Pomoc przyznaje się, w zależności od rodzaju wnioskodawcy, w formie płatności ryczałtowej wypłacanej w dwóch ratach (pierwsza rata wynosi 80% kwoty przyznanej pomocy) lub w formie refundacji części kosztów kwalifikowalnych.
Ryczałt albo refundacja kosztów
Wsparcie w formie płatności ryczałtowej jest wypłacane w przypadku prowadzenia lub rozpoczynania działalności w ramach RHD oraz w przypadku podejmowania wykonywania działalności gospodarczej, w tym MOL. W zależności od wielkości inwestycji wynosi ono niewięcej niż:
- 30 tys. zł albo
- 60 tys. zł, albo
- 120 tys. zł.
Dofinansowanie jest na poziomie 65% kosztów kwalifikowalnych inwestycji. Wniosek o płatność pierwszej raty składa się w terminie 6 miesięcy od dnia przyznania pomocy, a drugiej po zrealizowaniu inwestycji.
Dofinansowanie na poziomie 500 tys. zł z refundacją do 50% kosztów kwalifikowalnych inwestycji przewidziano dla mikroprzedsiębiorców, którzy zajmują się już przetwarzaniem produktów rolnych w ramach działalności gospodarczej, w tym też MOL.
Rolnik lub małżonek rolnika, który chce rozwijać albo rozpocząć RHD, aby zakwalifikować się do pomocy, musi mieć gospodarstwo o wielkości ekonomicznej na poziomie przynajmniej 25 tys. euro. Z tego warunku zwolnieni są beneficjenci premii dla młodego rolnika. Gdy o pomoc stara się mikroprzedsiębiorca, który prowadzi już działalność gospodarczą, w tym MOL, musi posiadać gospodarstwo rolne i wykorzystywać do przetwarzania produkty rolne z tego gospodarstwa na poziomie co najmniej 50%.
Kiełbasy, sery, cydr
Katalog działalności jest ściśle określony. Jednocześnie jest bardzo szeroki i obejmuje np. produkcję: wyrobów z mięsa, olejów, pieczywa, świeżych wyrobów ciastkarskich, makaronów, klusek, kakao, czekolady i wyrobów cukierniczych, przypraw, wyrobów z jaj, win gronowych i cydru oraz przetwarzanie: owoców i warzyw, herbaty i kawy, miodu, chmielu. Dofinansowanie obejmuje też wytwarzanie wyrobów mleczarskich, produktów przemiału zbóż i skrobi oraz gotowych posiłków i dań. Można dostać także pieniądze na destylowanie, rektyfikowanie i mieszanie alkoholi.
Wspierana jest nie tylko produkcja artykułów spożywczych, ale także produkcja gotowej paszy dla zwierząt oraz przygotowanie i przędzenie włókien tekstylnych.
Jeśli inwestycja zgłoszona we wniosku o pomoc obejmuje wytwarzanie przynajmniej jednego produktu nierolnego, wówczas do całej tej operacji mają zastosowanie przepisy o pomocy de minimis.
Jakie koszty dofinansujesz
Otrzymane środki można przeznaczyć m.in. na zakup nowych maszyn, urządzeń i wyposażenia służących przetwarzaniu oraz magazynowaniu produktów rolnych i półproduktów, a także przygotowaniu ich do sprzedaży.
Wsparcie obejmie również budowę, rozbudowę, przebudowę lub remont połączony z modernizacją, jeśli są one niezbędne do realizacji planowanego przedsięwzięcia. Uwzględnia się koszty budowy, rozbudowy, przebudowy i remontu połączonego z modernizacją:
-
budynków i budowli przeznaczonych do: przetwarzania produktów rolnych, ich magazynowania, przygotowania do sprzedaży lub wprowadzania do obrotu, laboratoryjnej kontroli produktów rolnych;
-
budynków i budowli infrastruktury technicznej;
-
pomieszczeń higieniczno-sanitarnych;
-
pomieszczeń administracyjnych, jeżeli stanowią integralną część obiektów związanych z działalnością objętą wsparciem.
Powierzchnia pomieszczeń administracyjnych nie może jednak przekroczyć 10% powierzchni tych budynków.
Do kosztów kwalifikowalnych można zaliczyć również wydatki na budowę, rozbudowę, przebudowę lub modernizację:
- infrastruktury i urządzeń do składowania oraz zagospodarowania odpadów;
- oczyszczalni ścieków;
- biogazowni;
- systemów fotowoltaicznych;
- słonecznych systemów grzewczych;
- magazynów energii;
- instalacji odzysku ciepła;
- pomp ciepła;
- kotłów i pieców na biomasę, z wyjątkiem kotłów przeznaczonych do spalania słomy;
- instalacji wykorzystujących czynniki chłodnicze o zmniejszonym lub neutralnym wpływie na środowisko.
Wydatki te muszą być związane z przetwarzaniem, magazynowaniem, przygotowaniem do sprzedaży albo sprzedażą lub zbywaniem produktów rolnych. Nie można ubiegać się o wsparcie kosztów bezpośrednio związanych z produkcją podstawową produktów rolnych oraz kosztów związanych ze sprzedażą tych produktów w formie nieprzetworzonej.
Kwalifikowalne są także koszty inwestycji związanych z realizacją celów strategii „Od pola do stołu” (patrz ramka).
Wsparcie może obejmować także zakup nowych:
- maszyn, urządzeń i wyposażenia do magazynowania lub przygotowania produktów rolnych do przetwarzania;
- maszyn i urządzeń do przetwarzania produktów rolnych;
- wyposażenia do magazynowania produktów rolnych lub półproduktów oraz przygotowania ich do sprzedaży lub zbywania;
- aparatury pomiarowej i kontrolnej;
- sprzętu do sterowania procesem produkcji lub magazynowania.
Do kosztów kwalifikowalnych zalicza się również wydatki na: oprogramowanie do zarządzania wspieraną działalnością, systemy sterowania produkcją lub magazynowaniem, zakup lub rozbudowę systemów teleinformatycznych, zakup patentów, licencji, praw autorskich i znaków towarowych oraz wdrożenie systemów zarządzania jakością.
Kwalifikowalny może być też zakup nowych terminali płatniczych do obsługi płatności bezgotówkowych, nowego sprzętu komputerowego i oprogramowania oraz usług informatycznych związanych ze sprzedażą na odległość produktów rolnych i spożywczych.
Rozliczyć można także koszty transportu i montażu w miejscu realizacji inwestycji materiałów służących wykonaniu inwestycji oraz maszyn i urządzeń objętych inwestycją.
Do kosztów kwalifikowalnych można zaliczyć również koszty ogólne, ale ich łączna wartość nie może przekroczyć 10% pozostałych kosztów kwalifikowalnych. W ramach kosztów ogólnych można uwzględnić między innymi sporządzenie biznesplanu, przy czym jego koszt nie może przekroczyć 5000 zł netto.
Co jest punktowane?
Podobnie jak w innych rodzajach pomocy z PS, wnioski podlegają ocenie punktowej. W przypadku tego działania próg jest ustawiony nisko – do pomocy kwalifikują się wnioski, które uzyskały minimum 2 punkty.
W zależności od charakteru inwestycji przyznaje się do 5 punktów. Punktacja wygląda następująco:
- inwestycje przyczyniające się do realizacji celów Strategii „Od pola do stołu” (patrz ramka) – 5 punktów;
- inwestycje posiadające komponent kosztów inwestycyjnych dotyczących ochrony środowiska, stanowiących co najmniej 20% kosztów kwalifikowalnych operacji (patrz ramka) – 4 punkty;
- inwestycje, w których co najmniej 50% kwalifikowalnych kosztów dotyczy inwestycji o charakterze innowacyjnym, tj. dotyczących wprowadzenia nowych produktów lub procesów, w tym technologii, w skali gospodarstwa lub przedsiębiorstwa – 3 punkty;
- inwestycje realizowane w gminach należących do powiatów, w których bezrobocie, według danych publikowanych przez GUS w miesiącu poprzedzającym miesiąc podania do publicznej wiadomości ogłoszenia o naborze wniosków o przyznanie pomocy, było:
- najwyższe w kraju – 3 punkty,
- niższe niż bezrobocie, o którym mowa powyżej – liczba punktów z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku, która jest proporcjonalnie mniejsza od liczby punktów określonej powyżej zgodnie z wartością bezrobocia.
Rolnikom podejmującym wykonywanie działalności przetwórczej przyznaje się punkty dodatkowe. Mogą je otrzymać:
- osoby fizyczne, które są ubezpieczone w KRUS z mocy ustawy w pełnym zakresie – 2 punkty;
- młodzi rolnicy, tj. rolnicy, którzy w dniu złożenia WOPP mają niewięcej niż 40 lat (nieukończone 41 lat) – 5 punktów;
- kobiety – 3 punkty;
- gospodarstwa, w których co najmniej 50% użytkowanych gruntów znajduje się na ONW typ górski lub ONW typ specyficzny strefa II (tylko obszary, w których 50% powierzchni użytków rolnych znajduje się powyżej 350 m n.p.m.) – 2 punkty.
Punkty przyznawane w ramach powyższych kryteriów się sumują.
Do pomocy nie można zaliczyć inwestycji, które były już w jakikolwiek wspierane zarówno ze środków krajowych, jak i unijnych.
Magdalena Szymańska
