44 zł w skupie, 188 zł na targowisku. Tyle płacono za 100 kg ziemniaków
Według GUS we wrześniu średnia cena skupu ziemniaków wyniosła 44,41 zł za 100 kg. Była o 29,4 proc. niższa niż miesiąc wcześniej i o 19,5 proc. niższa niż we wrześniu 2025 r.
Na targowiskach rolnicy uzyskiwali średnio 188,19 zł za 100 kg. W tym kanale cena spadła o 5,9 proc. względem sierpnia i o 2,1 proc. w porównaniu z poprzednim rokiem.
Dlaczego różnica nie pokazuje zarobku pośrednika?
GUS ujmuje w obu zestawieniach różne kategorie ziemniaków. Cena skupu obejmuje ziemniaki jadalne wczesne i późne, sadzeniaki oraz ziemniaki przemysłowe, w tym skrobiowe. Cena targowiskowa dotyczy ziemniaków jadalnych, ale bez wczesnych.
Nie są to więc ceny tej samej partii towaru na kolejnych etapach sprzedaży. Na podstawie tych danych nie da się ustalić marży pośrednika ani obliczyć, ile więcej zarobiłby konkretny producent, gdyby sam sprzedał plony na targowisku.
Wyższa cena na targowisku wiąże się też z pracą po stronie gospodarstwa: przygotowaniem ziemniaków, transportem, obsługą sprzedaży i czasem potrzebnym na znalezienie klientów.
Klient chce kupić od rolnika. Jak ma go znaleźć?
Jak podaje PAP, w badaniu przeprowadzonym w marcu 2026 r. na zlecenie Instytutu Strategii Żywnościowych Grunt 76 proc. respondentów zadeklarowało chęć kupowania żywności bezpośrednio od rolników. Jednocześnie 23 proc. chciałoby zacząć tak kupować, ale nie ma takiej możliwości lub nie wie, gdzie znaleźć producentów. Dla gospodarstwa zainteresowanego sprzedażą bezpośrednią to sygnał, że znalezienie klientów zależy nie tylko od ceny, lecz także od tego, czy mogą łatwo dotrzeć do jego oferty.
– W dyskusji o cenach żywności często zapominamy o tym, ile pieniędzy faktycznie zostaje u producenta. Sprzedaż bezpośrednia może poprawić jego pozycję, ale tylko wtedy, gdy pozwala dotrzeć do klientów bez generowania nadmiernych kosztów. Samo wyeliminowanie pośrednika nie wystarczy – mówi Paweł Maciążek, CEO i współzałożyciel FoodFarmer.
Dla mniejszego gospodarstwa bezpośredni kontakt z klientami może być dodatkowym kanałem zbytu, a nie zamiennikiem sprzedaży większych partii do skupu. Zanim rolnik zdecyduje, gdzie sprzedać ziemniaki, powinien policzyć nie tylko możliwą cenę za 100 kg, ale też ilość towaru, którą zdoła sprzedać, oraz koszt całej operacji.
Źródła: GUS, „Ceny produktów rolnych we wrześniu 2026 r.”, PAP, „Polacy chcą kupować żywność bezpośrednio od rolnika”, materiał prasowy FoodFarmer z 10 listopada 2026 r.
Oprac. Agnieszka Sawicka
