Sad24
StoryEditorBorówki

Nie za sadzenie, lecz za wykarczowanie borówek. W Kanadzie można dostać ponad 17 tys. zł za hektar

21.11.2026., 06:05h

Kolumbia Brytyjska odpowiada za ponad 90% kanadyjskiej produkcji borówki wysokiej. Rosnące koszty, presja na ceny i choroby krzewów stawiają plantatorów przed trudnymi decyzjami. Ruszył program wsparcia, ale nie wszyscy producenci mają takie same szanse na otrzymanie pieniędzy.

W Polsce od lat dyskutuje się o dopłatach do karczowania przede wszystkim jabłoni. Komu należałoby wypłacać pieniądze, ile i jakie skutki przyniosłoby takie rozwiązanie? Tymczasem znaleźliśmy przykład z Kanady. Choć to odległy kraj, warto przyjrzeć się tamtejszym doświadczeniom. Borówki pochodzą przecież z Ameryki Północnej, a sama Kolumbia Brytyjska odpowiada za ponad 90% kanadyjskiej produkcji borówki wysokiej. I właśnie w tym zagłębiu borówkowym władze zdecydowały się dopłacać plantatorom do usuwania krzewów.

Pieniądze za wykarczowane borówki. Plantatorzy mogą już składać wnioski

W Kolumbii Brytyjskiej ruszyła kolejna edycja programu Enhanced Replant Program, finansowanego przez tamtejsze Ministerstwo Rolnictwa i Żywności. Program wspiera producentów różnych gatunków owoców, ale w przypadku borówek przewiduje również dopłaty do całkowitej likwidacji plantacji.

Stawka wynosi 2500 dolarów kanadyjskich za akr, czyli około 17 085 zł/ha. Przy pięciu hektarach mówimy więc o około 83 tys. zł. Standardowo plantator może otrzymać dofinansowanie na usunięcie od około 0,2 do 8,1 ha borówek. W większych gospodarstwach limit może być wyższy – program dopuszcza likwidację do 15% dotychczasowego areału upraw wieloletnich.

Nie wystarczy jednak samo wycięcie krzewów. Trzeba je wykarczować i usunąć infrastrukturę plantacji, między innymi instalację nawadniającą, słupki i druty. Pieniądze zostaną wypłacone dopiero po zakończeniu prac i przeprowadzeniu kontroli.

image
Od dziadka do wnuków

Dziadek sadził jabłonie, dziś wnukowie zbierają zwykle 250 ton. Nie zgodzili się na warunki marketów

Dlaczego Kanada dopłaca do usuwania borówek? Czy owoców jest za dużo?

Pierwsze skojarzenie? Nadprodukcja. Jednak kanadyjskie władze nie przedstawiają programu jako sposobu na ograniczenie nadmiernej podaży. Mówią o poprawie konkurencyjności gospodarstw i dostosowaniu produkcji do warunków rynkowych.

Warto przy tym przyjrzeć się sytuacji tamtejszych plantatorów. Z jednego z raportów branżowych BC Blueberry Council wynika,  że w 2023 roku aż 44% powierzchni upraw zajmowała odmiana Duke. Tak duży udział jednej odmiany oznacza spiętrzenie zbiorów, a wraz z nimi dostaw do sortowni i przetwórni. Przy dużej podaży w krótkim czasie ceny znajdują się pod presją.

Do tego dochodzą problemy z jakością owoców zbieranych mechanicznie, zapylaniem i chorobami. Co ważne, autorzy raportu ocenili, że przy wynikach uzyskiwanych w 2023 roku inwestowanie w nowe nasadzenia nie zapewniało wystarczającej opłacalności.

Rosną koszty produkcji, zwiększa się konkurencja na światowych rynkach, a plantatorzy muszą mierzyć się z kolejnymi problemami zdrowotnymi i wymaganiami regulacyjnymi. Nie każdy producent chce więc inwestować następne pieniądze w borówki. Szczególnie jeśli najpierw musiałby zlikwidować starą plantację, a później przez kilka lat czekać na pełne plonowanie nowych krzewów.

Chore borówki mają pierwszeństwo. Decyduje groźny wirus

W Kanadzie jest jeszcze jeden poważny problem – Blueberry scorch virus. Choroba uszkadza kwiaty i liście, ogranicza plonowanie, a zakażonych krzewów nie można wyleczyć. Wirus rozprzestrzenia się między innymi za pośrednictwem mszyc.

W aktualnym naborze plantatorzy, którzy chcą wykarczować silnie porażone plantacje, mają większe szanse na otrzymanie dopłaty. Ich wnioski otrzymają dodatkowe punkty. Choroba nie jest jednak warunkiem przyznania pieniędzy – o pomoc mogą ubiegać się również producenci likwidujący borówki z innych powodów.

Nabór wniosków rozpoczął się 10 listopada i potrwa do 24 listopada 2026 roku. Po zatwierdzeniu projektu plantatorzy mają 12 miesięcy na zakończenie karczowania.

Źródła: Investment Agriculture Foundation, BC Blueberry Council

©℗ Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.

Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy AgroHorti Media Sp. z o.o.

KUP LICENCJĘ

Warsaw
wi_00
mon
wi_00
tue
wi_00
wed
wi_00
thu
wi_00
fri
wi_00
21. listopad 2026 06:07