r e k l a m a

Partner serwisu

100 lat polskiej wsi na zdjęciach, kartkach i w sercach

Wieś i Rodzina życie wsi
Data publikacji 26.10.2019r.

Czasem obraz wyrazi więcej niż tysiąc słów. Dowodem na to jest otwarta niedawno w Centralnej Bibliotece Rolniczej wystawa fotografii. Są one uzupełnieniem wspomnień o stu latach waszych rodzin i gospodarstw, które nadsyłaliście w naszym zeszłorocznym konkursie „Sto lat mojego gospodarstwa”.

„Sto lat rozwoju polskiej wsi. Interdyscyplinarny dialog międzypokoleniowy”. Co może kryć się pod tą naukowo i dość tajemniczo brzmiącą nazwą? Odpowiedzią były dwa dni konferencji zorganizowanej niedawno przez Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk (IRWiR PAN) we współpracy z Polskim Wydawnictwem Rolniczym. Wydarzenie było niejako kontynuacją zrealizowanej w grudniu 2018 roku konferencji „Ciągłość i zmiana. Sto lat rozwoju polskiej wsi”. Projektu z okazji stulecia odzyskania przez Polskę niepodległości podsumowującego przemiany, których sceną była przez wiek wieś. Owocem projektu była m.in. publikacja pamiętników.

r e k l a m a

Niedawna konferencja akcent położyła na pamięć zdeponowaną w dokumentach osobistych i w postaci obrazu. Dwudniowym dysputom towarzyszyła bowiem zorganizowana w Centralnej Bibliotece Rolniczej wystawa zdjęć pod hasłem „Dokumenty osobiste jako źródło wiedzy o wsi”. Fotografie pochodziły z archiwów laureatów pamiętnikarskiego konkursu.

Zanim otwarto wystawę, zebranych przywitała prof. Monika Stanny, dyrektor IRWiR PAN.

r e k l a m a

Konferencja wpisuje się w szereg wydarzeń, które realizujemy w ramach projektu „Ciągłość i zmiana. Sto lat polskiej wsi” (...). Pracuję na danych zastanych, ale nie zdawałam sobie sprawy, jak wielki głód danych mają socjolodzy. I właśnie w ten głód źródeł wpisała się bezbłędnie idea konkursu na pamiętniki – chwaliła współpracę z Polskim Wydawnictwem Rolniczym prof. Monika Stanny.

Coraz mniej pamiętników

Chwilę później rozpoczęła się debata naukowa pod hasłem „Dokumenty osobiste jako źródło... czy tylko wiedzy: ich nowe formy i możliwości wykorzystania”.

Pamięć z socjologicznego punktu widzenia musi być zakorzeniona w między­pokoleniowych przekazach. Obecnie, ze względu na rozwój technologii, jest wzbogacona, łatwiej ją przekazywać – komentował w pierwszym referacie dr Wojciech Doliński, socjolog z Uniwersytetu Wrocławskiego, i powtórzył pogląd prof. Rocha Sulimy, że „to, o czym piszemy, jest nieco mniej ważne od tego, jak piszemy”.

Klasycznie rozumiane dokumenty osobiste, jak pamiętnik czy dziennik (....) niestety, z bólem trzeba powiedzieć, że to są dość schyłkowe formy pisarstwa. Być może będą jakieś rewitalizacje w postaci mód na pisanie na papierze. Ale raczej nie należy się spodziewać, żeby przy obecnym rozwoju kultury to się utrzymało w takiej skali – żaliła się prof. Barbara Fatyga, socjolog z Uniwersytetu Warszawskiego.

Powołała się na statystykę naszego konkursu, do którego zgłoszono 50 prac, i przypomniała, że kiedy sama zaczynała przygodę z pamiętnikarstwem lata temu, na konkursy przysyłano nawet 1200 prac.

Doktor Paweł Kubicki z Instytutu Gospodarstwa Społecznego SGH w Warszawie przypomniał kilka przedwojennych konkursów pamiętnikarskich zorganizowanych przez Instytut, który reprezentował, w tym m.in. „Pamiętniki chłopów” wydane w latach 30. ubiegłego wieku.

Z miłości do historii

Konferencja i wystawa były okazją, by nagrodzić m.in. najmłodszą uczestniczkę konkursu – Agatę Kołodziejską.

To było ogromne zaskoczenie, kiedy wśród nadesłanych prac pojawił się album z rysunkami. Co panią zainspirowało, żeby przystąpić do konkursu w takiej formie? – zapytała prof. Monika Stanny laureatkę, która zgłaszając się do konkursu, miała zaledwie 14 lat.

Myślę, że zachęciło mnie to, że miałam dużo zdjęć i materiałów. Bardzo lubię szperać w starych rzeczach. A o konkursie dowiedziałam się z „Tygodnika Poradnika Rolniczego” – powiedziała Agata Kołodziejska.

Głównym laureatem konkursu został Grzegorz Zelek z Wronowic.

Chciałem wszystkie te historie, które umierają razem ze starszymi ludźmi, spisać, żeby zachować to dla przyszłych pokoleń. Żeby udokumentować, jak ci ludzie mieli ciężko – powiedział laureat z Małopolski.

Pamiątkowe fotografie

Tuż po uroczystym otwarciu wystawy przez Agatę Kołodziejską postanowiliśmy ze wszystkimi laureatami zatrzymać się przez chwilę przy ich rodzinnych zdjęciach.

Tu jest mój teść Adam Kapturski i mój mąż. A ten koń? Chyba miał na imię Kasztan – opowiadały Agnieszka Kapturska i jej szwagierka Hanna.

Tata był tu odświętnie ubrany, to musiała być niedziela – dodawała Hanna i z dumą pokazywała ślubne zdjęcie rodziców.

Franciszek Żok, oglądając swoje i cudze zdjęcia, pokazywał plik dokumentów, z którymi przyjechał na wystawę. Znalazły się tam m.in. umowy ubezpieczenia od ognia z 1935 roku.

To mój dziadek, a zdjęcie zrobiono w latach 50. ubiegłego wieku na jakąś wystawę organizowaną w Krakowie. Dziadek szukał innych dróg rozwoju gospodarstwa. Założył uprawę traw nasiennych. Na tym zdjęciu sprawdza jakość trawy. A tu szkolenie sadownicze zorganizowane przez proboszcza – z 1921 roku – opowiadał Grzegorz Zelek.
Te zdjęcia trzeba zobaczyć. Będziecie mieć taką możliwość, ponieważ wystawa będzie z nami odwiedzać branżowe imprezy targowe.

Agata Kołodziejska otwiera wystawę z Adamem Koziolkiem,  prezesem Polskiego Wydawnictwa Rolniczego, dr Sylwią Michalską (po lewej) i prof. Moniką Stanny, dyrektor IRWiR PAN
  • Agata Kołodziejska otwiera wystawę z Adamem Koziolkiem,  prezesem Polskiego Wydawnictwa Rolniczego, dr Sylwią Michalską (po lewej) i prof. Moniką Stanny, dyrektor IRWiR PAN
Karolina Kasperek
Zdjęcia: Karolina Kasperek

r e k l a m a

r e k l a m a

Partner serwisu

r e k l a m a

Użytkowniku zadecyduj o wyrażeniu zgody!

Skrollując treść naszego Serwisu, zamykając okno tego komunikatu (X), klikając na elementy strony poza tym komunikatem bez zmian ustawień w zakresie prywatności, zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. (dalej PWR/my) i Zaufanych Partnerów do celów marketingowych, w szczególności na potrzeby wyświetlania reklam dopasowanych do Twoich zainteresowań i preferencji w serwisach PWR i w Internecie. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne a wyrażoną zgodę możesz w każdej chwili cofnąć.
Dowiedz się więcej lub zdecyduj o zgodzie.

Nasz cel to dostarczanie interesujących Ciebie treści, również przez dopasowane do Twoich zainteresowań reklamy. Twoja zgoda na wykorzystanie plików cookies i podobnych technologii w Twojej przeglądarce umożliwi nam dostosowanie przekazu do Twoich preferencji. Pozwoli ograniczyć ilość prezentowanych reklam Brak zmian ustawień przeglądarki jest Twoją zgodą na zapis plików cookies i podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym i wykorzystanie zapisanych w nich informacji. Ustawienia przeglądarki w zakresie cookies możesz zawsze zmienić
(szczegóły w Polityce Prywatności).

Drogi Użytkowniku!

Przez dalsze Aktywne korzystanie z Serwisu, bez zmian ustawień przeglądarki, oznacza, że zgodziłeś się na przechowywanie w Twojej przeglądarce plików cookies i na przetwarzanie gromadzonych dzięki nim danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. i naszych Zaufanych Partnerów. Dowiedz się więcej lub wycofaj zgody