Rozród krów: gdy łożysko nie odchodzi

Polskie mleko
Data publikacji 23.08.2017r.

Przyczyn niewydalenia łożyska po porodzie jest wiele i zazwyczaj są one ze sobą powiązane. Zalicza się do nich m.in. niedojrzałość łożyska i błon płodowych, problemy porodowe (skręt macicy i ciężki poród), nieprawidłowy poziom hormonów estrogenowych w okresie okołoporodowym, niedobór witamin A i E, wapnia oraz innych makro- i mikroelementów.

Często z zatrzymaniem łożyska pojawiają się inne choroby takie jak: zaleganie poporodowe, zapalenie błony śluzowej macicy, mastitis oraz późniejsze zaburzenia płodności. Odejście błon płodowych to oczywiście ostatnia faza porodu i fizjologicznie powinna ona nastąpić (wg różnych autorów) od 8 do 12 godzin po porodzie. Dopiero po tym czasie, jeżeli łożysko nie zostanie wydalone, można mówić o jego zatrzymaniu. W zalegającym łożysku po kilku godzinach namnażają się drobnoustroje i rozpoczynają się procesy gnilne. Powstaje wówczas ostry stan zapalany macicy, któremu towarzyszą ropne wypływy z dróg rodnych. U większości krów najbardziej widocznym objawem tej choroby jest część łożyska wystająca ze szpary sromowej. Zdarzają się jednak przypadki, w których nie widać błon płodowych, gdyż znajdują się one w całości w macicy, a o zatrzymaniu sugerować może jedynie pojawiająca się gorączka i pogorszenie ogólnego stanu zdrowia krowy. Dlatego wskazane jest badanie przez lekarza weterynarii krów, u których hodowca nie zauważył wydalenia błon płodowych.


Najczęściej stosowaną metodą leczenia jest ręczne odklejanie łożyska i podanie antybiotyków do macicy, jednak najnowsze badania w tej dziedzinie nie zalecają tego sposobu postępowania, gdyż często interwencja lekarska trwa zbyt długo, a to prowadzi do uszkodzenia błony śluzowej macicy, która wymaga wtedy długiego okresu do całkowitej regeneracji. Druga metoda leczenia polega na stosowaniu wyłącznie środków farmakologicznych mających zabezpieczyć́ macicę przed zakażeniem oraz pomóc w wyparciu tych błon płodowych.


Zapobieganie zatrzymaniu łożyska u krów jest trudne z uwagi na wiele czynników, które mogą̨ działać na długo przed porodem i ujawniać się dopiero podczas porodu. Niemniej jednak trzeba zwrócić szczególną uwagę na zapobieganie otłuszczeniu krów w końcu laktacji i okresie zasuszenia. Zaleca się również w okresie 2–3 tygodni przed porodem podać około 700 mg witaminy E oraz 50 mg selenu.

Warto także wiedzieć, że na występowanie tego schorzenia duży wpływ mają warunki porodu. Brak spokoju, zbyt duże zagęszczenie, stres oraz brak higieny okresu wcieleniowego to czynniki, które wymienia się wśród różnorodnych przyczyn zatrzymania łożyska.

Beata Dąbrowska

Partner serwisu