Właściciele gospodarstwa do 5 ha użytków rolnych na podjęcie decyzji, czy skorzystać z płatności do małych gospodarstw, będą miały czas do końca sierpnia. Muszą jednak złożyć wniosek o płatności podstawowe w normalnym terminieMagdalena Szymańska
StoryEditorPIENIĄDZE

Płatność dla małych gospodarstw i ekoschemat ugorowanie w praktyce

01.05.2024., 17:30h
Opublikowano projekt ustawy dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027, który uwzględnia wprowadzenie płatności dla małych gospodarstw oraz ekoschematu.

Konsultacje za nami

Zmiany te były konsultowane 4 kwietnia br. na posiedzeniu Komitetu Monitorującego PS dla WPR 2023–2027, w skład którego wchodzą m.in. przedstawiciele organizacji rolniczych, i zostały tam zaakceptowane. Projekt ma trafić więc do Rady Ministrów bez konsultacji społecznych. Chodzi bowiem o to, by zmiany były wprowadzone w życie jak najszybciej. Założono, że w bieżącym roku o oba rodzaje płatności będzie można wnioskować do 31 sierpnia br.

Płatność do małych gospodarstw

W uzasadnieniu do nowelizacji ustawy zaznaczono, że wysokość stawki płatności dla małych gospodarstw będzie na takim samym poziomie jak stawka płatności dla małych gospodarstw w 2023 r., tj. 225 euro/ha i nie więcej niż 1125 euro/gospodarstwo. Stawka ta przewyższa planowany łączny poziom dwóch najpowszechniej stosowanych płatności bezpośrednich, tj. podstawowego wsparcia dochodów oraz płatności redystrybucyjnej. Jest więc atrakcyjna dla znacznej części małych gospodarstw. Z drugiej strony projektowana wysokość wsparcia dla małych gospodarstw jest niższa od łącznego poziomu płatności, jakie rolnik może uzyskać, decydując się na podjęcie dodatkowych zobowiązań i ubieganie się o płatności w ramach ekoschematów, to jednak wiąże się ze spełnień szeregu wymogów.

image
Dotacje unijne na rolnictwo

9 MLD zł na dotacje rolnicze. Na co rolnik dostanie pieniądze?

Jak wskazano w uzasadnieniu, gospodarstwa o powierzchni do 5 ha stanowią około 51% wszystkich rolników ubiegających się o płatności bezpośrednie. Jednocześnie dysponują oni zaledwie około 12% powierzchni gruntów rolnych w Polsce.

Podobnie jak to było przed rokiem, rolnicy sami decydują, czy chcą otrzymać płatność dla małych gospodarstw, która zastępuje inne płatności bezpośrednie, w tym ekoschematy, ale nie wyklucza ubiegania się o płatności obszarowe z II filaru WPR (m.in. ONW, rolno-środowiskowo-klimatyczne) czy też wnios­kują o pełen wachlarz płatności z I filaru WPR oraz płatności obszarowe z II filaru.

W odniesieniu do kampanii 2024 r. złożenie wniosku umożliwiającego przyznanie płatności dla małych gospodarstw oraz termin na wycofanie tego wniosku będzie możliwe od dnia wejścia w ustawy do 31 sierpnia 2024 r. W tym roku o płatność dla małych gospodarstw będą mogli wnioskować rolnicy, którzy złożyli już wniosek o przyznanie podstawowego wsparcia dochodów w podstawowym terminie.

Od 2025 r. o płatność dla małych gospodarstw rolnik będzie mógł ubiegać się poprzez zaznaczenie właściwego „okienka” we wniosku (bez potrzeby składania dodatkowego dokumentu).

W nowelizacji ustawy zaznaczono jednocześnie, że w przypadku gdy Komisja Europejska nie zatwierdzi zmiany Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027 w zakresie umożliwiającym przyznanie płatności dla małych gospodarstw, wniosek o przyznanie tej płatności pozostawi się bez rozpoznania.

Grunty wyłączone z produkcji

W kwestii płatności w ramach ekoschematu „Grunty wyłączone z produkcji”, który zastąpi obowiązek ugorowania gruntów wynikający z normy GAEC  8, będą one przyznawane do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona produkcja rolna, położonych na obszarze zatwierdzonym do podstawowego wsparcia dochodów. Ich powierzchnia nie może być większa niż 4% powierzchni gruntów ornych posiadanych przez rolnika na podstawie tytułu prawnego w dniu 31 maja roku, w którym złożony został wniosek o przyznanie pomocy”.

image
Jak dostać więcej dopłat?

Ekoschematy 2024: jakie stawki, co łączyć? PORADNIK

W bieżącym roku rolnicy będą mogli złożyć wniosek o przyznanie płatności w ramach ekoschematu „Grunty wyłączone z produkcji” lub dokonać stosownej zmiany w odniesieniu do tego ekoschematu w już złożonych wnioskach o przyznanie płatności do dnia 31 sierpnia 2024 r. Wniosek taki może złożyć jedynie rolnik, który złożył w 2024 r. wniosek o przyznanie płatności. Wskazana nowelizacja nie zawiera informacji o stawce płatności. Wcześniej podawano, że ma ona wynieść około 563 zł/ha.

Takie rozwiązania już działają w Europie

Podobne ekoschematy oparte na tworzeniu elementów nieprodukcyjnych lub wyłączaniu pewnego procenta powierzchni gruntów ornych z produkcji rolnej funkcjonują już w Bułgarii, Estonii, Słowacji i na Węgrzech. W 2025 r. tożsamy ekoschemat planują wdrożyć: Szwecja, Grecja, Rumunia, Łotwa i Finlandia.

Magdalena Szymańska

fot. M. Szymańska

Warsaw
wi_00
mon
wi_00
tue
wi_00
wed
wi_00
thu
wi_00
fri
wi_00
22. czerwiec 2024 09:23