r e k l a m a

Partner serwisu

Jakie zastosowanie mogą mieć konopie włókniste?

Uprawa pozostałe rośliny
Data publikacji 22.03.2020r.

Uprawa konopi włóknistych jest dotychczas utożsamiana z pozyskiwaniem włókna do produkcji technicznych materiałów tekstylnych oraz różnego rodzaju lin i powrozów. W ostatnich latach włókna konopne znajdują zastosowanie również w kompozytach wykorzystywanych w budownictwie, meblarstwie, motoryzacji i innych przemysłach.

Zarejestruj się, i zaloguj aby przeczytać kolejne 3 artykuły.
Wszystkie przeczytasz dzięki prenumeracie lub kupując dostęp.

Zarejestruj się lub Zaloguj się

Czytaj bez ograniczeń

Kup dostęp

r e k l a m a

Ze względu na wysokie plony biomasy i dużą zawartość w niej celulozy a szczególnie we włóknie konopnym, rekomenduje się ich zalety do produkcji masy celulozowej. Liczne badania prowadzone w tym kierunku w wielu rejonach świata, w tym także w Polsce, potwierdziły taką możliwość. Szczególną uwagę zwraca się na otrzymywanie z włókna dekortykowanego (bez roszenia), długowłóknistej masy celulozowej stanowiącej bardzo dobry surowiec do produkcji wysokogatunkowego papieru wykorzystywanego m.in. na bibułki do papierosów, herbat itp.

Rośliny włókniste mogą zastąpić drewno

Wzrastające zaludnienie na świecie szacowane przez FAO na ok. 2,5% rocznie, zwiększa również zapotrzebowanie na różnego rodzaju wyroby, w tym także papiernicze. Zaspokojenie potrzeb na ten produkt w oparciu o dotychczasowy surowiec, jakim jest drewno, prowadzi do wycinania i zmniejszania powierzchni lasów lub ograniczania jego zapotrzebowania. Stąd wzrasta zainteresowanie produkcją masy celulozowej w oparciu o rośliny włókniste. Udział ich w produkcji papieru w świecie wzrasta.

W polskich warunkach alternatywą dla celulozy z drewna mogą być konopie włókniste, które z roślin jednorocznych dają najwyższe plony włókna i celulozy. Zasadniczym motywem poszukiwania alternatywnych rozwiązań jest niedobór drewna leśnego. Według szacunku Stowarzyszenia Papierników Polskich, w 2005 roku na wyprodukowanie 930 tys. ton masy celulozowej zużyto ponad 5,0 mln m³ drewna. Tymczasem Lasy Państwowe nie mogą zapewnić zapotrzebowania dla przemysłu drzewnego, który z roku na rok zwiększa swoje potrzeby.

W tej sytuacji zachodzi konieczność zwiększania importu surowca, półproduktów lub artykułów finalnych a przez to generowanie bezrobocia. Alternatywą jest szukanie surowca w kraju opartego o wydajną roślinę włóknistą, jaką są konopie i przystosowanie na tej bazie metod produkcji masy celulozowej.

Tabela 1. Wydajności gospodarcze  konopi włóknistych w KOW-MAR Błaszki w latach 2005–2007

Odmiany
i nowe rody

Plony w dt/ha

Włókno ogółem

Celuloza

Zawartość w %

Słoma p.s.m.

Nasiona

%

Plony w dt/ha

%

Plon w dt/ha

Olejki eteryczne

THC

Białobrzeskie

180

8,70

26,3

47,3

45,9

82,6

0,31

0,0472

Wielkopolskie

221

13,9

27,9

61,6

44,3

97,9

0,56

0,0330

IWN – 104

205

10,2

22,9

46,9

51,2

104,9

0,33

0,0271

IWN – 204

190

10,3

25,1

47,7

50,2

95,4

0,34

0,0162

Badania potwierdzają przydatność konopi włóknistej w produkcji papieru

r e k l a m a

Wychodząc naprzeciw powyższym potrzebom Instytut Włókien Naturalnych w Poznaniu wspólnie z Instytutem Celulozowo-Papierniczym w Łodzi przeprowadził prace badawcze i wdrożeniowe nad poznaniem alternatywnych rozwiązań masy celulozowej w oparciu o krajowy surowiec, jakim są konopie włókniste. Przydatność włókna dekortykowanego do produkcji wysokiej jakości masy celulozowej sprawdzono doświadczalnie we wspomnianym Instytucie Celulozowo-Papierniczym. Uzyskane wyniki potwierdzono na urządzeniach BIVIS w Zakładzie Przemysłowym CLEXTRAL we Francji.

Ponadto przeprowadzono w ICP doświadczenia laboratoryjne z pociętą (< 1,0 cm) słomą konopną dla sprawdzenia możliwości pozyskiwania masy celulozowej. Uzyskane wyniki wskazują, że otrzymana w ten sposób masa celulozowa dorównuje jakością masy średniowłóknistej otrzymanej z drewna leśnego oferowanego przemysłowi papierniczemu.

Na podstawie wyników badań ICP nad porównaniem ww. surowców dla produkcji mas celulozowych, włókno konopne jest bezdyskusyjne. Natomiast słoma konopna może być alternatywą przy niedoborze drewna i uzyskiwaniu gorszej jakości papieru oraz możliwości zastosowania tego samego ciągu produkcyjnego maszyn BIVIS produkowanych przez firmę CLEXTRAL.

Odmiana Wielkopolska charakteryzuje się wysokimi plonami biomasy

Jak już wspomniano, podstawowym składnikiem biomasy konopi włóknistej wykorzystywanych do produkcji papieru jest celuloza. Stąd w IWNiRZ prowadzi się prace hodowlane nad uzyskaniem nowych odmian charakteryzujących się wysoką zawartością włókna oraz celulozy. Aktualnie zarejestrowanych jest 5 odmian: Białobrzeskie, Tygra, Wojko, Rajan i Wielkopolskie (wyhodowane przez dr. Kowalskiego). Na uwagę zasługuje odmiana Wielkopolskie, charakteryzująca się wysokimi plonami biomasy, nasion, włókna, celulozy i olejków eterycznych. Poza tym nowe perspektywiczne rody: IWN-104 i IWN-204 wyróżniają się bardzo wysoką zawartością celulozy.

Przydatność konopi włóknistych do produkcji papieru w porównaniu z drewnem ustalono na podstawie wyników badań przeprowadzonych przez Instytut Celulozowo-Papierniczy. Liczby przyjęte do badań dotyczące drewna uzyskano z Okręgowego Zarządu Lasów Państwowych w Poznaniu. Wyniki otrzymane przez ICP przedstawione w tab. 2 wskazują, że zawartość celulozy w suchej masie drewna sosnowego wynosi 43%, w słomie konopnej 46% a w konopnym włóknie dekortykowanym 75%. Zatem, plony celulozy z powierzchni jednego ha we włóknie wykorzystywanym do produkcji papieru są 2-krotnie wyższe (22,5 dt/ha) od wydajności celulozy z jednorocznego przyrostu drewna (11,0 dt/ha). Natomiast wydajność celulozy ze słomy konopnej jest 5-krotnie wyższa od wydajności celulozy z jednorocznego przyrostu drewna. Stąd warto zastanowić się, jak gorszej jakości celulozę ze słomy konopnej wykorzystać do produkcji np. kartonu.

Świetlna przyszłość konopi włóknistej w produkcji papieru

Ten produkt może Ciebie zainteresować

Rośliny ozdobne w architekturze krajobrazu cz. III

Rośliny ozdobne w architekturze krajobrazu cz. III

Płacisz tylko

30,40 zł

Cena regularna 38,00 zł

SPRAWDŹ
Reasumując można stwierdzić na podstawie wyżej przedstawionych wyników badań uzyskanych w IWN i ICP oraz próbnych przerobów we francuskich zakładach przemysłu papierniczego, że konopie włókniste mogą stanowić alternatywę dla drewna wykorzystywanego do produkcji masy celulozowej w następujących wariantach: długowłóknistej masy celulozowej pozyskiwanej z dekortykowanego włókna konopnego przydatnej do produkcji wysokiej jakości papieru; średniowłóknistej masy celulozowej otrzymywanej z pociętej słomy konopnej, stanowiącej równorzędną wartość mas włóknistych z drewna wykorzystywanej do produkcji gorszych asortymentów papieru.
Zatem zastosowanie konopi włóknistych do produkcji papieru zamiast drewna z lasów miałoby pozytywny aspekt nie tylko ekologiczny i ekonomiczny, ale przede wszystkim społeczny. Bowiem prowadziłoby to do zmniejszania użytkowania lasów, powiększania powierzchni uprawy nieżywnościowych surowców odnawialnych oraz wzrostu zatrudniania i poprawiania sytuacji materialnej ludności wiejskiej.

Tabela 2. Porównanie konopi włóknistych i drewna jako surowców do produkcji papieru

Lp.

Wyszczególnienie

Jednostki

Surowce

Drewno sosnowe

Słoma konopi

1.

Plony porównywanych surowców – przyrosty

m³/rok/ha

4,00

dt/rok/ha

25,7

120

2.

Zawartość włókna dekortykowanego

%

25

3.

Zawartość celulozy w drewnie

%

43

4.

Zawartość celulozy we  włóknie konopnym

%

75

5.

Zawartość celulozy w słomie konopnej

%

46

6.

Plony celulozy w drewnie

dt/rok/ha

11,0

7.

Plony celulozy we włóknie konopnym

dt/ha

22,5

8.

Plony celulozy w słomie konopnej

dt/ha

55,2



Henryk Burczyk

r e k l a m a

Partner serwisu

r e k l a m a

Użytkowniku zadecyduj o wyrażeniu zgody!

Skrollując treść naszego Serwisu, zamykając okno tego komunikatu (X), klikając na elementy strony poza tym komunikatem bez zmian ustawień w zakresie prywatności, zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. (dalej PWR/my) i Zaufanych Partnerów do celów marketingowych, w szczególności na potrzeby wyświetlania reklam dopasowanych do Twoich zainteresowań i preferencji w serwisach PWR i w Internecie. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne a wyrażoną zgodę możesz w każdej chwili cofnąć.
Dowiedz się więcej lub zdecyduj o zgodzie.

Nasz cel to dostarczanie interesujących Ciebie treści, również przez dopasowane do Twoich zainteresowań reklamy. Twoja zgoda na wykorzystanie plików cookies i podobnych technologii w Twojej przeglądarce umożliwi nam dostosowanie przekazu do Twoich preferencji. Pozwoli ograniczyć ilość prezentowanych reklam Brak zmian ustawień przeglądarki jest Twoją zgodą na zapis plików cookies i podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym i wykorzystanie zapisanych w nich informacji. Ustawienia przeglądarki w zakresie cookies możesz zawsze zmienić
(szczegóły w Polityce Prywatności).

Drogi Użytkowniku!

Przez dalsze Aktywne korzystanie z Serwisu, bez zmian ustawień przeglądarki, oznacza, że zgodziłeś się na przechowywanie w Twojej przeglądarce plików cookies i na przetwarzanie gromadzonych dzięki nim danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. i naszych Zaufanych Partnerów. Dowiedz się więcej lub wycofaj zgody