Dzwonek Pierwszy miesiąc prenumeraty za 50% ceny Skorzystaj

r e k l a m a

Partner serwisu

Jak obniżyć koszty suszenia ziarna?

Tomasz Ślęzak
Kategoria: Maszyny Rolnicze
Jak obniżyć koszty suszenia ziarna?
Maszyny Rolnicze Porady
Data publikacji 05.08.2022r.

W tym roku koszty suszenia oraz dosuszania ziarna będą znaczne. Wszystko przez wysokie ceny paliw. Dotyczy to zarówno oleju opałowego, jak i gazu. W przypadku tego ostatniego, są jednak pewne różnice między gazem technicznym a ziemnym. Istnieje też kilka rozwiązań, które pozwalają na obniżenie wilgotności ziarna bez nakładów paliwa.

Jakie systemy suszenia ziarna są dostępne na polskim rynku?

Urządzenia suszarnicze można podzielić na te, w których stosowana jest wysoka temperatura oraz takie, które obniżają wilgotność poprzez przewietrzanie. Te ostatnie mogą być z lekkim podgrzaniem powietrza bądź też opierać się tylko na temperaturze atmosferycznej. Typologicznie suszenie poprzez wentylacje odbywa się powietrzem z otoczenia oraz powietrzem nieznacznie o kilka stopni podgrzanym. Stosowane jest m.in. w popularnych silosach zbożowych. Niektórzy producenci wykorzystują systemy aktywnej wentylacji. Powietrze jest do silosu wtłaczane od dołu i rozprowadzane ku górze. Dzięki temu można obniżyć o kilka procent wilgotność oraz spowodować zmniejszenie temperatury składowanego ziarna.

r e k l a m a

Od czego zależy wilgotność ziarna?

Na wilgotność ziarna decydujący wpływ ma wilgotność równowagowa. Jest to wilgotność, jaką osiąga ziarno w określonej temperaturze, ciśnieniu i wilgotności powietrza otaczającego – tłumaczy dr inż. Lesław Janowicz, członek zarządu Polskiego Związku Producentów Roślin Zbożowych zasiadający w jego radzie ekspertów i zespole do spraw przechowalnictwa i technologii przerobu ziarna i biomasy.

r e k l a m a

Każdy materiał biologiczny podlega procesowi suszenia albo nawilżania. Jeśli w słoiku jest zamknięta sól, to po jego otwarciu po paru dniach będzie ona nawilżona. Sól doszła do wilgotności równowagowej odpowiedniej dla temperatury, ciśnienia i wilgotności powietrza. Również ziarno w zależności od tych parametrów osiąga swoją wilgotność równowagową. Jeśli istnieją bardzo korzystne warunki pogodowe, czyli niska wilgotność i niska temperatura, można uzyskać proces samoistnego suszenia do wilgotności równowagowej.

Ziarno po opuszczeniu kombajnu może mieć dosyć wysoką temperaturę sięgającą 25–35 stopni C. Dodatkowo jego wilgotność w przypadku dużych partii bywa bardzo niejednorodna. Zazwyczaj to młócone rano jest bardziej wilgotne niż to koszone w godzinach popołudniowych. Wszystko to często trafia do jednego silosu, w którym zachodzą wzmożone procesy biochemiczne połączone z wydzielaniem przez ziarniaki wilgoci, dwutlenku węgla i ciepła. Czynniki te wpływają następnie na parametry jakościowe zboża. W silosach płaskich z systemem aktywnej wentylacji można obniżać wilgotność zboża bez konieczności poddawania go wysokiej temperaturze. Tłoczenie w nocy zboża w ilości kilkudziesięciu metrów sześciennych na godzinę pozwala na zbicie kilku procent wilgotności do wartości technologicznej wynoszącej 14,5 proc. Ziarno nie może być jednak w znacznym stopniu zanieczyszczone.

Bardzo niekorzystna dla jakości zboża jest sytuacja, kiedy jego poszczególne partie mają różną temperaturę. Warto zadbać o jej wyrównanie. Kiedy dmuchawy są włączane, należy zwrócić uwagę na temperaturę powietrza i wilgotność. Obecnie nie ma ze sprawdzeniem tych parametrów żadnych problemów. Każdy ma odpowiednią aplikację w smartfonie. Jeśli włączymy dmuchawy przy wysokiej wilgotności i opadach deszczu, to owszem obniżona zostanie temperatura, ale zboże wchłonie wilgoć z powietrza. Trzeba pamiętać o wilgotności równowagowej. Dla zboża najlepsze warunki na schładzanie są wtedy, kiedy wilgotność wynosi 60–65 proc. a temperatura powietrza 18–20 stopni C. Takie warunki pozwalają też na obniżenie wilgotności zboża o 2–3 proc. bez konieczności stosowania podgrzanego w suszarni powietrza – wyjaśnia dr inż. Lesław Janowicz.

Suszarnie zasilane są olejem opałowym i gazem ziemnym. Z czasem te źródła energii zaczęły być zastępowane biomasą oraz tanimi rodzajami węgla. Tak było jeszcze kilka lat temu. Obecne stawki paliw powodują, że koszty suszenia będą znaczne. Cena oleju opałowego to około 7 zł, o kilkaset procent zdrożał gaz ziemny, najmniej, bo o kilkadziesiąt gaz płynny. Spowodowane jest to tym, że przy LPG nie występują opłaty przesyłowe, zobowiązania zużycia i kary za niewykorzystane ilości lub przekroczone limity. Nie zanieczyszcza też zbóż szkodliwymi związkami, gdyż efektem jego spalania są głównie dwutlenek węgla i para wodna. Firmy zaś dostarczające LPG oferują także montaż i dzierżawę instalacji w zamian za umowy odbioru paliwa potrzebnego do zasilania suszarni.

Tomasz Ślęzak
Zdjęcie: Przemysław Staniszewski

r e k l a m a

r e k l a m a

r e k l a m a