r e k l a m a

Partner serwisu

Partner

Jak nie doprowadzić do zasiedzenia służebności przesyłu?

Pieniądze i Prawo Porady prawne
Data publikacji 13.04.2018r.

Czy za słupy postawione na polach w latach 50-tych w ramach powszechnej elektryfikacji można domagać się odszkodowania? To pytanie od lat zadają nasi czytelnicy. Co prawda Kodeks cywilny pozwala żądać od zakładów energetycznych odszkodowania za bezumowne korzystanie z nieruchomości, co znajduje potwierdzenie w wyroku Sądu Najwyższego z 18 października 2000 r. (V CKN 122/00 LEX nr 52678), jednakże w praktyce sprawy trafiają do SN, a ten orzeka różnie. Pojawia się też problem z zasiedzeniem służebności przesyłu.

r e k l a m a

Ścieżkę odszkodowawczą należy rozpocząć od złożenia wniosku do zakładów energetycznych o wypłatę odszkodowania za wieloletnie bezumowne korzystanie z części gruntu oraz o ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu, jeżeli chodzi o korzystanie z tej nieruchomości w przyszłości. Zakłady energetyczne z reguły odpowiadają, że nie są zobowiązane do wypłaty odszkodowania i proponują właścicielowi ustanowienie nieodpłatnej służebności. Pozostaje wtedy tylko droga sądowa uzyskania odszkodowania. W zależności od danego stanu faktycznego można oprzeć swoje roszczenie na art. 225 k.c. albo 415 k.c. Według art. 415 k.c. kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.

Zasiedzenie służebności

Dla właścicieli gruntów zagrożeniem jest jednak zasiedzenie służebności przez zakład energetyczny. Według art. 292 k.c., służebność gruntowa może być nabyta przez zasiedzenie tylko w wypadku, gdy polega na korzystaniu z trwałego i widocznego urządzenia. W świetle art. 172. k.c. posiadacz nieruchomości nie będący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od dwudziestu lat jako posiadacz samoistny lub po upływie trzydziestu lat, gdy uzyskał posiadanie w złej wierze. Podkreślić jednak wyraźnie należy, że zasiedzenie służebności nie polega na nabyciu prawa własności, ale ustanowieniu prawa korzystania w określonym zakresie z nieruchomości obciążonej.

Problem polega na tym, że w niektórych sytuacjach Sąd Najwyższy stwierdził zasiedzenie. Przykładowo w uchwale z 7 października 2008 r. Sąd Najwyższy (III CZP 89/08) orzekł, że przed ustawowym uregulowaniem służebności przesyłu (art. 3051–3054 k.c.) dopuszczalne było nabycie w drodze zasiedzenia służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa. Nadzieję na poprawę sytuacji obudził wyrok z 9 grudnia 2009 r. (IV CSK 291/09). Sąd Najwyższy orzekł w nim, że zakład energetyczny nie może zaliczyć do okresu niezbędnego do prawa zasiedzenia odpowiadającego służebności przesyłu, czasu przez jaki z nieruchomości korzystało do 1.2.1989 r. przedsiębiorstwo państwowe będące poprzednikiem prawnym firmy przesyłowej. Podobnie korzystne dla rolników było postanowienie Sąd Najwyższego – Izba Cywilna z 21 maja 2015 r. (IV CSK 468/14) oraz orzeczenie z 4 lipca 2014 r. (SN, II CSK 551/13).




Sądy stwierdziły, że „bieg terminu zasiedzenia służebności polegającej na korzystaniu z linii przesyłowej znajdującej się w zarządzie przedsiębiorstwa państwowego, przebiegającej po działce stanowiącej własność SP, będącej w zarządzie innej państwowej osoby prawnej, nie mógł się rozpocząć przed 5 grudnia 1990 r.

Jednakże 12 stycznia 2012 r. (IV CSK 183/11) SN stwierdził, że nie ma żadnych podstaw do przyjęcia, iż posiadanie służebności przesyłowej przez przedsiębiorstwo państwowe przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej Kodeks cywilny z 1989 r. nie było posiadaniem w rozumieniu art. 352 § 1 k.c. i nie mogło prowadzić do zasiedzenia.

Z kolei Sąd Najwyższy – Izba Cywilna w wyroku z 30 listopada 2016 r. (III CZP 77/16) orzekł, że właścicielowi nieruchomości obciążonej wskutek zasiedzenia służebnością przesyłu nie przysługuje roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z tej nieruchomości za okres poprzedzający zasiedzenie.

r e k l a m a

Artykuł podzielony na strony, czytasz 1 z 2 stron.

Widziałeś już nasze video "To Was zaskoczy. Jak Artur Puzio tłumaczy jazdę po polu?"?

r e k l a m a

r e k l a m a

Partner serwisu

r e k l a m a

Użytkowniku zadecyduj o wyrażeniu zgody!

Skrollując treść naszego Serwisu, zamykając okno tego komunikatu (X), klikając na elementy strony poza tym komunikatem bez zmian ustawień w zakresie prywatności, zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. (dalej PWR/my) i Zaufanych Partnerów do celów marketingowych, w szczególności na potrzeby wyświetlania reklam dopasowanych do Twoich zainteresowań i preferencji w serwisach PWR i w Internecie. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne a wyrażoną zgodę możesz w każdej chwili cofnąć.
Dowiedz się więcej lub zdecyduj o zgodzie.

Nasz cel to dostarczanie interesujących Ciebie treści, również przez dopasowane do Twoich zainteresowań reklamy. Twoja zgoda na wykorzystanie plików cookies i podobnych technologii w Twojej przeglądarce umożliwi nam dostosowanie przekazu do Twoich preferencji. Pozwoli ograniczyć ilość prezentowanych reklam Brak zmian ustawień przeglądarki jest Twoją zgodą na zapis plików cookies i podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym i wykorzystanie zapisanych w nich informacji. Ustawienia przeglądarki w zakresie cookies możesz zawsze zmienić
(szczegóły w Polityce Prywatności).

Drogi Użytkowniku!

Przez dalsze Aktywne korzystanie z Serwisu, bez zmian ustawień przeglądarki, oznacza, że zgodziłeś się na przechowywanie w Twojej przeglądarce plików cookies i na przetwarzanie gromadzonych dzięki nim danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. i naszych Zaufanych Partnerów. Dowiedz się więcej lub wycofaj zgody