Dzwonek Letnia promocja - Czytaj za 1 zł Skorzystaj

r e k l a m a

Partner serwisu

Czy można podważyć akt własności gospodarstwa rolnego?

Alicja Moroz
Kategoria: Pieniądze i Prawo
Czy można podważyć akt własności gospodarstwa rolnego?
Pieniądze i Prawo Porady prawne
Data publikacji 19.08.2021r.

Dziadkowie Czytelnika TPR dokonali podziału gospodarstwa między 3 swoich synów. Jednak nie zrobili tego notarialnie i dopiero po latach każdy z nich otrzymał akt własności, a dla ojca naszego Czytelnika przypadła najmniejsza część. Czy możliwe jest jeszcze podważenie aktu włas­ności obu wujów?

r e k l a m a

Moi dziadkowie podzielili gospodarstwo rolne między mojego ojca i jego dwóch braci. Nie robili tego u notariusza. Ani ojciec, ani jego bracia nie mieli aktów własności. Dostali je dopiero w 1975 roku z urzędu gminy. Ojcu przypadła najmniejsza część gospodarstwa, a bracia dostali więcej. Uważam, że to bardzo niesprawiedliwe. Ojciec niedawno zmarł. Zastanawiam się, czy mógłbym jeszcze coś odzyskać z tego majątku po dziadkach. Czy można jakoś podważyć akty włas­ności, które otrzymali bracia ojca?

Ustawa o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych określiła zasady otrzymania aktu własności gospodarstwa 

Podważenie aktu własności gospodarstwa jest niemożliwe – i to już od dawna. Ojciec Pana i jego bracia otrzymali akty własności ziemi na podstawie ustawy z 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych.

Zgodnie z art. 1 tej ustawy, rolnicy będący posiadaczami nieruchomości rolnych wchodzących w skład gospodarstw stawali się z mocy prawa ich właścicielami. Działo się tak, jeżeli oni sami lub ich poprzednicy objęli te nieruchomości w posiadanie na podstawie zawartej bez prawem przewidzianej formy umowy sprzedaży, zamiany, darowizny, umowy o dożywocie lub innej umowy o przeniesienie własności, o zniesienie współwłasności albo umowy o dział spadku. Własność nabywali również rolnicy, którzy do dnia wejścia w życie wymienionej wyżej ustawy, czyli do 4 listopada 1971 roku, byli samoistnymi posiadaczami nieruchomości nieprzerwanie od lat pięciu. Jednak jeśli uzyskali posiadanie w złej wierze, nabycie własności następowało tylko wtedy, gdy posiadanie trwało co najmniej przez lat dziesięć.

Nabycie własności następowało w drodze decyzji administracyjnej, jaką był akt własności ziemi wydawany przez właściwy do spraw rolnych organ prezydium powiatowej rady narodowej. Od decyzji wydanej przez organ przysługiwało odwołanie do wojewódzkiej komisji do spraw uwłaszczenia. Ostateczna decyzja stwierdzająca nabycie własności nieruchomości stanowiła podstawę do ujawnienia nowego stanu własności w księdze wieczystej oraz w ewidencji gruntów.

Ustawa o uregulowaniu włas­ności gospodarstw rolnych została uchylona na mocy ustawy z 26 marca 1982 r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz uchyleniu ustawy o uregulowaniu włas­ności gospodarstw rolnych. Od 6 kwietnia 1982 r., kiedy ustawa zmieniająca weszła w życie, akty własności ziemi w trybie administracyjnym przestały być wydawane. Jednak nadal było możliwe nabycie własności ziemi na podstawie tzw. ustawy uwłaszczeniowej, jeżeli były spełnione warunki w niej określone. Tyle że stwierdzał to sąd.

20 letni okres na nadzwyczajne postępowania w sprawie aktów własności gospodarstwa już minął

r e k l a m a

1 stycznia 1992 r. zaczęła obowiązywać ustawa z 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Zgodnie z jej art. 63, do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych przestano stosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji. Postępowania administracyjne toczące się w takich sprawach zostały umorzone.

Oznacza to, że ostateczne decyzje administracyjne, jakimi są akty własności ziemi, nie mogą od tego czasu zostać podważone.

Dopuszczalność kontroli w trybie postępowań nadzwyczajnych prawidłowości wydanych na podstawie ustawy uwłaszczeniowej aktów własności ziemi istniała przez ponad 20 lat. Przez ten czas powinny zostać wykryte wszelkie ewentualne nieprawidłowości przy ich wydawaniu.

W orzecznictwie sądowym utrwalone jest stanowisko, iż po wejściu w życie art. 63 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw, czyli po 1 stycznia 1992 r., stała się niemożliwa kontrola administracyjna ani też sądowa decyzji administracyjnych wydanych przed dniem 6 kwietnia 1982 r. Chodzi o decyzje stwierdzające nabycie przez rolnika z mocy prawa na podstawie ustawy z 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych – własności nieruchomości rolnych, czyli aktów własności ziemi. Po wejściu w życie tego przepisu sąd jest związany decyzją administracyjną, jeżeli została ona uznana przez właściwy organ za ostateczną. Akty własności ziemi wydane Pana ojcu i jego braciom są już zatem nie do podważenia.

Alicja Moroz
Fot. Pixabay

r e k l a m a

r e k l a m a

r e k l a m a

Użytkowniku zadecyduj o wyrażeniu zgody!

Skrollując treść naszego Serwisu, zamykając okno tego komunikatu (X), klikając na elementy strony poza tym komunikatem bez zmian ustawień w zakresie prywatności, zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. (dalej PWR/my) i Zaufanych Partnerów do celów marketingowych, w szczególności na potrzeby wyświetlania reklam dopasowanych do Twoich zainteresowań i preferencji w serwisach PWR i w Internecie. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne a wyrażoną zgodę możesz w każdej chwili cofnąć.
Dowiedz się więcej lub zdecyduj o zgodzie.

Nasz cel to dostarczanie interesujących Ciebie treści, również przez dopasowane do Twoich zainteresowań reklamy. Twoja zgoda na wykorzystanie plików cookies i podobnych technologii w Twojej przeglądarce umożliwi nam dostosowanie przekazu do Twoich preferencji. Pozwoli ograniczyć ilość prezentowanych reklam Brak zmian ustawień przeglądarki jest Twoją zgodą na zapis plików cookies i podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym i wykorzystanie zapisanych w nich informacji. Ustawienia przeglądarki w zakresie cookies możesz zawsze zmienić
(szczegóły w Polityce Prywatności).

Drogi Użytkowniku!

Przez dalsze Aktywne korzystanie z Serwisu, bez zmian ustawień przeglądarki, oznacza, że zgodziłeś się na przechowywanie w Twojej przeglądarce plików cookies i na przetwarzanie gromadzonych dzięki nim danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. i naszych Zaufanych Partnerów. Dowiedz się więcej lub wycofaj zgody