r e k l a m a

Partner serwisu

Partner

Przedsiewne nawożenie zbóż to budowanie bazy

Przedsiewne nawożenie zbóż to budowanie bazy
Uprawa Nawożenie
Data publikacji 21.08.2018r.

Publikacja specjalna

Zboża ozime są bardzo ważnym elementem zmianowania. Mimo iż, w porównaniu z roślinami liściastymi (rzepak ozimy, burak cukrowy) wymagania pokarmowe zbóż są zwykle mniejsze, przygotowując stanowisko pod tą grupę roślin należy zwrócić szczególną uwagę na właściwości agrochemiczne gleby.

O ile nie dysponujemy aktualnymi badaniami gleby należy to zrobić w najbliższych dniach. Jest to o tyle ważne, że okres przed siewem zbóż jest  idealnym terminem na korektę odczynu i zasobności gleby. Wszystkie zboża bardzo dobrze reagują na bieżące nawożenie, czego nie można powiedzieć o wspomnianych już rzepaku ozimym i burakach cukrowych. Oba wymienione gatunki wykazują silniejszą reakcję plonotwórczą na zasobność gleby, niż na nawożenie przedsiewne. W praktyce oznacza to, że gleba powinna być wysycona fosforem, potasem i magnezem dużo wcześniej, pod przedplon (ryc. 1). Można zatem powiedzieć, że nawożenie zbóż jest budowaniem bazy dla całego zmianowania


Rycina 1. Nawożenie w członie zmianowania


Rozpoznanie stanu gleby należy rozpocząć od oceny odczynu. Niektóre zboża są wprawdzie tolerancyjne na zakwaszenie, jednak w przypadku gdy mamy do czynienia z odczynem lekko kwaśnym warto rozważyć zastosowanie nawozu odkwaszającego już teraz. Jeśli planując zmianowanie w perspektywie jest roślina wymagająca, z punktu widzenia produktywności gleby zdecydowanie lepiej proces odkwaszania przeprowadzać powoli, używając nawozów węglanowych. Dobrym rozwiązaniem mogą być nawozy typu kreda, które w kontakcie z wodą tworzą zawiesinę o dużej reaktywności. Są jednocześnie bezpieczne dla życia biologicznego gleby. Warto pamiętać, że odczyn gleby decyduje nie tylko o dostępności większości składników mineralnych, przy czym szczególną uwagę należy zwrócić uwagę fosfor. Dostępność tego składnika jest bowiem wyraźnie mniejsza w glebach kwaśnych. Ponadto w glebach o uregulowanym odczynie prawdopodobieństwo uszkodzenia korzeni przez toksyczne kationy glinu (szczególnie aktywne w środowisku kwaśnym) jest mniejsze. W odczynie obojętnym efektywniej przebiegają procesy glebowe kontrolowane przez mikroorganizmy glebowe. Z gatunków uprawianych w Polsce najbardziej wrażliwy na zakwaszenie jest jęczmień, dla którego optimum występuje w przedziale 6,7 – 7,5. Obojętnego odczynu wymaga także pszenica, mniej wymagające jest pszenżyto, natomiast zakres tolerancji żyta jest bardzo duży.

Przygotowanie stanowiska pod zboże ozime obligatoryjnie musi uwzględniać makroskładniki odpowiedzialne za wykorzystanie azotu z nawozów i zasobów glebowych, niezależnie od specyficznych funkcji budulcowych i metabolicznych spełnianych przez każdy pierwiastek. Mówiąc o pełnej realizacji potencjału plonotwórczego zbóż (wyznaczanego co roku przez COBORU) nie można sprowadzać stosowania makroskładników tylko do fosforu i potasu. W strategii nawożenia powinno się jeszcze uwzględnić magnez, siarkę i o ile to możliwe także wapń.

Jeśli mamy do czynienia z glebą średniozasobną dawki nawozów mineralnych możemy ustalać uwzględniając potrzeby pokarmowe roślin (tab. 1), przy czym punktem wyjścia zawsze musi być założenie określonego plonu. W sytuacji gdy konieczna jest jeszcze korekta zasobności (rośliną następczą jest wymagający gatunek i/lub gleba jest wyczerpana) ilości składników wyliczone dla potrzeb pokarmowych należy zwiększyć o 30-50%.


Tabela 1. Pobranie jednostkowe składników mineralnych przez zboża, kg/t


Najważniejszymi funkcjami fosforu są stymulowanie rozwoju systemu korzeniowego na początku wegetacji i wiosenne krzewienie, a także kontrola procesu nalewania ziarna, w okresie po kwitnieniu. Dlatego wybierając nawóz pod zboża ozime nie należy obawiać się mniejszej rozpuszczalności związków fosforu. Stopniowe uwalnianie fosforanów z granuli nawozowej jest wręcz zaletą takich nawozów. Od obecności potasu zależy odporność roślin na patogeny, wydajność fotosyntezy, przemieszczanie składników między poszczególnymi organami oraz przede wszystkim racjonalna gospodarka wodna. O roli potasu w przełamywaniu stresu wodnego można było się przekonać szczególnie w tym roku. Magnez jako składnik chlorofilu, kontroluje produkowanie asymilatów w liściach, które potem są transportowane do ziarniaków. Ciągle niedocenianymi składnikami są wapń i siarka. Oba wzmagają odporność roślin na działanie czynników chorobotwórczych. Ponadto siarka istotnie poprawia wykorzystanie azotu z nawozów i przetwarzanie tego składnika na plon biologiczny. Obecność siarki w nawozie to zysk ekonomiczny i ekologiczny. Zboża wykazują także specyficzne zapotrzebowanie na mikroelementy. Dla pszenicy ozimej szczególnie ważna jest miedź. Związki miedzi mają działanie grzybobójcze. Badania wykonane w ostatnich latach potwierdziły także dodatni wpływ miedzi na metabolizm azotu i w konsekwencji poprawę jakości ziarna, wyrażoną zawartością glutenu. Jęczmień jary wykazuje zwiększone zapotrzebowanie na mangan, którego niedobory występują zwykle w glebach uregulowanym odczynie czyli rekomendowanych pod uprawę tego gatunku. Skutkiem niedoboru manganu jest większa podatność jęczmienia na infekcje korzeniowe. Rośliny dobrze zaopatrzone w mangan produkują więcej flawonoidów chroniących komórki roślinne przed chorobami oraz szkodliwym działaniem słońca, grzybów i insektów.

Jednym z możliwych wariantów nawożenia jest zastosowanie nawozu wieloskładnikowego Lubofoska pod zboża. Skład chemiczny nawozu został opracowany specjalnie z myślą o zbożach. Każda granula zawiera fosfor, potas, siarkę, wapń oraz dwa istotne mikroelementy czyli miedź i mangan. Z dawką nawozu wprowadzimy także niewielką ilość azotu, która zaspokoi potrzeby pokarmowe roślin przed zimowym spoczynkiem.

Publikacja specjalna

Widziałeś już nasze video "Jak rozwijać KGW i stowarzyszenia na wsi – zapraszamy na webinarium"?

Partner serwisu

r e k l a m a

Użytkowniku zadecyduj o wyrażeniu zgody!

Skrollując treść naszego Serwisu, zamykając okno tego komunikatu (X), klikając na elementy strony poza tym komunikatem bez zmian ustawień w zakresie prywatności, zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. (dalej PWR/my) i Zaufanych Partnerów do celów marketingowych, w szczególności na potrzeby wyświetlania reklam dopasowanych do Twoich zainteresowań i preferencji w serwisach PWR i w Internecie. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne a wyrażoną zgodę możesz w każdej chwili cofnąć.
Dowiedz się więcej lub zdecyduj o zgodzie.

Nasz cel to dostarczanie interesujących Ciebie treści, również przez dopasowane do Twoich zainteresowań reklamy. Twoja zgoda na wykorzystanie plików cookies i podobnych technologii w Twojej przeglądarce umożliwi nam dostosowanie przekazu do Twoich preferencji. Pozwoli ograniczyć ilość prezentowanych reklam Brak zmian ustawień przeglądarki jest Twoją zgodą na zapis plików cookies i podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym i wykorzystanie zapisanych w nich informacji. Ustawienia przeglądarki w zakresie cookies możesz zawsze zmienić
(szczegóły w Polityce Prywatności).

Drogi Użytkowniku!

Przez dalsze Aktywne korzystanie z Serwisu, bez zmian ustawień przeglądarki, oznacza, że zgodziłeś się na przechowywanie w Twojej przeglądarce plików cookies i na przetwarzanie gromadzonych dzięki nim danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. i naszych Zaufanych Partnerów. Dowiedz się więcej lub wycofaj zgody