Dzwonek Pierwszy miesiąc prenumeraty za 50% ceny Skorzystaj

r e k l a m a

Partner serwisu

Co zrobić, żeby TMR się nie zagrzewał?

Co zrobić, żeby TMR się nie zagrzewał?
Polskie mleko Żywienie krów
Data publikacji 03.08.2020r.

Gdy temperatura otoczenia osiąga powyżej 20°C, to wystarczy 5–6 godzin, aby temperatura TMR-u, szczególnie tego z wysoką zawartością skrobi, wzrosła do 10, a nawet do 15°C. Zadana na stół paszowy mieszanina zagrzewa się, a więc już nie fermentuje (bo fermentacja, to proces beztlenowy), tylko po prostu się psuje.

r e k l a m a

Jak zmienia się jakość paszy po jej zagrzaniu?

Zagrzewanie się TMR-u powoduje nie tylko wzrost temperatury paszy, ale pogarsza jej smak oraz zaburza równowagę mikrobiologiczną. Zagrzana pasza nieprzyjemnie pachnie, źle smakuje i nie ma takiej krowy, która chciałaby jeść zagrzany TMR. Głównym sprawcą wzrostu temperatury paszy są drożdże obecne w kiszonkach. Po wymieszaniu z wysokoenergetycznymi komponentami TMR-u, otrzymują one doskonałą pożywkę w postaci dużej ilości skrobi. Do tego dochodzi również wysoka temperatura i tlen wprowadzony do paszy podczas mieszania w wozie, co oznacza idealne wręcz warunki do rozwoju drożdży. Zaczynają się one szybko rozmnażać, produkując przy tym duże ilości ciepła. Na dodatek, obecna w paszy łatwo strawna skrobia zamiast przez krowy zużywana jest także przez bakterie, co prowadzi do zmniejszenia zawartości węglowodanów w zadanej paszy.

Jak zapobiegać zagrzewaniu się TMR-u?

Z powyższych względów szczególna uwaga hodowców powinna być zwrócona na przeciwdziałanie zagrzewaniu się i psuciu paszy. Podczas ciepłych dni zaleca się skarmianie TMR-u co najmniej dwa razy dziennie i przygotowywanie pasz tuż przed skarmianiem. Jeśli jednak zadajemy paszę tylko raz dziennie, to najlepiej, by trafiała ona na stół w godzinach wieczornych. Bezwzględnie należy usuwać niedojady, które w czasie lata mogą sięgać nawet do 20%. Pamiętać trzeba także o niedopuszczeniu do przesuszania i wzrostu zawartości suchej masy w miksie, stąd też zaleca się dodawanie wody do wozu paszowego – nawet do 4 litrów na krowę lub 60–100 litrów na tonę paszy. Woda poprawia smak paszy i zapobiega jej sortowaniu.


  • Podczas wysokich temperatur codzienne usuwanie niedojadów to konieczność, przy czym resztki paszy należy traktować jako odpad i wywieźć na pryzmę kompostową
Ogromne i chyba nadal niedoceniane znaczenie ma też utrzymywanie w czystości stołów paszowych. Na początku sezonu letniego warto przeprowadzić gruntowne czyszczenie, a w przypadku jego nadmiernego zużycia, odnowienie powierzchni. W okresie wysokich temperatur rutynowym wręcz zabiegiem powinno być codzienne czyszczenie stołu paszowego oraz dokładne usunięcie niedojadów przed zadaniem świeżej paszy.

Dodatki, które stabilizują TMR

Dobrym rozwiązaniem jest też stosowanie dodatków zabezpieczających TMR przed zagrzewaniem, których zadaniem jest stabilizacja i poprawa wartości pokarmowej. Obecnie na rynku dostępna jest ich bardzo szeroka gama. Zalecanym dodatkiem do TMR-u w okresie wysokich temperatur jest również tłuszcz chroniony, który wzbogaca dawkę w energię, co w sytuacji zmniejszenia pobrania paszy przez krowy jest bardzo korzystne. Latem w wielu gospodarstwach pojawia się problem zbyt suchego TMR-u, czyli zawierającego powyżej 55% suchej masy. Jest on bardziej niebezpieczny dla bydła niż mokra mieszanina. W suchym TMR-ze, bardzo często dochodzi do osypywania się paszy treściwej co powoduje, że krowy niezwykle precyzyjnie sortują paszę, a wybierając najlepsze jej kąski, mają później problemy metaboliczne.


Na rynku istnieje szeroka gama dodatków do TMR-u (w granulacie lub w płynie), które zabezpieczają przed wtórnym zagrzewaniem się paszy
  • Na rynku istnieje szeroka gama dodatków do TMR-u (w granulacie lub w płynie), które zabezpieczają przed wtórnym zagrzewaniem się paszy
W takiej sytuacji bardzo prostym, skutecznym i zarazem tanim rozwiązaniem jest dodatek wody. Bez żadnych obaw, przy bardzo suchym TMR-ze możemy stosować nawet 4 litry wody na sztukę. Warunkiem bezpiecznego stosowania wody jest ten, że mieszanina nie będzie leżała na stole paszowym zbyt długo, np. dwa dni. Suchą masę TMR-u możemy obniżyć również poprzez dodanie do mieszaniny podprasowanych wysłodków czy też młóta. Przy dobrym ułożeniu dawki możemy dodać nawet 7 kg młóta, oszczędzając przy tym około 0,7 kg soi z dawki pokarmowej, przy czym wydajność na pewno nie spadnie. Nadal mało popularnym i wciąż niedocenianym jeszcze dodatkiem jest melasa, która nie tylko obniża zawartość suchej masy, ale jednocześnie doskonale poprawia smakowitość dawki.

Beata Dąbrowska
Zdjęcia: Beata Dąbrowska

r e k l a m a

Widziałeś już nasze video "O czym piszemy w najnowszym 6. numerze magazynu Elita Dobry Hodowca?"?

r e k l a m a

r e k l a m a

r e k l a m a

Użytkowniku zadecyduj o wyrażeniu zgody!

Skrollując treść naszego Serwisu, zamykając okno tego komunikatu (X), klikając na elementy strony poza tym komunikatem bez zmian ustawień w zakresie prywatności, zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. (dalej PWR/my) i Zaufanych Partnerów do celów marketingowych, w szczególności na potrzeby wyświetlania reklam dopasowanych do Twoich zainteresowań i preferencji w serwisach PWR i w Internecie. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne a wyrażoną zgodę możesz w każdej chwili cofnąć.
Dowiedz się więcej lub zdecyduj o zgodzie.

Nasz cel to dostarczanie interesujących Ciebie treści, również przez dopasowane do Twoich zainteresowań reklamy. Twoja zgoda na wykorzystanie plików cookies i podobnych technologii w Twojej przeglądarce umożliwi nam dostosowanie przekazu do Twoich preferencji. Pozwoli ograniczyć ilość prezentowanych reklam Brak zmian ustawień przeglądarki jest Twoją zgodą na zapis plików cookies i podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym i wykorzystanie zapisanych w nich informacji. Ustawienia przeglądarki w zakresie cookies możesz zawsze zmienić
(szczegóły w Polityce Prywatności).

Drogi Użytkowniku!

Przez dalsze Aktywne korzystanie z Serwisu, bez zmian ustawień przeglądarki, oznacza, że zgodziłeś się na przechowywanie w Twojej przeglądarce plików cookies i na przetwarzanie gromadzonych dzięki nim danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. i naszych Zaufanych Partnerów. Dowiedz się więcej lub wycofaj zgody