Zaczynali od 30 gęsi. Dziś hodują ich kilkaset
Gęsina od lat jest specjalnością gospodarstwa Marianki, prowadzonego przez Mirosławę i Bogdana Liczbików w okolicach Trzebcza Szlacheckiego w powiecie chełmińskim, woj, kujawsko-pomorskie. Decyzja o rozszerzeniu hodowli drobiu o gęsi była związana przede wszystkim z rosnącym zainteresowaniem konsumentów tym mięsem.
– Przede wszystkim wzrost zainteresowania gęsiną wśród ludzi, jej walorami smakowymi oraz odżywczymi. To mięso wyjątkowe, które daje bardzo duże możliwości kulinarne – mówi Bogdan Liczbik.
Gospodarze zajmują się hodowlą od 18 lat. Zaczynali skromnie, od zaledwie 30 sztuk. Wraz ze wzrostem zainteresowania klientów stopniowo powiększali stado. W ubiegłym roku utrzymywali już 580 gęsi.
W tym sezonie skala produkcji jest jednak mniejsza. Hodowcy wyhodowali ok. 480 szt. Powodem były trudności z zakupem piskląt oraz ich wysokie ceny.
Gęsi w gospodarstwie mają wolny wybieg i korzystają z naturalnej paszy. W ich żywieniu ważne miejsce zajmuje zielonka, a także pokrzywa, którą ptaki szczególnie chętnie zjadają.
– Ja zajmuję się hodowlą gęsi od pierwszego dnia aż do uboju, czyli przez około sześć miesięcy. Przygotowuję mieszanki paszowe z produktów pochodzących z naszego gospodarstwa, przede wszystkim kukurydzy i pszenicy, ściętej pokrzywy, a także dbam o zielonkę i codzienną opiekę nad gęsiami. Żartobliwie mówię o nich „moje dziewczyny” – opowiada hodowca.
Smalec gęsi i pasztety zdobyły „Złotego Półgęska”
Sama hodowla to tylko część działalności gospodarstwa. Liczbikowie postawili również na przetwórstwo i rolniczy handel detaliczny. Dzięki temu mogą zagospodarować mięso z własnych gęsi, przygotowując szeroką gamę tradycyjnych wyrobów.
Mirosława Liczbik wylicza, że w jej ofercie znajduje się około 40 różnych produktów. Są wśród nich pasztety pieczone i pasztety w słoikach, smalec gęsi – zarówno czysty, jak i z cebulką i skwarkami, półgęski, faszerowane szyjki, czernina oraz gulasz z gęsich żołądków, nazywany gęsimi pipkami.
Szczególnym uznaniem klientów cieszy się smalec gęsi. Jak zauważa gospodyni, w tym roku gęsi mają jednak mniej tłuszczu, co wiąże z wyższymi niż zazwyczaj jesiennymi temperaturami.
Wyroby z gospodarstwa Marianki są doceniane również przez konkursowe jury. Mirosława i Bogdan Liczbik dwukrotnie zdobyli „Złotego Półgęska” podczas festynu „Gęsina na św. Marcina” w Przysieku.
– To dla nas ogromne wyróżnienie i powód do dumy. Pierwszą nagrodę zdobyliśmy za smalec gęsi ze skwarkami i cebulką, a drugą za pasztet pieczony w foremce. Cieszy nas, że nasze wyroby smakują zarówno klientom, jak i jury konkursu. Nagrody motywują nas do dalszego doskonalenia receptur – podkreśla Mirosława Liczbik.
Gospodyni nie ukrywa, że w przygotowywaniu produktów ważne są także rodzinne receptury i doświadczenia poprzednich pokoleń.
– Czerpiemy również z doświadczeń osób z poprzedniego pokolenia, podpowiedzi naszych mam i osób, które dawniej hodowały gęsi przy swoich gospodarstwach. Wiele tradycyjnych potraw powstawało metodą prób i błędów, w odpowiedzi na potrzeby i upodobania kulinarne domowników i naszych klientów – opowiada.
Pierogi z gęsiną zamawiają nawet przedszkola
W ostatnich latach jednym z największych hitów gospodarstwa stały się pierogi z gęsiną. Zamówień jest tak dużo, że w okresie jesiennym ich przygotowanie wymaga zaangażowania całej rodziny.
Od pięciu lat przedszkola z Bydgoszczy organizują z okazji Święta Niepodległości obiady z gęsiną. Dzieciom i pracownikom serwowane są między innymi pierogi przygotowywane przez rodzinę Liczbików. Jednorazowo gospodarze robią nawet 20-30 kg tego produktu.
To także okazja do popularyzowania gęsiny wśród najmłodszych i opowiadania im o tradycjach związanych z hodowlą tych ptaków.
– Mamy klientów w całej Polsce, a wyroby trafiają również za granicę. Produkty prezentowane były także na targach w Niemczech i we Francji. Od wielu lat współpracujemy z platformą internetową naszelokalne.pl – mówi Bogdan Liczbik.
Ponad 2000 pierogów i nowość: bigos na gęsinie
Rodzina regularnie przygotowuje swoje specjały na Festiwal Gęsiny w Przysieku. W tegorocznej ofercie znalazły się między innymi czernina z różnymi dodatkami, rosół z gęsiny, gulasz z gęsich żołądków, wątróbka z cebulką, pasztety, półgęski i pajdy chleba ze smalcem. Gospodarze zaplanowali również ulepienie ponad 2000 pierogów.
Nowością jest bigos na gęsinie, przygotowywany z odpowiednio przyprawionego i upieczonego mięsa gęsiego oraz kapusty.
– Ma łagodniejszy smak niż tradycyjny bigos i z pewnością zainteresuje miłośników nowych smaków. To pomysł mojej żony i synowej. Zastanawiamy się, czy zasmakuje naszym klientom – przyznaje Bogdan Liczbik.
Hodowla i przetwórstwo to praca całej rodziny
W gospodarstwie podział obowiązków jest jasno określony. Bogdan odpowiada za gęsi – od zakupu piskląt, przez żywienie i codzienną opiekę, aż po ubój. Mirosława zajmuje się przetwarzaniem mięsa i przygotowywaniem gotowych produktów.
W najbardziej pracowitym okresie, szczególnie jesienią, do gospodarstwa dołączają również synowie i synowe. Pomagają przede wszystkim przy lepieniu pierogów i realizacji większych zamówień.
Dzięki takiemu podziałowi obowiązków Liczbikowie mogą łączyć hodowlę z przetwórstwem i sprzedażą bezpośrednią. W ich przypadku gęsina to nie tylko kierunek produkcji rolniczej, ale także rodzinna specjalizacja, w której tradycyjne receptury spotykają się z pomysłami na nowe produkty.
Wielkopolska i Kujawy zagłębiem hodowli gęsi
Gospodarstwo rodziny Liczbików działa w jednym z najważniejszych regionów hodowli gęsi w Polsce. Jak wynika z danych Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, w 2025 roku w województwie kujawsko-pomorskim utrzymywano 214 tys. gęsi, czyli 23 proc. krajowego pogłowia. Więcej tych ptaków hodowano jedynie w Wielkopolsce – 319 tys. sztuk, co stanowiło 34 proc. pogłowia. Łącznie na te dwa województwa przypadało aż 57 proc. wszystkich gęsi w Polsce. W ostatnich pięciu latach krajowe pogłowie wahało się od 0,9 do 1,3 mln sztuk. Polska należy przy tym do czołowych unijnych producentów gęsiny, pierza i puchu.
oprac. Justyna Czupryniak-Paluszkiewicz na podst. inf. pras., GUS
