Dzwonek Letnia promocja - Czytaj za 1 zł Skorzystaj

r e k l a m a

Partner serwisu

Jak chronić ziemniaki podczas tuberyzacji?

Marek Kalinowski
Kategoria: Uprawa
Jak chronić ziemniaki podczas tuberyzacji?
Uprawa Ziemniaki
Data publikacji 19.06.2019r.

Tuberyzacja ziemniaków, czyli czas od tworzenia pąków kwiatowych po tworzenie jagód, jest to okres krytyczny w rozwoju ziemniaków i budowaniu plonu. Jest to czas osłabienia fizjologicznego, w którym choroby mogą czynić największe spustoszenie w potencjalnym plonie. Jakie środki ochrony roślin zabezpieczą ziemniaki w czasie tuberyzacji?

r e k l a m a

W ostatnich tygodniach pisaliśmy o zasadach ograniczania zarazy ziemniaka na początku wegetacji oraz w fazie intensywnych przyrostów liści i łodyg. Potem przychodzi czas na tuberyzację, kiedy to część nadziemna roślin ziemniaka jest w pełni rozwoju wegetatywnego. Nać już nie przyrasta, a początkiem tego okresu jest tworzenie pąków kwiatowych, potem kwitnienie i na końcu czas tworzenia jagód. 

Maksymalny ciężar części naziemnych rośliny ziemniaka występuje w okresie kwitnienia. W tuberyzacji (okres od tworzenia pąków kwiatowych po tworzenie jagód) znaczenie ma utrzymanie ciągłości wcześniej zastosowanej ochrony przed zarazą. Zależnie od presji patogenu oraz odporności uprawianej odmiany, w tuberyzacji potrzebne jest wykonanie od 2 do 4 zabiegów fungicydowych. 

Tuberyzacja – okres krytyczny w budowaniu plonu ziemniakow

r e k l a m a

Ziemniaki kończąc rozwój części nadziemnej  przechodzą w fazę przekazywania asymilatów do tuberyzacji. To moment kluczowy i zarazem krytyczny dla ziemniaków. To okres tzw. osłabienia fizjologicznego, w którym choroby mogą czynić największe spustoszenie w potencjalnym plonie. Zanim przejdziemy do zasad ochrony ziemniaka w tym niezwykle ważnym okresie rozwoju, warto wyjaśnić kilka ważnych aspektów samego procesu tuberyzacji. Czas, po którym od wysadzenia ziemniaków rozpoczyna się proces tuberyzacji zależy głównie od wczesności, ale i od cech odmianowych ziemniaków.
U odmian bardzo wczesnych tuberyzacja rozpoczyna się średnio po 40. dniach po posadzeniu. U prawidłowo rozwijających się roślin najwcześniejszych odmian ziemniaka faza tuberyzacji ma miejsce 2–3 tygodnie po wschodach i trwa 5–7 dni. U odmian wczesnych i średnio wczesnych tuberyzacja ma miejsce po ok. 45 dniach po posadzeniu, a u późnych po 45–50 dniach po posadzeniu.

Tuberyzacja zaczyna się zwykle na około 2–3 tygodnie przed kwitnieniem w okresie zawiązywania się pąków kwiatowych i warunkowana jest z jednej strony temperaturą powietrza, z drugiej fotoperiodem. Bulwy zawiązują się na rozwiniętych stolonach poprzez zgrubienia na ich wierzchołkach. Ten okres jest krytyczny dla plonowania ziemniaka i przebiega prawidłowo w temperaturze 15–23 st. C. Nawet jeżeli ten warunek jest spełniony, to wiązanie bulw mocno może ograniczyć niedobór lub nadmiar wody.  Można ten proces lepiej kontrolować mając oczywiście możliwość nawadniania. Trzeba jednak wiedzieć, że i tak tylko ok. połowy zawiązanych w czasie tuberyzacji bulw osiąga pożądaną wielkość handlową. Reszta jest drobna i pozostaje na polu po zbiorze kombajnowym albo całkiem zanika. 

Susza gorsza od zarazy ziemniaka

Od momentu kwitnienia ziemniaków zawiązane bulwy rozwijają się, zwiększają masę i następuje w nich wzrost zawartości suchej masy.  Od tego momentu maleje ilość części naziemnych i dlatego tak olbrzymie znaczenie dla plonu ma utrzymanie zieloności liści i jak największej ich powierzchni. Kluczowa jest właśnie wtedy ochrona ziemniaków przed zarazą (ale i alternbariozą) oraz zwalczanie stonki ziemniaczanej. Ta powierzchnia asymilacyjna i utrzymanie jest sprawności fotosyntetycznej jest kluczowe, bo gromadzenie części zapasowych w bulwach odbywa się pod wpływem dwóch procesów, tj. asymilacji a następnie przemieszczania się części zapasowych z części naziemnych do bulw. 

Tuberyzacja jest początkiem okresu dużych potrzeb wodnych ziemniaków i dużej ich wrażliwości na suszę. Susza w okresie okołotuberyzacyjnym hamuje rozwój zarazy, ale niestety powoduje zawiązanie znacznie mniejszej liczby bulw. Ziemniaki w tym okresie dla prawidłowego rozwoju potrzebują ok. 3 mm opadu dziennie. Przypomnę tylko, że przy stosowaniu nawadniania plantacji ziemniaków konieczne jest też zweryfikowanie dawki azotu i jej zwiększenie nawet o 30%.

Oczywiście nie każde gospodarstwo ma możliwości nawadniania, a zatem, jest zagrożone konsekwencjami niedoboru wody. Co się dzieje w suche lata? Poza gorszym wiązaniem bulw, rosnącym  zagrożeniem parchem i alternariozą, bulwy ziemniaka są mniejsze i często bardzo złej jakości. Najgorsze jest to, kiedy po suszy przyjdą obfite opady. To grozi odmładzaniem plantacji – bulwy ponownie zaczynają rosnąć. Ta nierównomierność wzrostu w czasie prowadzi do powstawania przeróżnych deformacji bulw: lalkowatość, paciorkowatość, dzieciuchowatości itd. Mogą też powstawać wady wewnętrzne miąższu bulw (pustowatość, rdzawa plamistość, szklistość), a także zmiany składu chemicznego bulw (problemy z zawartością skrobi w ziemniakach skrobiowych).

Bardzo ważny termin stosowania zabiegów fungicydowych w ziemniakach

Ten produkt może Ciebie zainteresować

top agrar Polska – roczna prenumerata

top agrar Polska – roczna prenumerata

Płacisz tylko

198,00 zł SPRAWDŹ

Wróćmy do ochrony ziemniaka przed zarazą w okresie tuberyzacji. Zabiegów trzeba pilnować z zegarkiem w ręku, bo okres inkubacji zarazy ziemniaka jest bardzo krótki i w warunkach optymalnych dla grzyba wynosi zaledwie 4 dni. Bardzo szybka inkubacja zarazy i wielokrotny wzrost stopnia porażenia w czasie powodują, że choroba może każdego dnia niszczyć nawet do 10% naci. Przy często padających deszczach i temperaturze od 15 do 24 st. C w ciągu niespełna dwóch tygodni może dojść do całkowitego zniszczenia naci. 

Między innymi z tych powodów utrzymanie ciągłości ochrony fungicydowej po stosowanych wcześniej (okresie intensywnego wzrostu wegetatywnego) preparatach o działaniu systemicznym (układowym) jest najważniejsze. W okresie tuberyzacji zalecane jest używanie preparatów o działaniu powierzchniowym (kontaktowe) i wgłębnym, z jedną jednakże uwagą. W przypadku wystąpienia zarazy łodygowej ochronę zagwarantują tylko preparaty o działaniu układowym (systemiczne)

Pamiętajmy, że objawy łodygowej formy zarazy często rozpoczynają się w miejscu wyrastania ogonka liściowego z łodygi lub na jej wierzchołku. Infekcje łodyg przez zarazę mają charakter masowy, tj. występują na wszystkich roślinach i są wynikiem bezpośredniej infekcji a nie wtórnych z zakażonego liścia. Przy wilgotnej pogodzie zarodnikowanie formy łodygowej występuje na całej powierzchni nekrozy. Ciepła i słoneczna pogoda nie niszczy patogenu, jedynie hamuje jego rozwój. Gdy warunki zmienią się na sprzyjające, choroba postępuje dalej, bo ta forma choroby stanowi trwałe źródło infekcji w sezonie wegetacyjnym. Poza długotrwałą przeżywalnością łodygowa forma zarazy wyróżnia się również obfitym zarodnikowaniem, co sprawia, że zwiększa zagrożenie porażenia bulw.  

Marek Kalinowski 
Fot. Marek Kalinowski

Widziałeś już nasze video "Jak obniżyć koszty nawożenie azotem – porady ekspertów"?

r e k l a m a

r e k l a m a

Partner serwisu

r e k l a m a

Użytkowniku zadecyduj o wyrażeniu zgody!

Skrollując treść naszego Serwisu, zamykając okno tego komunikatu (X), klikając na elementy strony poza tym komunikatem bez zmian ustawień w zakresie prywatności, zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. (dalej PWR/my) i Zaufanych Partnerów do celów marketingowych, w szczególności na potrzeby wyświetlania reklam dopasowanych do Twoich zainteresowań i preferencji w serwisach PWR i w Internecie. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne a wyrażoną zgodę możesz w każdej chwili cofnąć.
Dowiedz się więcej lub zdecyduj o zgodzie.

Nasz cel to dostarczanie interesujących Ciebie treści, również przez dopasowane do Twoich zainteresowań reklamy. Twoja zgoda na wykorzystanie plików cookies i podobnych technologii w Twojej przeglądarce umożliwi nam dostosowanie przekazu do Twoich preferencji. Pozwoli ograniczyć ilość prezentowanych reklam Brak zmian ustawień przeglądarki jest Twoją zgodą na zapis plików cookies i podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym i wykorzystanie zapisanych w nich informacji. Ustawienia przeglądarki w zakresie cookies możesz zawsze zmienić
(szczegóły w Polityce Prywatności).

Drogi Użytkowniku!

Przez dalsze Aktywne korzystanie z Serwisu, bez zmian ustawień przeglądarki, oznacza, że zgodziłeś się na przechowywanie w Twojej przeglądarce plików cookies i na przetwarzanie gromadzonych dzięki nim danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. i naszych Zaufanych Partnerów. Dowiedz się więcej lub wycofaj zgody