Wcześniejsza wypłata zaliczek dopłat bezpośrednich dla rolników
– Rząd chce wykorzystać przepisy unijne umożliwiające wcześniejsze przekazywanie środków. Kluczową datą jest 30 września, kiedy ustalany jest kurs euro wykorzystywany przy wypłatach. Resort rolnictwa oraz Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prowadzą rozmowy z Komisją Europejską, aby umożliwić przekazanie środków już we wrześniu – zapewniał minister 15 lipca.
Embargo na zboże z Ukrainy i ochrona polskiego rynku rolnego
Podczas konferencji Krajewski odniósł się także do stanowiska Komisji Europejskiej, która zachęca państwa utrzymujące embargo na ukraińskie zboże do znoszenia tych ograniczeń. – Prowadzimy rozmowy na ten temat z KE, jednak doświadczenia Polski z wcześniejszego okresu, gdy ukraińskie zboże napływało bez ograniczeń, były bardzo negatywne. Doprowadziło to do poważnych problemów krajowych producentów, przetwórców oraz całego rynku. Nie zgodzę się na zniesienie embarga bez jednoczesnego wprowadzenia skutecznych mechanizmów ochronnych dla polskich rolników. Ewentualne otwarcie rynku mogłoby nastąpić wyłącznie pod warunkiem zastosowania nowych instrumentów kontrolnych, takich jak system licencjonowania importu – deklarował Krajewski. Minister zaznaczył przy tym, że decyzje dotyczące wielkości i zasad importu powinny pozostawać po stronie Polski, a nie Ukrainy. – Stanowisko rządu jest konsultowane także z przedstawicielami branży. Część środowisk przetwórczych opowiada się np. za otwarciem polskiego rynku na ukraiński rzepak, natomiast producenci rolni podkreślają, że w pierwszej kolejności należy wykorzystać krajowe zbiory, a dopiero w przypadku ich niedoboru można rozważać zwiększenie importu – mówił szef resortu.
Eksport polskiej wieprzowiny i reforma funduszy promocji rolnictwa
Odnosząc się do eksportu polskiej wieprzowiny, Stefan Krajewski nawiązał do działań nad uznawaniem przez kraje importujące polskie mięso zasady regionalizacji, dzięki czemu eksport produktów z obszarów wolnych od ASF mógłby być prowadzony nawet wtedy, gdy pojedyncze strefy pozostają objęte ograniczeniami. Wspomniał także o prowadzeniu rozmów o eksporcie z kolejnymi państwami azjatyckimi, po tym jak na polską wieprzowinę otworzyły się Filipiny. Miałoby to doprowadzić do dalszego wzmacniania marki polskiej żywności na rynkach zagranicznych. Zapowiedział także gruntowną reformę funduszy promocji. – Środki te powinny w znacznie większym stopniu służyć poszczególnym branżom, zwłaszcza w okresach kryzysowych, wspierając hodowców i przetwórców. Fundusze nie powinny ograniczać się jedynie do finansowania wypłat i organizacji wydarzeń promocyjnych, lecz mają stać się realnym instrumentem wzmacniania sektora rolnego – podkreślał minister. W ocenie Krajewskiego fundusze promocji powinny być rozliczane przede wszystkim z osiąganych efektów i realnego wpływu na poprawę sytuacji poszczególnych sektorów rolnictwa.
Odbudowa grup producenckich i spółdzielni rolniczych
Minister zapowiedział także zmiany w przepisach mające zwiększyć pozycję rolnika w łańcuchu dostaw. W jego ocenie producent powinien zajmować w tym systemie centralne miejsce, a nie pozostawać najsłabszym uczestnikiem rynku. Jednym z najważniejszych elementów tej strategii ma być odbudowa i rozwój grup producenckich oraz spółdzielni rolniczych. – Wspólne działanie pozwala producentom uzyskać lepsze warunki sprzedaży i silniejszą pozycję negocjacyjną, czego w ostatnich latach zabrakło – zaznaczał minister. Krajewski krytycznie ocenił działania poprzednich władz wobec grup producenckich. Przypominał, że liczba grup producenckich zmniejszyła się z około 1400 w 2015 roku do około 700 w 2024 roku, co przedstawił jako efekt wcześniejszej polityki państwa.
Portal Rolnika: Nowe funkcje i poprawki techniczne w systemie
Krajewski nawiązał także do uruchomionego niedawno Portalu Rolnika, który jest nowym rozwiązaniem informatycznym i ma, jak wskazał, docelowo stać się kompleksowym narzędziem obsługi rolników. – Po uruchomieniu systemu pojawiły się problemy techniczne wymagające korekt. Część poprawek została już wprowadzona, a kolejne będą sukcesywnie wdrażane. W przyszłości mają zostać dodane narzędzia analityczne oraz wskaźniki pozwalające rolnikom śledzić sytuację na poszczególnych rynkach i lepiej analizować zmiany zachodzące w sektorze rolnym – tłumaczył minister.
Magdalena Szymańska
fot. AHM
