Jakie sa różnice między mikro, małą i dużą biogazownią

Istotne jest także rozróżnienie między biogazownią mikro i dużą. Mikrobiogazownia jest rozwiązaniem przewidzianym dla konkretnego gospodarstwa i jego zasobów. Zwykle wymaga ona dziennie ok. 20–25 m³ gnojowicy z gospodarstw bydła oraz 30–35 m³ z produkcji trzody. Taka ilość substratu powstaje najczęściej w gospodarstwach liczących ok. 250–300 krów lub 3–4 tys. tuczników.

Jak wyjaśnia Adam Orzech, minimalna skala wejścia to około 16–20 kW mocy elektrycznej, co odpowiada mniej więcej 80–100 krowom w chowie na gnojowicy lub 60 sztukom przy oborniku. W przypadku trzody dolny próg to ok. 1,5–2 tys. tuczników lub 150 macior. Duża biogazownia to już zupełnie inny model biznesowy. Instalacje o mocy 0,5–2 MW wymagają zakupu substratu, jego transportu albo przeznaczenia dużych areałów pod uprawę kukurydzy. To nie jest już uzupełnienie działalności rolniczej, lecz osobne przedsięwzięcie komercyjne.

Adam Orzech, prezes zarządu spółki Naturalna Energia.plus 

FOTO:

Skala gospodarstwa ma duże znaczenie

Gospodarstwo liczące 250 krów zużywa rocznie około 100–220 MWh energii elektrycznej, a czasem jeszcze mniej. Tymczasem biogazownia o mocy 44 kW może wyprodukować ponad 300 MWh energii rocznie. Oznacza to, że potrzeby gospodarstwa zostaną w pełni pokryte, a nadwyżkę można sprzedać. Właśnie dlatego inwestycje w mikrobiogazownie są projektowane "na miarę" — nie według wielkości gospodarstwa, ale według ilości dostępnych pozostałości rolniczych. To właśnie one stanowią podstawowe paliwo instalacji.

- Mikrobiogazownie charakteryzują się dobrą rentownością – zaznacza Adam Orzech. - Okres zwrotu wynosi zwykle 6–7 lat bez dotacji, a z dofinansowaniem znacząco się skraca. Warunkiem jest jednak wykorzystanie substratu będącego odpadem i dostępnego bezpłatnie, czyli np. gnojowicy, obornika lub odpadów zielonych.

Jakie gospodarstwa korzystają z biogazowni najczęściej

Najczęściej z takich instalacji korzystają średnie gospodarstwa mleczne i producenci trzody chlewnej. W hodowli bydła są to zwykle gospodarstwa z 150–200 krowami, a w przypadku trzody — z produkcją na poziomie 3–4 tys. tuczników. Firma obsługuje również większe gospodarstwa, liczące nawet 20–30 tys. tuczników, które często decydują się na układ kilkumodułowy. Przed budową biogazowni konieczne jest zbadanie substratu. Analizuje się nie tylko jego ilość, ale także jakość i potencjał biogazowy. Przykładowo gnojowica trzody chlewnej zawiera 3–6% suchej masy i daje ok. 8–20 m³ biogazu z tony świeżej masy. Gnojowica bydła mlecznego ma zwykle 7–13% suchej masy i pozwala uzyskać 20–30 m³ biogazu z tony. Obornik daje 30–60 m³, a odpady zielone nawet do 100 m³ biogazu z tony.

Naturalna Energia.plus dla słuchaczy naszego podcastu przygotowała specjalną ofertę na badania substratu. Aby z niej skorzystać należy wypełnić formularz.

Technologie stosowane w instalacjach do produkcji biogazu

Dominującą technologią są biogazownie fermentacji mokrej, oparte na gnojowicy. Tego typu instalacje są najbardziej automatyczne i bezobsługowe, ponieważ substrat można łatwo pompować między zbiornikami i fermentatorem. W ofercie znajdują się także systemy fermentacji suchej perkolacyjnej, przeznaczone do obornika i odpadów zielonych. W obu przypadkach celem jest maksymalne uproszczenie procesu i wykorzystanie materiału takim, jaki występuje w gospodarstwie, bez kosztownego przygotowania wstępnego.

Jak wyjaśnia prezes Naturalnej Energii.plus, biogazownia 40–50 kW w formule "pod klucz" to koszt rzędu 2,1–2,5 mln zł netto. Mniejsze instalacje, o mocy 16–22 kW, zaczynają się od około 1,6 mln zł, bo infrastruktura i przyłącza są w dużej mierze podobne. Największe instalacje mikro i małe, o mocy 74 kW, kosztują zwykle 3,2–4 mln zł, zależnie od długości przyłączy i zakresu infrastruktury towarzyszącej.

Mikrobiogazownia wybudowana przez firmę Naturalna Energia.plus

FOTO:

Co wybrać: biogazownię czy fotowoltaikę?

Fotowoltaika jest prostsza w budowie i obsłudze, ale znacznie mniej korzystna dla rolnika. Produkuje tylko energię elektryczną i tylko w ciągu dnia, przy sprzyjających warunkach pogodowych. Biogazownia pracuje przez 24 godziny na dobę przez cały rok, wytwarza prąd i ciepło, a dodatkowo przetwarza odpady rolnicze i produkuje poferment, który może być wykorzystany jako nawóz. Z jednego kilowata mocy instalacji fotowoltaicznej uzyskuje się ok. 0,8–1 MWh energii rocznie. Z jednego kilowata mocy biogazowni — prawie 8 MWh energii elektrycznej rocznie oraz dodatkowe ciepło. To sprawia, że biogazownia jest rozwiązaniem wielokrotnie bardziej efektywnym.

Biogazownia nie jest źródłem uciążliwego zapachu, jeśli jest prawidłowo prowadzona – podkreśla prezes Adam Orzech. - Fermentacja zachodzi w zamkniętym, beztlenowym reaktorze, a poferment ma jedynie lekki, ziemisty zapach i szybko się rozkłada. Problemy zapachowe wynikają zwykle z błędów w składowaniu substratu lub źle prowadzonej kiszonki, a nie z samego procesu fermentacji.

Biogazownie sę bezpieczne a finansowanie daje "Energia dla wsi"

Instalacje są zabezpieczone technicznie przed pożarem poprzez odpowiednie zawory, czujniki, wyłączniki i atestowane materiały. Dodatkowo obowiązują określone procedury organizacyjne.

W Polsce inwestycje w biogazownie można finansować m.in. z programu "Energia dla wsi", z taryfy FIT, a także z kredytów i pożyczek preferencyjnych oferowanych przez banki spółdzielcze, BOŚ czy instytucje współpracujące z BGK.

Największa koncentracja instalacji występuje na Podlasiu, Warmii i Mazurach, w Wielkopolsce, na Mazowszu, w Kujawsko-Pomorskiem i części Dolnego Śląska. Mniej inwestycji jest na południu i południowym wschodzie Polski, gdzie gospodarstwa są bardziej rozdrobnione i trudniej osiągnąć odpowiednią skalę substratu.

Paweł Kuroczycki

Firma Integrotech stawia biogazownie

Patrząc na parametry pracy tej biogazowni, śmiało można powiedzieć, że jest to bardzo wydajna i dopracowana instalacja wykonana przez polską firmę Integrotech. Po prawie 4 miesiącach pracy silnik kogeneracyjny zamieniający biogaz na energię elektryczną pracował przez ponad 95% czasu, mając tylko niecałe 5% przestoju, co było związane z serwisem i rutynowymi kontrolami. Tak naprawdę, produkcja biogazu jest większa niż maksymalny pobór tego paliwa gazowego przez silnik napędzający generator energii elektrycznej. Nadmiar biogazu jest spalany, aby wyeliminować emisję do atmosfery metanu stanowiącego przynajmniej 55% jego objętości. Ma to krytyczne znaczenie dla ogranicz...

– Mamy niespełna 200 biogazowni rolniczych, podczas gdy nasze zasoby są porównywalne, a nawet nieco większe niż w Niemczech, gdzie działa około 11 tys. takich instalacji. Oznacza to, że przed nami stoi ogrom pracy. W obecnych realiach rolnictwo energetyczne powinno rozwijać się równolegle z produkcją zwierzęcą i roślinną. Trzeba jednak jasno powiedzieć, że rolnictwo, a szczególnie produkcja zwierzęca, jest w Europie jednym z głównych źródeł emisji metanu – mówił prof. Jacek Dach z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu podczas webinaru „Energia z biogazu szansa dla polskiego rolnictwa” zorganizowanego przez Top Agrar Polska.

Od obornika do metanu

Jak wskazywał ekspert, Polska jest największym producentem obornika w całej Unii Europejskiej. Razem z pomiotem wytwarzamy rocznie blisko 120 mln ton odchodów, co nie ma odpowiednika w żadnym innym kraju członkowskim. W Europie Zachodniej dominuje produkcja gnojowicowa, a emisje metanu z gnojowicy są wielokrotnie niższe niż z obornika.

– Gdy formujemy pryzmę obornika, bakterie rozpoczynają rozkład materii organicznej już w pierwszych godzinach – powstaje dwutlenek węgla, woda i ciepło, a temperatura w pryzmie rośnie. W miarę jak tlen zostaje zużyty, zaczyna się wydzielanie CO₂ i podtlenku azotu. CO₂ w tym procesie nie jest traktowany jako gaz cieplarniany, bo jest szybko pobierany przez rośliny. Jednak po kilkudziesięciu godzinach wnętrze pryzmy staje się beztlenowe i wtedy powstaje metan – gaz o silnym działaniu cieplarnianym, podobnie jak podtlenek azotu – tłumaczył prof. Dach.

– O inwestycji w biogazownie może myśleć rolnik, który gospodaruje na areale powyżej 80 ha albo ma dostęp do biomasy lub bioodpadów – twierdzi prof. Jacek Dach

FOTO: archiwum

ETS 3 może nas zniszczyć

Od 2027 r. w Unii ma zacząć obowiązywać system ETS 3, czyli opodatkowanie emisji metanu i podtlenku azotu.

– Przy obecnej cenie uprawnień do emisji CO₂ (w ETS 2 – 82 euro/t), przeliczenie kosztów na metan i podtlenek azotu daje stawki wręcz astronomiczne: dla metanu około 9,5 tys. zł za tonę, a dla podtlenku azotu blisko 100 tys. zł. O ile mówi się o rocznym przesunięciu wdrożenia ETS 2 (opłaty za emisje CO₂), o tyle nic, przynajmniej na razie, nie wskazuje na to, by przełożono wejście w życie ETS 3 na 2028 r. Wprowadzenie tego systemu może mieć ogromnie negatywne skutki dla polskiej produkcji zwierzęcej – przestrzegał prof. Dach.

Według naukowca, hodowcy muszą więc już dziś myśleć o inwestycjach w biogazownie, czy to własne, czy we współpracy z innymi gospodarstwami albo o zapewnieniu odbiorcy, który wykorzysta ich obornik jako substrat. Według założeń ETS 3, odchody przetworzone w biogazowniach będą zwalniały z opłat emisyjnych.

– Inwestycje biogazowe są również ważne dla eksporterów żywności oraz dostawców do międzynarodowych sieci handlowych. Decydujący staje się bowiem ślad węglowy produktów, które Komisja Europejska zamierza stosować jako narzędzie, a raczej pałkę, wobec producentów i eksporterów żywności. Polska od lat rozwija eksport dzięki dobrej, zdrowej żywności produkowanej z mniejszym użyciem chemii czy antybiotyków niż w Europie Zachodniej. Jednak po wprowadzeniu regulacji dotyczących śladu węglowego nasza konkurencyjność może drastycznie spaść – przestrzegał profesor z UP.

Z czerwonego na zielony ślad węglowy

Profesor wyliczył, że w ubiegłym roku każda kWh energii elektrycznej w Polsce wiązała się z emisją 727 g CO₂. W Niemczech było to prawie o połowę mniej, a we Francji, Szwajcarii czy krajach skandynawskich – zaledwie 25–45 g CO₂ na kWh. Jeśli w Polsce do wyprodukowania 1 litra mleka potrzebna jest 1 kWh, to taki litr mleka ma ślad węglowy na poziomie 727 g CO₂. W tej sytuacji polskie mleko nie wygra konkurencji z produktem z Niemiec czy Francji. Podobnie będzie z drobiem – naszym głównym hitem eksportowym. Wysoka emisyjność energii zużywanej w produkcji sprawi, że drób będzie miał czerwony, czyli bardzo wysoki ślad węglowy, przez co stanie się nieatrakcyjny na rynku europejskim.

– W Niemczech działa 11 tys. biogazowni, najczęściej przy hodowlach, i są one zasilane energią z własnego biogazu, co daje energię o ujemnej emisyjności, bez etapu składowania odchodów. Dodatkowo transport w Niemczech w dużej mierze przestawia się na bio-CNG albo bio-LNG, który ma zerową lub ujemną emisyjność. W rezultacie niemiecki kurczak, mimo że produkowany z użyciem większej ilości chemii, otrzyma „zielony” ślad węglowy. Już w 2022 r. Lidl wysyłał do dostawców listy, że oczekuje produktów neutralnych klimatycznie. Dlatego nie mamy wyboru – musimy przetwarzać odchody zwierzęce i obniżać ślad węglowy, nawet jeśli obornik jest cenny dla gleby. Przy uwzględnieniu kosztów metanu i podtlenku azotu stanie się on bowiem najdroższym nawozem. Należy myśleć o zmianach w płodozmianie i stosowaniu pofermentu – tłumaczył ekspert.

Trzeba wykorzystać czas korzystnych cen

Obecnie w Polsce obowiązują najwyższe w UE stawki gwarantowane za energię produkowaną przez biogazownie o mocy 50–499 kW, tj. 974 zł/MWh przez 15 lat dla biogazu oraz 504,5 zł/MWh w gazie (1362 zł w prądzie) dla biometanu gwarantowane przez 20 lat. Trzeba jednak mieć świadomość, że stawki te mogą spaść – im większe zainteresowanie, tym większa presja na ich obniżenie ze strony URE.

Bigazownia przy gospodarstwie nastawionym na produkcję mleka w miejscowości Śniaty w gminie Wielichowo w Wielkopolsce

FOTO: Magdalena Szymańska

W ostatnim czasie dzięki nowelizacji prawa energetycznego ułatwiono uzyskiwanie warunków przyłączenia, zwłaszcza dla biogazowni szczytowych. Jak wskazywał prelegent, dzięki zmianom w prawie takie biogazownie można budować w większości Polski, nawet tam, gdzie fotowoltaika zablokowała moce przyłączeniowe. Biogazownia szczytowa pracuje bowiem np. 16 godzin na dobę, a w ciągu dnia, gdy fotowoltaika obciąża sieć, dodatkowa membrana w zbiorniku na poferment magazynuje biogaz. Gdy produkcja PV spada, silnik zostaje uruchomiony i instalacja wykorzystuje zgromadzony gaz.

Prof. Jacek Dach jest zwolennikiem nieco większych biogazowni. W jego ocenie, biogazownie o mocy poniżej 50 kW są zwykle nieopłacalne, wymagają ogromu pracy i formalności, a przychody z nich są znikome. Jedynie w gospodarstwach opartych na rusztach i gęstej gnojowicy mogą mieć sens. Znacznie bardziej opłacalne są instalacje od 100 kW wzwyż.

– W Polsce z pewnością powstanie wiele biogazowni o mocy 100–250 kW. Choć doradzamy rolnikom łączenie sił i budowę większych instalacji, np. 250 czy 500 kW. Praktyka pokazuje jednak, że w Polsce współpraca między rolnikami bywa trudna – mówił prof. Dach.

W opinii prelegenta, biogazownia sama w sobie nie powinna powodować uciążliwych zapachów – to instalacja gazowa, która musi być w pełni szczelna. Problemem może być jedynie bałagan lub niewłaściwe przechowywanie substratów wokół obiektu.

Czy do produkcji biogazu konieczny jest obornik?

– W zasadzie każde gospodarstwo, które jest w stanie zebrać biomasę z kilkudziesięciu czy kilkuset hektarów, np. słomę – każdy jej rodzaj świetnie nadaje się na substrat, może myśleć o budowie biogazowni. Prowadziliśmy liczne próby też m.in. z kiszonką z kukurydzy i liści buraków, to doskonałe surowce. Kiszonka kukurydziana daje ok. 127 m³ metanu na tonę, co przy dzisiejszych cenach prądu odpowiada ok. 520–530 zł wartości energii. Słoma zbożowa może dać ok. 260–261 m³ metanu, czyli ok. 1060 zł w przeliczeniu na energię elektryczną. Do tego dochodzi wartość ciepła. W tego typu biomasie brakuje jednak mikroelementów, więc trzeba czasami dodać trochę obornika, gnojowicy, rozcieńczyć substraty pofermentem lub uzupełnić skład mikroelementami – tłumaczył ekspert z UP.

Naukowiec radził, aby decydując się na wykonawcę mieć na uwadze takich, którzy stosują nowoczesne, ale i sprawdzone technologie. Nie poleca technologii navarro, popularnych w Niemczech.

Dzierżawa ziemi z KOWR

220 ha ziemi z fermą i biogazownią do wzięcia. KOWR ogłasza dzierżawę, ale jest haczyk

– Wydajność współczesnych rozwiązań jest o klasę wyższa od tej technologii i jej wariantów sprzed kilkudziesięciu lat. Nowoczesne biogazownie nie wymagają separatorów frakcji stałej, podczas gdy w klasycznych instalacjach niemieckich są one powszechne, bo fermentacja jest mało efektywna – tłumaczył prof. Dach.

Przemyśl dotacje

Choć dotacje oferowane przez programy czy to finansowane przez NFOŚ, czy Unię Europejską mogą ułatwić decyzje o budowie biogazowni, ekspert ogólnie nie jest zwolennikiem takiego wsparcia. Nie chodzi tutaj bynajmniej jedynie o konieczność wykorzystywania wyprodukowanej energii na własne potrzeby, czego wymagają unijne programy uruchamiane w ramach Planu Strategicznego dla WPR 2023–2027.

– Trzeba pamiętać, że dotacje należy „odpracować”. Jeśli inwestor otrzyma np. 10 mln zł, a biogazownia wyprodukuje 4000 MWh rocznie przez 15 lat, łącznie będzie to 60 tys. MWh. Dotacja rozkłada się wtedy na ok. 160 zł/MWh. Oznacza to, że zamiast pełnej stawki za dostarczoną do sieci energię elektryczną w wysokości 974 zł/MWh inwestor realnie otrzyma ok. 810 zł/MWh. Dotacja działa więc jak pożyczka, którą spłaca się poprzez obniżoną cenę energii – tłumaczył prof. Dach.

W ocenie eksperta warto zastanowić się nad kredytem, ponieważ obecnie banki są zainteresowane finansowaniem takich inwestycji. Uważają je bowiem za stabilne, przewidywalne i korzystne dla środowiska.

Magdalena Szymańska

fot. M. Szymańska; AHM

Polska jest jednym z wiodących producentów mleka w Europie i opiera produkcję głównie na gospodarstwach rodzinnych.

– Segment gospodarstw rodzinnych, które utrzymują między 30 a 100 krów mlecznych jest segmentem, który w Polsce rozwija się najbardziej dynamicznie. Nasz produkt jest kierowany dokładnie do nich. Takich realizacji mamy już w kraju 112. W tym roku zamierzamy zamknąć 135. Warto podkreślić, że wielu naszych klientów bardzo szybko zrozumiało, jakie korzyści dają takie inwestycje i po roku powtarza inwestycje – przekonuje Marek Poloch, dyrektor handlowy w Naturalnej Energia plus.

Wśród zalet takiej inwestycji Poloch wymienia niezależność od dostawcy prądu, pozyskiwanie ciepła oraz pofermentu, który zastępuje nawozy, które rolnik musiałby normalnie kupić. Zwraca także uwagę na nieoczywiste korzyści z produkcji biogazu w małej instalacji, do których zalicza stabilizację procesu produkcji mleka.

Marek Poloch mówi także o nowym trendzie, który zaczyna się kształtować w rozwoju produkcji biogazu przy gospodarstwach mlecznych.

– Zawieramy sojusze strategiczne z mleczarniami, które chcą dofinansowywać budowę mikrobiogazowni dla swoich dostawców mleka. Dzięki takiej współpracy przetwórcy zapewnią sobie gwarancję stabilnych dostaw mleka, a rolnik będzie miał korzyść w postaci stabilizacji dochodów – przekonuje Poloch.

Zobacz WIDEO:

Odwiedź stronę: https://naturalnaenergia.plus/ 

ms

Inwestujesz w biogaz? Możesz zyskać przewagę na rynku UE

Produkowana z nawozów naturalnych energia elektryczna i biometan o ujemnej emisyjności poprawiłyby konkurencyjność polskiej branży rolno-spożywczej a certyfikacja produktów śladem węglowym może silnie zredukować oddziaływanie sektora produkcji zwierzęcej w Polsce.

– Jeśli w biogazownie i biometanownie rolnicze nie będziemy inwestować, będziemy mieli problemy ze sprzedażą wytwarzanych produktów i ich certyfikacją. Jeśli biogazowe technologie będą rozwijane, to znajdziemy się na uprzywilejowanej pozycji, ponieważ biogaz wytworzony z niektórych substratów pochodzenia rolniczego ma ujemną emisyjność. Taka instalacja według systemu ETS3 będzie traktowana jako instalacja, która nie wywołuje emisji, lecz je redukuje – mówił prof. dr hab. inż. Wojciech Czekała z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu podczas Konferencji Biogazownie Rolnicze – Agro OZE. Energia z Rolnictwa, która na początku czerwca odbyła się na Politechnice Bydgoskiej.

Prof. dr hab. inż. Wojciech Czekała

FOTO: Tomasz Ślęzak

Co trafia do biogazowni? Lista cennych odpadów rolniczych

Organizatorem tego wydarzenia był Oddział Terenowy KOWR w Bydgoszczy. Uczestnicy Konferencji usłyszeli o technologiach produkcji biogazu, źródłach surowców i aktualnej sytuacji na rynku biogazu rolniczego w Polsce.

Do produkcji biogazu i biometanu można wykorzystywać biomasę i wszelkie odpady ulegające biodegradacji, czyli substraty, które powstały naturalnie, pośrednio lub bezpośrednio w wyniku procesu fotosyntezy. Mogą być one więc kierowane do procesu fermentacji metanowej, którego produktem będzie biogaz. Jedynym wyjątkiem jest drewno i frakcje podobne, ponieważ zawierają ligninę, która nie podlega rozkładowi w warunkach beztlenowych, w których pracują rolnicze biogazownie.

– Fermentacje możemy więc prowadzić na prawie wszystkich substratach pochodzenia biologicznego. W Polsce utarła się opinia i przekonanie, że biogazownie najlepiej funkcjonują na kiszonce i gnojowicy. To nie jest prawda. Tak funkcjonował kiedyś model niemieckich biogazowni. Polski rynek biogazu rolniczego początkowo też tak wyglądał. Wraz ze zmianami prawnymi i obniżaniem wsparcia musieliśmy zmienić podejście, jeśli chodzi o wykorzystanie upraw celowych na rzecz odpadów, nawozów organicznych i wszelkiego rodzaju odpadów z przemysłu rolno-spożywczego – informował prof. dr hab. inż. Wojciech Czekała.

Konferencja poświęcona rolniczym biogazowniom odbyła się w Auditorium Novum Politechniki Bydgoskiej

FOTO: Tomasz Ślęzak

Mleko z Polski mniej ekologiczne niż z Francji? Wina emisyjnej energii

Ślad węglowy jest to całkowita emisja gazów cieplarnianych przyporządkowana na daną osobę, jednostkę albo produkt. Obejmuje sześć gazów cieplarnianych, jednak w praktyce w rolnictwie brane są pod uwagę trzy: dwutlenek węgla, metan i podtlenek azotu. Miarą śladu węglowego jest tona ekwiwalentu dwutlenku węgla. Różne gazy mają różną wartość CO₂.

W 2024 r. Polska z racji tego, że niemal cała energia elektryczna jest wytwarzana z surowców kopalnych, miała 728 gr ekwiwalentu CO₂ na jedną wyprodukowaną kWh. Był to najwyższy wynik w całej UE. Na drugim biegunie była Francja, której ekwiwalent CO₂ wynosił tylko 45 gr. Zawdzięcza to energetyce jądrowej, która charakteryzuje się wysokim poziomem czystości, znacznie wyższym niż wszystkie odnawialne źródła energii.

Wzory umów pod fotowoltaikę

Jak informuje adwokat Łukasz Opaliński, w informacji przekazanej przez Dolnośląską Izbę Rolniczą, każda z firm inwestycyjnych posiada własny wzór umowy dzierżawy. Nie ma jednego ustandaryzowanego wzoru, do którego można by się odnieść. Dlatego tak istotne jest, aby umowę traktować za każdym razem indywidualnie, a w razie jakichkolwiek wątpliwości skonsultować się z prawnikiem.

Umowa... łączy pokolenia

Niemal 30 lat. Taka umowa dzierżawy gruntu to już decyzja pokoleniowa. Długoterminowe zobowiązanie wiąże ręce właścicielowi gruntu. W dodatku, warunki zawartej umowy nie ulegają zmianie przez ten okres, albo i to w najlepszym przypadku, wyjątkowo trudno jest je zmienić rolnikowi. 

Dlatego decyzję o podpisaniu umowy dzierżawy na tak długi termin warto porządnie przemyśleć. Tym bardziej, że nikt z nas nie wie, co go czeka kolejnego dnia, a co dopiero w przeciągu trzech dekad. Może się zdarzyć, że sytuacja życiowa będzie wymagać szybkiej sprzedaży ziemi, mogą pojawić się okoliczności spadkowe, a umowa blokuje jakiekolwiek decyzje. 

Natomiast zerwanie jej zwykle skutkuje sankcjami finansowymi.

Przedmiot umowy dzierżawy

To meritum zawieranej umowy dzierżawy pomiędzy inwestorem a rolnikiem. Niezwykle ważne jest:

• Precyzyjne opisanie działki, konkretnego fragmentu gruntu, który oddany zostanie w dzierżawę i na którym ma stanąć inwestycja.
• Wskazanie w umowie terminu, w którym inwestor dokładnie wyznaczy powierzchnię pod inwestycję.
• Zapisanie w umowie terminu rozpoczęcia prac budowlanych.
• Umieszczenie w umowie zapisu o czasie, po upływie którego rolnik będzie mógł wypowiedzieć umowę, by uwolnić się od "nierokującej" dzierżawy, gdyby inwestor zwlekał z rozpoczęciem budowy.

Warto pamiętać, jak zaznacza adwokat Łukasz Opaliński, że płatność czynszu dzierżawy dotyczy powierzchni faktycznie zajętej pod elektrownię i rozpoczyna się zwykle dopiero w momencie rozpoczęcia jej budowy.

Zatem jakiekolwiek zwlekanie z budową przez inwestora, przy jednoczesnym braku zapisu w umowie terminu jej rozpoczęcia, skutkuje zablokowaniem działki, pozbawia rolnika dochodu z dzierżawy przez ten czas, ale również możliwości wydzierżawienia niewykorzystanej części działki innemu podmiotowi.

Krótko mówiąc, bez tych kluczowych warunków umowy część gruntu rolnika może zostać zamrożona nawet na lata, bez żadnych opłat czy działań inwestycyjnych.

Stawka czynszu, ale i inflacja!

Podana na umowie dzierżawy gruntu kwota to dopiero początek rozmowy. Warto upewnić się, że umowa zawiera "mechanizm" corocznego dostosowania czynszu do poziomu inflacji. W przeciwnym razie za kilka lat wartość wypłat może znacznie spaść.

Kto płaci podatki i opłaty?

Dobrze sformułowana umowa powinna przenosić na inwestora nie tylko podatek od nieruchomości, ale także wszelkie inne koszty administracyjne. Na przykład te związane z wyłączeniem ziemi z produkcji rolnej.

Ponadto, niezwykle ważne jest określenie daty, od której takie opłaty będą dotyczyć inwestora oraz klauzuli dotyczącej „innych należności publicznoprawnych”, tak, by regulował je dzierżawca gruntu, a nie rolnik.

Wypowiedzenie umowy dzierżawy

Zwykle to inwestor ma szerokie prawo, aby wycofać się z umowy dzierżawy działki. Jak informuje adwokat Łukasz Opaliński, inwestor właściwie może zrezygnować z umowy wtedy, kiedy tylko zechce. Podczas gdy rolnik może to zrobić tylko w określonych przypadkach, a jednym z nich jest brak płatności czynszu przez inwestora. Tutaj również należy dokładnie wskazać w umowie warunki, do kiedy płatność ma być regulowana i czy mają obowiązywać ewentualne wezwania do zapłaty.

Co gorsza, jak podaje adwokat Opaliński, w umowach dzierżawy:

Często spotykany jest zapis – bardzo niekorzystny zresztą dla rolnika– że wypowiedzenie umowy z powodu niepłacenia czynszu będzie niemożliwe o ile rolnik najpierw nie zwróci się do innych podmiotów o przejęcie umowy dzierżawy, np. do instytucji finansującej inwestycję w elektrownię. Takie coś jest oczywiście dużym utrudnieniem dla rolnika i może powodować, że nie uwolni się od takiej umowy nawet jeżeli nie będzie otrzymywał czynszu.

Tak więc, aby uniknąć trudnych sytuacji, umowa musi zawierać szczegółowo opisane warunki regulowania płatności oraz możliwości wypowiedzenia umowy przez rolnika w przypadku, gdy dzierżawca się z nich nie wywiązuje.

Zakończenie dzierżawy... i co dalej?

Po upływie umowy instalacja musi zostać usunięta z działki. I to inwestor powinien pokryć wszystkie koszty z tym związane. Trzeba też zadbać o zapis w umowie, który przewiduje taki obowiązek po stronie inwestora - również w sytuacji wcześniejszego rozwiązania umowy. Gdyż:

Często w umowach jest propozycja zapisu, że inwestor uprzątnie teren tylko w razie, gdy upłynie okres na jaki została zawarta, ale w razie jej wcześniejszego rozwiązania (np. wskutek niepłacenia czynszu) to już nie – informuje adwokat Opaliński.

źródło: DIR

oprac. Agnieszka Sawicka 

Naturalna Energia Plus jest firmą specjalizująca się w budowie mikrobiogazowni rolniczych, której przedstawiciel Krzysztof Bruchal był obecny na Forum Mleko w Różanie. Redaktor naczelny „Tygodnika Poradnika Rolniczego” Paweł Kuroczycki zapytał go m.in. o to, jaką mikrobiogazownię można postawić za dofinansowanie, które będzie wypłacane rolnikom wnioskującym o środki finansowe w ramach programu „Energia dla wsi”, do którego nabór ruszy niebawem. 

– Nasza oferta dla rolników to przede wszystkim mikrobiogazownie, instalacje do 50 KW zarówno na mokrą fermentację, jak i na suchą fermentację. Rolnicy w ramach tego programu mogą skorzystać z bezzwrotnego dofinansowania w wysokości do 65% kosztów kwalifikowanych takiej inwestycji – wyjaśnił Burchal.

Budowa biogazowni: dofinansowanie, pozwolenia, obsada zwierząt, opłacalność

FOTO: TPR

Zobacz też: Energia dla wsi: rusza nabór wniosków. Na co rolnik może otrzymać dotację?

Mikrobiogazownia – jak przeprowadzić inwestycję na lata?

Mikrobiogazownie to urządzenia, których postawienie jest dla rolników wieloletnią inwestycją. Dla hodowców zwierząt ważne jest nie tylko to, czy opłaca się stawiać mikrobiogazownie, ale również, jakie są koszty budowy, czy istnieją minimalne limity obsady zwierząt, jak przebiega proces uzyskiwania dokumentacji pozwalającej na przeprowadzenie tej inwestycji, czy np. możliwe jest postawienie jej na zgłoszenie uproszczone do powiatu? Odpowiedzi na te i podobne pytania znajdziecie w materiale WIDEO poniżej:

Oprac. Justyna Czupryniak-Paluszkiewicz, Paweł Kuroczycki

Program “Energia dla Wsi” skierowany jest do rolników i spółdzielni energetycznych. Jego celem jest zachęcenie beneficjentów do inwestowania w źródła energii odnawialnej. Chodzi o to, by jak najwięcej takich inicjatyw powstało na terenach wiejskich. 

Pierwsza edycja naboru wniosków w “Energii dla Wsi” już za nami. Jak informuje koordynujący program Narodowy Instytut Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, złożono wówczas 370 wniosków o dofinansowanie. Dotychczas zawarto 63 umowy na kwotę niemal 300 mln zł. 

Na co można dostać pieniądze z “Energii dla Wsi”? 

Zainteresowani rolnicy w programie “Energia dla Wsi” mogą otrzymać pieniądze na budowę: 

• instalacji fotowoltaicznych 
• instalacji wiatrowych 
• elektrowni wodnych 
• biogazowni/ biogazowni rolniczych w warunkach wysokosprawnej kogeneracji 
• magazynu energii (pod warunkiem zintegrowania ze źródłem realizowanym w ramach jednej z powyższych inwestycji).

Przeczytaj także: Ekoschematy 2025: dopłaty będą limitowane. Stracą też mniejsze gospodarstwa

W jakie odnawialne źródła energii najchętniej inwestują rolnicy? 

Pierwszy nabór pokazał, że rolnicy są najbardziej zainteresowani inwestycjami w biogazownie - dotyczyło ich aż 208 projektów. 

– Widzimy duże zainteresowanie rolników inwestycjami w odnawiane źródła energii, szczególnie w biogazownie, które wpisują się w obszar działalności gospodarstw rolnych. Dlatego otwieramy kolejny nabór wniosków na dofinansowanie inwestycji w OZE na terenach wiejskich i wiejsko-miejskich. Realizacja programu „Energia dla wsi” wpisuje się w priorytet transformacji energetycznej określony w czteroletniej strategii Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej – powiedział Józef Matysiak, zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW. 

Ile pieniędzy rolnik może dostać na biogazownię? 

W programie “Energia dla Wsi” można uzyskać dotację oraz pożyczkę. Wysokość wsparcia zależy między innymi od rodzaju podmiotu ubiegającego się o wsparcie, rodzaju instalacji OZE i jej mocy. Przewidziano dotacje w wysokości od 45% do 65% kosztów kwalifikowanych oraz pożyczki w maksymalnej wysokości do 100% kosztów kwalifikowanych projektu. 

Przeczytaj także: Dlaczego rolnikowi opłaca się budowa biogazowni?

Kiedy ruszy nabór wniosków w “Energii dla Wsi”? 

Drugi nabór wniosków w programie “Energia dla Wsi” ruszy 3 lutego. Dokumenty będą przyjmowane do 19 grudnia 2025 lub do wyczerpania środków. Na finansowanie programu przeznaczono łącznie 3 mld zł, z czego budżet obecnej edycji wyniesie 1 mld zł. 

Zuzanna Ćwiklińska

źródło: NFOŚiGW

fot. envato elements

– Budowa mikrobiogazowni opłaca się rolnikowi dlatego, że daje mu dodatkową przewagę. Przede wszystkim obniża koszty swojej działalności, podnosi swoją efektywność, ponieważ tak średnio około 10 do 15 kosztów na przykład chowu zwierząt, to są koszty energii elektrycznej i cieplnej oraz paliw. Biogazownia zapewnia rolnikowi samowystarczalność energetyczną i uwalnia od galopujących cen energii. Biogazownia opłaca się również dlatego, że może lepiej zagospodarować uciążliwe pozostałości, przede wszystkim gnojowicę. Może przetworzyć je w dużo łatwiej przyswajalny nawóz w formie pofermentu.

Ile krów lub świń powinien mieć rolnik myślący o uruchomieniu mikrobiogazowni?

– Minimalna obsada do najmniejszej oferowanej na rynku biogazowni o mocy elektrycznej 16 kW to od 60 do 100 krów bądź około 2000 tuczników lub 150 macior. Jednak największą opłacalność daje nam 150 do 250 krów i więcej, bo oczywiście to można zwielokrotniać bądź od 4500 do 6000 tuczników. Wówczas biogazownia ma między 44 a 50 kW mocy elektrycznej, co pozwoli wytworzyć na tyle dużo energii, że w pełni zaspokoi to zapotrzebowanie takiego gospodarstwa na energię i jeszcze zostaną nadwyżki do odsprzedaży.

pieniądze

Rolnik przerabia gnojowicę na prąd i ciepło. I jeszcze na tym zarabia [FILM]

A jaki jest koszt budowy takiej biogazowni i na jakie wsparcie może liczyć rolnik?

– Podam nakłady na przeprowadzenie całego przedsięwzięcia poprzez budowę do eksploatacji rozruchowej. Biogazownia o mocy 16 kW to około 1,7–1,8 mln zł. Najczęściej budowa biogazowni o mocy 44 kW to nakład rzędu 2,2–2,3 mln zł w przypadku krów i 2,5 mln zł w przypadku świń. Skończył się program energia dla wsi z dużym budżetem, bo zwiększonym do 2 mld zł. Jesteśmy tuż przed ogłoszeniem drugiego rozdania z budżetem około 3 mld zł. Wsparcie może sięgać pomiędzy 55 a 65 proc. wartości inwestycji, zależy to od lokalizacji, wieku i kilku innych czynników. Jeśli rolnik nie ma pieniędzy na wkład własny, to może skorzystać z preferencyjnego kredytu.

Jak długo zwraca się inwestycja w biogazownię przy obecnych cenach prądu?

– Nie możemy brać pod uwagę tylko cen prądu, bo przecież część energii odsprzedajemy. Okres zwrotu takiej biogazowni wynosi między 6 a 7 lat bez jakiegokolwiek wsparcia z dotacji, a przy wykorzystaniu wsparcia z dotacji, to około 2,5 roku.

Rolnicy chcący zbudować oborę lub chlewnię borykają się z biurokratycznymi barierami. Jak to jest w przypadku biogazowni?

– Mikrobiogazownie rolnicze mają w Polsce bardzo uprzywilejowaną pozycję, co oznacza, że szereg procedur jest dużo prostszych. Wiele zależy od tego, czy w gminie, w której funkcjonuje gospodarstwo, jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, czy go nie ma. Jeśli jest taki plan i nie zabrania on budowy mikrobiogazowni, to procedura jest bardzo prosta. Wystarczy przygotować tak zwany plan zagospodarowania terenu, czyli uproszczony projekt budowlany, który obejmuje lokalizację biogazowni, przyłączy i tak dalej. I on jest podstawą do zgłoszenia rozpoczęcia prac instalacyjnych. To wszystko. Dodam, że energetyka ma obowiązek odbioru prądu z mikrobiogazowni, więc nie ma problemu z podłączeniem do sieci.

Biogazownia oprócz energii i ciepła produkuje poferment, czy on również opłaca się rolnikowi?

– To pełnowartościowy nawóz, który względem gnojowicy został uszlachetniony, bo on się znacznie lepiej wchłania i trudniej wypłukuje, gdyż zawarty w nim azot przybiera formę amonową, a nie azotanową. Także pH pofermentu jest wyższe niż pH gnojowicy, dzięki temu zmniejsza się zakwaszenie gleby, a to pozwala rolnikowi wydać mniej pieniędzy na wapnowanie.

Wykorzystanie paliw odnawialnych

Jak informuje Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, szef resortu rolnictwa Czesław Siekierski spotkał się z dziekanem Wydziału Samochodów i Maszyn Roboczych Politechniki Warszawskiej, prof. dr. hab. inż. Piotrem Przybyłowiczem, by podpisać porozumienie dot. współpracy na rzecz promowania badań i innowacji w zakresie produkcji i wykorzystania paliw odnawialnych.

Podpisanie tego rodzaju dokumentu umożliwi przetwarzanie nadmiaru zbóż na energię i będzie rozwiązaniem korzystnym dla rolników i konsumentów. Ponadto będzie ro działanie zapewniające bezpieczeństwo energetyczne i poprawiające stan środowiska.

– Resort rolnictwa zwrócił się do Politechniki Warszawskiej z propozycją współpracy. Chcielibyśmy, żeby nadprodukcja rolnicza była przetwarzana na odnawialne źródła energii (OZE). Możliwości wykorzystania nadmiaru produkcji rolniczej w różnym wymiarze dla potrzeb OZE są wyjątkowo duże i służą ograniczeniu emisyjności, poprawie stanu środowiska i klimatu. Stąd nasze rozmowy z Politechniką Warszawską i przygotowanie porozumienia – poinformował minister Czesław Siekierski i dodał, że chciałby, aby w prace te włączyły się również organizacje i stowarzyszenia rolników.

W jakim zakresie MRiRW będzie współpracowało z Politechniką Warszawską?

Współpraca MRiRW z Politechniką Warszawską będzie polegała na:

• realizacji projektów naukowo-badawczych, rozwojowych i wdrożeniowych;
• promowaniu wytwarzania i wykorzystania paliw odnawialnych w rolnictwie.

Główny punkt porozumienia stanowi zagadnienie zasilania silników spalinowych bioetanolem, czyli alkoholem etylowym wytwarzanym z biomasy w odniesieniu, do którego rozważane są dwa warianty:

• zasilanie silników o zapłonie iskrowym czystym etanolem,
• znaczne zwiększenie udziału etanolu jako dodatku do powszechnie stosowanych paliw konwencjonalnych – benzyny, ewentualnie oleju napędowego.

Czym będzie demonstrator technologii?

Współpraca MRiRW oraz SiMR rozpocznie się od inaugracji projektu, którego celem będzie opracowanie „demonstratora technologii”, czyli agregatu prądotwórczego zasilanego czystym bioetanolem.

– Będzie to proste urządzenie bazujące na dostępnych na rynku konstrukcjach z benzynowym silnikiem spalinowym, które zostanie przystosowane do właściwości nowego paliwa. Zadaniem zespołu ekspertów z SiMR będzie pokazanie, że adaptacja istniejących silników do zasilania bioetanolem w warunkach polskich nie musi być skomplikowana i wiązać się z dużymi kosztami – czytamy na stronie MRiRW.

Urządzenie stanowiące bazę demonstratora zostało już zakupione i trafiło do SiMR. Za dostarczenie paliwa do testów jest odpowiedzialna Krajowa Izba Biopaliw, natomiast SiMR będzie odpowiedzialne za zapewnienie technicznych środków realizacji projektów i opiekę doświadczonej kadry naukowo-technicznej.

Kiedy będą pierwsze efekty pracy?

Jak informuje MRiRW, pierwszych efektów współpracy można oczekiwać w roku 2025. Kolejnym etapem działań ma być stworzenie większej liczby demonstratorów technologii stanowiących podstawę dla inicjatywy rozpowszechnienia na polskim rynku biopaliw, zwłaszcza bioetanolu.

Dlaczego MRiRW chce przerabiać zboża na paliwo?

Na polskim rynku zbóż od wielu miesięcy zalegają nadwyżki zbóż, które trudno jest wyeksportować poza granice naszego kraju, dlatego MRiRW zdecydowało się na współpracę z SiMR w zakresie przetwarzania powstałego zapasu na biopaliwo.

Jak stwierdził szef resortu rolnictwa, Polsce potrzebne są różnorodne formy działań, dzięki którym będzie sobie radzić z nadwyżkami produkcji rolnej.

Przeczytaj również:

Rolnictwo w ochronie klimatu

Biopaliwa z laktozy, łoju i smalcu, czyli jak rolnictwo pomaga chronić klimat

Oprac. Justyna Czupryniak-Paluszkiewicz

Źródło: MRiRW

Dlaczego zawieszono program Czyste Powietrze? 

Informacja o zawieszeniu programu Czyste Powietrze spadła jak grom z jasnego nieba, bowiem cieszy się on nieustająco ogromnym zainteresowaniem. Jak podaje NFOŚiGW, w ubiegłym roku na biurka urzędników trafiały 3 tys. wniosków tygodniowo, dotyczących wsparcia w tym programie, a w tym roku było to nawet 6-7 tys. wniosków! Nic zatem dziwnego, że Fundusz ma zaległości w rozliczeniach. Ma to być jeden z powodów zawieszenia Czystego Powietrza. Kolejnym jest konieczność reorganizacji zasad, w ostatnim czasie dochodziło bowiem do wielu nadużyć. NFOŚiGW nosił się z myślą o zmianie regulaminów w 2025 roku już od jakiegoś czasu. 

Przeczytaj także: Co się zmieni w Czystym Powietrzu 2025? Nowe kryteria i limity

Ostatnim powodem zawieszenia Czystego Powietrza do końca 2024 roku jest konieczność przekierowania sił i środków do ofiar powodzi. Ruszy specjalny program, dedykowany powodzianom, mający na celu wsparcie odbudowy i termomodernizacji ich domów. 

Czy wnioski z 2024 roku będą realizowane? 

Osoby, które są właśnie w trakcie wymiany pieca na bardziej ekologiczny bądź termomodernizacji budynku mieszkalnego i zamierzały skorzystać ze wsparcia, wypłacanego w ramach Czystego Powietrza, obawiają się, że ich szansa na dopłaty przepadnie. NFOŚiGW zapowiada, że wszystkie wnioski, które spłynęły do 28 listopada do godz. 14 zostaną rozpatrzone. O tej godzinie system został jednak zablokowany i nowe wnioski nie są przyjmowane. Ci, którzy nie zdążyli przed nagłym zawieszeniem programu, będą mogli wnioskować wiosną 2025 roku, gdy Czyste Powietrze zostanie wznowione. 

Beneficjenci Czystego Powietrza 2024 będą pokrzywdzeni? 

Beneficjenci Czystego Powietrza, którzy już złożyli dokumenty, nie powinni się niepokoić. Ich wnioski będą rozpatrywane zgodnie z obowiązującymi zasadami. Nieco inaczej ma się sprawa z tymi, którzy będą wnioskować o pieniądze wiosną 2025. Wówczas bowiem w życie wejdą nowe regulaminy. Ich zadaniem będzie ochrona beneficjentów przed nieuczciwymi praktykami, jednak niewykluczone, że pojawią się wśród nich także nowe oczekiwania ze strony NFOŚiGW, które zainteresowani programem będą musieli spełnić, aby otrzymać pieniądze. 

Przeczytaj także: Ulga termomodernizacyjna w 2025 roku w nowej odsłonie!

Co nowego w Czystym Powietrzu 2025? 

Wśród nowości, które mają wejść w życie w Czystym Powietrzu od 2025 roku, mają się znaleźć: 

• obowiązek wypłaty zaliczki na konto beneficjenta, a nie wykonawcy, 
• limity dotacji na poszczególne kategorie kosztów, 
• konieczność wykazania własności lub współwłasności budynku/lokalu przez określony czas przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, 
• wymaganie uzyskania określonego standardu energetycznego w wyniku realizacji inwestycji, 
• większa ilość kontroli podczas realizacji inwestycji, 
• wprowadzenie operatorów, wspierających gospodarstwa domowe w przeprowadzeniu inwestycji od jej planowania po rozliczenie.  

oprac. Zuzanna Ćwiklińska

fot. pixabay

Drogi prąd, a będzie jeszcze droższy

W 2021 roku nasze rolnictwo zużywało 5,07% energii, podczas gdy średnio w Unii zużycie wyniosło 3,16%. Tymczasem prognozy wskazują, że do 2030 roku koszty wytwarzania energii elektrycznej mogą wzrosnąć o 12%, tj. z 317 do 367 zł/MWh.

– W tej sytuacji konieczne jest poszukiwanie rozwiązań, które zwiększą efektywność energetyczną gospodarstw oraz rozwój odnawialnych źródeł energii. Może to pomóc złagodzić wzrost kosztów energii i poprawić konkurencyjność polskiego rolnictwa na rynku międzynarodowym. Kraje zachodnie już od dawna stawiają na tańszą odnawialną energię dla rolnictwa – informuje Krzysztof Podhajski, prezes zarządu Fundacji Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej.

Jak zauważa Jarosław Fabiański, prezes firmy Direct4Energy, który na przyszłorocznym Europejskim Forum Rolniczym podejmie temat ubóstwa energetycznego polskiej wsi, biorąc pod uwagę uwarunkowania geograficzne, surowcowe oraz rolnicze, najefektywniejszymi i wskazanymi rozwiązaniami w Polsce są: biomasa, biogaz, energia słoneczna i energia wiatrowa.

Uśpiony potencjał

Naukowcy oceniają roczny potencjał biomasy do produkcji biogazu w naszym kraju na poziomie około 13,5 mld m³ surowca, a potencjał produkcji energii elektrycznej z biogazu na 30,5 TWh, tymczasem obecnie produkujemy z tego źródła jedynie 2,4 TWh. Podczas gdy w Polsce funkcjonuje około 300 biogazowni o łącznej mocy 245 MWe, w tym 129 biogazowni rolniczych, w Niemczech, które mają porównywalny potencjał biogazowy, funkcjonuje już 9,3 tys. takich instalacji o łącznej mocy 6,2 GWe.

Wymiana pieca

Co się zmieni w Czystym Powietrzu 2025? Nowe kryteria i limity

Nowoczesnym podejściem do energii odnawialnej, które pozwala na połączenie upraw rolnych z produkcją energii słonecznej bez konieczności rezygnacji z powierzchni użytkowej, jest agrofotowoltaika. Jej potencjał w naszym kraju szacuje się na 119 GW. Panele fotowoltaiczne montowane są nad uprawami lub w ich pobliżu, umożliwiając jednoczesne prowadzenie działalności rolniczej i wytwarzanie energii elektrycznej. Konstrukcje te pełnią dodatkową funkcję ochronną – chronią rośliny przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi, takimi jak wiatr czy grad. Instalacje te mogą być także zintegrowane ze szklarniami lub wykorzystywane do tworzenia cienia, co przyczynia się do optymalnych warunków wzrostu roślin. Dodatkowymi zaletami agrofotowoltaiki jest tworzenie mikroklimatu korzystnego dla roś­lin oraz utrzymywanie większej wilgotności przez ograniczenie parowania wody z gruntu.

Biurokracja hamulcowym dla rozwoju OZE

Jak zauważa Jarosław Fabiański, agrofotowoltaika łącząca działalność rolniczą z produkcją energii boryka się w Polsce z wieloma trudnościami.

– Polski system podatkowy nie uznaje dualnego wykorzystania gruntów. Rolnicy muszą płacić wyższe podatki, jeśli część ziemi wynajmują pod fotowoltaikę, co zniechęca ich do takich kroków. Reforma planowania przestrzennego również nie sprzyja agrofoto­woltaice, gdyż nie przewiduje możliwości jednoczesnego przeznaczenia gruntów na rolnictwo i produkcję energii. W rezultacie rozwój agrofotowoltaiki w Polsce jest znacznie ograniczony pomimo rosnącego zapotrzebowania na energię odnawialną – mówi Fabiański.

Grube setki tysięcy złotych z energii wiatrowej

Zgodnie z założeniami Polityki Energetycznej Polski, do 2040 roku planowane jest osiąg­nięcie minimum 23-procentowego udziału odnawialnych źródeł energii (OZE) w całkowitym zużyciu energii brutto do 2030 roku, a największy udział w tym celu ma przypaść energii wiatrowej. Z danych opublikowanych przez Instytut Energetyki Odnawialnej wynika, że rolnicy mogą zarobić od 100 do 120 tys. zł rocznie, wynajmując swoje tereny pod wiatraki. W przypadku inwestycji we własne turbiny wiatrowe potencjalny roczny dochód może wynosić nawet 360 tys. zł z hektara, chociaż jest to wynik teoretyczny, wymagający spełnienia szeregu warunków prawnych i finansowych. W marcu br. w Polsce działało 1400 instalacji wiatrowych, a sumaryczna moc zainstalowana w turbinach wynosi 9320,4 MW.

Nie ma róży bez kolców, czyli z jakimi wyzwaniami muszą zmierzyć się rolnicy?

– Aby w pełni wykorzystać potencjał energii wiatrowej, rolnicy muszą zmierzyć się z pewnymi wyzwaniami, w tym z ograniczeniami prawnymi oraz wymaganiami dotyczącymi lokalizacji i budowy instalacji. Kluczowe jest również uzyskanie pozwoleń na budowę, zwłaszcza w przypadku turbin o większej wysokości. Przydomowe turbiny wiatrowe o wysokości do 30 m mogą być jednak montowane bez konieczności uzyskiwania dodatkowych zezwoleń, co ułatwia rolnikom rozpoczęcie inwestycji w energię wiatrową. Dodatkowo instalacje te nie są objęte restrykcjami wynikającymi z „ustawy odległościowej”, która ogranicza budowę dużych farm wiatrowych – mówi Krzysztof Podhajski.

Uprawa

Rzepak jesienią - jak go dopieścić mikroelementami i biostymulatorami?

Jarosław Fabiański zauważa, że przejrzystość przepisów i wsparcie ze strony rządu mogą przyczynić się do dalszego rozwoju tego sektora, stwarzając możliwości dla innowacyjnych projektów i współpracy między rolnikami a inwestorami – dodaje.oprac. Magdalena Szymańska

fot. EFRWP

Program Czyste Powietrze będzie kontynuowany

Czyste Powietrze to w tej chwili jeden z najpopularniejszych programów proekologicznych, działających w Polsce. Cieszy się ogromnym zainteresowaniem, w związku z czym Ministerstwo Klimatu i Środowiska zabezpieczyło środki na kolejne lata realizowania tej inicjatywy. Wiadomo już, że w 2025 roku ponownie przyjmowane będą wnioski. Okazuje się jednak, że reguły przyznawania wsparcia ulegną zmianie. 

Co nowego w 2025 roku w Czystym Powietrzu? 

W Ministerstwie Klimatu i Środowiska oraz Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej odbyły się rozmowy, mające na celu wprowadzenie zmian w Czystym Powietrzu. Chodzi o to, by zminimalizować liczbę nadużyć i nieprawidłowości, występujących w programie. Będzie to związane z większą kontrolą oraz zmianami w kryteriach przyznawania pieniędzy, a to z kolei może sprawić, że pula beneficjentów się zmniejszy. 

Przeczytaj także: Czy rolnicy będą zmuszeni do wymiany pieców i modernizacji budynków?

Jakie nowe kryteria będą obowiązywać w Czystym Powietrzu? 

Koordynatorzy programu Czyste Powietrze zauważyli, że wśród beneficjentów wzrosła liczba osób, które oszukiwały, by dostać wyższe dotacje. Ponieważ kwota wsparcia uzależniona jest od dochodów, niektórzy zaniżali je, dopisując do gospodarstwa domowego osoby o niskich zarobkach lub wręcz ich pozbawione. Pojawiły się także przypadki przepisania nieruchomości na nieposiadającego dochodów członka najbliższej rodziny, by otrzymać dotację w maksymalnej wysokości 100 proc. kosztów kwalifikowanych. Ten proceder ma zostać ucięty: od 2025 roku w Czystym Powietrzu pojawią się nowe kryteria, między innymi minimalny okres własności budynku czy źródła dochodu. W weryfikacji wniosków NFOŚiGW mają pomagać również MOPS i GOPS. Wszystko po to, by realnie wspierać osoby w sytuacji ubóstwa energetycznego. 

Dotacje z Czystego Powietrza tylko z tym dokumentem

Czyste Powietrze ma pomóc Polakom w wymianie pieców, tak zwanych “kopciuchów”, na nowsze, bardziej ekologiczne. Z programu można także uzyskać dofinansowanie na termomodernizację. Aby przeprowadzić taki remont, konieczny jest audyt energetyczny. Jego wykonanie jest wymagane od 2024 roku. W 2025 jednak to się zmieni: ważniejsze od audytu będzie uzyskanie paszportu energetycznego, czyli świadectwa charakterystyki energetycznej budynku. Na jego podstawie planowane będą prace, które należy wykonać, by maksymalnie wykorzystać potencjał budynku, zwiększając jego efektywność energetyczną. 

Przeczytaj także: Nakaz posiadania świadectwa energetycznego od 1 kwietnia 2024. Co z tymi, którzy go nie mają? 

Termomodernizacja z Czystego Powietrza będzie obowiązkowa? 

Termomodernizacja to proces, w wyniku którego zmniejszamy zapotrzebowanie domu na energię. Chodzi między innymi o tak prozaiczne rzeczy, jak montaż szczelnych drzwi czy okien, a także ocieplenie budynku. W 2025 roku będzie można dostać dotację na ten cel z Czystego Powietrza. W przypadku maksymalnego dofinansowania termomodernizacja będzie obowiązkowa. W innych sytuacjach decyzja o tym, czy zostaną przyznane środki na wymianę pieca, termomodernizację czy oba, zapadnie w wyniku audytu energetycznego. 

NFOŚiGW chce skończyć z nadużyciami ze strony wykonawców 

W Czystym Powietrzu istnieje możliwość skorzystania z prefinansowania. Wówczas 50 proc. planowanych wydatków trafia do wykonawcy, z którym podpisano umowę, jeszcze przed rozpoczęciem prac. Niestety, wywołało to wiele nadużyć ze strony wykonawców, którzy zawyżali rachunki lub nie wywiązywali się ze zleceń. Aby temu zapobiec, NFOŚiGW chce wprowadzić kilka zmian: 

• włączenie w proces prefinansowania banków; 
• lepsze zabezpieczenie umów; 
• wprowadzenie obowiązkowego ubezpieczenia wykonawców; 
• wypłatę prefinansowania na konto beneficjenta; 
• wprowadzenie listy zweryfikowanych wykonawców; 
• ograniczenie katalogu pełnomocników; 
• przyspieszenie wypłat dotacji przy ograniczeniu lub rezygnacji z prefinansowania. 

Koordynatorzy projektu są zdania, że całkowita rezygnacja z prefinansowania usprawniłaby proces rozpatrywania wniosków i pozwoliłaby zapobiec nadużyciom, ale póki co takie rozwiązanie nie jest planowane.

Przeczytaj także: 200 tys. zł na wymianę okien i bram. Jak dostać dotacje na termomodernizację budynków w gospodarstwie?

Jakie limity mają obowiązywać w Czystym Powietrzu 2025? 

MKiŚ oraz NFOŚiGW noszą się z myślą o wprowadzeniu limitu kosztów do programu Czyste Powietrze. Przez lata one nie funkcjonowały, co sprawiło, że często kwoty były zawyżane, by beneficjent otrzymał więcej pieniędzy. W odpowiedzi mają pojawić się limity jednostkowych kosztów inwestycji, które zapobiegną nadużyciom. 

Gdzie uzyskać informacje o Czystym Powietrzu?

Wiele informacji na temat Czystego Powietrza jest dostępnych w internecie, jednak są to głównie ogólne założenia. Osoby, które chciałyby dowiedzieć się szczegółów, powinny odwiedzić punkty konsultacyjno‐informacyjne programu. W kolejnym roku ma się ich pojawić więcej. W planach jest także rozszerzenie działalności operatorów programu.

oprac. Zuzanna Ćwiklińska

fot. pixabay

Panele fotowoltaiczne - badania nad efektywnością

Panele fotowoltaiczne stały się jednym z kluczowych elementów nowoczesnych systemów energetycznych, umożliwiając produkcję energii elektrycznej z odnawialnych źródeł. Jednak, jak każda technologia, również i ta ma swoje ograniczenia czasowe. Niedawne badania nad efektywnością paneli fotowoltaicznych po 30 latach użytkowania przynoszą ciekawe wyniki, które mogą wpłynąć na przyszłość technologii słonecznej.

Z badań przeprowadzonych nad panelem fotowoltaicznym po 31 latach jego eksploatacji wynika, że technologie fotowoltaiczne wykazują się zaskakującą trwałością i długowiecznością. Naukowcy analizowali panele, które zostały zainstalowane na początku lat 90. XX wieku, co pozwoliło na ocenę ich długoterminowej efektywności.

Wyniki badań pokazują, że panele fotowoltaiczne nie tylko nadal funkcjonują, ale również zachowują znaczną część swojej pierwotnej efektywności. Pomimo naturalnego spadku wydajności w miarę upływu lat, panele te wciąż dostarczają wartościową ilość energii, co sugeruje, że technologia fotowoltaiczna jest bardziej trwała niż wielu się spodziewało.

Efektywność paneli fotowoltaicznych po 30 latach

Z biegiem lat, wydajność paneli fotowoltaicznych naturalnie się zmniejsza. W przypadku analizowanych paneli po 31 latach eksploatacji, spadek efektywności wyniósł około 20% w porównaniu do początkowej wydajności. To oznacza, że panele, które na początku produkowały 100% energii, teraz produkują około 80% tej wartości.

Jednak taki spadek efektywności nie oznacza, że panele nadają się na złom. Warto zauważyć, że nawet po trzech dekadach użytkowania, panele fotowoltaiczne wciąż są w stanie dostarczać energię elektryczną, co sprawia, że są one wciąż użyteczne, chociaż ich efektywność jest nieco obniżona.

Recykling paneli fotowoltaicznych

Kwestie związane z recyklingiem paneli fotowoltaicznych stają się coraz ważniejsze, zwłaszcza w kontekście rosnącej liczby paneli, które osiągają koniec swojej żywotności. Technologia recyklingu paneli poprawia się z dnia na dzień, co oznacza, że coraz łatwiej można odzyskiwać surowce z uszkodzonych lub zużytych paneli.

Przeczytaj również: Czy rolnik musi opłacić podatek dochodowy i VAT od dzierżawy ziemi pod fotowoltaikę?

Długowieczność paneli fotowoltaicznych

Długowieczność paneli fotowoltaicznych ma również istotne znaczenie ekonomiczne. Wydłużony okres użytkowania paneli oznacza, że inwestycje w energię słoneczną mogą przynieść długoterminowe korzyści finansowe, co zwiększa opłacalność tego źródła energii.

Spadek efektywności paneli fotowoltaicznych

Panele fotowoltaiczne po 30 latach eksploatacji wciąż są funkcjonalne i dostarczają użyteczną ilość energii, choć ich efektywność może być nieco obniżona. Spadek efektywności na poziomie około 20% nie sprawia, że panele nadają się na złom, ale może wpływać na decyzję o ich dalszym użytkowaniu lub wymianie.

Długowieczność i trwałość paneli fotowoltaicznych podkreślają ich wartość jako technologii odnawialnej, która może dostarczać energię przez wiele lat. W miarę jak technologia fotowoltaiczna będzie się rozwijać, można spodziewać się dalszych ulepszeń w zakresie trwałości i efektywności paneli, co uczyni tę technologię jeszcze bardziej atrakcyjną dla inwestorów oraz użytkowników na całym świecie.

Badania nad długowiecznością paneli fotowoltaicznych pokazują, że są one zdolne do długotrwałej i efektywnej pracy, co stanowi pozytywną wiadomość dla sektora odnawialnych źródeł energii i może wpłynąć na przyszłe decyzje inwestycyjne w tej dziedzinie.

Przeczytaj również:

Energia

Mój Prąd 6.0: Aby dostać dotację na panele, trzeba kupić magazyn energii

Magdalena Chajzler

Transformacja energetyczna Polski

Zdaniem polityków PiS rozwój stabilnych i sterowalnych odnawialnych źródeł energii jest ważnym elementem transformacji energetycznej Polski. Wśród instalacji odnawialnego źródła energii kluczowe miejsce zajmują biogazownie rolnicze, które wykorzystując lokalnie dostępne substraty stanowiące pozostałości z działalności rolniczej produkują biogaz rolniczy będący nośnikiem energii i ciepła.

Dlaczego warto budować biogazownie?

Biogazownia rolnicza pozytywnie wpływa na zwiększenie poziomu bezpieczeństwa energetycznego mieszkańców obszarów wiejskich oraz wzrost ich niezależności od zewnętrznych dostawców. Dla rolników i zakładów przetwórstwa rolno-spożywczego biogazownia rolnicza stanowi uzupełniający element prowadzenia działalności. Wykorzystywanie przez te podmioty biogazu rolniczego jest bowiem w większości wykorzystywane na zaspokajanie potrzeb własnych.

Podatek od biogazowni rolniczych

Tymczasem aktualnie obowiązujące przepisy podatkowe, związane z klasyfikowaniem gruntów zajętych przez stanowiące gospodarczą całość budynki, budowle i urządzenia tworzące biogazownię rolniczą stanowią istotną przesłankę w prawidłowym rozwoju odnawialnych źródeł energii na obszarach wiejskich.

– W związku z powyższym przedmiotowy projekt zakłada, że biogazownia rolnicza działająca w ramach gospodarstwa rolnego powinna być traktowana jak nierozerwalna część tego gospodarstwa rolnego. To z kolei powoduje, że taka instalacja powinna być opodatkowana podatkiem rolnym, nie zaś podatkiem od nieruchomości – czytamy w uzasadnieniu projektu.

Biogazownia rolnicza a prawo podatkowe

Posłowie PiS zaproponowali rozszerzenie zbioru przesłanek, na podstawie których określonej kategorii gruntów nie można uznać za grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza, sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne. Projektowane przepisy zakładają, że za grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza nie uważa się gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne zajętych pod działalność wykonywaną w biogazowni rolniczej, o ile ich łączna powierzchnia nie jest większa niż 1 ha i wchodzą one w skład gospodarstwa rolnego. Proponowane zmiany w sposób jednoznaczny klasyfikują grunty zajęte pod biogazownię rolniczą i tym samym ograniczają dowolność interpretacji przez organy podatkowe.

Z kolei w przepisach ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wprowadza się także zmiany mające na celu wprowadzenie wyraźnego wyłączenia gruntów, budynków, budowli i urządzeń tworzących zorganizowaną całość gospodarczą biogazowni rolniczej od podatku od nieruchomości. Jednocześnie w projektowanym przepisie określa się, że częścią gospodarstwa rolnego są zbiorniki do magazynowania nawozów organicznych. Proponuje się, aby przyjąć, że są to urządzenia niezależne od biogazowni rolniczej, lecz nadal wchodzące w skład gospodarstwa rolnego.

Kto sfinansuje zmiany w prawie podatkowym?

Posłowie PiS przyznają, że projekt niesie za sobą zmniejszenie wpływów dla budżetów jednostek samorządu terytorialnego wynikających z zmiany podstawy opodatkowania. Ale ich zdaniem zmniejszone wpływy do budżetów jednostek samorządu terytorialnego będą rekompensowane rozwojem lokalnym, rozwojem przedsiębiorczości i miejsc pracy.

Przeczytaj również:

Podatki

Podatki od silosów zbożowych w górę. Kto zapłaci więcej, a kto mniej?

Magdalena Chajzler

Program „Energia dla wsi” jest przeznaczony dla rolników, spółdzielni energetycznych lub jej członków oraz powstających spółdzielni energetycznych.

Rolnik może uzyskać z niego dofinansowanie budowy:

• instalacji fotowoltaicznych i wiatrowych o mocy powyżej 50 kW i nie większej niż 1 MW,

• elektrowni wodnych i biogazowni rolniczych o mocy powyżej 10 kW i nie większej niż 1 MW,

• magazynu energii – pod warunkiem zintegrowania ze źródłem realizowanym w ramach inwestycji.

Instalacje fotowoltaiczne i instalacje wiatrowe są wspierane w formie pożyczki do 100% kosztów kwalifikowanych. Natomiast elektrownie wodne i biogazownie w formie dotacji od 45 do 65% kosztów kwalifikowanych i/lub pożyczki do 100% kosztów kwalifikowanych. Na magazyny energii przewidziano dotację do 20% kosztów kwalifikowanych.

Program jest wdrażany przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW), a okres jego realizacji to lata 2022–2030. Źródłem finansowania programu jest Fundusz Modernizacyjny. Wnios­ki złożone w ramach pierwszego naboru prawie dwukrotnie przekroczyły całkowity budżet programu i dotyczyły przede wszystkim udzielenia wsparcia do budowy biogazowni rolniczych.

Czysta energia tylko dla własnych celów albo na zbyt

Podczas VI Konferencji Biogazu i Biometanu Green Gas Poland 2024, która odbyła się w połowie października, prelegenci zwracali uwagę na to, że aby uzyskać dofinansowanie w tym programie na etapie składania wniosku, należy udokumentować albo zbyt energii elektrycznej, albo załączyć oświadczenie, że cała energia elektryczna będzie zużywana na cele własne wnioskodawcy.

Przemysław Krawczyk, koordynator Grupy Roboczej ds. Biogazu i Biometanu w Radzie OZE Konfederacji Lewiatan, zwrócił uwagę na problemy z warunkami przyłączenia do sieci energetycznej. Krawczyk postulował stworzenie rezerwy mocowej w wysokości 500 MW w miejscach, gdzie inwestor może szybko przystąpić do budowy. To zapewniłoby priorytet uzyskiwania warunków przyłączenia do sieci.

OZE

Dzięki mikrobiogazowni rolnik zaoszczędzi aż 500 tys. zł

Janusz Markowski, ekspert OZE w BNP Bank Paribas Polska, wskazywał natomiast, że od 1 lipca występuje paraliż systemu taryf. Urząd Regulacji Energetyki nie wydaje pełnowartościowych zaświadczeń korzystania z systemu taryf, co blokuje sięgniecie po dotację.

Fotowoltaika i biogazownie

Miłosz Motyka, wiceminister klimatu i środowiska, na wspomnianej konferencji mówił o tym, aby w przyszłości „Energia dla wsi” bardziej koncentrowała się na wspieraniu biogazowni niż fotowoltaiki. Zapowiedział, że do końca roku rząd chce zmapować obszary o najlepszych warunkach do postawienia biogazowni oraz najlepszych warunkach przyłączeniowych. Wiceminister zwrócił uwagę na biogazownie jako źródło bilansujące sieć i na biogaz jako szansę na dekarbonizację sektora rolnego. Zapowiedział ustawę sieciową, która będzie zarządzać wydanymi i przyszłymi warunkami przyłączenia. Ewentualne odmowy miałyby być odpowiednio uwarunkowane.

Magdalena Szymańska

fot. Jan Beba

Jak podaje ministerstwo rolnictwa, Europejski Bank Inwestycyjny zaakceptował wniosek Polski dotyczący zwiększenia budżetu programu „Energia dla wsi” o dodatkowe 2 mld zł. Oznacza to, że zamiast obecnego 1 mld zł, budżet na ten program będzie wynosił aż 3 mld zł.

Jak podaje resort rolnictwa, w pierwszym naborze wniosków "Energia dla wsi" zainteresowanie było tak duże, że kwota na podaniach prawie dwukrotnie przekroczyły całkowity budżet programu.

– Zwiększenie budżetu z 1 mld zł do 3 mld zł to oczekiwana odpowiedź na duże zainteresowanie programem wśród rolników. Wnioski złożone w ramach pierwszego naboru prawie dwukrotnie przekroczyły całkowity budżet "Energii dla wsi" i dotyczyły przede wszystkim udzielenia wsparcia do budowy biogazowni rolniczych – wyjaśnia resort rolnictwa.

Kto może dostać dotacje z programu "Energia dla wsi"

Jak podaje Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, który przyznaje wsparcie w ramach "Energii dla wsi" o dotacje mogą ubiegać się trzy grupy podmiotów:

• rolnicy, którzy przez okres co najmniej 12 miesięcy prowadzili gospodarstwo rolne lub dział specjalny produkcji rolnej;
• spółdzielnie energetyczne i jej członkowie będący przedsiębiorcami;
• oraz dopiero powstające spółdzielnie energetyczne, w tym także spółdzielnie rolników, których przedmiotem działalności jest wytwarzanie energii elektrycznej lub biogazu, lub ciepła).

Na co rolnik może otrzymać dotacje z programu "Energia dla wsi"?

W ramach programu "Energia dla wsi"  rolnik może wnioskować o dotacje na postawienie jednego z poniższych rodzajów instalacji odnawialnego źródła energii:

• instalacji fotowoltaicznych o mocy elektrycznej od 50 kW do 1 MW;
• turbin wiatrowych o mocy elektrycznej od 50 kW do MW;
• elektrowni wodnych o o mocy elektrycznej powyżej 10 kW nie większej niż 1 MW;
• biogazowni rolniczych działających w warunkach wysokosprawnej kogeneracji o mocy elektrycznej od 10 kW do 1 MW i energii cieplnej od 30 kW do 3 MW.

Rolnik może otrzymac również dofinansowanie na zakup magazynu energii pod warunkiem zintegrowania ze źródłem realizowanym w ramach inwestycji.

Warto także zwrócić uwagę, że w tym programie są różne formy dofinansowania - albo w formie pożyczki, albo bezzwrotnych dotacji. Na fotowoltaikę i instalację wiatrowe można uzyskać pożyczkę do 100% kosztów kwalifikowanych. Z kolei na biogazownie rolnicze oraz elektorwnie wodne rolnik może otrzymać dotacje w wysokości do 65% kosztów kwalifikowanych lub pożyczkę do 100% tych kosztów. Na magazyny energii można uzyskać dotację w wysokości 20% kosztów kwalifikowanych.

Na każdego wnioskodawcę obowiązuje także limit:

• pożyczka do 25 mln zł na danego beneficjenta;
• dotacja do 20 mln zł na danego beneficjenta.

Poradnik Rolnika

Dzięki biogazowni rolniczej rachunki za prąd spadły o 240 tys. zł

Paweł Mikos

Konkurencja o grunty rolne. Rolnicy kontra inwestorzy OZE

W miesiącach letnich w niektórych dniach OZE pokrywają 100% zapotrzebowania na energię, a w niektórych nawet ją przewyższają.

– Jeszcze paręnaście lat temu w Niemczech montowano głównie panele fotowoltaiczne na dachach. Obecnie powstaje coraz więcej farm fotowoltaicznych na gruntach rolnych. Konkurencja w pozyskiwaniu gruntów jest na tyle duża, że za hektar dzierżawy oferuje się między 2 a 5 tys. euro rocznie. Ze względu na to, że rozmiar niektórych farm dochodzi nawet do 200 ha, powstaje konflikt pomiędzy inwestorami a rolnikami, którzy chcą rozwijać gospodarstwa. Osoby, które np. odziedziczyły grunty rolne i nie wiążą z rolnictwem przyszłości, wybierają tego dzierżawcę, który zaoferuje wyższy czynsz. Kolejnym problemem jest to, że aby panele były najefektywniejsze, ustawia się je w kierunku południowym – mówił Hinrich Neumann, ekspert od OZE na seminarium poświęconym energii odnawialnej w rolnictwie, zorganizowanej 10 września w Miłosławiu przez redakcję „Top agrar Polska”.

Hinrich Neumann

FOTO: Magdalena Szymańska

Na własne potrzeby

Jak tłumaczył Neumann, ponieważ tamtejsi politycy chcą dalej rozwijać produkcję energii z odnawialnych źródeł i ją wspierać, problem nadmiaru energii w sieci, zwłaszcza w słoneczne dni, będzie coraz większy. Wyjściem z tej sytuacji jest budowa magazynów energii oraz stawianie paneli w innej ekspozycji niż południowa, lepsze powiązanie producentów z dużymi odbiorcami energii, czyli przemysłem, oraz lepsze sterowanie jej zużyciem.

Produkcję rolną da się połączyć z fotowoltaiką i może być to dodatkowe źródło dochodu dla rolnika. Nie mamy tu na myśli, znanego nam, montażu modułów na dachach budynków gospodarczych. Agrowoltaika, bo o niej mowa, to konstrukcje ponad uprawami lub w formie międzyrzędowej czyli tzw. płoty. Prekursorem takiego kierunku wykorzystania energii słonecznej w Polsce jest rodzimy producent, Corab S.A. Firma posiada dedykowaną technologię oraz wiedzę w tej dziedzinie. Sprawdźmy zatem, jakie korzyści może przynieść agrowoltaika w połączeniu z produkcją rolną.

– ​Agrowoltaika pozwala na prowadzenie zabiegów uprawnych. Oznacza to, że produkcję żywności, zarówno upraw roślinnych, jak i hodowlę zwierząt, można połączyć z wytwarzaniem zielonej energii. Agrowoltaika, inaczej zwana Agri-PV, to podwójne wykorzystanie jednego obszaru ziemi do produkcji rolnej jako głównego zastosowania i do produkcji energii z instalacji PV jako zastosowania dodatkowego. Jeżeli chcemy mówić o agrowoltaice, produkcja rolna musi zostać na pierwszym miejscu – tłumaczy Barbara Michałowska, Inspektor rolnictwa ekologicznego oraz Manager Agri-PV w CORAB S.A. 

Takie połączenie może odbywać się z korzyścią dla upraw i dobrostanu zwierząt. Jest to możliwe dzięki agrowoltaice – kierunkowi rozwoju, który otwiera nowe horyzonty w myśleniu o zrównoważonej produkcji rolnej. Co więcej, takie rozwiązania niosą szereg korzyści i mogą skutecznie chronić plony przed niebezpiecznymi zjawiskami pogodowymi, jak grad czy ulewne deszcze.

Jakie korzyści ma rolnik dzieki Agrowoltaice?

Co można zyskać dzięki Agrowoltaice?

• Dodatkowe źródło dochodów. Grunty rolne mogą zarabiać podwójnie. Rolnik zyskuje, nie tylko sprzedając swoje plony, ale i energię powstającą z instalacji agrowoltaicznej. Agrowoltaika pozwala na dywersyfikację ryzyka. W przypadku niekorzystnych warunków pogodowych, które mogą wpłynąć na plony, produkcja energii może pozostać na stabilnym poziomie i odwrotnie. Agrowoltaika zmniejsza ryzyko całkowitej utraty dochodów, czyli stanowi pewnego rodzaju „ubezpieczenie” na wypadek niesprzyjających warunków atmosferycznych czy niskich cen upraw na rynku.
• Ochrona dla roślin i zwierząt. Konstrukcje agrowoltaiczne mogą stanowić ochronę przed gradem, burzami czy suszą. Panele mogą działać jako osłona przed nadmiernym nasłonecznieniem, redukując stres cieplny roślin i zapobiegając ich przegrzaniu. W okresach intensywnych opadów, gradobicia czy silnych wiatrów, struktury montażowe paneli mogą chronić rośliny przed uszkodzeniami mechanicznymi.

Agrowoltaika szczególnie dobrze współpracuje z szeroko rozumianym sadownictwem i roślinami cieniolubnymi, takimi jak: brokuły, cukinie, szparagi, rośliny strączkowe, maliny czy borówka amerykańska. Można ja także z powodzeniem stosować na pastwiskach i wybiegach.

Dwie formy agrowoltaiki uzależnione od produkcji rolniczej w gospodarstwie 

Agrowoltaika umożliwia prowadzenie produkcji rolnej bez konieczności zmian. W tym celu może przybierać dwie formy:

1. WYSOKIE AGRI-PV: to rozwiązanie, gdzie moduły są umieszczone na wysokości umożliwiającej swobodną pracę przy uprawach rosnących pod instalacją. Możliwe jest dostosowanie wysokości – na przykład, jeśli hodowla danej rośliny wymaga użycia maszyn o dużych gabarytach.

2. PV MIĘDZYRZĘDOWE: instalowane pomiędzy uprawami i na pastwiskach na pionowych konstrukcjach (tak zwane płoty) zajmujących niewielką powierzchnię.

Agrowoltaika ma przede wszystkim wspierać produkcję rolną, ale może też przynosić realne korzyści w kontekście energetycznym. 

Obecnie prawo w Polsce pozwala na wykorzystanie agrowoltaiki, głównie na glebach najniższych klas bonitacyjnych. Agrowoltaika rozwija się prężnie w Niemczech, Holandii, we Włoszech, czy Francji.

Corab pomaga rolnikom w Polsce rozwijać agrowoltaikę

W Polsce dedykowaną technologię i wiedzę w tym zakresie oferuje firma Corab. To polska firma, obecna na rynku od ponad 30 lat,  w ciągu których wypracowała pozycję lidera w dziedzinie odnawialnych źródeł energii na skalę europejską. Oprócz rozwiązań agrowoltaicznych, Corab produkuje wysokiej jakości systemy fotowoltaiczne oraz oferuje kompleksowe rozwiązania renomowanych producentów z branży OZE – zarówno dla komercyjnych instalacji PV, jak i dla klientów indywidualnych (prosumentów).

Posiadając ogromne doświadczenie oraz wiedzę, a także z myślą o kompleksowym podejściu do klienta, firma stworzyła linię produktów ENCOR. To marka własna, która jest efektem współpracy działu R&D z najlepszymi producentami światowymi.  Za wysoką jakością tych produktów stoi wieloletnie doświadczenie w branży odnawialnych źródeł energii, współpraca z ośrodkami badawczymi, innowacyjność oraz znajomość oczekiwań instalatorów i projektantów instalacji fotowoltaicznych. Portfolio własnych produktów pod marką ENCOR w 2023 roku rozszerzyło się o falowniki i magazyny energii. Oprócz charakterystycznego czarnego koloru, falowniki cechują bardzo dobre parametry techniczne. Inwertery ENCOR posiadają dedykowaną aplikację na urządzenia mobilne - Corab ONE, dzięki której klient oprócz standardowych parametrów, takich jak produkcja i moc falownika, widzi również poziom autokonsumpcji, zużycie i inne dane z układu pomiarowego. Dzięki temu ma pełną optykę na profil zużycia i produkcji energii. Magazyn energii ENCOR jako nieliczny na rynku może pracować na zewnątrz, dzięki zastosowaniu mat grzewczych w modułach bateryjnych. Na falowniki i magazyny energii Corab udziela polskiej gwarancji oferuje usługę serwisu door-to-door, to świadczy o zaufaniu firmy do produktów własnych.

Wejdź na https://corab.pl/agro i dowiedz się więcej!

Corab Polska kontakt

FOTO: Corab Polska

Materiał promocyjny Corab Polska

W Polsce pracuje już 85 mikro- i małych biogazowni firmy Naturalna Energia.plus, a do końca roku ich liczba ma przekroczyć 100. Ponad 90% tego typu instalacji w kraju postawiła właśnie ta firma.

Jedna z nich należy do Stanisława Mińskiego, który wraz z żoną Marzanną prowadzi w Boguszewcu w powiecie żuromińskim gospodarstwo zajmujące się tuczem świń w cyklu otwartym.

Rolnik kupuje prosięta o masie ciała 30 kg i sprzedaje 120-kilogramowe tuczniki w ramach tuczu kontraktowego. W gospodarstwie są dwie chlewnie. W jednej, wybudowanej w 2015 roku, są 2 tys. stanowisk, a w drugiej, z 2017 roku – 1,6 tys. Rolnik myślał o postawieniu pomiędzy nimi trzeciego budynku, ale na razie wstrzymał się z tą decyzją. W związku ze sporą produkcją gnojowicy postanowił jednak zainwestować w biogazownię, która została uruchomiona w grudniu 2021 roku i ma być sposobem na redukcję kosztów w produkcji zwierzęcej.

– Zdecydowałem się na instalację o mocy 40 kW. Energię elektryczną wykorzystujemy na potrzeby chlewni, a cieplną do ogrzania budynków mieszkalnych. Nadwyżki prądu sprzedajemy, a poferment w większości zużywamy na własne pola, których areał wraz z dzierżawami wynosi prawie 60 ha. Na 15 ha zasiana jest kukurydza, na pozostałych głównie zboża – mówi Stanisław Miński.

Chlewnie Stanisława Mińskiego znajdują się poza gospodarstwem, ogrodzone i wyposażone w bramę dezynfekującą pojazdy

FOTO: Dominika Stancelewska

Sama budowa biogazowni trwała krótko – mniej więcej dwa miesiące. Procesem przygotowawczym i projektowym zajęła się firma dostarczająca instalację. Doradziła też w sprawach dotyczących przyłączy do odbioru energii. Koszt całej inwestycji, wraz ze zbiornikiem na poferment o pojemności 2 tys. m³, wyniósł 2,2 mln zł.

– Wybudowałem biogazownię bez żadnego dofinansowania, gdyż w tym okresie nie było dotacji, a ja byłem zdecydowany na inwestycję i nie chciałem czekać. Powinna się zwrócić po 6–7 latach – opowiada gospodarz.

Jaką wielkość biogazowni wybrać w danym gospodarstwie?

– Wśród naszych klientów są rolnicy, którzy stawiali najpierw mikrobiogazownię przy jednym z obiektów, a po roku czy dwóch decydowali się na kolejną przy innym. Czasami ojciec postanawia wypróbować działanie takiej instalacji u siebie, a kiedy widać, że się sprawdza, również syn decyduje się na biogazownię – przekonywał Adam Orzech, prezes firmy Naturalna Energia.plus, która w gospodarstwie pana Stanisława zorganizowała spotkanie pod hasłem „Akademia Rolnika Biogazownika”, skierowane głównie do rolników zajmujących się produkcją trzody chlewnej.

Współorganizatorami wydarzenia były firmy: Agro-Sorb – producent polskich aminokwasów, które jako środki wspierające wzrost roślin zabezpieczają odpowiednią ilość kalorycznego substratu do biogazowni, SUMA Polska – producent mieszadeł, oraz Grupa Marco-Polo, która zajmuje się wyposażeniem budynków inwentarskich i dostarczaniem maszyn i urządzeń rolniczych, w tym bram dezynfekujących. Podczas spotkania można było nie tylko posłuchać wykładów na temat funkcjonowania biogazowni, ale również obejrzeć działającą instalację i zapoznać się z technologią wytwarzania biogazu.

Mikrobiogazownie to instalacje o mocy elektrycznej do 50 kW i cieplnej do 150 kW, produkujące do 200 tys. m³ biogazu rolniczego rocznie

FOTO: Dominika Stancelewska

Rolnicy mają często dylemat, jakiej wielkości biogazownię wybrać. Zdaniem Adama Orzecha to zależy, czy gospodarstwo chce tylko zwiększyć swoją efektywność, czy rozpocząć nową działalność biznesową polegającą na sprzedaży energii. Jeśli celem rolnika jest przede wszystkim zagospodarowanie odpadów z produkcji zwierzęcej i roślinnej, a energię w głównej mierze planuje wykorzystać na własne potrzeby, stając się bardziej niezależnym energetycznie, to mikroinstalacje są właśnie dla niego. Duże biogazownie, do których zaliczamy te powyżej 500 kW, z reguły wymagają dostarczenia i magazynowania dodatkowych substratów.

– Biogazownia jest mikrobiogazownią, jeśli zakłada roczną wydajność do 200 tys. m³ biogazu rolniczego, czyli wytworzonego z określonych substratów, i moc elektryczną do 50 kW oraz cieplną do 150 kW. Na pełną moc pracuje 8 tys. godzin w roku. Działa w automacie lub półautomacie i nie wymaga zatrudniania dodatkowych osób. Nie wymaga też uzyskania pozwolenia na budowę i decyzji środowiskowej oraz konsultacji społecznych. Może być budowana w oparciu o plan zagospodarowania terenu i zgłoszenie w starostwie. Możliwe jest przyłączenie do sieci niskiego napięcia, która już funkcjonuje w gospodarstwie – opowiadał ekspert.

– Dzięki instalacji biogazowej rolnik może pokryć zapotrzebowanie gospodarstwa na energię elektryczną i ciepło, a nawet wygenerować zyski dzięki sprzedaży nadwyżek energii do sieci w korzystnej taryfie FIT – przekonywał Adam Orzech

FOTO: Dominika Stancelewska

Przed decyzją o budowie biogazowni konieczne jest zbadanie substratu i określenie zawartości suchej masy organicznej oraz jego potencjału biogazowego.

– Gnojowica gnojowicy nierówna, dlatego trzeba pobrać próbki i ją zbadać. Sprawdzamy, czy nie ma w niej niepożądanych związków, zbyt dużo siarki bądź antybiotyków, gdyż są one zabójcami fermentacji. Zbadana przez naszą firmę wydajność biogazowa gnojowicy trzody chlewnej waha się od 15 do 30 m³ biogazu z tony świeżej masy, gnojowicy od bydła mlecznego – od 20 do 40 m³ biogazu, obornika bydła – od 35 do 60 m³ biogazu, pomiotu kurzego – od 100 do 300 m³, odpadów zielonych – od 100 do 200 m³, a kiszonki z kukurydzy – od 170 do 200 m³ biogazu – tłumaczył Adam Orzech.

Ze względu na mniejszą niż wymagana przy tej mocy biogazowni obsadę świń i małą zawartość suchej masy gnojowicy Stanisław Miński musi w swojej instalacji dodawać inne substraty. W jego przypadku jest to serwatka zamawiana w OSM w Sierpcu. Dziennie zużywane jest 3–4 tys. litrów serwatki.

– Szczególnie latem gnojowica jest bardziej rozrzedzona, gdyż zwierzęta piją więcej wody, próbują się ochłodzić, dlatego trzeba dodawać więcej innych substratów. Teraz robię również próby z dodatkiem kiszonki z kukurydzy – opowiada Miński.

W przypadku instalacji o mocy 40 kW minimalna liczba stanowisk tuczu to 4 tys., dlatego Stanisław Miński oprócz głównego substratu, jakim jest gnojowica, wykorzystuje jeszcze serwatkę i kiszonkę kukurydzy

FOTO: Dominika Stancelewska

Różne moce i rozwiązania w mikrobiogazowniach

Dostępne moce mikrobiogazowni to: 16, 22, 33 i 44 kW. Ponadto są także małe biogazownie o mocy 60 i 74 kW. W biogazowni w gospodarstwie w Boguszewcu wykorzystuje się fermentację mokrą, w przypadku której substratami mogą być gnojowica, płynne odpadki przetwórstwa owocowo-warzywnego, ale istnieje też fermentacja sucha perkolacyjna, w której wydajność i moce są podobne, wykorzystująca obornik, stałe odpadki przetwórstwa owocowo-warzywnego i spożywczego, odpady zielone oraz pomiot kurzy. Instalacje fermentacji mokrej wymagają substratu o suchej masie 4–12% i minimum 3 tys. ton na rok, a fermentacji suchej minimum 15% suchej masy i 500 ton na rok.

Biogazownia o mocy 40 kW potrzebuje od 7 do 9 tys. ton gnojowicy rocznie. Jest przeznaczona dla chlewni posiadających od 4 do 5,6 tys. stanowisk dla tuczników lub od 700 do 900 loch przy produkcji w cyklu otwartym bądź od 400 do 500 loch w cyklu zamkniętym. Pozwala uzyskać około 320 MWh/rok energii elektrycznej i około 350 MWh/rok ciepła, a także od 7 do 15 tys. m³ pofermentu, który jest lepiej przyswajalny przez rośliny i można go wywozić na pole przez cały rok, a jednocześ­nie zaoszczędzić na zakupie nawozów sztucznych i wapnowaniu nawet do 120 tys. zł rocznie.

Podczas spotkania w gospodarstwie w Boguszewcu rolnicy mogli się dowiedzieć, jak działa mikrobiogazownia i jakie są warunki uruchomienia takiej instalacji

FOTO: Dominika Stancelewska

– Odpady w postaci gnojowicy, obornika czy resztek roślinnych zostają pozbawione odoru i przetworzone na ulepszony nawóz naturalny. Ale inwestor przede wszystkim zyskuje ogromne oszczędności na kosztach prądu i ogrzewania, a także zarabia na sprzedaży energii. Nasi klienci mają zwykle około 100 MWh nadwyżki, którą sprzedają do sieci. Ciepło natomiast pozwala na ogrzewanie budynków mieszkalnych i inwentarskich.

W przypadku biogazowni o mocy 40 kW roczne oszczędności na prądzie sięgają 320–350 tys. zł (przy zakładanej cenie 1 zł za kW), a na cieple 56 tys. zł (przy cenie 0,25 zł za kW), co ma znaczenie w przypadku gospodarstw utrzymujących lochy i dogrzewających prosięta. Nadwyżki ciepła są zwłaszcza latem, więc niektórzy klienci decydują się na budowę suszarni. Planujemy także wprowadzić instalacje przekształcające ciepło na chłód, które będą mogły być wykorzystane do obniżania temperatury w oborach i chlewniach w czasie upałów, dzięki czemu będzie można poprawić wydajność zwierząt – mówił Adam Orzech.

Nowoczesne biogazownie to zamknięty system bezpieczny dla otoczenia

Biogaz jest spalany w silnikach, co generuje energię elektryczną. Na potrzeby własne biogazowni wykorzystywane jest 5–10% wyprodukowanej w ten sposób energii. Procentowy udział metanu w biogazie stanowi o jego wartości kalorycznej. Zawartość metanu zależy natomiast od składu fermentowanego materiału wsadowego. W pracy biogazowni ważne jest zachowanie ciągłości jej działania przy możliwie największej produkcji kalorycznego biogazu.

– Ilość masy fermentującej musi zapewnić odpowiednio dużą bieżącą produkcję biogazu, by w sposób ciągły zasilać układ kogeneracyjny. Substraty, jak gnojowica i ewentualnie serwatka oraz kiszonka z kukurydzy, są dozowane do zbiornika fermentacyjnego. Sama gnojowica trafia do biogazowni automatycznie za pomocą pomp. Podstawowe ogniwo instalacji biogazowej stanowi komora fermentacyjna, zwana też fermentatorem, gdyż w niej zachodzi proces fermentacji materiału wsadowego i produkcja biogazu. Materiałami stosowanymi do budowy komór fermentacyjnych są, w zależności od producenta, stal nierdzewna lub żelbet. Komory są najczęściej w kształcie cylindrycznym – opowiadał prezes firmy Naturalna Energia.plus.

Podczas produkcji biogazu gnojowica zostaje pozbawiona odoru i przetworzona na poferment, czyli ulepszony nawóz naturalny, który w gospodarstwie przechowywany jest w zbiorniku o pojemności 2 tys. m³

FOTO: Dominika Stancelewska

W całym procesie produkcji biogazu występują mieszadła. Pracują w zbiornikach podrusztowych, magazynowych i pośrednich oraz w zbiorniku fermentacyjnym. Do ich zadań należy przygotowanie i transport substratu do fermentatora, w którym w wyniku pracy mieszadeł biomasie nadawana jest odpowiednia prędkość, temperatura oraz właściwa homogenizacja, od których zależy bezpośrednio uzysk biogazu.

– Przy wyborze mieszadła do biogazowni należy uwzględnić skład i właściwości substratu, w szczególności zawartość suchej masy, jak również wielkość części stałych. Gdy stosujemy roś­liny, ważne jest, czy będą pocięte na kawałki o długości 2, 5, 10 czy 15 cm. Jeśli nie poznamy kluczowych parametrów, mieszadło nie będzie właściwie dobrane i nie osiągniemy jednolitego stężenia biomasy w całym zbiorniku – wyjaśniała Mirosława Dyjak-Wojciechowska z firmy SUMA Polska, producenta mieszadeł.

W mieszadłach najważniejsze jest dobranie prędkości obrotowej. O ile dla substratów o parametrach zbliżonych do wody sprawdzają się mieszadła szybkoobrotowe, o tyle wraz ze wzrostem zawartości suchej masy wskazany jest dobór mieszadeł średnio- i wolnoobrotowych.

– Czasem stosuje się też mieszadła boczne, które są montowane na ścianie zbiornika, i wówczas rura ze śmigłem znajdują się w zbiorniku, a część napędowa, czyli przekładnia i silnik, są na zewnątrz. Plusem jest to, że łatwiej wychwycić zakłócenia pracy systemu i można przeprowadzić wszelkiego rodzaju naprawy i konserwacje poza zbiornikiem – tłumaczyła Mirosława Dyjak-Wojciechowska.

– Komory fermentacyjne biogazowni muszą mieć odpowiednio dobrane systemy mieszania i pompowania – podkreślała Mirosława Dyjak-Wojciechowska

FOTO: Dominika Stancelewska

W gospodarstwie Stanisława Mińskiego są dwie chlewnie, w których łącznie jest 3600 stanowisk do tuczu. Rolnik kupuje 30-kilogramowe warchlaki

FOTO: Dominika Stancelewska

Mieszadła o podobnej konstrukcji mogą także współpracować z ciągnikiem rolniczym, co może sprawdzić się przy mieszaniu w zbiornikach magazynowych.

Jak wyjaśniała specjalistka, na etapie doboru mieszadeł można symulować prędkość przepływu oraz wydajność cyrkulacji, aby sprawdzić efektywność zaprojektowanej techniki mieszania, zaplanować optymalne ustawienie mieszadeł, a w konsekwencji wyeliminować tzw. strefy martwe, w których będą się tworzyły osad czy kożuch. W zbiornikach fermentacyjnych zaleca ona stosowanie dwóch mieszadeł, nawet jeśli zbiornik nie jest duży, gdyż zawsze może zdarzyć się awaria, a jeśli mieszadło nie działa, to automatycznie nie uzyskuje się biogazu.

Dominika Stancelewska

Do kiedy można składać podanie o dofinansowanie w ramach programu Mój Prąd 6.0?

Mój Prąd 6.0 – ważne zasady

Mój Prąd 6.0 – wielkość wsparcia

Mój Prąd 6.0 w liczbach

Ministerstwo Klimatu zaplanowało w programie Mój Prąd 6.0 400 mln zł. Prosumenci mogą ubiegać się nawet o 28 tys. zł na założenie paneli fotowoltaicznych i magazynów energii. Z początkiem września zainteresowani zaczęli składać odpowiednie wnioski. W szóstej edycji królują podania związane z zakładaniem magazynów energii elektrycznej. Mniejszą popularnością cieszą się natomiast magazyny ciepła. W ciągu kilku dni pula pieniędzy została wykorzystana już do połowy.

Do kiedy można składać podanie o dofinansowanie w ramach programu Mój Prąd 6.0?

Teoretycznie nabór trwa od 2 września do 20 grudnia. Teoretycznie, ponieważ pula pieniędzy możne zostać wyzerowana wcześniej – wnioski są przyjmowane do momentu wyczerpania zaplanowanego budżetu.

Mój Prąd 6.0 – ważne zasady

Aby otrzymać dofinansowanie do instalacji fotowoltaicznej o mocy od 2 kW do 20 kW zgłoszonej do przyłączenia do sieci od 1 sierpnia 2024 r., trzeba także zakupić magazyn energii elektrycznej lub/i magazyn ciepła. Moc wszystkich instalacji nie może jednak przekroczyć łącznie 50 kW.

Mój Prąd 6.0

FOTO: Envato Elements

Mój Prąd 6.0 – wielkość wsparcia

Jakie dokładnie kwoty wchodzą w grę? Prosument może otrzymać maksymalnie 6 tys. zł dofinansowania do mikroinstalacji fotowoltaicznych dla instalacji zgłoszonych do przyłączenia do 31 lipca 2024 roku; 7 tys. zł w przypadku inwestycji do mikroinstalacji fotowoltaicznych zgłoszonych do przyłączenia do sieci od 1 sierpnia 2024 roku, ale w tym wypadku warunkiem jest inwestycja w magazyn energii; 5 tys. zł wsparcia do magazynu energii cieplnej o minimalnej pojemności 20 dm3 i do 16 tys. zł. dotacji do magazynu energii elektrycznej – pojemność urządzenia powinna wynosić minimum 2 kWh przy minimalnej zainstalowanej mocy instalacji PV określonej w programie (tj. 2 kW). Jeśli podsumujemy te kwoty wsparcia, widzimy, że prosument może wnioskować aż o 28 tys. zł. 

Zobacz także: Mój prąd 6.0 już ruszył! Można składać wnioski!

Mój Prąd 6.0 w liczbach

Portal Globenergia podaje, że już po trzech dniach od uruchomienia naboru nie było połowy budżetu zaplanowanego w programie Mój Prąd 6.0. Do 05.09.2024 roku zostało złożonych prawie 18 tysięcy wniosków na kwotę 221 mln złotych (budżet wynosi 400 mln złotych). 17 127 wniosków dotyczyło fotowoltaki. 7 401 wniosków to podania o dofinansowanie do magazynów energii elektrycznej, natomiast 1 703 podań do magazynów ciepła.

Zielona energia w Polsce

Lepsze warunki dla właścicieli fotowoltaiki – czy nowy projekt ustawy daje nadzieję?

Fot. envato elements

Źródło: Globenergia, gov.pl

Najwyższy czas, by rolnicy odgrywali większą rolę w produkcji energii nie tylko na własne potrzeby. Produkcja energii w obliczu coraz trudniejszej sytuacji na rynku płodów rolnych może się okazać poważnym atutem w utrzymaniu rentowności wielu gospodarstw. Będziemy o tym dyskutować podczas seminarium poświęconego energii odnawialnej już 10 września w hotelu Bagatelka w Miłosławiu k. Wrześni.

Jakie zagadnienia z zakresu fotowoltaiki zostaną poruszone?

Nasi eksperci wraz z gronem partnerów szczegółowo wyjaśnią najważniejsze na dziś zagadnienia z zakresu fotowoltaiki:

• aktualna sytuacja na rynku,
• przepisy, przyłącza,
• finansowanie inwestycji,
• agrofotowoltaika

oraz biogazu:

• produkcja energii na własne potrzeby i na rynek,
• wymagania technologiczne i osiągi biogazowni,
• zawiłości prawne i środowiskowe,
• finansowanie budowy.

Podczas naszego spotkania porozmawiamy też z praktykami, właścicielami farm fotowoltaicznych, a także małych i dużych biogazowni. Będzie to więc doskonała okazja do zdobycia fachowej wiedzy na temat produkcji energii w ramach gospodarstwa.

Jeśli chcesz zdywersyfikować przychody i zwiększyć rentowność swojego gospodarstwa, to nie może Cię zabraknąć! Zapisy na www.oze.topagrar.pl

{embed_photo_link_tap}454436{/embed_photo_link_tap}

Jan Beba

Panele fotowoltaiczne – nowa ustawa

System net-billing – czym jest?

Fotowoltaika – dlaczego się opłaca?

Nowy projekt ustawy, który ma wesprzeć prosumentów, wspomoże ich w rozliczeniach od dawna będących źródłem konfliktu. Właściciele fotowoltaiki zapowiadali strajk, aby dochodzić swoich praw. – Prace nad ustawą poprawiającą rozliczenia prosumentów zakończyły się. Projekt we wrześniu trafi na posiedzenie Rady Ministrów a potem do Parlamentu – napisała na platformie X ministra klimatu i środowiska Hennig-Kloska.

Panele fotowoltaiczne – nowa ustawa

W projekcie nie mogło zabraknąć rozwiązania najbardziej palących dylematów. Ministerstwo Klimatu i Środowiska (MKiŚ) chce dać prosumentom możliwość wyboru sposobu rozliczenia: w systemie net-billingu w oparciu o rynkową miesięczną cenę energii elektrycznej lub cenę godzinową. Ta druga opcja ma być nagradzana w postaci bonusu. Zgodnie z nowym projektem, zwrot nadpłat w systemie net-billing ma być podwyższony z 20 proc. do 30 proc. W rozmowie z money.pl wiceminister klimatu Miłosz Motyka zapewniał, że prosumenci rozliczający się w systemie net-billing mogą zyskać do kilkuset złotych rocznie: – W ramach zmian zwrot nadpłat w systemie net-billing będzie podwyższony z 20 proc. do 30 proc., a wartość depozytu prosumenckiego dla danego miesiąca kalendarzowego rozliczeń ma być powiększana o współczynnik korekcyjny 1,23. Dzięki temu prosumenci mogą zyskać do kilkuset złotych rocznie – podkreślał (cyt. za money.pl).

Zielona energia 

FOTO: Envato Elements

System net-billing – czym jest?

System net-billingu obowiązuje prosumentów, którzy założyli panele fotowoltaiczne po 31 marca 2022 roku. Polega na rozliczeniu wartości, a nie ilości energii elektrycznej zgodnie z rynkową miesięczną ceną. Od 1 lipca właściciele fotowoltaiki mogą zdecydować, czy chcą być rozliczani w net-billingu w oparciu o rynkową miesięczną cenę energii elektrycznej, czy w oparciu o cenę godzinową. Wartość energii wprowadzonej do sieci ma być ustalana według ceny giełdowej godzinowej na rynkach dnia następnego. Choć system miał być korzystny, okazał się pułapką – według prosumentów są dni, kiedy w godzinach szczytu sprzedają swoją energię do sieci po minusowych stawkach. Wyższy zwrot nadpłat ma polepszyć sytuację. Celem nowego systemu rozliczania jest zachęta do bardziej ekologicznego korzystania z prądu – aby większą ilość energii zużywać w ciągu dnia, gdy jest najwięcej słońca. W dobie nowych technologii można przecież zaprogramować niektóre urządzenia, by działały nawet wtedy, gdy nas nie ma w domu. Zadanie to mogą ułatwić magazyny energii, dzięki którym nie musimy pobierać drogiej energii z nocy. Przechowany prąd może być wykorzystany w domu, nawet wtedy, gdy słońca już nie ma. Net-billing zastąpił wcześniejszy net-metering, oparty na systemie opustów. W tej opcji właściciel fotowoltaiki był równocześnie producentem i konsumentem energii elektrycznej, a wytwarzaną energię we własnej fotowoltaice dostarczał do lokalnej sieci dystrybucyjnej. Wyprodukowany latem prąd zaspakajał jego potrzeby zimą bez dopłaty.

Zobacz także: Mój prąd 6.0 ruszył!

Fotowoltaika – dlaczego się opłaca?

Dobrze dobrane i zamontowane panele fotowoltaiczne są i bezpieczne, i opłacalne, a do tego odporne na trudne warunki atmosferyczne. Korzystanie ze słońca, które jest naturalnym źródłem energii odnawialnej do produkowania prądu na własny użytek, pomaga uniezależnić się od kapryśnych cen prądu. W naszym kraju mamy wysokie nasłonecznienie, nawet w porównaniu do krajów, gdzie słońce świeci niemal każdego dnia. Panele są więc w stanie przetrzymać tak dużo prądu, aby przydał się do codziennego korzystania z urządzeń elektrycznych. Inwestycja w panele jest duża, jednak zwraca się po kilku latach. Prócz zalet ekonomicznych, takie rozwiązanie ma również walory proekologiczne. Korzystanie z zielonej energii przyczynia się do ochrony środowiska naturalnego. Warto skorzystać z programów, które oferują opcje dofinansowania na montaż całego systemu. 

Fot. envato elements

Źródło: gov.pl, money.pl

Program Mój Prąd 6.0

Program Mój Prąd 6.0 – ile wynosi dofinansowanie?

Program Mój Prąd 6.0 – warunki

Program Mój Prąd 6.0 – nie przegap terminu!

Wrzesień to dobry moment na to, aby skorzystać z dofinansowania na zieloną energię. Właśnie ruszył nabór wniosków o wsparcie finansowe w programie "Mój prąd 6.0". Kwoty są zachęcające – dzięki nim więcej osób będzie stać na fotowoltaikę z magazynami ciepła i energii. Rząd na ten cel przeznacza 400 mln zł.

Program Mój Prąd 6.0

To już szósta edycja tego programu. Celem projektu jest wsparcie działań proekologicznych Polaków i ich inwestowanie w zieloną energię. Pieniądze  pochodzą z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FenIKS). Mój Prąd to jedna z kilku opcji na zaniżenie wydatków związanych z instalowaniem odnawialnych źródeł energii. Ważne! Mikroinstalacje fotowoltaiczne zgłoszone do przyłączenia do sieci elektroenergetycznej od dnia 1 sierpnia 2024 roku będą wymagały montażu magazynu energii. Dodatkowo, warunkiem koniecznym przystąpienia do programu jest rozliczanie się w systemie net-billing lub przejście na nowy system rozliczeń, jeżeli PV funkcjonuje w systemie net-metering.

Program Mój Prąd 6.0

FOTO: Envato Elements

Program Mój Prąd 6.0 – ile wynosi dofinansowanie?

W tym programie wsparcie ma pokryć do 50 procent kosztów kwalifikowanych inwestycji:

• maksymalnie 6 tys. zł dofinansowania do mikroinstalacji fotowoltaicznych dla instalacji zgłoszonych do przyłączenia do 31 lipca 2024 roku,
• 7 tys. zł w przypadku inwestycji do mikroinstalacji fotowoltaicznych zgłoszonych do przyłączenia do sieci od 1 sierpnia 2024 roku, warunkiem jest inwestycja w magazyn energii,
• 5 tys. zł wsparcia do magazynu energii cieplnej o minimalnej pojemności 20 dm3,
• do 16 tys. zł. dotacji do magazynu energii elektrycznej – pojemność urządzenia powinna wynosić minimum 2 kWh przy minimalnej zainstalowanej mocy instalacji PV określonej w programie (tj. 2 kW).

Program Mój Prąd 6.0 – warunki

Aby otrzymać pieniądze do instalacji fotowoltaicznej o mocy od 2 kW do 20 kW zgłoszonej do przyłączenia do sieci od 1 sierpnia 2024 r., należy zakupić także magazyn energii elektrycznej lub/i magazyn ciepła. Moc wszystkich instalacji prosumenta nie może przekroczyć łącznie 50 kW.  

Zobacz także: Mój Prąd 6.0: wiemy, kiedy ruszy! Jakie będą zmiany?

Program Mój Prąd 6.0 – nie przegap terminu!

Nabór wniosków już trwa od 2 września. Formularze można składać do 20 grudnia 2024 roku lub do wyczerpania środków. Okres kwalifikowalności wydatków rozpoczyna się od 1 stycznia 2021 roku. Wnioski można składać pod tym adresem: nabór.

fot. envato elements

Źródło: gov.pl

Rolnicy chcą rozszerzenia naboru wniosków w ramach KPO. Chodzi o inwestycje we wdrażanie technologii i innowacji środowiskowych, w tym związanych z gospodarką o obiegu zamkniętym.

Dotychczas nabór wniosków był dedykowany dużym przedsiębiorcom i konsorcjom składającym się z minimum jednego dużego przedsiębiorstwa oraz jednej organizacji badawczej, których członkami mogły być małe i średnie przedsiębiorstwa. Zdaniem rolników, jest to dobre rozwiązanie, przekładające się na rozwój innowacyjnych technologii i tworzenie rynku surowców wtórnych w Polsce.

Dlaczego rolnicy chcą składać wnioski o dofinansowanie biogazowni rolniczych?

Jak twierdzą rolnicy, należałoby jednak umożliwić składanie wniosków o wsparcie również rolnikom zainteresowanym budową biogazowni rolniczych. Zdaniem samorządu rolniczego, tego rodzaju działanie przełożyłoby się na zwiększenie elastyczności i stabilności polskiego systemu energetycznego, co jest szczególnie ważne ze względu na występujące wysokie koszty energii w godzinach wieczornych i porannych, kiedy brakuje prądu.

Rolnicy chcą wspomóc polski system energetyczny

Rolnicy wskazują, że dzięki budowie małych biogazowni rolniczych, polski system energetyczny zyskałby istotne wsparcie i jednocześnie powstałoby dodatkowe źródło dochodu dla gospodarstw. Co więcej, producenci rolni doceniają istniejące fundusze i dofinansowania zakupu i montażu fotowoltaiki czy energetyki wiatrowej, jednak wskazują na to, że finansowanie biogazowni rolniczych jest niewystarczające.

Co mogłoby się zmienić po dofinansowaniu biogazowni rolniczych?

Zdaniem rolników, dzięki rozwojowi biogazowni rolniczych można byłoby w sposób efektywny gospodarować nadwyżkami zbóż. Ponadto lepiej prosperowałaby produkcja zwierzęca, kluczowa dla polskich gospodarstw. Jak uważają rolnicy, byłby to krok w kierunku zwiększenia zrównoważenia i ekologicznego rozwoju kraju.

Jakie dotacje na biogazownie mogą dostać rolnicy?

Aktualnie rolnicy mogą się ubiegać o dotację na budowę biogazowni rolniczej w ramach naborów, takich jak: „Energia dla wsi”, „Inwestycje w OZE i poprawę efektywności energetycznej gospodarstw” z PS 2023–2027, „Zielona energia w gospodarstwie”, „Agroenergia”.

Przeczytaj również:

OZE

Mój Prąd 6.0. Nowe założenia. Bez jednej rzeczy nie dostaniesz dotacji

Oprac. Justyna Czupryniak

Źródło: KRIR

W badaniach przeprowadzonych nad panelem fotowoltaicznym po 31 latach jego eksploatacji wyniki wskazują, że technologie fotowoltaiczne wykazują się zaskakującą trwałością i długowiecznością. Naukowcy analizowali panele, które zostały zainstalowane na początku lat 90. XX wieku, co pozwoliło na ocenę ich długoterminowej efektywności.

Wyniki badań pokazują, że panele fotowoltaiczne nie tylko nadal funkcjonują, ale również zachowują znaczną część swojej pierwotnej efektywności. Pomimo naturalnego spadku wydajności w miarę upływu lat, panele te wciąż dostarczają wartościową ilość energii, co sugeruje, że technologia fotowoltaiczna jest bardziej trwała niż wielu się spodziewało.

Jaka jest efektywność paneli fotowoltaicznych po 30 latach?

Z biegiem lat, wydajność paneli fotowoltaicznych naturalnie się zmniejsza. W przypadku analizowanych paneli po 31 latach eksploatacji, spadek efektywności wyniósł około 20% w porównaniu do początkowej wydajności. To oznacza, że panele, które na początku produkowały 100% energii, teraz produkują około 80% tej wartości.

Jednak taki spadek efektywności nie oznacza, że panele nadają się na złom. Warto zauważyć, że nawet po trzech dekadach użytkowania, panele fotowoltaiczne wciąż są w stanie dostarczać energię elektryczną, co sprawia, że są one wciąż użyteczne, chociaż ich efektywność jest nieco obniżona.

Jakie są aspekty ekologiczne i ekonomiczne montażu paneli fotowoltaicznych?

Kwestie związane z recyklingiem paneli fotowoltaicznych stają się coraz ważniejsze, zwłaszcza w kontekście rosnącej liczby paneli, które osiągają koniec swojej żywotności. Technologia recyklingu paneli poprawia się z dnia na dzień, co oznacza, że coraz łatwiej można odzyskiwać surowce z uszkodzonych lub zużytych paneli.

Długowieczność paneli fotowoltaicznych ma również istotne znaczenie ekonomiczne. Wydłużony okres użytkowania paneli oznacza, że inwestycje w energię słoneczną mogą przynieść długoterminowe korzyści finansowe, co zwiększa opłacalność tego źródła energii.

Panele fotowoltaiczne po 30 latach eksploatacji wciąż są funkcjonalne i dostarczają użyteczną ilość energii, choć ich efektywność może być nieco obniżona. Spadek efektywności na poziomie około 20% nie sprawia, że panele nadają się na złom, ale może wpływać na decyzję o ich dalszym użytkowaniu lub wymianie.

Długowieczność i trwałość paneli fotowoltaicznych podkreślają ich wartość jako technologii odnawialnej, która może dostarczać energię przez wiele lat. W miarę jak technologia fotowoltaiczna będzie się rozwijać, można spodziewać się dalszych ulepszeń w zakresie trwałości i efektywności paneli, co uczyni tę technologię jeszcze bardziej atrakcyjną dla inwestorów oraz użytkowników na całym świecie.

Badania nad długowiecznością paneli fotowoltaicznych pokazują, że są one zdolne do długotrwałej i efektywnej pracy, co stanowi pozytywną wiadomość dla sektora odnawialnych źródeł energii i może wpłynąć na przyszłe decyzje inwestycyjne w tej dziedzinie.

Magdalena Chajzler

W związku z postępującymi zmianami klimatycznymi rolnicy poszukują nowych rozwiązań, które pozwolą im na użyźnienie gleby w prawidłowy sposób. Ich zadaniem jest nie tylko przeciwdziałanie suszy, ale również umiejętne gospodarowanie środkami finansowymi podczas występujących przerw w łańcuchach dostaw przekładających się na wzrost cen maszyn i nawozów.

Jak zoptymalizować proces nawożenia?

Zadaniem specjalistów jest poszukiwanie rozwiązań, które pozwolą rolnikom na optymalizację procesu nawożenia. Jedną z odpowiedzi są biogazownie:

• pozwalające zagospodarować odpady organiczne, zmniejszając liczbę tego, co wcześniej trafiłoby na śmietnik,
• produkujące biogaz, czyli „zielone” źródła energii, alternatywne dla ropy czy węgla,
• wytwarzające także poferment, czyli materiał, który możemy poddać recyklingowi.

Jak można wykorzystać produkty uboczne biogazowni?

Naukowcy Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu analizowali możliwość wykorzystania ok. 20 rodzajów produktu ubocznego biogazowni, szukając odpowiedni na pytanie, czy drogie nawozy możemy stworzyć lokalnie, w dodatku stosując tzw. podwójny recykling i zagospodarowując niepotrzebne odpady, jednocześnie wspomagając wzrost uprawianych roślin?

O tym, czy jest to możliwe, opowiada prof. Witold Grzebisz z Katedry Chemii Rolnej i Biogeochemii Środowiska Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu.

Film został zrealizowany w ramach projektu „Najlepsi z natury 2.0. Zintegrowany Program Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu”. Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Działanie 3.5 Kompleksowe programy szkół wyższych.

Przeczytaj również:

porady prawne

Czy można dostać ulgę inwestycyjną w podatku rolnym na biogazownie lub panele?

Oprac. Justyna Czupryniak

Źródło: Inf. prasowa UP

14 i 15 października 2024 roku w Arche Hotel Krakowska przy al. Krakowskiej 237 w Warszawie, odbędzie się doroczne branżowe wydarzenie - Green Gas Poland 2024 VI Konferencja Biogazu i Biometanu, które przyciąga uwagę przedsiębiorców oraz pasjonatów energii odnawialnej. Tegoroczna edycja zapowiada się niezwykle interesująco, skupiając się na szeregu kluczowych zagadnień, które kształtują przyszłość biogazu i biometanu w Polsce i Europie.

Prelekcje i debaty podczas I dnia Green Gas Poland 2024

Konferencja rozpocznie się od powitania uczestników przez organizatorów oraz podpisania porozumienia o współpracy między UPEBBI a Związkiem Młodzieży Wiejskiej. Następnie zostanie wręczona nagroda Ambasadora Biogazu 2024. Zostaną przedstawione następujące zagadnienia:

• Blok strategii i legislacji: poświęcony strategii i legislacji w sektorze biogazu i biometanu. Parlamentarzyści będą debatować na temat roli tych technologii w transformacji energetycznej Polski. Wśród uczestników znaleźli się przedstawiciele różnych ugrupowań politycznych, co zapewni szeroką perspektywę dyskusji.
• Blok biogazu i biometanu rolniczego: omówiony będzie rozwój biogazu i biometanu rolniczego. Dyskusje o barierach rozwoju sektora oraz proponowane rozwiązania, które mogą przyspieszyć jego rozwój. Przedstawiony zostanie również raporty i analizy dotyczące bieżącej sytuacji na rynku oraz potencjalnych korzyści płynących z rozwoju biometanu w Polsce.
• Blok biogazu komunalnego: Kolejny segment konferencji skupi się na biogazie komunalnym. Przedstawione będą przykłady kompleksowych instalacji biogazowych na oczyszczalniach ścieków oraz prywatnych instalacji na wysypiskach śmieci. Omówione również będą plany legislacyjne dotyczące biogazu i biometanu na lata 2024-2025.
• Podsumowanie bloków rolniczego i komunalnego biogazu: Podczas tej części konferencji zostaną omówione plany legislacyjne w zakresie biogazu i biometanu przewidziane na najbliższe lata, a także zalety i korzyści wynikające z zastosowania biogazowni w spółdzielniach energetycznych.
• Blok promocji i edukacji: W bloku poświęconym promocji i edukacji przedstawione zostaną branżowe centra umiejętności oraz omówiony podręcznik menedżera biogazu. Przeprowadzona zostanie dyskusja o społecznych uwarunkowaniach inwestycji biogazowych i biometanowych oraz wyzwania energetyki społecznej w Polsce.
• Blok innowacji i rozwoju: Ostatni blok konferencji poświęcony będzie innowacjom i rozwojowi. Omówiono zostaną nowe technologie dla sektora biogazu i biometanu oraz koncepcję stabilizacji fotowoltaiki biogazem. Prezentacje dotyczyć będą również planowanej współpracy organizacji branżowych ze światem nauki oraz zastosowania nowych technologii w produkcji biogazu.
• Kolacja branżowa: Dzień zakończy uroczysta kolacja branżowa, podczas której wręczone zostaną nagrody w kategoriach: Biogazownia Roku, Dostawca Biogazowy Roku i Portal Biogazowy Roku.

FOTO:

Warsztaty podczas II dnia Green Gas Poland 2024

Drugi dzień konferencji poświęcony zostanie praktycznym warsztatom prowadzonym równolegle w sześciu sesjach. Uczestnicy będą mogli zgłębiać wiedzę na temat różnych aspektów związanych z biogazem, w tym konsulting środowiskowy, bezpieczeństwo pożarowe, ryzyka eksploatacyjne, finansowanie inwestycji oraz edukację i szkolenia w ramach programu Erasmus+.

Reasumując Green Gas Poland 2024 stanowi doskonałą okazję do wymiany doświadczeń i wiedzy na temat biogazu i biometanu. Dzięki udziałowi ekspertów z różnych dziedzin oraz przedstawicieli legislacji, uczestnicy będą mogli uzyskać kompleksowy obraz obecnej sytuacji i przyszłych perspektyw rozwoju sektora. Warsztaty umożliwią zdobycie konkretnych umiejętności i wiedzy niezbędnej do dalszego rozwijania technologii biogazu i biometanu w Polsce.

Dokładny program wydarzenia znajdziesz TUTAJ.

Zarejestruj się już dziś!

To już potwierdzone - Program "Mój Prąd 6.0" rusza od 2 września 2024 r. Jego celem jest wsparcie finansowe gospodarstw domowych inwestujących w odnawialne źródła energii, zwłaszcza w instalacje fotowoltaiczne. W tej edycji wprowadzono dodatkowy warunek – aby otrzymać dotację, konieczne jest również zakupienie magazynu energii. To rozwiązanie ma na celu zwiększenie bieżącej konsumpcji własnej energii i stabilizacji sieci energetycznej.

Mój Prąd 6.0: warunki uzyskania dotacji 

Aby móc ubiegać się o dotację w ramach programu Mój Prąd 6.0, należy spełnić następujące warunki:

1. Zakup i montaż instalacji fotowoltaicznej

System musi być nowy i przeznaczony do użytku w gospodarstwie domowym.

2. Zakup magazynu energii

Obowiązkowe jest posiadanie magazynu energii, co ma na celu lepsze zarządzanie wyprodukowaną energią.

3. Zgłoszenie i dokumentacja

Należy zgłosić instalację do odpowiednich instytucji oraz przedłożyć wymagane dokumenty, w tym dowód zakupu i montażu zarówno paneli, jak i magazynu energii.

Jaki magazyn energii wybrać?

Wybór odpowiedniego magazynu energii jest kluczowy dla efektywności całego systemu fotowoltaicznego.

Pojemność magazynu energii powinna być dostosowana do zapotrzebowania energetycznego gospodarstwa domowego oraz mocy instalacji fotowoltaicznej. Magazyn powinien mieć pojemność 1,5 razy większą niż moc instalacji PV. Przykładowo, dla domów o przeciętnym zużyciu energii rocznym wynoszącym około 4000 kWh, odpowiedni będzie magazyn o pojemności 5-10 kWh.

Jaki rodzaj baterii wybrać?

• Baterie litowo-jonowe

Najczęściej wybierane ze względu na wysoką gęstość energetyczną, długą żywotność oraz dobrą wydajność. Są jednak droższe od innych typów baterii.

• Baterie kwasowo-ołowiowe

Tańsze, ale mają niższą efektywność i krótszą żywotność w porównaniu do baterii litowo-jonowych.

• Baterie żelowe

Odmiana baterii kwasowo-ołowiowych, które oferują lepszą wydajność i dłuższą żywotność, ale są również droższe.

Integracja z systemem PV

Magazyn energii powinien być kompatybilny z istniejącym systemem fotowoltaicznym i falownikiem. Należy zwrócić uwagę na to, czy magazyn jest certyfikowany i czy producent oferuje wsparcie techniczne oraz gwarancję.

Jakie są koszty instalacji paneli fotowoltaicznych?

Wyższa cena początkowa może przynieść oszczędności w dłuższej perspektywie dzięki większej efektywności i dłuższej żywotności baterii. Należy uwzględnić również koszty związane z konserwacją, wymianą komponentów oraz ewentualnymi naprawami.

Wysoka efektywność przetwarzania energii jest kluczowa dla maksymalizacji korzyści z instalacji fotowoltaicznej. Im dłuższa żywotność baterii, tym dłużej będzie można korzystać z magazynu bez konieczności wymiany.

Program Mój Prąd 6.0 wprowadza nowe wymagania dotyczące instalacji fotowoltaicznych, nakładając obowiązek zakupu magazynu energii. Wybór odpowiedniego magazynu jest kluczowy dla optymalnego wykorzystania systemu PV. Należy uwzględnić pojemność, rodzaj baterii, kompatybilność z systemem, koszty oraz efektywność. Dzięki odpowiedniemu magazynowi energii, inwestycja w fotowoltaikę staje się bardziej opłacalna i przyczynia się do stabilizacji sieci energetycznej.

Magdalena Chajzler

Mój Prąd 6.0: kogo wspiera program? 

Program Mój Prąd cieszy się w Polsce dużym zainteresowaniem. Świadczy o tym fakt, że w 2024 roku nabór wniosków wystartuje już po raz szósty. Jego celem jest zachęcenie Polaków do inwestowania w odnawialne źródła energii, zwłaszcza panele fotowoltaiczne. Do tej pory przyjęto nieco ponad 0,5 mln wniosków na łączną kwotę 2 627 059 637 zł. Dofinansowano w Polsce ponad 530 tys. mikroinstalacji fotowoltaicznych. 

Przeczytaj także: Rewolucja dla właścicieli paneli fotowoltaicznych. Co się zmienia od lipca?

Nowa edycja Mojego Prądu już po wakacjach 

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej poinformował, że nabór wniosków w programie Mój Prąd 6.0 wystartuje po wakacjach. Początek przyjmowania wniosków przewidziano na wrzesień: dokumenty można będzie składać od 2 września do 20 grudnia 2024 lub do momentu wyczerpania puli finansowej. Budżet na obecną edycję wynosi 400 mln zł. 

Bez czego nie dostaniesz dotacji z Mojego Prądu? 

Planowana na drugą połowę 2024 roku odsłona Mojego Prądu będzie mieć surowsze wymagania niż do tej pory. NFOŚiGW ustalił bowiem, że dotacje będą przysługiwać tylko tym mikroinstalacjom fotowoltaicznym, które będą wyposażone w magazyn energii. Datą graniczną jest 1 sierpnia 2024. Instalacje podłączone do sieci wcześniej nie muszą mieć magazynu energii, by ubiegać się o dofinansowanie. 

Przeczytaj także: Czy rolnicy będą zmuszeni do wymiany pieców i modernizacji budynków?

Kto nie dostanie pieniędzy na fotowoltaikę? 

Dotacja na przydomową instalację fotowoltaiczną nie będzie przysługiwała osobom, które zgłoszą ją do przyłączenia do sieci po 1 sierpnia 2024, jeżeli nie będą mieć magazynu energii. Zgodnie z obowiązującymi już wcześniej zasadami, pieniędzy nie otrzymają również ci prosumenci, którzy nie rozliczają się w systemie net-billing. 

Jakie są stawki w programie Mój Prąd 6.0? 

Osoby, które spełnią wszystkie warunki, by ubiegać się o dotacje, mogą otrzymać: 

• 7 tys. zł dla mikroinstalacji o mocy od 2 do 20 kW, 
• 16 tys. zł, jeżeli elementem dodatkowym jest magazyn energii elektrycznej, 
• 5 tys. zł, jeśli jest nim magazyn ciepła. 

Przeczytaj także: Wiatraki będą stawiane bliżej gospodarstw rolnych. Koniec z zasadą 10H 

Jakie inwestycje kwalifikują się do dotacji z Mojego Prądu? 

Warto pamiętać, że osoby zainteresowane uzyskaniem dotacji nie muszą czekać, aż ruszy nabór wniosków. Okres kwalifikowalności kosztów trwa od 1 stycznia 2021, jeżeli prosument rozlicza się w systemie net-billing. Dotacje będą przyznawane na wydatki związane z zakupem, montażem i przyłączeniem do sieci mikroinstalacji fotowoltaicznej, poniesione pomiędzy 1 stycznia 2021 a datą złożenia wniosku. 

Zuzanna Ćwiklińska

fot. pixabay

W wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów ukazała się projekt ustawy o zmianie ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych oraz niektórych innych ustaw.

Zdaniem MKiŚ obecne regulacje nie zapewniają wystarczająco skutecznego rozwoju lądowej energetyki wiatrowej. Projekt ma na celu zwiększenie ogólnego udziału odnawialnych źródeł energii w krajowym zużyciu energii brutto.

Jaka ma być rola energetyki wiatrakowej w OZE?

Zgodnie z przekazaną do Komisji Europejskiej wstępną wersją aktualizacji „Krajowego planu w dziedzinie energii i klimatu do 2030 r.”, prognozy wskazują na wzrost udziału OZE w elektroenergetyce do co najmniej 50% w 2030 r. Wymagać to będzie między innymi zrównoważonego rozwoju lądowej energetyki wiatrowej (LEW). Przewiduje się, że w 2030 r. łączna moc zainstalowana w LEW wyniesie ok. 15,8 GW.

Jak zmieni się zasada lokalizowania elektrowni wiatrowych na lądzie?

W celu realizacji powyższych celów rząd proponuje:

• zniesienie generalnej zasady 10H;
• modyfikacja zasad lokalizowania elektrowni wiatrowych od parków narodowych polegająca na ustaleniu minimalnej odległości wyrażonej w metrach (obecnie zasada 10H), oraz od rezerwatów i obszarów Natura 2000 ustanowionych w celu ochrony ptaków i nietoperzy, polegająca na ustaleniu minimalnej odległości wyrażonej w metrach;
• nowa wzajemna i minimalna odległość między instalacjami LEW, a zabudową mieszkaniową ustalona na poziomie 500 m;
• uregulowanie możliwości zlokalizowania elektrowni wiatrowej na podstawie szczególnego rodzaju MPZP, jakim Zintegrowany Plan Inwestycyjny;
• ujednolicenie procesu planistycznego zawartego obecnie w ustawie o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych z ogólnymi zasadami znajdującymi się w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
• usprawnienie regulacyjne funkcjonowania mechanizmu udostępnienia co najmniej 10% mocy elektrowni wiatrowej zainteresowanym mieszkańcom korzystających z wytwarzanej energii w formule prosumenta wirtualnego lub kooperatyw energetycznych.

Planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów to III kwartał 2024 r.

Kogo ucieszy nowelizacja ustawy wiatrakowej?

Na projekt ustawy z entuzjazmem zareagowały organizacje ekologiczne.

– Krok do przodu. Apel NGOs przyniósł skutek: MKiŚ dodało do wykazu prac legislacyjnych i programowych rządu projekt zmiany ustawy wiatrakowej. W planach m. in. zniesienie zasady 10H, nowa odległość minimalna 500 metrów i przyspieszenie inwestycji – napisała ClientEarth Polska.

Ale w sprawie wiatraków już dwa lata temu ostro wypowiadał się  Zarząd Lubelskiej Izby Rolniczej. Jego zdaniem proponowane wtedy zmiany co do odległości (równa lub większa od 500 metrów) w jakiej będą mogły być lokalizowane elektrownie wiatrowe od budynków mieszkalnych i gospodarczych oraz budynków inwentarskich dla zwierząt są nie do przyjęcia. Chociażby na wpływ infradźwięków emitowanych przez elektrownie wiatrowe na ludzkie zdrowie oraz zakłócenie czy wręcz oszpecenie wizualne przestrzeni. Zdaniem Lubelskiej Izby Rolniczej stawianie elektrowni wiatrowych w sugerowanych mniejszych odległościach znacznie ograniczyłoby budowę, rozbudowę, czy modernizację nowych lub już istniejących budynków mieszkalnych i gospodarskich, a przecież nie chodzi o to, aby blokować powierzchnie użytkowe.

wk

Czego oczekuje Unia Europejska? 

Unia Europejska zaostrza politykę ekologiczną, dążąc do tego, by państwa wspólnoty były neutralne dla klimatu. Wiąże się to z koniecznością odejścia od niektórych typów paliw, głównie węgla, ale także gazu. Wokół sprawy narosło wiele nieścisłości, bowiem przepisy unijne brzmiały stanowczo, co interpretowano często jako przymus. Niektórzy obawiali się, że Unia zmusi Polaków do termomodernizacji domów oraz wymiany kotłów, zwłaszcza pieców gazowych, do których instalacji jeszcze niedawno zachęcano. W odpowiedzi na pismo Krajowej Rady Izb Rolniczych, Ministerstwo Klimatu i Środowiska wyjaśnia, czego naprawdę oczekuje od rolników Unia Europejska. 

Przeczytaj także: Czyste Powietrze 2024: te zmiany już weszły w życie!

Czy rolnik musi przeprowadzić termomodernizację budynków? 

W ostatnich latach coraz więcej mówi się o termomodernizacji budynków. Chodzi o zabiegi, które zmniejszą zapotrzebowanie budynku na energię cieplną. Może to być ocieplenie domu, wymiana źródła ciepła na bardziej wydajne bądź montaż albo remont instalacji podgrzewającej wodę i ogrzewającej nieruchomość. Przepisy unijne kładą coraz większy nacisk na tego typu działania. Wiele osób odczytało to w ten sposób, że Polacy będą zmuszani do przeprowadzania termomodernizacji wszystkich budynków. MKiŚ prostuje jednak te nieścisłości. 

Przeczytaj także: Mój prąd 6.0: wkrótce nowy nabór. Jedno urządzenie obligatoryjne?

Czy będą kary za brak termomodernizacji? 

W odpowiedzi Ministerstwa Klimatu na pismo z KRIR czytamy: 

“Obowiązujący obecnie porządek prawny oraz przepisy przytoczonej Dyrektywy nie zmuszają do renowacji domów/budynków rolniczych/mieszkań prywatnych właścicieli (...). Modernizacja budynków będzie wiązała się z systemem zachęt do przeprowadzania modernizacji, a nie autorytarnym nakazem modernizacji budynków, w szczególności tych, których modernizacja nie ma żadnego logicznego uzasadnienia. Tym bardziej nie przewiduje się wprowadzania kar za nieprzeprowadzenie nielogicznych, nieopłacalnych modernizacji.” 

Unia nie wspiera już gazu. Trzeba będzie usunąć piece? 

Unia Europejska zachęca obywateli państw członkowskich również do wymiany źródeł ciepła na takie, które są bardziej przyjazne planecie. Jeszcze do niedawna wśród rekomendowanych znajdowały się piece na gaz, dziś jednak Unia nie wspiera tego paliwa. Osoby, które zainwestowały w kotły gazowe, czują się dziś oszukane i obawiają się, że niebawem wspólnota zmusi je do kolejnego kosztownego remontu i wymiany źródła ciepła. Resort klimatu nie pozostawia wątpliwości: owszem, Unia wycofuje się z korzystania z gazu, jednak gospodarstwa domowe, w których znajduje się tego typu piec, będą mogły z niego korzystać również w kolejnych latach. 

Przeczytaj także: Pompa ciepła czy piec gazowy. Co się bardziej opłaca?

Unia nie będzie dofinansowywać montażu pieców gazowych 

W piśmie Ministerstwa Klimatu można znaleźć także zapis mówiący o dalszych losach pieców gazowych w polskich domach: 

“Dyrektywa nie zmusza bezpośrednio do wymiany kotłów gazowych. Zawarto w niej zapis mówiący o tym, że państwo członkowskie ma przedstawić plan odejścia od kotłów na paliwa kopalne do 2040 roku. Jednak rozliczane będzie z przedstawienia planu i wysiłków w tym celu podejmowanych, a nie z osiągnięcia celu. Właściciele kotłów gazowych będą więc mogli po 2040 roku nadal z nich korzystać. Przepisy dyrektywy obejmują zakaz dopłat (zachęt, programów pomocowych itp.) do montażu urządzeń grzewczych na paliwa kopalne od 2025 r. (z pewnymi wyjątkami).” 

Ma być sprawnie i opłacalnie 

Ministerstwo Klimatu i Środowiska uspokaja zaniepokojonych Polaków i podkreśla, że modernizacja budynków w kraju będzie przebiegać głównie według dwóch wytycznych: opłacalności ekonomicznej i wykonalności technicznej. Dzięki temu uda się uniknąć działań nieefektywnych i nieracjonalnych. 

źródło: KRIR

oprac. Zuzanna Ćwiklińska

fot. pixabay

Ile kosztuje przyłącze? 

Niezależnie od tego, czy chodzi o wybór ogrzewania w nowym domu czy w budynku po termomodernizacji, konieczne jest uwzględnienie przyłącza. W przypadku nowych domów tego kosztu nie da się uniknąć. Eksperci z portalu Globenergia szacują, że przyłącze energetyczne trzeba zapłacić 150-200 zł/kW. Z kolei dla przyłączy gazowych będzie to 3100 zł do 15 m i 150-200 zł przy każdym kolejnym metrze. 

Przeczytaj także: Rewolucja dla właścicieli paneli fotowoltaicznych. Co się zmienia od lipca?

W przypadku domów po termomodernizacji koszty przyłącza mogą być mniejsze, zwłaszcza jeżeli nie dochodzi do zmiany głównego źródła ciepła. Jeżeli rolnik zechce wyremontować dom i np. zrezygnuje ze starego pieca na rzecz piecyka gazowego, koszty jego instalacji będą porównywalne z tymi w nowym domu. 

Koszty ogrzewania domu: jakie źródło ciepła jest tańsze? 

Eksperci z Globenergii policzyli koszty ogrzewania domu pompą ciepła oraz piecykiem gazowym. Przyjęli, że ogrzewany dom ma powierzchnię 150 m2 i spełnia standardy budowlane z 2017 roku. W takiej sytuacji wyniki są następujące: 

• przy systemie niskotemperaturowym (35 stopni Celsjusza) dla nowego budownictwa pompa ciepła jest o 10 proc. tańsza, 
• przy systemie wysokotemperaturowym (55 st. C) dla nowego budownictwa piec gazowy jest o 10 proc. tańszy. 

Autorzy wyliczenia podkreślają jednak, że przy wyborze pompy ciepła dedykowanej systemowi wysokich temperatur, może ona się okazać ok. 8 proc. tańsza od pieca gazowego. Wiele zależy zatem od wyboru urządzenia, jednak zakładając, że dokonamy dobrej decyzji, pompa ciepła okazuje się tańsza. 

Przeczytaj także: Mój prąd 6.0: wkrótce nowy nabór. Jedno urządzenie obligatoryjne?

Czy piec gazowy opłaca się przy dodatkowych kosztach gazu? 

Unia Europejska powoli odwraca się od gazu. Za korzystanie z tego typu paliwa w kolejnych latach nakładane będą coraz wyższe opłaty emisyjne. W przypadku prądu na razie nie ma tego typu planów. 

W 2027 roku opłata emisyjna za tonę emisji z eksploatacji gazu wyniesie 45 euro. W 2038 roku ma to być już 230 euro za tonę. Eksperci z Globenergii przyjęli, że przy eksploatacji kotła gazowego na poziomie 5,2 t CO2 rocznie, w 2027 roku opłata emisyjna wyniesie 964 zł rocznie. W 2038 osiągnie poziom 5140 zł. Jak widać, biorąc pod uwagę dodatkowe koszty, piec gazowy okazuje się o wiele mniej opłacalny.

Przeczytaj także: Jak dobrać odpowiednią biogazownię do swojego gospodarstwa? 

Co się bardziej opłaca: ogrzewanie gazowe czy elektryczne? 

Z przygotowanej przez ekspertów z portalu Globenergia analizy wynika, że zarówno w przypadku nowego domu, jak i budynku po termomodernizacji, bardziej opłaca się zamontować pompę ciepła. Kluczem jest dobranie odpowiedniego urządzenia, spełniającego wymagania użytkownika. Warto także mieć na uwadze, że koszty korzystania z pompy ciepła z czasem będą spadać. Dodatkowo może obniżyć je prąd z przydomowej instalacji fotowoltaicznej, czego nie uwzględniono w analizie. Piec gazowy może wydawać się korzystnym finansowo rozwiązaniem, jednak na dłuższą metę przegrywa w zestawieniu z ogrzewaniem elektrycznym. 

źródło: globenergia

oprac. Zuzanna Ćwiklińska

fot. pixabay

Jak rozliczają się prosumenci? 

Prosumenci, czyli osoby, które zarówno produkują jak i korzystają z energii elektrycznej, od kilku lat rozliczają się w systemie net-billingu. Zastąpił on obowiązujący wcześniej system opustów (net-metering). Net-billing daje prosumentom możliwość sprzedawania wyprodukowanej przez ich instalację fotowoltaiczną energii do sieci zgodnie z rynkową miesięczną ceną energii elektrycznej. Według tej ceny rozliczany jest także pobór energii. Transakcja odbywa się za pomocą konta prosumenckiego. 

Jakie zmiany w rozliczaniu fotowoltaiki od 1 lipca 2024? 

Od 1 lipca 2024 w życie weszły zmiany dotyczące rozliczania fotowoltaiki. Zmodyfikowano przepisy w ten sposób, że prosumenci mogą sprzedawać prąd do sieci po stawkach rynkowych cen energii elektrycznej (RCE). Są to tak zwane ceny dynamiczne, bowiem cena ustalana jest dla każdej godziny. To dla prosumentów zarówno szansa, jak i zagrożenie, gdyż kwoty zmieniają się bardzo szybko, bardziej widoczne jest też oddziaływanie popytu i podaży. Taka zmiana ma zachęcić do tego, by prosumenci nie wprowadzali energii do sieci w godzinach, gdy jest jej najwięcej. 

Przeczytaj także: Jak dobrać odpowiednią biogazownię do swojego gospodarstwa?

Kto musi się rozliczać według systemu godzinowego? 

Nowy system rozliczania fotowoltaiki obowiązuje wszystkich, którzy przyłączą domową instalację do sieci po 1 lipca 2024. Osoby, które już wcześniej miały fotowoltaikę i rozliczały się według zasad net-billingu nie muszą korzystać z nowych zasad. Nie zostaną one zastosowane z urzędu, wręcz przeciwnie: prosument, który zechce zmodyfikować sposób rozliczania, musi złożyć specjalne oświadczenie u swojego dostawcy energii. Ministerstwo Klimatu i Środowiska chce jednak zachęcić do nowego systemu. 

MKiŚ zachęca do rozliczania fotowoltaiki według nowych zasad 

MKiŚ proponuje prosumentom pewne ulgi. Ci, którzy zechcą rozliczać się według stawek godzinowych, będą mogli uzyskać wyższe stawki zwrotu niewykorzystanych środków za wprowadzoną do sieci energię elektryczną w okresie kolejnych 12 miesięcy. Wzrosną one do 30 proc. Pozostali, którzy będą rozliczać się według tradycyjnego net-billingu, mogą liczyć na obowiązujące dotąd stawki w wysokości 20 proc. wartości energii elektrycznej wprowadzonej do sieci w miesiącu kalendarzowym, którego dotyczy zwrot nadpłaty. 

Przeczytaj także: Ruszył nabór wniosków w programie „Moja Elektrownia Wiatrowa”

Czy stawka godzinowa za fotowoltaikę opłaci się rolnikowi? 

Rolnik, który podłączy swoją instalację fotowoltaiczną do sieci po 1 lipca 2024 lub zdecyduje się przejść na nowy system rozliczenia, może nieco zyskać w określonych sytuacjach. Jak podaje portal Wysokie Napięcie, godzinowe rozliczanie fotowoltaiki opłaci się tym osobom, które mają panele zorientowane na wschód i na zachód, bowiem rano i wieczorem do sieci trafia mniej energii. Zysku mogą spodziewać się również ci prosumenci, którzy wykorzystują najwięcej prądu około południa, a nieco mniej o poranku i wieczorem. Dla rolnika, który w gospodarstwie zużywa prawie całą wyprodukowaną przez siebie energię, przejście na nowy system rozliczeń nie przyniesie znaczącej różnicy. Może się okazać, że lepszym rozwiązaniem jest montaż magazynu energii i odkładanie prądu “na później” na własne potrzeby niż zastosowanie nowych zasad rozliczania fotowoltaiki.

Przypomnijmy, że prawdopodobnie niebawem magazyny energii będą obowiązkowe dla wszystkich, którzy zechcą skorzystać z programu Mój Prąd: Mój prąd 6.0: wkrótce nowy nabór. Jedno urządzenie obligatoryjne?

oprac. Zuzanna Ćwiklińska

fot. pixabay

Jak wybrać biogazownię do swojego gospodarstwa?

O tym czy lepiej, żeby rolnik wybrał budowę dużej czy mikrobiogazowni rolniczej mówił Adam Orzech, prezes Naturalnej Energii.Plus. Wskazywał, że przy planowaniu tego typu inwestycji rolnik musi odpowiedzieć sobie na kilka pytań.

– Jeśli rolnik chce zarabiać na biogazowni niejako przy okazji, ale w głównym stopniu skupiać się dalej na hodowli zwierząt, wówczas lepiej wybrać mikrobiogazownię. Gospodarstwo zużywa większość energii na własne potrzeby, a jedynie nadwyżki sprzedaje do sieci – wskazywał Adam Orzech. – Jeżeli jednak chcę zacząć nową działalność gospodarczą polegającą na produkcji energii w oparciu o substrat  zarówno ze swojego gospodarstwa, jak i spoza niego, lepiej postawić dużą biogazownię – dodał prezes Naturalnej Energii.Plus.

Kolejną kwestią, która wpływa na wybór biogazowni, jest wielkość stada i co za tym idzie ilość substratu, który ma do dyspozycji gospodarstwo. Jeśli rolnik ma stado 100 krów, powinien postawić 22 lub 44 kW w przypadku mikrobiogazowni.

– Oczywiście, może postawić biogazownię do 500 kW, ale wówczas musi nastawić się na zupełnie inną działalność, znaleźć pracownika do zwożenia gnojowicy lub innego substratu oraz zatrudnić technologa produkcji, który będzie pilnował całego procesu – wyjaśnia Adam Orzech.

Adam Orzech, prezes Natualnej Energii.Plus wyjaśniał na co zwrócić uwagę przed decyzją o budowie biogazowni rolniczej

FOTO: Paweł Mikos

W jego opinii, za mikrobiogazownią przemawia także kilka ułatwień biurokratycznych związanych z inwestycją. W takim przypadku nie trzeba odralniać ziemi ani nie trzeba prowadzić konsultacji społecznych na postawienie biogazowni rolniczej. Łatwiej jest także z kwestią przyłącza energetycznego, bo odbywa się to na istniejącym już przyłączu.

– Wystarczy wystąpić do spółki energetycznej o zwiększenie warunków przyłączeniowych do sieci i o wyższą moc, co energetyka dość chętnie robi. A jeżeli moc przyłączeniowa jest taka jak moc mikrobiogazowni, wówczas firma energetyczna nie może odmówić odbioru energii z takiej instalacji. W przypadku dużych biogazowni ta procedura może jednak potrwać kilka miesięcy – dodaje szef Naturalnej Energii.Plus.

Jaka moc biogazowni z gnojowicy, a jaka z obronika?

To jakiej mocy biogazownię najlepiej postawić zależy głównie do substratu jakim dysponuje rolnik. Dlatego przed rozpoczęciem inwestycji należy przeprowadzić badanie gnojowicy czy obornika. Dopiero na tej podstawie dobieramy rodzaj i wielkość fermentatora oraz moc kogeneratora.

Dla hodowców, którzy hodują zwierzęta w modelu bezściółkowym i mają do dyspozycji gnojowicę, dedykowana jest biogazownia oparta o technologię mokrej fermentacji o mocy od 16 do 74 kWe. Z kolei dla rolników, którzy jako wsadu używają obornika lub zielonej masy, polecana jest biogazownia w technologii suchej fermentacji perkolacyjnej o mocy od 8 do 40 kWe. Biogazownia oparta na fermentacji mokrej jest w dużym stopniu zautomatyzowana poprzez układ rurociągów i pomp.

W przypadku suchej fermentacji trzeba raz na 28 dni załadować komorę obornikiem. Taka biogazownia działa chociażby w gospodarstwie w Dłoniach należącym do Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Instalacja składa się z czterech oddzielnych kontenerów, do których jest wkładany wsad, czyli odpowiedni obornik. Musi być wybrany ze środka pryzmy, aby miał odpowiednią temperaturę, dzięki czemu łatwiej dochodzi do fermentacji i produkcji biogazu. Substrat w jednej komorze pracuje przez 4 tygodnie, co w praktyce oznacza, że każdy ze zbiorników jest uzupełniany raz na miesiąc. Zatem główna obsługa tego typu biogazowni polega na załadowaniu obornika raz na tydzień do odpowiedniej komory.

Ile potrzeba krów czy świń, aby zasilić biogazownię rolniczą?

A jaka obsada krów czy świń wystarczy do zasilania biogazowni rolniczej? To zależy także od rodzaju podłoża, na którym są utrzymywane zwierzęta, ale częściowo także od paszy jaką otrzymują. Z prezentacji omówionej przez Adama Orzecha wynika, że 80 krów mlecznych utrzymywanych na pełnej podłodze wystarczy do napędzenia 16 kW biogazowni. Ale już przy oborze z rusztami potrzeba aż 140 krów do zasilania 16 kW instalacji. Dla 22 kW jest to odpowiednio 120 i 200 krów, dla 33 kW – 180 i 300 krów, a dla 44 kW – 240 i 400 krów. W przypadku utrzymywania tuczników proporcje te wyglądają następująco: na 16 kW potrzeba substratu od 1400 – 1800 tuczników, na 22 kW jest to od 2000 do 2800, dla 33 kW od 3000 do 38000 tuczników, a dla 44 kW od 4000 do 5600 tuczników.

W gospodarstwie Emilii i Jarosława Nabzdyków biogazownia jest zasilana gnojowicą od 140 krów mlecznych o wydajności mlecznej powyżej 12 tys. kg

FOTO: Paweł Mikos

Jeżeli jednak hodowca utrzymuje krowy na ściółce, wówczas w ciągu roku potrzebuje od 500 do 700 ton obornika rocznie do napędzenia biogazowni o mocy 8kW, od 800 do 1 000 ton dla 12 kW, od 1 000 do 1 300 ton dla 18 kW, od 2 000 do 2 500 ton dla 36 kW oraz od 2 200 do 3 000 ton obornika na potrzeby biogazowni o mocy 40kW.

Jaki jest koszt biogazowni rolniczej? 

Prezes Naturalnej Energii.Plus zwraca uwagę, że przed przystąpieniem do inwestycji warto dokładnie policzyć, kiedy taka inwestycja się zwróci, bo sama budowa biogazowni kosztuje od 1,5 mln zł w przypadku tych o najniższej mocy. Należy także sprawdzić możliwości pozyskania finansowania, w tym dotacji na budowę takiej instalacji, co może skrócić czas potrzebny na to, aby biogazownia zaczęła na siebie zarabiać.

W przypadku gospodarstwa Emilii i Jarosława Nabzdyków biogazownia o mocy 44 kW jest zasilana substratem od 140 krów, ale moc instalacji nie jest wykorzystywana w pełni. Rolnicy wykorzystują energię cieplną do ogrzania budynków gospodarczych i domu. Dzięki temu rachunki za gaz w sezonie grzewczym są o ok. 6 tys. zł niższe. Znacznie wyższe oszczędności są na rachunkach za energię elektryczną, której gospodarstwo mleczne zużywa wiele.

– Wstępne szacunki wskazywały, że budowa biogazowni zwróci się po 8 latach, ale patrząc na rosnące ceny energii elektrycznej, to będzie to jeszcze szybciej – mówi Emilia Nabzdyk.

– Dzięki pofermentowi z biogazowni zużywamy o połowę mniej nawozów sztucznych, a to już są ogromne oszczędności – mówi Emilia Nabzdyk

FOTO: Paweł Mikos

Poferment z biogazowni idealny na nawożenie, a wydatki na nawozy spadły o połowę

W jej ocenie dużą zaletą biogazowni jest także poferment wywożony jako nawóz na pole.

– Zużywamy o połowę mniej nawozów sztucznych, a to już są ogromne oszczędności. No i widzimy także, że kukurydza nawożona pofermentem znacznie lepiej sobie radzi, niż ta na sąsiednich polach – dodaje rolniczka.

Paweł Mikos

Ile pieniędzy wypłacono dotąd w programie Mój Prąd?

Program Mój Prąd należy od inicjatyw proekologicznych, które cieszą się ogromnym zainteresowaniem wśród beneficjentów. Jego celem jest zachęcenie Polaków do inwestowania w odnawialne źródła energii, zwłaszcza panele fotowoltaiczne. W ostatnich latach Mój Prąd odniósł duży sukces: od 2019 roku przyjęto nieco ponad 0,5 mln wniosków na łączną kwotę 2 627 059 637 zł. 

Kiedy ruszy Mój Prąd 6.0?

W ostatnich dniach coraz więcej mówiło się o narastającym niepokoju wśród osób, zainteresowanych dotacją na mikroinstalację fotowoltaiczną w programie Mój Prąd 6.0. Wszystko przez to, że rozliczenia 5 edycji przeciągały się, a NFOŚiGW zwlekał z informacją o rozpoczęciu kolejnego naboru. 

Przeczytaj więcej: Mój Prąd 6.0 jeszcze nie ruszył! Czy w tym roku będzie nabór wniosków? 

Fundusz zareagował i podał aktualizację, dotyczącą planowanej kolejnej odsłony Mojego Prądu. Szefowa NFOŚiGW Dorota Zawadzka-Stępniak w rozmowie z PAP poinformowała, że Mój Prąd 6.0 wystartuje po wakacjach. Początek naboru planowany jest na wrzesień, jednak nie padły jeszcze konkretne daty. 

Mój Prąd 6.0: jakie zmiany nas czekają? 

Regulaminy rządowych programów wsparcia, takich jak Mój Prąd, są aktualizowane na bieżąco. W tym momencie trwa wprowadzanie zmian, które będą obowiązywały w kolejnym naborze wniosków. Szefowa NFOŚiGW poinformowała już, czego można się spodziewać. Chodzi o uzależnienie wysokości dotacji do instalacji fotowoltaicznej od obowiązkowego zakupu magazynu energii. Do tej pory wybór komponentów nie był narzucany. 

- Zmierzamy w nowym programie, aby magazynowanie energii było obligatoryjne, od ustalonej daty przyłączenia instalacji fotowoltaicznej i magazynu energii - mówiła Zawadzka-Stępniak. 

To będzie największa planowana zmiana. Mechanizm wsparcia pozostanie bez zmian. 

Przeczytaj także: Moja Woda: będzie kolejny nabór wniosków! Od kiedy nowe dotacje na deszczówkę?

Na jakie inwestycje można dostać dotację w programie Mój Prąd 6.0? 

Osoby, które chcą otrzymać dofinansowanie na mikroinstalację fotowoltaiczną, nie muszą czekać aż nabór wniosków w 6. edycji programu Mój Prąd zostanie oficjalnie ogłoszony. Warto bowiem pamiętać, że okres kwalifikowalności kosztów trwa od 1 stycznia 2021, jeżeli prosument rozlicza się w systemie net-billing. Dotacje będą przyznawane na wydatki związane z zakupem, montażem i przyłączeniem do sieci mikroinstalacji fotowoltaicznej, poniesione pomiędzy 1 stycznia 2021 a datą złożenia wniosku.

Zuzanna Ćwiklińska

fot. pixabay

Jej budowa trwała ponad dwa lata, zajmuje powierzchnię ponad 110 długości boisk piłkarskich i jest na niej zamontowanych ponad 100 tys. paneli słonecznych. Mowa o fermie fotowoltaicznej, która powstała na terenie gminy Lipno (woj. wielkopolskie). Nowa elektrownia o mocy 53 MW rozpoczęła właśnie produkcję testową, zwiększając tym samym moc lądowych odnawialnych źródeł energii w portfolio Equinor do 200 MW.

Farma fotowoltaiczna w Lipnie o mocy 53 MW będzie w stanie w ciągu 30 lat wyprodukować 58 gigawatogodzin energii rocznie, co odpowiada zużyciu 29 tysięcy polskich gospodarstw domowych.

Norwegowie inwestują

Nowa farma słoneczna została zbudowana i będzie w pełni obsługiwana przez Wento, polskiego producenta energii odnawialnej, w 100% zależnego od Equinor. Wento, nabyty przez Equinor w 2021 roku wraz z 1,6 GW projektami solarnymi, przekształcił się w zaawansowanego technologicznie producenta energii. Obecnie Wento obsługuje trzy elektrownie słoneczne i jedną farmę wiatrową, o łącznej mocy 200 MW, co znacząco wpływa na zwiększenie mocy odnawialnych źródeł energii w Polsce.

Sposób na zabezpieczenie cen prądu dla rolnictwa – prąd z farm wiatrowych!

- Historia i rozwój spółki Wento pokazuje, w jaki sposób Equinor inwestuje w lokalne firmy deweloperskie w celu stworzenia silnego biznesu odnawialnych źródeł energii na lądzie na wybranych rynkach - mówi Anders Bade, Wiceprezes ds. Lądowych Odnawialnych Źródeł Energii i Rynków w Equinor.

Michał Czubak

fot. Equinor

Polska odchodzi od konwencjonalnych źródeł energii na rzecz OZE (odnawialnych źródeł energii). W 2023 r. stanowiły one już 25 proc. produkcji, podczas gdy w roku 2018 była to wartość zaledwie 9 proc.

 Tak dynamiczny wzrost to zasługa przede wszystkim rozwoju elektrowni fotowoltaicznych i wiatrowych. Jak wynika z danych Urzędu Regulacji Energetyki w 2023 r., łączna moc instalacji PV miała moc 12,4 GW, podczas gdy w 2021 r. – 7,7 GW. Tak szybki przyrost uplasował Polskę na czwartym miejscu w Europie pod kątem przyrostu mocy wytwarzanej przez panele fotowoltaiczne. 

Również duże i ważne zmiany zaobserwowano w sektorze energetyki wiatrowej. Jak wynika z danych w opracowanym przez fundację Wind Industry Hub planu działań dla energetyki wiatrowej, w 2022 r. łączna moc instalacji na lądzie (onshore) w Polsce wyniosła 93 GW. Na Morzu Bałtyckim instalacji nie było w ogóle, co ma się zmienić w nadchodzących latach. Warto jednak zaznaczyć, że udział energii wiatrowej w ogólnej produkcji wynosił w 2022 r. 11 proc., a w 2023 r. już 13 proc. Z pewnością w nadchodzącym czasie przyrost będzie wyraźniejszy, ze względu na zniesione tzw. ograniczenia odległościowe.

Na co zwrócić uwagę przy wyborze sprzedawcy energii elektrycznej?

Przy wyborze sprzedawcy energii, rolnik lub właściciel firmy powinien zwrócić uwagę na kilka kluczowych cech, które zapewnią nie tylko ekologiczną, ale i ekonomiczną opłacalność. Przede wszystkim istotne jest, aby energia była produkowana przez polską firmę, co wspiera lokalną gospodarkę i zapewnia stabilność dostaw. Ważna jest również gwarancja pochodzenia energii, która potwierdza, że energia pochodzi z odnawialnych źródeł. Kolejnym istotnym aspektem jest zerowy ślad węglowy, co przyczynia się do zmniejszenia negatywnego wpływu na środowisko. Nawet jeśli standardy ESG jeszcze nie dotyczą Twojej firmy, warto wziąć je pod uwagę, ponieważ duzi odbiorcy coraz częściej wymagają raportowania od swoich poddostawców. Kluczowa jest również stabilność sprzedawcy na rynku energetycznym oraz odporność na zewnętrzne warunki geopolityczne i wahania rynkowe, co zapewnia ciągłość i bezpieczeństwo dostaw. Zakup energii prosto od producenta, bez pośredników, może również znacząco obniżyć koszty. Wybierając sprzedawcę, warto więc zwrócić uwagę na te elementy, aby zapewnić sobie niezawodne, ekologiczne i ekonomiczne źródło energii.

Czy zielona energia sprawdzi się w rolnictwie?

W Polsce, podobnie jak i w pozostałych krajach Unii Europejskiej, widać wyraźnie zwrot ku zrównoważonemu rolnictwu, a więc ku efektywnemu i przyjaznemu środowisku wykorzystaniu zasobów. W trend ten, podyktowany również wymogami klimatycznymi, wpisuje się korzystanie z zielonej energii. Dzięki temu udało się w 2023 r. obniżyć emisję CO2 o 21% w stosunku do 2015 r.

Korzystanie z zielonej energii niesie za sobą szereg korzyści. I nie chodzi wyłącznie o kwestie ekonomiczne, choć jest to bardzo ważne. Biorąc pod uwagę straty w uprawach przez przymrozki oraz gradobicia, a w perspektywie także susze, może zrodzić sytuację kryzysu przedsiębiorstw utrzymujących się z upraw. Rozwiązaniem może być korzystanie z energii słonecznej i wiatrowej po cenach ustalonych w umowie z dostawcą.

Taka zmiana to również korzyści dla przedsiębiorstw rolnych:

• elastyczne i dopasowane do potrzeb producentów rolnych umowy cPPA,
• gwarantowana w umowie cPPA cena,
• bezpieczeństwo energetyczne (obniżenie ryzyka przerw w dostawie prądu),
• budowanie wizerunku gospodarstwa zrównoważonego i proekologicznego,
• bezpieczeństwo energetyczne (obniżenie ryzyka przerw w dostawie prądu),
• poprawa wizerunku i konkurencyjności gospodarstw stawiających na OZE (zwiększenie zainteresowania konsumentów produktami rolnymi z terenów z niską emisją zanieczyszczeń do atmosfery),

Patronat nad tym artykułem objęła Polenergia Sprzedaż, będąca częścią Grupy Polenergia. Polenergia Sprzedaż wyróżnia się na polskim rynku energetycznym jako znaczący partner strategiczny, operujący w ramach silnej grupy kapitałowej. Firma jest liderem w sektorze energetyki morskiej i lądowej w Polsce, notowana na giełdzie i znajdująca się wśród stu największych przedsiębiorstw w kraju. Polenergia Sprzedaż dostarcza energię zgodną z zasadami ESG, spełniając tym samym kluczowe wymagania rolników i przedsiębiorców. Firma gwarantuje stabilność, bezpieczeństwo oraz niezawodność dostaw energii, oferując zieloną energię pochodzącą z własnych, odnawialnych źródeł. Tym samym wspiera zrównoważony rozwój i niezależność energetyczną.

^{Bibliografia:}

1. ^{https://www.windindustry.pl/wp-content/uploads/2024/01/WIH_raport_PL.pdf, dostęp: 10.06.2024 r.}
2. ^{https://www.teraz-srodowisko.pl/publikacje/energetyka-wiatrowa-w-polsce-2023/teraz-srodowisko-publikacja-energetyka-wiatrowa-w-polsce-2023.pdf, dostęp: 10.06.2024 r.}
3. ^{https://www.senat.gov.pl/gfx/senat/userfiles/_public/k8/senat/zespoly/energia/raport.pdf, dostęp: 10.06.2024 r.}
4. ^{https://www.cire.pl/files/portal/186/news/334162/cbf06a97d3d51dc783b5eda66ea6123a2e01638301db91fb316f383b7b3511ab.pdf, dostęp: 10.06.2024 r.}
5. ^{Rynek energii w Polsce 2024_Arthur D. Little.pdf (adlittle.com), dostęp: 10.06.2024 r.}

Pierwsze instalacje fotowoltaiczne pojawiły się w Polsce już kilka lat temu. Wówczas nie wszyscy Polacy byli do końca przekonani co do ich skuteczności. Powodem był również spory koszt zakupu i montażu, który teraz w wielu przypadkach jest pokrywany przez dostępne dotacje. Panele są najczęściej montowane na dachu, choć niektórzy decydują się na instalację na gruncie.

Obecnie branża fotowoltaiczna zmaga się z biurokracją, ponieważ przepisy dotyczące montażu paneli są niejasne, a zainteresowanie ich zakupem i montażem znacząco wzrosło. Z jednych źródeł wynika, że odległość, którą należy zachować pomiędzy montowanymi panelami a dachem, powinna wynieść 10 centymetrów, a z drugich, że 5 centymetrów. Ze względu na to, iż w Polsce większość dostępnych konstrukcji oferuje 5 cm, to aż 90% Polaków ma problem z uznaniem gwarancji w przypadku awarii. Montaż w tej postaci zwiększa również ryzyko pożaru.

Przepisy dot. fotowoltaiki w USA

Jak czytamy w wywiadzie udzielonym przez eksperta z firmy Znshine Krzysztofa Dorynka portalowi Onet.pl, o skrupulatny montaż paneli, zgodny z przepisami przeciwpożarowymi, najbardziej dba się w USA, gdzie między poszczególnymi elementami instalacji zachowywane są odpowiednie odstępy, a do montażu nie wykorzystuje się materiałów łatwopalnych.

Fotowoltaika emituje prąd nawet w trakcie pożaru

Wydawać by się mogło, że fotowoltaika po wybuchu pożaru przestaje działać. Nic bardziej mylnego. Jak się okazuje, ta, mimo występujących uszkodzeń, nadal emituje prąd, stwarzając dodatkowe zagrożenie dla strażaków.

To bardzo istotne, by w miejscu, w którym znajduje się instalacja fotowoltaiczna, została umieszczona naklejka z napisem PN-EN 60364-7-712, wówczas jest ona sygnałem dla strażaków, by nie gasić pożaru wodą przewodzącą prąd.

Oprac. Justyna Czupryniak

Źródło: Onet.pl, gadżetomania.pl

Pan Jerzy przejął gospodarstwo po ojcu, ten z kolei po swoim. Rolnicy słyną z innowacyjnego podejścia do prowadzenia działalności rolniczej oraz zaangażowania w działalność na rzecz lokalnej społeczności.

– Pewnego razu, dojąc krowy, wymyśliłem, że trzeba jeszcze coś zrobić w naszym gospodarstwie. Pomyślałem, że może mogłoby to być coś z odnawialnych źródeł energetycznych. Utwierdził mnie w tym pomyśle mój kolega, który był doradcą żywieniowym. Wybraliśmy się kilka razy do Niemiec, oglądaliśmy tego rodzaju inwestycje i zacząłem działać. – Tak o narodzinach pomysłu na budowę biogazowni mówił podczas uroczystości otwarcia instalacji Jerzy Kostrzewa.

Materiał promocyjny Naturalna Energia Plus

Ile zarabia mikrobiogazownia?

Wybór padł na biogaz

Instalacja w Śniatach to najnowsze rozwiązanie firmy Dynamic Biogas oparte na autorskiej technologii. Składa się z dwóch komór fermentacyjnych o pojemności 900 m³ oraz centralnego mieszadła. Substratami są obornik i kiszonka z kukurydzy.

Biogazownia rolnicza u Kostrzewów została uroczyście otwarta 3 czerwca

FOTO: Magdalena Szymańska

– Nie znam drugiego działu gospodarki, w którym polskie rozwiązania techniczne tak bardzo wystawałyby ponad to, co ma zachodnia konkurencja, jak w przypadku biogazu. Tego typu instalacje są antidotum na uratowanie produkcji zwierzęcej w Europie, która niestety od pewnego czasu jest na cenzurowanym ze względu na problematyczne odchody zwierzęce. My je z kolei poddajemy kontrolowanej emisji w celu uzyskania zielonego prądu, ciepła, a przy okazji uzyskujemy fantastyczny nawóz w postaci pofermentu – komentował obecny na uroczystości prof. Jacek Dach z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu.

Jego zdaniem tego typu instalacji powinno w Polsce stanąć może nawet ponad 10 tys.

Magdalena Szymańska

fot. M. Szymańska

Celem było zapobieżenie wprowadzeniu na rynek urządzeń niespełniających wymagań. Skontrolowano 564 pompy ciepła, obejmując 36 różnych modeli przywożonych do Polski transportem morskim, drogowym i lotniczym.

– Celem wspólnych działań było niedopuszczenie do obrotu pomp ciepła niespełniających wymagań. Zapewnienie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów to ważne, pozafiskalne zadanie Krajowej Administracji Skarbowej i obszar stałej współpracy pomiędzy KAS, UOKiK i Inspekcją Handlową. Każdego roku prowadzone są wspólne skoordynowane działania, których celem jest zatrzymanie towarów na granicy aby na rynku polskim i unijnym znajdowały się jedynie towary bezpieczne i zgodne z wymaganiami – podkreśla Małgorzata Krok, zastępca Szefa Krajowej Administracji Skarbowej.

Wyniki kontroli są zatrważające

Podczas kontroli zweryfikowano, czy urządzenia posiadają prawidłowo sporządzone etykiety efektywności energetycznej, karty informacyjne produktu, dokumentację techniczną oraz oznakowanie CE i deklarację zgodności. Jeśli wykryto nieprawidłowości, urządzenia były zatrzymywane na granicy przez kontrolerów KAS.

Niestety, wyniki kontroli były alarmujące: 94% przebadanych modeli pomp ciepła posiadało nieprawidłowości. Najwięcej problemów dotyczyło dokumentacji – brakowało lub były nieprawidłowo sporządzone deklaracje zgodności UE oraz karty informacyjne produktów. W efekcie, konsument nie miał wystarczających danych, aby podjąć świadomą decyzję o zakupie, ani pewności, że producent deklaruje spełnianie unijnych wymagań.

Ostatecznie 101 pomp zostało dopuszczonych do obrotu, z czego 62 po działaniach naprawczych, takich jak uzupełnienie brakującej dokumentacji.

Michał Czubak

fot. Pixabay

Dlaczego właściciele fotowoltaiki chcą strajkować? 

Posiadacze paneli fotowoltaicznych czują się oszukani w związku ze zbyt niskimi stawkami odkupu energii. Podkreślają, że obecna koalicja rządząca w trakcie kampanii wyborczej obiecywała między innymi niższe rachunki za prąd dla osób inwestujących w fotowoltaikę. Tymczasem nic takiego nie ma miejsca, co wywołuje frustrację posiadaczy paneli. Do tego dochodzą jeszcze rozliczenia w systemie net-billing, które są dla nich niekorzystne. 

Czym jest system net-billing? 

System net-billing zastąpił w 2022 roku system opustów. Jest to sposób rozliczania nadwyżki energii, powstałej w instalacji fotowoltaicznej, poprzez jej sprzedaż do sieci. Zakłada odrębne rozliczenie wartości (nie ilości) energii elektrycznej wprowadzonej do sieci elektroenergetycznej i energii elektrycznej pobranej z tej sieci, w oparciu o wartość energii ustaloną według ceny giełdowej. Choć w założeniu system ten miał być prosty i sprawiedliwy, okazuje się, że posiadacze fotowoltaiki nie są z niego zadowoleni. Chodzi głównie o cenę, jaką otrzymują za wyprodukowaną w swojej instalacji energię. W kwietniu wynosiła ona 250 zł/MWh. 

Przeczytaj także: Jaki podatek za grunt między panelami PV a ogrodzeniem?

Posiadacze fotowoltaiki czują się oszukani 

Od kilku lat panele fotowoltaiczne są w Polsce mocno promowane, gdyż stały się popularnym źródłem zielonej energii. Dziś jednak prosumenci mówią wprost, że czują się oszukani. W godzinach szczytu sprzedają bowiem swoją energię do sieci po minusowych stawkach! Promowana jako doskonała inwestycja fotowoltaika okazuje się kłopotliwa. Posiadacze instalacji chcą temu przeciwdziałać. Tworzą coraz lepiej zorganizowane grupy i zapowiadają strajk. 

Prosumenci odłączą setki instalacji od sieci?

"Dołącz do nas! Samemu nic nie zrobisz, ale gdy na raz wyłączymy sto - tysiąc instalacji - ci, którzy nas okradają, odczują to!" - te słowa można przeczytać w apelu na grupie internetowej, zrzeszającej niezadowolonych prosumentów. Na razie są oni jeszcze na etapie organizacji, jednak zapowiadają strajk na dużą skalę. Chcą odłączać swoje instalacje od sieci. Czy to realne zagrożenie? Zdaniem ekspertów do spraw energii, wyłączenie 500 instalacji nie przyniesie dużej zmiany. Jeżeli jednak będzie ich 100 tys., różnica będzie znaczna. Wszystko zależy zatem od tego, ilu prosumentów przyłączy się do strajku. 

Przeczytaj także: Ceny prądu pójdą w górę od lipca. O ile więcej zapłacą rolnicy?

Nowy system rozliczania fotowoltaiki od sierpnia 2024 

Niewykluczone, że frustracja posiadaczy paneli fotowoltaicznych będzie dalej narastała. Na sierpień 2024 zaplanowano bowiem wprowadzenie nowego systemu rozliczania energii. Nie zastąpi on net-billingu, ale prosumenci będą mogli z niego korzystać. Chodzi o system taryf dynamicznych, który ma zachęcić właścicieli fotowoltaiki do zużywania jak najwięcej energii na własne potrzeby. Osoby, które skuszą się na to rozwiązanie, będą mogli zwiększyć do 30 proc. wartość zwrotu za niewykorzystanie środków za wprowadzoną do sieci energię. Pozostali będą dostawali do 20 proc. tej wartości, tak jak ma to miejsce obecnie. 

Ile osób korzysta z fotowoltaiki w Polsce? 

Liczba osób, które korzystają z instalacji fotowoltaicznych w Polsce, jest imponująca. Prosumentów jest na tę chwilę już 1,3 mln. Łączna moc krajowych instalacji fotowoltaicznych wynosi 10 243 MW. 

Zuzanna Ćwiklińska

fot. pixabay

Czym jest program "Moja elektrownia wiatrowa"?

Program "Moja elektrownia wiatrowa" był długo zapowiadany przez rząd. Wszystko wskazuje na to, że projekt już niebawem będzie realizowany. Pierwszy nabór wniosków ma ruszyć w II lub III kwartale 2024 roku. Celem tego programu jest rozwój w obszarze mikroelektrowni wiatrowych oraz magazynów energii, związany z wypełnianiem wymogów Unii Europejskiej w zakresie zielonej energii i ochrony klimatu. Koordynatorem projektu jest Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Program ma być realizowany w latach 2024-2029, ostatni nabór wniosków zaplanowano na rok 2028.

Przeczytaj także: Dzięki biogazowni rolniczej rachunki za prąd spadły o 240 tys. zł

Kto może dostać pieniądze na przydomowy wiatrak?

Dotacje z programu "Moja elektrownia wiatrowa" dedykowane są osobom fizycznym, będącym właścicielami bądź współwłaścicielami budynku mieszkalnego/lokalu mieszkalnego w budynku mieszkalnym, wytwarzającym energię elektryczną na własne potrzeby. Oznacza to, że o pieniądze mogą się ubiegać również osoby prowadzące gospodarstwo rolne i mieszkające na wsiach.

"Moja elektrownia wiatrowa": na co można dostać pieniądze?

Wnioski w programie "Moja elektrownia wiatrowa" będą przyjmowane na realizację dwóch typów inwestycji:

• stworzenie przydomowej instalacji wiatrowej o mocy nie większej niż 20 kW, z wiatrakiem o maksymalnej wysokości 30 m;
• stworzenie przydomowej instalacji wiatrowej z magazynem energii o mocy nie większej niż 50 kW.

Przydomowa mikroinstalacja wiatrowa dofinansowana z tego programu będzie mogła mieć zarówno typ on-grid (podłączona do sieci) jak i off-grid (niepodłączona do sieci). 

Przeczytaj także: System rozliczania fotowoltaiki na nowych zasadach. Co się zmieni i od kiedy?

Jakie są kwoty dopłat na przydomową elektrownię wiatrową?

W ramach programu "Moja elektrownia wiatrowa" będą realizowane dopłaty w dwóch kategoriach:

• na zakup i montaż przydomowej siłowni wiatrowej, która może wynosić 50 proc kosztów inwestycji, ale nie więcej niż 30 tysięcy złotych, czyli do 5 tysięcy złotych/1 kW; 
• na magazyn energii o minimalnej pojemności 2 kWh, która może wynosić 50 proc. kosztów, maksymalnie 17 tysięcy złotych, czyli do 6 tysięcy złotych/1 kWh.

Będzie można zatem sfinansować inwestycję z wykorzystaniem magazynu energii, ale nie będzie to konieczny warunek, który trzeba spełnić, by otrzymać pieniądze.

Ile pieniędzy NFOŚiGW przeznaczy na małe elektrownie wiatrowe?

Łączny budżet na realizację pięcioletniego programu wsparcia "Moja elektrownia wiatrowa" wynosi 400 mln zł. Na razie nie podano do wiadomości jaka część tej puli będzie przeznaczona na realizację pierwszego naboru wniosków.

Przeczytaj także: Dopłaty do zbóż 2024: ARiMR uruchamia nabór. Pobierz WNIOSEK

Zuzanna Ćwiklińska

fot. pixabay

Przedsiębiorstwo rolne Rolhod Sp. z o.o. znajduje się w Wąsowie, w powiecie radziejowskim (woj. kujawsko-pomorskie). Jej areał obejmuje niemal 400 ha, przy czym niemal cała produkcja roślinna jest nastawiona na zapewnienie paszy dla krów. Stado Rolhodu liczy aż 650 szt. bydła, z czego prawie 300 krów dojnych. W gospodarstwie do doju są wykorzystywane 4 roboty udojowe firmy DeLaval. A od grudnia 2022 roku działa tu biogazownia rolnicza o mocy 44 kWh.

Dlaczego gospodarstwo z Kujaw postawiło biogazownię rolniczą?

– Czynnikiem, który najbardziej sprzyjał decyzji o tej inwestycji była możliwość przetwarzania gnojowicy. Dzięki temu możemy przez niemal cały rok rozwozić poferment na pola, bo teraz nie ma śnieżnych zim – mówi Ryszard Gawinecki, prezes Rolhodu.

Energię cieplną jaką wytwarza biogazownia gospodarstwo wykorzystuje do podgrzania wody do czyszczenia robotów udojowych oraz do ogrzewania pomieszczeń socjalnych i biurowych dla pracowników spółki.

240 tys. zł oszczędności na energii elektrycznej dzięki biogazowni rolniczej

Prezes Rolhodu kalkulował, że inwestycja w biogazownię rolniczą zwróci się w ciągu 7-8 lat. To dość szybko, zwłaszcza, że spółka nie korzystała z żadnych dotacji na ten cel, tylko sfinansowała ją z własnych środków.

– Niewykluczone, że biogazownia może nawet nieco szybciej się spłaci, bo ceny za prąd rosną szybciej niż zakładaliśmy. Przy obecnych cenach za energię elektryczną wraz z przesyłem płacilibyśmy rocznie około 300 tys. złotych. W tej chwili, jeśli się nie mylę, to koszty za energię elektryczną wynoszą nieco powyżej 5 tys. zł miesięcznie, czyli tak naprawdę rocznie to będzie około 60 zamiast tych 300 tys. zł – dodaje Ryszard Gawinecki.

Choć dodaje, że warto także uwzględnić koszty eksploatacyjne biogazowni, w tym chociażby zakup filtrów czy wymianę oleju w jednostce, a co 3 lata także wymianę silnika.  

Jak długo trwa procedura budowy biogazowni rolniczej?

W przypadku biogazowni w Wąsowie cała inwestycja zajęła kila miesięcy.

– Umowę z Naturalną Energią.plus podpisaliśmy w czerwcu 2022 roku, a biogazownia ruszyła w połowie grudnia 2022 r. Jakieś cztery miesiące czekaliśmy na urządzenia, w tym kontener z Belgii. A w międzyczasie załatwiliśmy kwestie formalne, w tym zgłoszenie do Starostwa Powiatowego. Wszystko poszło dość sprawnie i zajęło około dwóch miesięcy. Zanim dojechały urządzenia, wylaliśmy płytę betonową na posadowienie kontenera – wyjaśnia szef Rolhodu.

Z kolei Adam Orzech, prezes Natualnej Energii.plus wskazuje, że od 1 stycznia 2024 r. cała procedura postawienia mikro biogazowni została wydłużona o jeden krok.

– W dalszym ciągu gospodarz nie musi występować o pozwolenie na budowę, ponieważ jest to mikro biogazownia. W pierwszej kolejności należy opracować Plan zagospodarowania terenu i zgłosić do starostwa chęć postawienia takiego obiektu. Ale od 1 stycznia, w gminach, które nie mają uchwalonego Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego, inwestor musi wystąpić o wystawienie warunków zabudowy, a ta procedura trwa około 3 miesięcy. Oczywiście możemy w imieniu inwestora przeprowadzić całą tę procedurę – zapewnia Adam Orzech.

Z jego doświadczenia wynika, że jeśli rolnik jeszcze przed podpisaniem umowy o budowie biogazowni wystąpi o warunki zabudowy i przygotuje plan zagospodarowania terenu, wówczas inwestycja zajmie około pół roku.

– Około 3 miesięcy trwa przygotowanie wszystkich podzespołów w fabryce. W tym czasie przygotowujemy płytę fundamentową. Po przywiezieniu na miejsce wszystkich materiałów, czas montażu wynosi około miesiąca. Kolejny miesiąc potrzebny jest na instalację wszystkich przyłączy, a więc doprowadzenia świeżej gnojowicy, odprowadzenia pofermentu do zbiornika, doprowadzenie przyłącza energetycznego, przyłącza świeżej wody użytkowej i przyłącza cieplnego. Po tym okresie następuje proces rozruchu biogazowni, który latem może trwać od ok. 2 do 3 tygodni, ale zdarzają się też rozruchy które trwają do 3 miesięcy. Zatem od podpisania umowy o inwestycji do uruchomienia biogazowni upływa od 6 do 9 miesięcy – podsumowuje prezes Naturalnej Energii.plus.

Zobacz WIDEO i przekonaj się, czy do obsługi biogazowni potrzebne jest szkolenie

Ile kosztuje postawienie mikrobiogazowni rolniczej?

Jak zdradza Adam Orzech, koszt uruchomienia mikrobiogazowni rolniczej zależy głównie od jej mocy, ale także od substratu, na którym będzie pracować biogazownia.

– Mikro biogazownia o mocy 44 kW, od fazy projektowej aż po rozruch, w przypadku gospodarstwa hodującego bydło mleczne, kosztuje około 2,1 – 2,2 mln zł netto. Ale w przypadku biogazowni pracującej głównie na gnojowicy świńskiej ta cena jest około 150 tys. zł wyższa – mówi prezes Naturalnej Energii.plus.

W przypadku instalacji o mocy 22 kW niestety koszt nie jest o połowę mniejszy. Wynika to choćby z faktu, że ceny wszystkich przyłączy są takie same jak przy mocniejszej biogazowni. Również koszty wylania fundamentów są niewiele mniejsze.

– Za biogazownię o mocy 22 kW rolnik musi zapłacić 1,7 mln zł. Ale w przypadku tych mniejszych biogazowni, czyli 16- lub 22-kilowatowych wszyscy nasi klienci korzystali z dotacji – dodaje Adam Orzech.

Paweł Mikos, redaktor naczelny portalu rolniczego tygodnik-rolniczy.pl

Panele fotowoltaiczne to konstrukcja bezpieczna i odporna na wszelkie warunki atmosferyczne. Ich działanie jest nienachalne. Wokół rozliczania prądu w ramach fotowoltaiki narosło sporo mitów i nieporozumień. Obecnie Ministerstwo Klimatu i Środowiska zajęło stanowisko, że nie powróci do rozliczania prosumentów w systemie net-metering. Przypomnijmy, że w ramach tego rodzaju rozliczenia właściciel fotowoltaiki był równocześnie producentem i konsumentem energii elektrycznej, a wytwarzaną energię we własnej fotowoltaice dostarczał do lokalnej sieci dystrybucyjnej. Dzięki temu wyprodukowany latem prąd mógł zaspokoić potrzeby także zimą bez żadnej dopłaty!

Fotowoltaika 2024

Co się zmieni w dofinansowaniu fotowoltaiki w 2024 roku? Gdzie można uzyskać pieniądze?

Jak będzie obliczana wartość energii wprowadzonejd o sieci od 1 lipca br.?

System net-billingu obowiązujący osoby, które założyły panele fotowoltaiczne po 31 marca 2022 roku, zakłada rozliczenie wartości, a nie ilości energii elektrycznej. Energia elektryczna jest sprzedawana oraz kupowana, a do 30 czerwca 2024 roku będzie rozliczana zgodnie z rynkową miesięczną ceną energii elektrycznej, wyznaczoną dla danego miesiąca kalendarzowego. Od 1 lipca 2024 roku wartość energii wprowadzonej do sieci będzie ustalana według ceny giełdowej godzinowej na rynkach dnia następnego. Stawki będą ustalane przez Operatora Informacji Rynku Energii (OIRE), a na stronie Centralnego Systemu Informacji Rynku Energii (CSIRE) będzie można sprawdzić ceny energii elektrycznej. I to rozwiązanie ma być korzystniejsze dla prosumentów.

Czemu ma służyć zmiana?

Ta zmiana ma zachęcić do zużywania większej ilości prądu w ciągu dnia, bo wtedy najwięcej energii pochodzi wprost ze słońca. Dzięki nowoczesnym aplikacjom i systemom smart można ustawić działanie wielu urządzeń i zaprogramować je tak, aby pracowały w trybie dziennym, nawet podczas nieobecności domowników. Można też skorzystać z magazynowania energii, co niweluje zagrożenie pobierania drogiej energii z nocy. Przechowana energia może być wykorzystana w domu, nawet wtedy gdy słońca już nie ma.

Nowa dyrektywa dot. efektywności energetycznej budynków

Parlament Europejski wprowadził w ostatnim czasie uchwalił rozporządzenie dot. efektywności energetycznej budynków, zgodnei z którym do 2040 r. nalezy wycofać kotły na paliwa kopalne, czyli węgiel, gaz i olej opałowy. Dyrektywa dotyczy również mieszkańców podmiejskich osiedli. Ponadto od roku 2025 mają zostać wycofane dotacje na zakup kotłów gazowych. 

Fotowoltaika w Polsce

Nowy system rozliczania fotowoltaiki. Czy prąd będzie droższy?

Angelika Drygas

fot. envato elements

Źródło. Gov.pl

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) uruchomiła w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 nową formę pomocy na budowę biogazowni, które pozwoli pokryć nawet do 65 proc. kosztów kwalifikowanych inwestycji do kwoty 1,5 mln zł. Z pomocą przy sfinansowaniu pozostałej części przychodzi Credit Agricole, który oferuje Zielony Kredyt dla rolników na korzystnych zasadach.

- Jesteśmy bankiem zaangażowanym ekologicznie i jednym z naszych strategicznych celów jest wspieranie klientów w transformacji energetycznej. Bierzemy po uwagę indywidualne potrzeby klientów, którzy chcą swoją działalność prowadzić w sposób bardziej zrównoważony. Dlatego też do każdego projektu inwestycyjnego podchodzimy w sposób indywidualny - mówi Arkadiusz Krygier, dyrektor Departamentu Współpracy z Partnerami i Wsparcia Sprzedaży MŚP i Agrobiznesu.

W ramach Zielonego Kredytu klienci mogą zawnioskować o kwotę maksymalnie 20 mln zł, a okresy kredytowania wynoszą nawet do 20 lat. Wystarczy skontaktować się z mobilnym doradcą klienta agrobiznesowego, który pomoże wypełnić wszelkie formalności i podczas pierwszego spotkania oceni zdolność kredytową.

ARiMR oferuje również bezzwrotne dotacje na zakup mikroinstalacji fotowoltaicznych i instalacji do wytwarzania energii cieplnej z promieniowania słonecznego (wraz z dodatkowym wyposażeniem) oraz na inwestycje służące poprawie efektywności energetycznej zabudowań gospodarskich. Na te cele finansowanie można pozyskać również w banku Credit Agricole.

Szczegółowe informacje o dotacjach dla rolników: https://www.gov.pl/web/arimr/inwestycje-w-oze-i-poprawe-efektywnosci-energetycznej-gospodarstw--nabor-trwa

Kontakt z mobilnym doradcą agrobiznesowym: https://www.credit-agricole.pl/rolnictwo/kredyty/kredyt-inwestycyjny

Oprocentowanie kredytu wynosi 8,38 proc. (RRSO 8,71 proc.).

Wprowadzona we wrześniu ubiegłego roku specustawa o biogazowniach rolniczych, jak na razie, nie przełożyła się na boom inwestycyjny w tym sektorze. W wykazie KOWR figuruje 136 wytwórców biogazu rolniczego prowadzących łącznie 168 takich instalacji.

– Ta ustawa ma wprowadzić ułatwienia w przypadku typowo rolniczych biogazowni, ale ona nie poskutkowała jeszcze wielkimi inwestycjami – mówi portalowi Newseria dr hab. inż. Krystian Szczepański, dyrektor Instytutu Ochrony Środowiska – PIB.

Niewykorzystany potencjał gazu w Polsce

Zdaniem naukowca potencjał biogazu wciąż pozostaje w Polsce niewykorzystany. Tymczasem to źródło OZE jest niezależne pogodowo, a przy tym stwarza możliwość zagospodarowania strumienia odpadów z rolnictwa i przetwórstwa przemysłowego, wpisując się w założenia gospodarki obiegu zamkniętego.

– Biogaz w naszym kraju nie jest do końca wykorzystywany, a mamy bardzo duży potencjał – szacowany na poziomie 8 mld/m³ przy imporcie gazu ziemnego na poziomie 10 mld. Musimy go wykorzystać, ponieważ gospodarka oczekuje tego, abyśmy mieli dobre, stabilne źródła energii elektrycznej i cieplnej – dodaje prof. Krystian Szczepański.

Jakie są bariery w rozwoju biogazu w Polsce?

Polska dysponuje bardzo dużym potencjałem surowcowym w zakresie produkcji biogazu. Według przytaczanych przez MRiRW szacunków, opartych jedynie na surowcach z rolnictwa, istnieje możliwość pozyskania ponad 7,8 mld m3 biogazu rolniczego rocznie (2 GW). Przy uwzględnieniu surowców pochodzących również z przetwórstwa rolno-spożywczego ten potencjał może być nawet dwukrotnie wyższy. Jednak w tej chwili moc zainstalowana wszystkich instalacji biogazowych (biogaz składowiskowy, biogaz rolniczy, biogaz z oczyszczalni ścieków) wynosi raptem niecałe 300 MW (w tym biogaz rolniczy tylko niecałe 155 MW).

– Jedną z barier w rozwoju biogazu jest kwestia kosztów inwestycyjnych. To jest ok. 30 mln zł za 1 MW instalacji. To są bardzo wysokie koszty w porównaniu z innymi źródłami odnawialnymi, np. w przypadku fotowoltaiki to jest ok. 2 mln zł za 1 MW, a jeżeli mówimy o wiatrakach – ok. 5 mln zł za 1 MW. Dlatego tutaj potrzeba pewnego rodzaju wsparcia, żeby ten sektor ruszył z miejsca. Drugą istotną barierą jest akceptowalność społeczna. Nadal jest takie przeświadczenie w naszym społeczeństwie, szczególnie w społecznościach lokalnych, że biogazownie wydzielają odory i są uciążliwe dla lokalnej społeczności. Nic bardziej mylnego – jeżeli to zostanie zrobione dobrze, jeżeli zostanie dobrana odpowiednia technologia, jeżeli wykorzystamy lokalny substrat, a do tego jeszcze w odpowiedni sposób poddamy recyklingowi odpady, to na dodatek będziemy mieć możliwość uzyskania wymaganego poziomu w recyklingu – ocenia dyrektor IOŚ-PIB.

Jakie są zalety wykorzystywania biogazu?

Biogazownie – jako odnawialne źródło energii – zastępują produkcję energii z paliw kopalnych, zmniejszając emisję dwutlenku węgla. Co istotne, są źródłem stabilnym i niezależnym od warunków pogodowych. Mogą produkować energię nawet przez 8 tys. godz. rocznie (90 proc. czasu), w przeciwieństwie do innych instalacji OZE, których sprawność energetyczna jest zależna od pogody i waha się od 10 do 30 proc.

– Biogaz jest stabilnym źródłem energii elektrycznej i ciepła, niskoemisyjnym, ekologicznym, odnawialnym, pracującym przez 365 dni w roku. To jest bardzo istotne. My inwestujemy teraz w fotowoltaikę i wiatraki, które są źródłami niestabilnymi, i musimy mieć w podstawie określoną moc, która zapewni nam prąd w gniazdkach – kontynuuje dr hab. inż. Krystian Szczepański.

Jakie zmiany wprowadziła specustawa?

We wrześniu 2023 r. weszła w życie większość zapisów specustawy o biogazowniach rolniczych, która ma zdynamizować rozwój tego sektora i pozwolić w większym stopniu wykorzystywać biogaz do produkcji energii na obszarach wiejskich. Jej najważniejszym założeniem jest skrócenie procesu inwestycyjnego i znaczące ułatwienia dla budowy biogazowni rolniczych, w tym m.in. uproszczenia w wydawaniu decyzji dotyczących warunków zabudowy, pozwoleń na budowę oraz przyłączania do sieci.

Zgodnie z nową regulacją do budowy biogazowni na własnym gruncie uprawnione są m.in. gospodarstwa rolne, a także branża przetwórcza. Biogazownie, powstające na mocy nowej specustawy, mają mieć lokalny charakter – takie instalacje mogą mieć maksymalną moc na poziomie 3,5 MW wytwarzanej energii elektrycznej lub 10,5 MW mocy cieplnej, roczną wydajność produkcji biogazu rolniczego nieprzekraczającą 14 mln/m³ albo roczną wydajność produkcji biometanu z biogazu rolniczego na poziomie maksymalnie 8,4 mln m3. Jak wskazano w uzasadnieniu do ustawy, te limity odpowiadają mniej więcej średniemu zapotrzebowaniu gminy wiejskiej na energię lub ciepło. W specustawie wskazano też, że w biogazowniach rolniczych trzeba wykorzystywać lokalny surowiec.

MRiRW szacuje, że dzięki nowym przepisom w Polsce może powstać nawet ok. 2 tys. biogazowni rolniczych.

PIENIĄDZE

Biogazownie rolnicze pozwalają ograniczyć wydatki na energię. A ile kosztują?

wk

Rolnicy coraz częściej mają świadomość, jak ważny jest pozytywny wpływ na środowisko i ograniczanie emisji gazów, a przede wszystkim redukcja kosztów w produkcji zwierzęcej. Sposobem na to jest przetwarzanie obornika i gnojowicy w biogazowni. Obecnie w rejestrze wytwórców biogazu rolniczego wpisanych jest 160 instalacji należących do 134 przedsiębiorców. Łączna moc tych instalacji wynosi 152 MWe (megawat mocy elektrycznej). Ponadto w Polsce funkcjonuje 46 mikroinstalacji o łącznej mocy 1,6 MWe.

W celu zwiększenia wiedzy na temat budowy instalacji biogazu rolniczego i ich funkcjonowania Unia Producentów i Pracodawców Przemysłu Biogazowego i Biometanowego zorganizowała na zlecenie Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa cykl bezpłatnych warsztatów. W 10 spotkaniach w województwach: podlaskim, pomorskim, lubelskim, łódzkim i dolnośląskim łącznie wzięło udział 331 osób.

Aspekty techniczne budowy biogazowni nie są bez znaczenia

– Każda z instalacji do produkcji biogazu ma odmienną, indywidualną konstrukcję, dopasowaną do różnego składu materiału wsadowego. Wybór wyposażenia dla d...

W gospodarstwie Piotra i Aldony Szczepańskich utrzymywanych jest 1800 loch i około 200–400 loszek przeznaczonych na wymianę stada, które pochodzą z zakupu. Dotychczas dominowała genetyka Danbred, ale obecnie jest ona zamieniana na Topigs Norsvin, której lochy stanowią już jedną czwartą stada.

– Około połowa loch z firmy Topigs Norsvin jest po pierwszym porodzie. W porównaniu z loszkami Danbred mioty są może troszkę mniej liczne, ale za to prosięta są lepszej jakości i większe. Łatwiej będzie je odchować, ponieważ słabsze oseski są podatniejsze na biegunki, co oznacza większe straty. Pomimo że są to mioty od młodych loch, zauważam mniej problemów – tłumaczy pan Piotr.

Szczepańscy kupili gospodarstwo w Wyrandach w gminie Purda w 2007 roku po powrocie ze Stanów Zjednoczonych, gdzie przez 5 lat pracowali na fermach loch i zdobywali doświadczenie. Pan Piotr był wówczas zatrudniony na etacie, jednak postanowił zająć się własną działalnością, żeby mieć możliwość pracy na miejscu i więcej czasu dla rodziny.

– Popegeerowskie budynki stały puste przez lata. Opustoszały, wi...

Niezależność energetyczną przedsiębiorstwa, także rolniczego, postrzegamy jako zaspokojenie jego zapotrzebowania na energię elektryczną za pomocą własnych źródeł wytwórczych. Można dążyć do niej z pomocą różnych działań. Aktualnie najpopularniejszym rozwiązaniem w Polsce jest pozyskiwanie energii słonecznej z indywidualnej instalacji fotowoltaicznej.

Na koniec października 2023 r. moc zainstalowana fotowoltaiki w Polsce wyniosła 16161,5 MW.[1] To aż ponad 58% mocy zainstalowanej z OZE w naszym kraju. Warto podkreślić, że obecnie średnio ¾ PV to instalacje prosumenckie, czyli należące do indywidualnych osób i różnej wielkości firm, a także przedsiębiorstw rolniczych. Do tych właśnie podmiotów szeroką ofertę rozwiązań OZE kieruje E.ON Polska.

- Inwestycje gospodarstw na terenach wiejskich w odnawialne źródła energii, w tym także w najbardziej powszechne obecnie instalacje fotowoltaiczne, w długofalowej perspektywie umożliwiają rolnikom znaczące oszczędności. Im większe zapotrzebowanie gospodarstwa na energię, tym bardziej widoczne są korzyści z takich rozwiązań. Panele fotowoltaiczne zapewniają m.in. stały, rozłożony w czasie zwrot z inwestycji. To szczególnie ważne w dobie wciąż rosnących cen energii elektrycznej oraz dynamicznie zmieniającej się sytuacji gospodarczo-politycznej – zauważa Marcin Olechowski, menadżer w E.ON Polska.

Rolnictwo posiada ogromny potencjał w obszarze produkcji energii słonecznej. Duże, otwarte powierzchnie pól ułatwiają dotarcie promieni do paneli, dzięki czemu instalacja zyskuje na wydajności. Moduły mogą być montowane na łąkach, mało żyznych glebach, nienadających się do uprawy czy na dachach budynków gospodarczych. Pozyskaną dzięki nim energię gospodarstwo może zużywać do ogrzewania i oświetlania stajni czy kurników, pracy chłodni, maszyn i systemów nawadniających czy napowietrzających. Zapewnia ona także bezpieczeństwo energetyczne – znacznie rzadsze przerwy w dostawie prądu zwiększają wydajność gospodarstwa.

FOTO: GettyImages

Fotowoltaika dla rolnika w kilku krokach

Własne instalacje oraz efektywne gospodarowanie wygenerowaną przez OZE energią, pomagają gospodarstwom zmierzać ku optymalizacji kosztów związanych z prowadzeniem działalności. Uzyskanie choćby częściowej niezależności energetycznej pozwala rolnikom na oszczędności, ale także – w wymiarze środowiskowym – na znaczne ograniczenie wpływu na otoczenie przez zmniejszenie śladu węglowego.

Dążenie do niezależności energetycznej w obszarze rolnictwa musi się zawsze opierać o rozwiązania kompleksowe. Dlatego Grupa E.ON swoim klientom oferuje nie tylko instalacje fotowoltaiczne, ale też rozwiązania komplementarne i skalowalne, gdyby w przyszłości zapotrzebowanie klienta na energię wzrosło. Instalacje fotowoltaiczne mogą być łączone z pompami ciepła E.ON Air i Daikin, które zapewnią ekologiczne ogrzewanie i chłodzenie budynków gospodarskich oraz  podgrzewanie wody. Magazyny energii, wciąż zdobywające popularność, to kolejny element kompleksowej instalacji OZE. Pozwalają one przedsiębiorstwu rolnemu lepiej zoptymalizować autokonsumpcję energii wyprodukowanej przez fotowoltaikę w najsłoneczniejsze miesiące, a także zmniejszają narażenie na przerwy w dostawie energii.

FOTO: GettyImages

Wsparcie i finansowanie dla rolnictwa

Podjęcie decyzji o inwestycjach w „zielone” rozwiązania energetyczne jest poważnym krokiem dla wielu rolników i hodowców. Grupa E.ON jest świadoma, jak duże znaczenie ma ona w działalności gospodarstw. Dlatego w E.ON Polska dużą wagę przykłada się do indywidualnego wsparcia także już na etapie pozyskiwania źródeł finansowania inwestycji. Firma zapewnia swoim klientom biznesowym korzystne warunki leasingu operacyjnego lub pożyczki. Jednocześnie także na klientów indywidualnych czeka atrakcyjna oferta z upustami m.in. na zakup pomp ciepła, które można połączyć z zewnętrznymi dofinansowaniami, takimi jak dopłaty w ramach programu Agroenergia.

Innymi narzędziami kierowanymi do przedsiębiorców są również pożyczki z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska, dotacje unijne, w tym dostępne w ramach Krajowego Planu Odbudowy, czy dofinansowania lokalne dla rolników w ramach danej gminy lub obszaru inwestycyjnego. Dla rolników w całej Polsce jest także przewidziana ulga inwestycyjna.

FOTO: GettyImages

Instalacje E.ON Polska zawsze przygotowywane są przez wykwalifikowanych inżynierów. Zapewniają oni najwyższy standard montażu oraz weryfikację przeprowadzoną przez certyfikowanych audytorów, co zapewnia wysoki poziom bezpieczeństwa. Przedsiębiorcy mogą także skorzystać z pełnej obsługi technicznej i serwisowania instalacji przez cały okres trwania gwarancji.

Spółka należy do największej grupy energetycznej w Europie, co ma znaczący wpływ na jej przewagę konkurencyjną na rynku. Z szerokim portfolio produktów oraz bogatymi kompetencjami ekspertów, E.ON Polska zapewnia zarówno mniejszym i średnim firmom, jak i dużym przedsiębiorcom kompleksowe wsparcie w całym procesie dążenia do niezależności energetycznej.