Wyraźny trend spadkowy w statystykach KRUS
Z najnowszego komunikatu Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wynika, że bezpieczeństwo w gospodarstwach rolnych z roku na rok ulega poprawie. W I półroczu 2026 roku odnotowano 4 284 zgłoszenia wypadków, podczas gdy w analogicznym okresie 2022 roku było ich blisko 5,9 tysiąca.
W omawianym okresie zakończono postępowania dotyczące 4 440 wniosków o jednorazowe odszkodowanie z tytułu stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu bądź śmierci. Ostatecznie wydano 3 439 decyzji przyznających świadczenie (74,2 proc. wszystkich rozstrzygnięć), co oznacza spadek o 9,9 proc. w porównaniu z pierwszymi sześcioma miesiącami 2025 roku. Niestety, 21 zdarzeń zakończyło się tragicznie – śmiercią poszkodowanego, a w 6 przypadkach stwierdzono niezdolność do samodzielnej egzystencji.
Główne przyczyny wypadków: upadki wciąż na czele
Analiza struktury wypadków zakończonych wypłatą świadczeń wskazuje, że charakter zagrożeń w rolnictwie od lat pozostaje zbliżony:
- upadki osób – stanowiły niemal połowę wszystkich przypadków (1 691 poszkodowanych, 49,2 proc.);
- zdarzenia ze zwierzętami (uderzenie, przygniecenie, pogryzienie) – 450 poszkodowanych (13,1 proc.);
- pochwycenie i uderzenie przez ruchome części maszyn i urządzeń – 368 poszkodowanych (10,7 proc.);
- upadek przedmiotów – 247 poszkodowanych (7,2 proc.);
- zetknięcie z ostrymi narzędziami i przedmiotami – 158 poszkodowanych (4,6 proc.).
Najwięcej wypadków śmiertelnych spowodowanych było przejechaniem, uderzeniem lub pochwyceniem przez poruszający się środek transportu (6 ofiar) oraz upadkami przedmiotów (4 ofiary).
Regionalne zróżnicowanie
Liczba zdarzeń różni się w zależności od specyfiki i wielkości rolnictwa w danym regionie. Najwięcej wypadków zgłoszono w województwach:
- lubelskim – 580 zgłoszeń (431 wypłaconych odszkodowań),
- mazowieckim – 564 zgłoszenia (508 wypłaconych odszkodowań, 4 ofiary śmiertelne),
- wielkopolskim – 529 zgłoszeń (382 wypłacone odszkodowania, 3 ofiary śmiertelne).
Najmniej zgłoszeń wpłynęło natomiast w województwie lubuskim (42), śląskim (62) oraz opolskim (70).
Choroby zawodowe: kleszcze największym zagrożeniem
W I półroczu 2026 roku zarejestrowano 164 wnioski o odszkodowanie z tytułu chorób zawodowych (spadek o 15,5 proc. r/r), przy czym wydano 131 decyzji przyznających świadczenie.
Wśród stwierdzonych chorób zawodowych zdecydowanie dominowały choroby zakaźne i pasożytnicze (103 przypadki). Głównym zagrożeniem dla zdrowia rolników pozostają patogeny odkleszczowe – odnotowano aż 90 przypadków boreliozy oraz 9 przypadków kleszczowego zapalenia mózgu (KZM). Najwięcej zachorowań stwierdzono na Mazowszu (27) oraz na Podlasiu (21).
