Dopłaty tylko dla aktywnego rolnika
Definicja aktywnego rolnika stała się jednym z tematów negocjacji nad Wspólną Polityką Rolną po 2027 roku podczas posiedzenia Rady UE ds. Rolnictwa i Rybołówstwa w Brukseli. Państwa członkowskie nie są w tej sprawie jednomyślne.
Część z nich chce większej swobody w ustalaniu zasad przyznawania dopłat. Komisja Europejska obawia się jednak, że zbyt duża dobrowolność doprowadzi do znacznych różnic pomiędzy krajami.
Hansen: dlaczego mamy płacić właścicielom ziemi, którzy nie są rolnikami?
Christophe Hansen przekonywał podczas posiedzenia, że jednym z najważniejszych celów reformy powinno być lepsze kierowanie pieniędzy z WPR.
Postawił przy tym pytanie, dlaczego wsparcie dochodowe ma trafiać do właścicieli gruntów, którzy go nie potrzebują, a w niektórych przypadkach nawet nie są rolnikami.
Zdaniem komisarza potrzebna jest ambitna definicja rolnika i rolnika aktywnego, która pozwoli wyłączyć z systemu m.in. inwestorów mieszkających za granicą, posiadających grunty, ale nieprowadzących faktycznej działalności rolniczej.
Na konferencji po posiedzeniu Hansen doprecyzował swoje stanowisko.
– Wsparcie pochodzące z WPR powinno trafiać do tych, którzy aktywnie produkują, aktywnie pracują na ziemi i pracują ze zwierzętami – mówił komisarz.
Polska chce obowiązkowej definicji aktywnego rolnika
Polska w tym sporze opowiedziała się za pozostawieniem obowiązkowej definicji rolnika aktywnego zawodowo w przyszłej WPR.
Wiceminister Jacek Czerniak przedstawił podczas Rady szerszy pakiet polskich postulatów. Polska chce m.in. większej dobrowolności części instrumentów WPR i podniesienia maksymalnego wsparcia dla grup i organizacji producentów ze 100 tys. do 300 tys. euro. Jednocześnie definicja aktywnego rolnika ma być obowiązkowa.
To istotne, bo część państw prezentuje inne stanowisko. Niemcy opowiadały się podczas obrad za możliwością pozostawienia dodatkowych wymogów dotyczących aktywności rolniczej w gestii państw członkowskich.
Czy pieniądze z WPR dostaną również przetwórcy?
Drugim problemem jest możliwość finansowania przedsiębiorstw zajmujących się przetwórstwem żywności. Hansen nie wyklucza wsparcia całego łańcucha żywnościowego, ale sprzeciwia się finansowaniu przetwórców z pieniędzy zarezerwowanych na wsparcie dochodów rolników. Jak tłumaczył, uszczupliłoby to środki potrzebne gospodarstwom m.in. na spłatę kredytów i finansowanie inwestycji.
Podobne stanowisko przedstawiła Polska. Wiceminister Czerniak opowiedział się za ochroną budżetu rolnego WPR przed finansowaniem z niego dużego przetwórstwa.
Co z ograniczeniem dopłat dla dużych gospodarstw?
Równolegle trwa spór o degresywność i capping, czyli stopniowe zmniejszanie oraz ograniczanie płatności dla największych beneficjentów. Hansen uważa, że wspólne zasady powinny obowiązywać na poziomie UE. Zaznaczył jednak, że jest gotowy rozmawiać o podniesieniu proponowanych progów.
– Nie chcemy szkodzić dobrze funkcjonującym gospodarstwom – mówił podczas konferencji.
Komisarz argumentuje jednocześnie, że duże gospodarstwa korzystają z efektu skali, a problemem jest także wykupywanie gruntów przez podmioty, które niekoniecznie prowadzą produkcję rolniczą.
Ostatecznych zasad jeszcze nie ma. Irlandzka prezydencja chce doprowadzić do częściowego wspólnego stanowiska Rady w sprawie WPR po 2027 roku podczas posiedzenia 26–27 października.
Kamila Szałaj
