji społecznych, warto więc dokładnie przyjrzeć się proponowanym zmianom na etapie, w którym można jeszcze coś zrobić. Dokument ten wraz z załącznikiem, w którym po wykazie gmin można sprawdzić, czy rolnik będzie otrzymywał płatności ONW i jakie, znajduje się na stronie internetowej resortu rolnictwa (legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12318056).

r e k l a m a



Takie same zasady w całej UE

Proponowane zmiany wynikają z konieczności dostosowania obecnych przepisów wyznaczania ONW do uregulowań unijnych. Z kolei one są następstwem zaleceń Europejskiego Trybunału Obrachunkowego z 2003 r, który dokonał oceny funkcjonowania instrumentu ONW. W jego opinii w całej Unii jest zbyt duża różnorodność kryteriów na podstawie których wyznacza się ONW. W rozporządzeniu PE i Rady z 17 grudnia 2013 r. określono nowe zasady wyznaczania ONW według systemu jednolitego dla całej Unii. Musimy go wprowadzić od 2019 r., co oznacza zmiany w PROW 2014–2020. W całej Unii przy wyznaczaniu tych obszarów muszą być uwzględnione jednakowe kryteria biofizyczne dotyczące klimatu, gleby oraz ukształtowania terenu. Jednocześnie postanowiono, iż obszary posiadają znaczące ograniczenia naturalne, jeśli co najmniej 60% użytków rolnych w gminie lub obrębie ewidencyjnym spełnia co najmniej jedno z kryteriów biofizycznych. W Polsce nad wyznaczeniem obszarów ONW według nowych zasad pracowali wspólnie IUNG, IERiGŻ, IMiGW, stacje chemiczno-rolnicze, ARiMR oraz GIW.

Jakie zmiany?

Postanowiono, że od 2019 r. obszary ONW typu nizinnego zostaną zastąpione przez ONW z ograniczeniami naturalnymi. Podobnie jak obecnie, wysokość płatności na grunty położone w tej strefie będzie uzależniona od stopnia utrudnień dla produkcji rolnej mierzonego wartością Wskaźnika Waloryzacji Rolniczej Przestrzeni Produkcyjnej. ONW z ograniczeniami naturalnymi będą podzielone na dwie strefy. Do strefy I zakwalifikowano obszary z wartością WWRPP powyżej 52 punktów, a do strefy II pozostałe.



  • Od przyszłego roku będą obowiązywały nowe obszary ONW. Nie dla wszystkich rolników zmiany będą korzystne

Z kolei obszary ONW typu ze specyficznymi utrudnieniami od przyszłego roku zostaną rozszerzone i podzielone na dwie strefy: strefa I – niekorzystne warunki o walorach przyrodniczo-turystycznych oraz strefa II – podgórska. Wysokie walory przyrodnicze i turystyczne określono w oparciu o WWRPP oraz cenność przyrodniczo-turystyczną (WCPT). Natomiast podgórskie według dotychczasowego podejścia, tzn. do tej strefy zakwalifikowano gminy (obręby ewidencyjne), w których co najmniej 50% powierzchni użytków rolnych znajduje się powyżej 350 m n.p.m. i występują złożone problemy wynikające z rozdrobnienia struktury agrarnej i niekorzystnej rzeźby terenu, a jednocześnie są one znaczące dla rozwoju turystyki, zachowania krajobrazu i ochrony dziedzictwa kulturowego.

Warto zaznaczyć, iż do ONW typu specyficznego strefa II zakwalifikowano obszary z niekorzystnymi warunkami o wartości WWRPP poniżej 52 punktów, których nie włączono do ONW z ograniczeniami naturalnymi na podstawie kryteriów biofizycznych.


Zmiany w ONW
Program Rozwoju Obszarów Wiejskich 2014–2020
Lata 2014–2018 Od 2019 roku
ONW typu nizinnego strefy nizinnej I 179 zł/ha ONW z ograniczeniami naturalnymi strefa I 179 zł/ha
ONW typu nizinnego strefy nizinnej II 264 zł/ha ONW z ograniczeniami naturalnymi strefa II 264 zł/ha
ONW
ze specyficznymi utrudnieniami
264 zł/ha ONW typu specyficznego strefa I (niekorzystne warunki o walorach przyrodniczo-turystycznych) 179 zł/ha
ONW typu specyficznego strefa II (podgórskie) 264 zł/ha
ONW typu górskiego 320 zł/ha lub 450 zl/ha ONW typu górskiego 320 zł/ha lub 450 zl/ha
Brak - ONW (wszystkie typy) na tereny miejskie  w zależności od typu ONW


Jeśli chodzi natomiast o ONW typu górskiego, to wszystko pozostaje tak, jak było. Do tego typu obszarów zalicza się więc gminy (obręby ewidencyjne), w których ponad połowa użytków rolnych położona jest na wysokości 500 m n.p.m.

Zupełną nowością jest propozycja wsparcia użytków rolnych na obszarach miejskich. Tak więc wsparciem ma być objęty teren zakwalifikowany do któregoś z obszarów ONW, niezależnie od tego, czy jest on położony na wsi, czy w mieście.

Przejściowe płatności

Rolnicy, których gospodarstwa według nowej metody wyznaczania ONW nie znajdą się na obszarze ONW z ograniczeniami naturalnymi, a wcześniej pobierali dopłaty z tytułu ONW typu nizinnego, otrzymają przez pierwsze dwa lata wsparcie przejściowe. W przyszłym roku będzie im się należało nie więcej niż 80% średniej płatności ONW, jaką otrzymywali z PROW 2007–2013. W 2020 r. natomiast nie więcej niż 20%, ale nie mniej niż 25 euro/ha. Takie przejściowe wsparcie nie jest przewidziane dla rolników, których gospodarstwa były na innych obszarach ONW, a teraz z niego wypadły.

Jak zmienią się stawki płatności dla nowych typów ONW, prezentujemy w tabeli. Należy mieć na uwadze, iż płatności z tytułu ONW będą podlegały, jak dotychczas, degresywności (im większa powierzchnia, tym niższe dopłaty) na poziomie gospodarstwa, w zależności od łącznej powierzchni działek rolnych lub ich części objętych pomocą.

W zależności od tej powierzchni, płatność przyznawana jest w następującym wymiarze:
  1. od 1 do 25 ha – 100% płatności,
  2. od 25,01 do 50 ha – 50% płatności ,
  3. od 50,01 do 75 ha – 25% płatności,
  4. powyżej 75 ha – brak płatności.

dr Magdalena Szymańska

r e k l a m a

r e k l a m a

Partner serwisu

r e k l a m a