Zwrot akcyzy za paliwo po nowemu. Koniec z gminami
Największą zmianą jest przeniesienie całego systemu z urzędów gmin do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Obecnie rolnik musi składać papierowe wnioski w każdej gminie, na terenie której posiada grunty rolne. Jeśli gospodarstwo jest położone w kilku gminach, konieczne jest składanie kilku oddzielnych wniosków.
Po wejściu nowych przepisów cały proces ma odbywać się wyłącznie w ARiMR. Decyzję będzie wydawał kierownik biura powiatowego Agencji właściwego dla miejsca zamieszkania lub siedziby producenta rolnego.
Zwrot akcyzy za paliwo: jeden wniosek zamiast dwóch
Dziś zwrot akcyzy odbywa się w dwóch terminach w ciągu roku. Projekt przewiduje całkowitą zmianę tego systemu. Rolnik będzie składał tylko jeden wniosek w roku, wyłącznie drogą elektroniczną, od 1 do ostatniego dnia lutego. Zwrot będzie dotyczył paliwa kupionego w poprzednim roku kalendarzowym.
Wszystko przez Portal Rolnika
Papierowe formularze mają odejść do historii. Wniosek będzie składany wyłącznie za pomocą systemu teleinformatycznego ARiMR, czyli Portalu Rolnika. Resort podkreśla, że większość producentów i tak korzysta już z elektronicznych wniosków o dopłaty bezpośrednie czy pomoc krajową, dlatego rozwiązanie ma uprościć procedury. Jednocześnie pracownicy biur powiatowych nadal będą pomagać rolnikom przy składaniu dokumentów.
Nie tylko akcyza. Zwrot obejmie także dwie opłaty
Nowa ustawa zmienia również zakres refundacji. Dotychczas przepisy mówiły o zwrocie podatku akcyzowego. Nowe regulacje przewidują, że zwrot będzie obejmował również opłatę paliwową oraz opłatę emisyjną zawarte w cenie oleju napędowego.
Ministerstwo zaznacza jednak, że nie oznacza to dodatkowych pieniędzy dla rolników. Ma to jedynie uporządkować przepisy, ponieważ obecna stawka zwrotu już uwzględnia te elementy i zmiana nie zwiększy wydatków budżetu państwa.
Zmieni się sposób liczenia powierzchni
To jedna z najważniejszych zmian dla producentów roślin. Obecnie limit zwrotu wyliczany jest na podstawie powierzchni gruntów wpisanych do ewidencji gruntów i budynków według stanu na 1 lutego.
Po zmianach podstawą będzie powierzchnia użytków rolnych zatwierdzonych do płatności bezpośrednich, o które rolnik wnioskował w poprzednim roku. Ma to wyeliminować problemy osób faktycznie prowadzących produkcję na gruntach, których stan ewidencyjny nie zawsze odpowiada rzeczywistemu użytkowaniu.
Zmiany także dla hodowców
W przypadku limitów wynikających z produkcji bydła, świń, owiec, kóz i koni same współczynniki nie ulegają zmianie.
Zmieni się natomiast sposób ustalania średniej liczby zwierząt. Obecnie bierze się pod uwagę stan stada na koniec każdego miesiąca. Po zmianach średnia będzie liczona na podstawie liczby zwierząt na każdy dzień roku.
Resort tłumaczy, że ma to zapobiegać sytuacjom, w których zwierzęta są sprzedawane lub kupowane tuż przed końcem miesiąca wyłącznie po to, by zwiększyć limit zwrotu. Dane o zwierzętach będą pobierane automatycznie z systemów ARiMR.
Faktury nadal będą potrzebne
Rolnicy nadal będą musieli dokumentować zakup oleju napędowego. Jeżeli paliwo zostało kupione na faktury ustrukturyzowane w KSeF, wystarczy podać ich numery identyfikacyjne. W przypadku faktur papierowych lub zwykłych elektronicznych trzeba będzie dołączyć ich kopie do wniosku. Dodatkowo ARiMR uzyska bezpośredni dostęp do danych z Krajowego Systemu e-Faktur, co ma ułatwić kontrolę i ograniczyć możliwość wielokrotnego wykorzystania tych samych faktur.
Pieniądze trafią na konto
Zwrot będzie wypłacany bezpośrednio na rachunek bankowy zgłoszony przez producenta rolnego w krajowym systemie ewidencji producentów prowadzonym przez ARiMR.
Kto będzie mógł otrzymać zwrot?
Projekt przewiduje, że ze zwrotu będą mogli skorzystać producenci rolni:
- posiadający numer identyfikacyjny ARiMR,
- którzy w poprzednim roku złożyli wniosek o płatności bezpośrednie i spełniali warunki ich przyznania.
Analogiczne zasady mają obowiązywać posiadaczy stawów rybnych.
Od kiedy nowe przepisy?
Projekt zakłada wejście ustawy 1 stycznia 2027 r.
Pierwszy nabór według nowych zasad odbędzie się w lutym 2027 r. i obejmie zakup oleju napędowego dokonany od 1 sierpnia do 31 grudnia 2026 r. Będzie to okres przejściowy. W kolejnych latach zwrot będzie już obejmował paliwo zakupione przez cały poprzedni rok kalendarzowy.
Uwaga: na razie jest to projekt ustawy, który trafi do konsultacji publicznych. Ostateczny kształt przepisów może jeszcze ulec zmianie na dalszych etapach procesu legislacyjnego.
Kamila Szałaj
