Dzwonek Pierwszy miesiąc prenumeraty za 50% ceny Skorzystaj

r e k l a m a

Partner serwisu

Czy rolnik otrzyma zwrot kosztów za ulepszenie dzierżawionej ziemi?

Czy rolnik otrzyma zwrot kosztów za ulepszenie dzierżawionej ziemi?
Pieniądze i Prawo
Data publikacji 05.11.2021r.

Dzierżawię grunty rolne. Poniosłem spore nakłady na przywrócenie działce kultury rolnej. Jakie są zasady zwrotu za ulepszenie dzierżawionej ziemi?

r e k l a m a

Na kim spoczywa obowiązek naprawy. Na dzierżawcy czy wydzierżawiającym?

Zgodnie z art. 697 Kodeksu cywilnego, dzierżawca ma obowiązek dokonywania napraw niezbędnych do zachowania przedmiotu dzierżawy w stanie niepogorszonym. Naprawy są związane z bieżącą, prawidłową eksploatacją przedmiotu dzierżawy, a ich wykonanie nie łączy się z koniecznością uzyskania zgody przez wydzierżawiającego. Są one wykonywane w interesie dzierżawcy. Chodzi o to, aby przedmiot dzierżawy pozostawał w stanie umożliwiającym używanie i pobieranie pożytków. Obowiązujący Kodeks cywilny w przepisach dotyczących dzierżawy nie precyzuje, co należy rozumieć przez „ulepszenie” przedmiotu dzierżawy oraz nie zawiera regulacji odnoszących się do rozliczenia ulepszeń.

Czy najemca może liczyć na zapłatę za ulepszenia ziemi?

Dlatego zastosowanie ma w tym zakresie art. 676 k.c. w związku z art. 694 k.c. Według tego przepisu jeżeli najemca ulepszył rzecz najętą, wynajmujący, w braku odmiennej umowy, może według swego wyboru albo zatrzymać ulepszenia za zapłatą sumy odpowiadającej ich wartości w chwili zwrotu, albo żądać przywrócenia stanu poprzedniego. Zakres przedmiotowy „ulepszeń” dzierżawionych gruntów rolnych jest szeroki. Odnosi się zarówno do gruntu rolnego, jak i budynków.

Kiedy dzierżawca może ubiegąć się o zwrot ulepszeń?

Jeżeli chodzi o roszczenie dzierżawcy o zwrot ulepszeń, jak słusznie wskazuje się w orzecznictwie, powstaje ono dopiero po wystąpieniu dwóch zdarzeń. Chodzi o zwrot przedmiotu dzierżawy i wykonanie przez wynajmującego prawa wyboru określonego w tym przepisie (zatrzymanie ulepszeń za zapłatą ich wartości albo przywrócenie stanu poprzedniego przedmiotu najmu). Tak orzekł Sąd Najwyższy w wyroku z 2 października 2020 r. (sygn. akt: I ACa 140/20).

Natomiast Sąd Apelacyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 7 czerwca 2018 r. (sygn. akt: I AGa 82/18) orzekł, że użyte w art. 676 k.c. stwierdzenie „w braku odmiennej umowy” oznacza, że ma on charakter dyspozytywny, a więc może być w umowie dowolnie modyfikowany. Oznacza to możliwość zupełnego odstąpienia od jego stosowania lub przyjęcia przez kontrahentów tylko niektórych jego składowych. W konsekwencji strony umowy dzierżawy mogą też w niej z góry przesądzić, że wydzierżawiającemu nie przysługuje prawo przejęcia ulepszeń. Dzierżawca natomiast jest zawsze zobowiązany po ustaniu umowy wydać jej przedmiot w stanie poprzednim, bez prawa ubiegania się o zapłatę równowartości ulepszeń. Pomimo że na podstawie art. 676 k.c., co do zasady, skuteczne dokonanie wyboru przez wydzierżawiającego nastąpić może dopiero po zakończeniu stosunku dzierżawy.

Artykuł pierwotnie ukazał się w "Tygodniku Poradniku Rolniczym" nr 44/2021 na str. 12. Jeśli chcesz czytać więcej podobnych artykułów, już dziś wykup dostęp do wszystkich treści na TPR: Zamów prenumeratę.

dr hab. Aneta Suchoń, prof. UAM
fot. M. Szymańska

r e k l a m a

r e k l a m a

r e k l a m a

Użytkowniku zadecyduj o wyrażeniu zgody!

Skrollując treść naszego Serwisu, zamykając okno tego komunikatu (X), klikając na elementy strony poza tym komunikatem bez zmian ustawień w zakresie prywatności, zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. (dalej PWR/my) i Zaufanych Partnerów do celów marketingowych, w szczególności na potrzeby wyświetlania reklam dopasowanych do Twoich zainteresowań i preferencji w serwisach PWR i w Internecie. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne a wyrażoną zgodę możesz w każdej chwili cofnąć.
Dowiedz się więcej lub zdecyduj o zgodzie.

Nasz cel to dostarczanie interesujących Ciebie treści, również przez dopasowane do Twoich zainteresowań reklamy. Twoja zgoda na wykorzystanie plików cookies i podobnych technologii w Twojej przeglądarce umożliwi nam dostosowanie przekazu do Twoich preferencji. Pozwoli ograniczyć ilość prezentowanych reklam Brak zmian ustawień przeglądarki jest Twoją zgodą na zapis plików cookies i podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym i wykorzystanie zapisanych w nich informacji. Ustawienia przeglądarki w zakresie cookies możesz zawsze zmienić
(szczegóły w Polityce Prywatności).

Drogi Użytkowniku!

Przez dalsze Aktywne korzystanie z Serwisu, bez zmian ustawień przeglądarki, oznacza, że zgodziłeś się na przechowywanie w Twojej przeglądarce plików cookies i na przetwarzanie gromadzonych dzięki nim danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. i naszych Zaufanych Partnerów. Dowiedz się więcej lub wycofaj zgody