Rolnicy alarmują: mniej pieniędzy na dobrostan. „To uderzy w gospodarstwa”
Rolnicy i samorząd rolniczy nie kryją rozczarowania propozycją nowych stawek dopłat do dobrostanu zwierząt za 2025 rok. Spadki sięgają nawet kilkunastu procent, a zdaniem branży mogą przełożyć się na spadek opłacalności produkcji i mniejsze zainteresowanie programem.
– Zaproponowany poziom wsparcia budzi istotne zastrzeżenia – podkreśla KRIR w piśmie do ministerstwa rolnictwa.
Dobrostan zwierząt 2025: stawki wyraźnie niższe
Ministerstwo rolnictwa przedstawiło projekt stawek, przyjmując kurs 4,2698 zł za euro. 1 punkt dla bydła i świń wynosi 80,38 zł, czyli wyraźnie mniej niż w poprzednich latach.
– Oznacza to spadek o 13,34% w porównaniu z rokiem 2024 – zaznacza samorząd rolniczy.
Koszty rosną, dopłaty do dobrostanu spadają
Rolnicy zwracają uwagę, że nowe stawki nie mają związku z realnymi kosztami produkcji, które w ostatnim czasie wyraźnie wzrosły. Chodzi m.in. o pasze, energię, pracę czy inwestycje w infrastrukturę.
– Projektowane stawki nie korelują ze wzrostem kosztów ponoszonych przez gospodarstwa rolne – podkreśla KRIR.
Mniejsze wsparcie, mniejsza motywacja rolników
Zdaniem rolników obniżenie dopłat może szybko przełożyć się na spadek zainteresowania programem dobrostanowym. W praktyce wielu gospodarzy może zrezygnować z bardziej wymagających działań.
– W praktyce prowadzi to do obniżenia opłacalności realizacji działań dobrostanowych oraz ogranicza motywację rolników – zaznacza samorząd rolniczy.
System zbyt skomplikowany dla rolników
Krytyka dotyczy także samej konstrukcji programu, który zdaniem rolników jest zbyt skomplikowany i trudny do wdrożenia. Problemem są liczne wymagania i rozbudowana dokumentacja.
– System płatności dobrostanowych jest rozbudowany i obejmuje liczne wymagania, które są trudne do interpretacji i wdrożenia – podkreśla KRIR.
Duże gospodarstwa tracą najwięcej
W ocenie samorządu rolniczego problemem jest również mechanizm degresywności, który ogranicza wsparcie dla większych gospodarstw. To właśnie one często inwestują najwięcej w dobrostan.
– Obecne rozwiązania są niekorzystne dla większych gospodarstw – zaznacza KRIR.
Dobrostan zwierząt: jakie stawki za 2025 rok?
W przypadku płatności dobrostanowej w odniesieniu do zwierząt gatunków świnia oraz bydło stawka za 1 punkt za 2025 rok wynosi 80,38 zł. To mniej niż w 2024 roku (92,75 zł/pkt) oraz w 2023 roku (104 zł/pkt).
Dobrostan loch za 2025 (1 pkt = 80,38 zł):
- zwiększona co najmniej o 20% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach – 3,9 pkt/1 szt. lochy (313,48 zł za sztukę)
- zwiększona co najmniej o 50% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach – 9,3 pkt/1 szt. lochy (747,53 zł za sztukę)
- utrzymywanie na ściółce – 1,6 pkt/1 szt. lochy (128,61 zł za sztukę)
- późniejsze odsadzanie prosiąt – 2,7 pkt/1 szt. lochy (217,03 zł za sztukę)
- utrzymywanie zgodnie z wymogami systemu jakości – 1,9 pkt/1 szt. lochy (152,72 zł za sztukę)
Dobrostan tuczników za 2025 (1 pkt = 80,38 zł):
- zwiększona co najmniej o 20% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach – 0,4 pkt/1 szt. tucznika (32,15 zł za sztukę)
- zwiększona co najmniej o 50% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach – 0,6 pkt/1 szt. tucznika (48,23 zł za sztukę)
- utrzymywanie na ściółce – 0,6 pkt/1 szt. tucznika (48,23 zł za sztukę)
- utrzymywanie w cyklu zamkniętym – 0,3 pkt/1 szt. tucznika (24,11 zł za sztukę)
- utrzymywanie zgodnie z wymogami systemu jakości – 0,5 pkt/1 szt. tucznika (40,19 zł za sztukę)
Dobrostan krów mlecznych za 2025 (1 pkt = 80,38 zł):
- zapewnienie wypasu – 3,1 pkt/1 szt. krowy mlecznej (249,18 zł za sztukę)
- zwiększona co najmniej o 20% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach – 6,9 pkt/1 szt. krowy mlecznej (554,62 zł za sztukę)
- zwiększona co najmniej o 50% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach – 10,0 pkt/1 szt. krowy mlecznej (803,80 zł za sztukę)
- zapewnienie wybiegu – 2,0 pkt/1 szt. krowy mlecznej (160,76 zł za sztukę)
- utrzymanie na ściółce – 1,0 pkt/1 szt. krowy mlecznej (80,38 zł za sztukę)
- późniejsze odsadzanie cieląt – 1,7 pkt/1 szt. krowy mlecznej (136,65 zł za sztukę)
Dobrostan krów mamek utrzymywanych w pomieszczeniach lub w budynkach za 2025 (1 pkt = 80,38 zł):
- zwiększona co najmniej o 20% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach – 3,6 pkt/1 szt. krowy mamki (289,37 zł za sztukę)
- zwiększona co najmniej o 50% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach – 9,1 pkt/1 szt. krowy mamki (731,46 zł za sztukę)
- utrzymywanie na ściółce – 0,9 pkt/1 szt. krowy mamki (72,34 zł za sztukę)
- zapewnienie wybiegu – 1,5 pkt/1 szt. krowy mamki (120,57 zł za sztukę)
- zapewnienie wypasu – 1,5 pkt/1 szt. krowy mamki (120,57 zł za sztukę)
- utrzymywanie zgodnie z wymogami systemu jakości QMP lub w rolnictwie ekologicznym – 2,5 pkt/1 szt. krowy mamki (200,95 zł za sztukę)
Dobrostan krów mamek utrzymywanych w systemie otwartym za 2025 (1 pkt = 80,38 zł):
- zwiększona o co najmniej 20% zewnętrzna powierzchnia bytowa – 3,8 pkt/1 szt. krowy mamki (305,44 zł za sztukę)
- utrzymywanie zgodnie z wymogami systemu jakości QMP lub w rolnictwie ekologicznym – 2,5 pkt/1 szt. krowy mamki (200,95 zł za sztukę)
Dobrostan opasów za 2025 (1 pkt = 80,38 zł):
- zwiększona co najmniej o 20% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach – 0,8 pkt/1 szt. opasa (64,30 zł za sztukę)
- zwiększona co najmniej o 50% powierzchnia bytowa w pomieszczeniach lub w budynkach – 2,0 pkt/1 szt. opasa (160,76 zł za sztukę)
- utrzymanie na ściółce – 0,9 pkt/1 szt. opasa (72,34 zł za sztukę)
- zapewnienie wybiegu – 2,8 pkt/1 szt. opasa (225,06 zł za sztukę)
- zapewnienie wypasu – 2,9 pkt/1 szt. opasa (233,10 zł za sztukę)
- utrzymywanie zgodnie z wymogami systemu jakości QMP lub w rolnictwie ekologicznym – 1,3 pkt/1 szt. opasa (104,49 zł za sztukę)
Dobrostan zwierząt 2025: jakie dopłaty do owiec, kur niosek, kurcząt brojlerów, indyków, koni i kóz?
Szacowana przez ministerstwo rolnictwa wysokość płatności dobrostanowej za 2025 rok do owiec, kur niosek, kurcząt brojlerów, indyków z przeznaczeniem do produkcji mięsa, koni i kóz [PLN/szt.] wynosi:
- Owce – 124,19 zł/sztukę
- Kury nioski – 11,37 zł,/sztukę
- Kurczęta brojlery – 0,16 zł/sztukę
- Kurczęta brojlery utrzymywanie zgodnie z wymogami systemu QAFP – 0,13 zł/sztukę
- Indyki utrzymywane z przeznaczeniem do produkcji mięsa – 2,14 zł/sztukę
- Indyki utrzymywane z przeznaczeniem do produkcji mięsa utrzymywanie zgodnie z wymogami systemu QAFP – 0,86 zł/sztukę
- Konie (zwiększona powierzchnia w budynkach/pomieszczeniach) – 347,79 zł/sztukę
- Konie (system otwarty) – 157,45 zł/sztukę
- Kozy – 119,93 zł/sztukę
950 mln zł na dopłaty do dobrostanu zwierząt
W kampanii 2025 o dopłaty do dobrostanu ubiegało się 124 tys. rolników, a budżet na to wsparcie wynosi 949 mln zł. Rolnicy w ramach ekoschematu dobrostan zwierząt w kampanii 2025 r. zapewnili ulepszone warunki dobrostanu ok. 20 mln sztuk zwierząt.
Kiedy ARiMR rozpocznie wypłatę dopłat za Dobrostan zwierząt 2025?
Wypłaty dopłat w ramach ekoschematu „Dobrostan zwierząt” za 2025 rok ruszą po przyjęciu i opublikowaniu odpowiedniego rozporządzenia. Dopiero wtedy ARiMR będzie mogła rozpocząć naliczanie i przekazywanie należnych środków na konta rolników.
ARiMR ma czas na wypłatę pieniędzy do 30 czerwca 2026 roku. Jednak z zapowiedzi kierownictwa resortu rolnictwa wynika, że dopłaty będą przekazywane szybciej.
Kamila Szałaj
