Uczestnicy konferencjiMir
StoryEditorizby rolnicze

Co trzecim gospodarstwem w Polsce kieruje kobieta. Teraz stawka jest znacznie większa

29.10.2026., 14:00h
Andrzej RutkowksiAndrzej Rutkowksi

Co trzecim gospodarstwem rolnym w Polsce kieruje kobieta. Ale dziś przed mieszkankami wsi stoi znacznie większe wyzwanie – jak zatrzymać młodych ludzi i zapewnić przyszłość kolejnym pokoleniom? O tym, dlaczego rola kobiet może być kluczowa dla przyszłości polskiej wsi, rozmawiano podczas konferencji zorganizowanej przez samorząd rolniczy w Warszawie.

W dniu 12 października 2026 r. w sali konferencyjnej hotelu Gromada w Warszawie, odbyła się konferencja Rady do spraw Kobiet i Rodzin z Obszarów Wiejskich przy Krajowej Radzie Izb Rolniczych. Została zorganizowana we współpracy z Mazowiecką Izbą Rolniczą, pod hasłem „Przyszłość polskiej wsi w kobiecych rękach”. Konferencję prowadziła Ewa Szymborska – przewodnicząca Komisji ds. Kobiet i Rodzin z Obszarów Wiejskich Mazowieckiej Izby Rolniczej.

Spotkanie poświęcone było wyzwaniom stojącym przed polską wsią, a w szczególności problemom demograficznym, jakości życia mieszkańców obszarów wiejskich oraz roli kobiet w inicjowaniu zmian i tworzeniu nowych możliwości rozwoju lokalnych społeczności.

Kobiety w polskim rolnictwie i na wsi

Kobiety stanowią niemal połowę mieszkańców polskiej wsi. Według danych GUS z Narodowego Spisu Powszechnego 2021, obszary wiejskie zamieszkiwało około 15,3 mln osób, a kobiety stanowiły około 50% tej populacji.

Ich rola w rolnictwie jest szczególnie widoczna w gospodarstwach rodzinnych. Dane Powszechnego Spisu Rolnego 2020 wskazują, że kobiety kierowały około 30% indywidualnych gospodarstw rolnych. Oznacza to, że co trzecie gospodarstwo miało kobietę jako osobę formalnie odpowiedzialną za organizację produkcji i podejmowanie decyzji.

Kobiety są również ważną częścią rynku pracy na wsi. Według GUS, w rolnictwie pracuje około 1,4 mln osób, a kobiety stanowią około 40% pracujących w tym sektorze. Ich praca często obejmuje nie tylko produkcję roślinną i zwierzęcą, lecz także księgowość, sprzedaż, pozyskiwanie dotacji, marketing oraz prowadzenie gospodarstw agroturystycznych.

Znaczący jest także udział kobiet w dywersyfikacji dochodów gospodarstw. Kobiety rozwijają przetwórstwo lokalne, sprzedaż bezpośrednią, rękodzieło, usługi opiekuńcze i turystykę wiejską. Według danych KRUS, kobiety stanowią około 40% osób ubezpieczonych w rolniczym systemie ubezpieczeń społecznych.

Mimo dużego zaangażowania kobiety na wsi nadal częściej niż mężczyźni łączą pracę zawodową z nieodpłatną opieką nad dziećmi, osobami starszymi i gospodarstwem domowym. Dlatego ich rzeczywisty wkład w funkcjonowanie rolnictwa i lokalnych społeczności jest większy niż wynikałoby to ze statystyk dotyczących formalnego zatrudnienia.

Źródła: GUS – NSP 2021 i Powszechny Spis Rolny 2020; KRUS – dane o ubezpieczonych.

Konferencję otworzył Wiktor Szmulewicz, prezes Krajowej Rady Izb Rolniczych i Mazowieckiej Izby Rolniczej, który powitał uczestników i podkreślił znaczenie współpracy na rzecz rozwoju polskiego rolnictwa i obszarów wiejskich.

Młodzi uciekają do miast. Co zatrzyma następców na ojcowiźnie?

Pierwszym prelegentem był prof. Sławomir Kalinowski z Instytutu Rozwoju Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk, który przedstawił temat: „Czy polska wieś może zatrzymać młodych? Demografia, gospodarka i jakość życia”. Wystąpienie dotyczyło jednego z najważniejszych wyzwań stojących przed obszarami wiejskimi – odpływu młodych ludzi oraz warunków, które mogą zachęcać ich do pozostania na wsi i wiązania z nią swojej przyszłości.

image
Prof. Sławomir Kalinowski
FOTO: Mir

Kobiety biorą sprawy w swoje ręce. Nowa energia w wiejskich społecznościach

Kolejną prelekcję wygłosiła Maria Sikorska, dziennikarka, podejmując temat: „Innowacja jest kobietą – pomysł, odwaga i współpraca sposobem na rozwój wsi”. Wystąpienie zwróciło uwagę na znaczenie aktywności kobiet, ich pomysłowości oraz współpracy w tworzeniu inicjatyw, które mogą wzmacniać lokalne społeczności i otwierać nowe perspektywy rozwoju.

image
Maria Sikorska
FOTO: Mir

Konferencję zakończyła dyskusja, stanowiąca przestrzeń do wymiany opinii i refleksji nad przyszłością polskiej wsi oraz możliwościami podejmowania wspólnych działań.

image
Prezes KRIR oraz MIR Wiktor Szmulewicz był jednym z gospodarzy tego przedsięwzięcia
FOTO: Mir

Sama produkcja rolna nie wystarczy. Wieś musi oferować perspektywy do życia

Spotkanie podkreśliło, że przyszłość obszarów wiejskich zależy nie tylko od rozwoju rolnictwa, lecz także od tworzenia dobrych warunków do życia, pracy i realizacji ambicji przez mieszkańców. Szczególnie ważną rolę odgrywają w tym procesie kobiety – liderki lokalnych inicjatyw, przedsiębiorczynie, rolniczki i działaczki społeczne.

Przyszłość polskiej wsi wymaga współpracy, odwagi w podejmowaniu nowych wyzwań oraz wspierania inicjatyw, które sprawiają, że wieś staje się dobrym miejscem do życia dla kolejnych pokoleń.

Andrzej Rutkowski

Warsaw
wi_00
mon
wi_00
tue
wi_00
wed
wi_00
thu
wi_00
fri
wi_00
29. październik 2026 14:33