Dzwonek Letnia promocja - Czytaj za 1 zł Skorzystaj

r e k l a m a

Partner serwisu

Jak nawozy z wapniem wpływają na jakość plonów?

Natalia Marciniak-Musiał
Kategoria: Uprawa
Jak nawozy z wapniem wpływają na jakość plonów?
Uprawa nawożenie
Data publikacji 08.04.2021r.

Ważną formą nawożenia pogłównego roślin jest dokarmianie dolistne stosowne najczęściej zapobiegawczo dla pełnego pokrycia potrzeb pokarmowych roślin lub interwencyjnie – w przypadku niedoboru składników pokarmowych.

Pozostało 0% artykułu.
Więcej przeczytasz dzięki prenumeracie lub kupując dostęp.

Masz już prenumeratę lub dostęp?

Możesz już teraz kupić dostęp do wszystkich treści lub do wybranego artykułu

Kup dostęp Kup ten artykuł za 3,69 zł Kup ten artykuł za 0 złpo wyrażeniu zgód

r e k l a m a

Z badań wynika, że przez liście najszybciej pobierany jest azot, następnie magnez i sód, w dalszej kolejności cynk, mangan, bor a dużo wolniej potas, fosfor czy siarka. Główną zaletą tego typu nawożenia jest szybkość i efektywność działania składnika. Na rynku są też nawozy dolistne z wapniem, które poprawiają głównie jakość plonów.

Rośliny prawidłowo odżywione wapniem mają silny system korzeniowy

Rola wapnia w nawożeniu roślin jest wciąż mało doceniana przez rolników. Jak wynika z badań naukowych, uzyskanie wysokich plonów, np. powyżej 5,0 t z hektara ziarna zbóż lub ponad 4,0 t z ha nasion rzepaku, wymaga dokarmiania roślin w okresie wegetacji.

Wieloletnie badania naukowe potwierdzają także, że regularne nawożenie roślin wapniem zwiększa ich tolerancję na stresowe warunki środowiska oraz wpływa korzystnie na wielkość i jakość technologiczną ich plonów. Rośliny prawidłowo odżywione wapniem mają silny system korzeniowy, w związku z tym sprawniej pobierają składniki pokarmowe, co poprawia plonowanie i jakość plonu. Wapń pozwala również zminimalizować skutki stresu wywołanego np. suszą czy mrozem.

Szczególną rolę wapń odgrywa w uprawie roślin wymagających dłuższego okresu przechowywania, tj. buraków, ziemniaków, owoców i warzyw. Rośliny te nawożone wapniem charakteryzują się silniejszymi tkankami mechanicznymi w porównaniu do roślin mających deficyt tego składnika, są więc mniej podatne na uszkodzenia, a to ułatwia ich przechowywanie. Rzepak jest rośliną, która potrzebuje nie tylko dużych ilości siarki, ale i wapnia. Dobre zaopatrzenie rzepaku w ten składnik pokarmowy zapewnia prawidłowe wykształcenie łuszczyn. Stosunkowo dużo wapnia potrzebuje również kukurydza. Wapń jest bardzo ważnym składnikiem w uprawie roślin ogrodniczych. Pierwiastek ten zapobiega występowaniu chorób przechowalniczych warzyw, np. suchej zgniliźnie wierzchołkowej pomidorów i papryki czy brunatnieniu brzegów liści (tipburn) warzyw kapustnych i sałaty.

Ponadto zwiększa jędrność i trwałość przechowalniczą warzyw. Z powodu niewystarczającej zawartości wapnia na owocach powstają mikrospękania, co otwiera drogę patogenom i sprawia, że owoce chorują i szybko się psują. Niska koncentracja wapnia w tkankach roślin jest przyczyną wielu chorób roślin m.in. suchej zgnilizny wierzchołków u pomidora i papryki, zamierania liści sercowych u buraka, skorkowacenia i brunatnienia miąższu u ziemniaka, pęknięć i różnego rozpadu bulw ziemniaków oraz korzeni buraków cukrowych, zgorzeli powschodowej u buraka cukrowego oraz gorzkiej plamistości jabłek.

Niedobór wapnia jest widoczny na młodszych częściach roślin

r e k l a m a

W praktyce nie tylko niska zawartość wapnia w glebie jest przyczyną niedostatecznego odżywienia roślin wapniem, ale głównie może to być zbyt wolne przemieszczanie się wapnia w roślinie, spowodowane spadkiem transpiracji w warunkach wysokiej wilgotności powietrza. Skutki nieodpowiedniego odżywienia roślin wapniem w roślinie są zawsze poważne.

Uszkodzenia na wskutek niedoboru wapnia są wynikiem zniszczenia ścian komórkowych spowodowanym zwiększoną przepuszczalnością tkanek i zaburzeniem podstawowych funkcji komórkowych. Niedobór wapnia jest widoczny przede wszystkim na młodszych częściach roślin. Wówczas widoczne są następujące objawy wizualne: korzenie są słabo wykształcone, cieniutkie, powyginane, często zwinięte. Łodyżki liściowe przybierają pokrój haczykowaty, a żyłki przybierają barwę jasnobrązową. Następuje zakłócenie pobierania innych składników pokarmowych, zwłaszcza fosforu. Wszystkie gatunki roślin potrzebują wapnia do prawidłowego rozwoju, niektóre jednak mają większe potrzeby pokarmowe w stosunku do tego pierwiastka, a inne mniejsze. Gatunki szczególnie wapniolubne to: rzepak, lucerna, pszenica, len, kukurydza, ziemniaki, koniczyna i tytoń.Warto przypomnieć, że naturalnym źródłem wapnia w glebie są węglany, krzemiany, glinokrzemiany i siarczany. Z powodu budowy geologicznej, jak i klimatu Polski większość naszych gleb jest jednak w różnym stopniu zakwaszona. Szacuje się, że na drodze wymywania roczne straty wapnia mogą sięgać nawet 230 kg/ha.

Jednym z warunków uzyskiwania dużych plonów roślin jest zbilansowany system nawożenia dostosowany do potrzeb pokarmowych i nawozowych danej rośliny. Każdy gatunek ma charakterystyczne wymagania pokarmowe a co za tym idzie i wymagania nawozowe w stosunku do ilości niezbędnych składników makro- i mikroelementów, jakie roślina musi pobrać dla wydania odpowiedniego plonu. Gdy brakuje naturalnych źródeł tych pierwiastków należy bezwzględnie sięgnąć po nawozy mineralne doglebowe i dolistne, ponieważ uzyskanie wysokich plonów roślin dobrej jakości jest znacznie ograniczone. Na przykład, rzepak zaliczany jest do roślin o większych wymaganiach pokarmowych w porównaniu ze zbożami, ale i zboża plonujące w gospodarstwach produkcyjnych wysoko mają bardzo duże potrzeby pokarmowe i nawozowe. Chcąc pokryć ogromne potrzeby pokarmowe roślin należy zaplanować odpowiednią koncepcję zbilansowanego i zrównoważonego ich nawożenia, uwzględniającą zapotrzebowanie roślin we wszystkie niezbędne makro- i mikroskładniki oraz nawożenie nie tylko doglebowe, ale również dolistne.

Dotyczy to również wapnia. Z plonami roślin uprawnych wynosi się z pola spore jego ilości, bo nawet 150 kg Ca/ha/rok (patrz tabela). Najwięcej wapnia z przeciętym plonem w przeliczeniu na 1 tonę plonu głównego wraz z odpowiednią ilością produktu ubocznego pobiera rzepak, kukurydza uprawiana na ziarno oraz burak cukrowy. Dlatego w przypadku tych roślin nawożenie doglebowe wapniem lub zapobiegawcze jest konieczne.

Z badań jednego z producentów nawozów zawierających wapń do dokramiania dolistnego roślin wynika, że w pszenicach jakościowych jego stosowanie poprawia liczbę obpadania, a w burakach cukrowych podnosi polaryzację. Np w uprawie wiśni dolisne dokarmianie wapniem jest wskazane każdorazowo przez spodziewanymi opadami deszu i zapobiega pękaniu owoców
  • Z badań jednego z producentów nawozów zawierających wapń do dokramiania dolistnego roślin wynika, że w pszenicach jakościowych jego stosowanie poprawia liczbę obpadania, a w burakach cukrowych podnosi polaryzację. Np w uprawie wiśni dolisne dokarmianie wapniem jest wskazane każdorazowo przez spodziewanymi opadami deszu i zapobiega pękaniu owoców

Kryteria wyboru nawozów dolistnych

Przy wyborze nawozu dolistnego trzeba kierować się nie tylko przeznaczeniem pod konkretną uprawę, ale głównie koncentracją makro- i mikroskładników składników oraz jego właściwościami fizykochemicznymi. Obecnie na polskim rynku dominują płynne dolistne nawozy wieloskładnikowe. Ich zaletą jest niska cena, szeroka gama składników w nich zawartych oraz łatwa w użyciu, płynna forma. Natomiast wadą szczególnie płynnych, są niskie koncentracje zawartych w nich składników. Z tego powodu w wyniku ich jednorazowej aplikacji nalistnej, nie jest możliwe pokrycie potrzeb pokarmowych roślin i w związku z tym konieczne jest ich wielokrotne stosowanie. To zwiększa koszty nawożenia. Z rolniczego punktu widzenia najlepsze są więc te z grupy o bardzo wysokich koncentracjach składników. Dlatego też godne podkreślenia i uwagi są nawozy jedno- i kilkuskładnikowe (do 5 składników), które charakteryzują się na ogół wyższymi koncentracjami pierwiastków i które mogą być stosowane zarówno osobno, jak i łącznie z nawozami wieloskładnikowymi.

Poniżej kilka przykładów nawozów do dolistnego dokarmiania roślin, zawierające wapń. To Wapnovit Turbo – nowoczesny nawóz wapniowy (260 g CaO w 1 litrze) wzbogacony w magnez i mikroelementy, polecany jest do dokarmiania dolistnego, a także do stosowania wraz z nawadnianiem (fertygacja) upraw o podwyższonym zapotrzebowaniu na wapń.

Azoplon Opti jest roztworem saletry wapniowej 8,5 N (17 CaO) z borem – ten płynny nawóz przeznaczony jest do dokarmiania dolistnego drzew owocowych, roślin jagodowych, warzyw gruntowych oraz upraw pod osłonami, w szczególności gatunków wykazujących duże zapotrzebowanie na wapń i bor. Nawóz Florovit Agro Dolistny Wapniowy oraz Agravita Ca Plus z wysoką zawartością wapnia i mikroelementami polecane do dokarmiania wapniem upraw sadowniczych, warzywniczych i rolniczych. Calciminal to płynny organiczno-mineralny nawóz wapniowy z magnezem i borem zawierający wolne lewoskrętne aminokwasy pochodzenia roślinnego, przeznaczony do nawożenia dolistnego i fertygacji wszystkich roślin uprawnych.



Dr hab. Dorota Pikuła IUNG – PIB Puławy
Zdjęcie: Marek Kalinowski

Ten produkt może Ciebie zainteresować

Czapka z daszkiem - Tygodnik Poradnik Rolniczy

Czapka z daszkiem - Tygodnik Poradnik Rolniczy

Płacisz tylko

27,00 zł

Cena regularna 35,00 zł

SPRAWDŹ

r e k l a m a

r e k l a m a

Partner serwisu

r e k l a m a

Użytkowniku zadecyduj o wyrażeniu zgody!

Skrollując treść naszego Serwisu, zamykając okno tego komunikatu (X), klikając na elementy strony poza tym komunikatem bez zmian ustawień w zakresie prywatności, zgadzasz się na przetwarzanie danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. (dalej PWR/my) i Zaufanych Partnerów do celów marketingowych, w szczególności na potrzeby wyświetlania reklam dopasowanych do Twoich zainteresowań i preferencji w serwisach PWR i w Internecie. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne a wyrażoną zgodę możesz w każdej chwili cofnąć.
Dowiedz się więcej lub zdecyduj o zgodzie.

Nasz cel to dostarczanie interesujących Ciebie treści, również przez dopasowane do Twoich zainteresowań reklamy. Twoja zgoda na wykorzystanie plików cookies i podobnych technologii w Twojej przeglądarce umożliwi nam dostosowanie przekazu do Twoich preferencji. Pozwoli ograniczyć ilość prezentowanych reklam Brak zmian ustawień przeglądarki jest Twoją zgodą na zapis plików cookies i podobnych technologii w Twoim urządzeniu końcowym i wykorzystanie zapisanych w nich informacji. Ustawienia przeglądarki w zakresie cookies możesz zawsze zmienić
(szczegóły w Polityce Prywatności).

Drogi Użytkowniku!

Przez dalsze Aktywne korzystanie z Serwisu, bez zmian ustawień przeglądarki, oznacza, że zgodziłeś się na przechowywanie w Twojej przeglądarce plików cookies i na przetwarzanie gromadzonych dzięki nim danych osobowych przez Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. i naszych Zaufanych Partnerów. Dowiedz się więcej lub wycofaj zgody