Centrum swoją działalność zainaugurowało w czerwcu ubiegłego roku. Przez pierwszy rok swojego funkcjonowania wydało 400 certyfikatów potwierdzających nabycie umiejętności i kwalifikacji przez osoby, które zostały objęte szkoleniami. BCU realizowało zadania w czterech obszarach i dotyczyły one działalności edukacyjno-szkoleniowej, integrująco-wspierającej, innowacyjno-rozwojowej oraz doradczo-promocyjnej. Branżowe Centra Umiejętności łączą szkoły, uczelnie, pracodawców i ekspertów z różnych branż. Wspólnie tworzą nowoczesny system kształcenia zawodowego, który odpowiada na potrzeby rynku pracy. Placówki oświatowe miały okazję do pozyskania sporych środków finansowych, które pozwoliły na stworzenie świetnie wyposażonych miejsc do zawodowego szkolenia. To w miejscowości Lisków zachwyca ilością i jakością sprzętu rolniczego. Osoby szkolące mogą korzystać z nowoczesnych maszyn uprawowych, ciągników, a także symulatorów i elementów rolnictwa precyzyjnego, w tym zmiennego dawkowania.
Nowoczesny sprzęt i technologia rolnictwa precyzyjnego w BCU Lisków
Do dyspozycji osób kształcących się w Centrum są dwa nowe ciągniki marki Kubota model M7173 o mocy 170 KM wyposażony w system nawigacji oraz specjalistyczny Kubota L1552 HST z systemem autonomicznego prowadzenia. Jest także wiele maszyn towarzyszących w bogatych wersjach wyposażenia. To między innymi rozsiewacz nawozów z systemem ważenia i kontroli sekcji DSX-W GEO, ciągany opryskiwacz XTS4 i ciągany sztywny agregat uprawowo-siewny SC1301C. W BCU jest także sporo stacjonarnych urządzeń do prowadzenia szkoleń. To zestaw dydaktyczny do siewu zbóż, stanowisko demonstracyjne – symulator terminala ciągnika, symulator rozsiewacza nawozów oraz oprogramowanie na stanowiska komputerowe. Jest także stacja sygnału referencyjnego Hydrasystem.
Branżowe Centra Umiejętności to nowoczesne, zaawansowane technologicznie placówki systemu oświaty, które specjalizują się w kształceniu, szkoleniu i egzaminowaniu w jednej określonej branży lub dziedzinie zawodowej o zasięgu ogólnopolskim. Ich podstawowym celem jest podnoszenie poziomu kształcenia zawodowego oraz dostosowanie umiejętności do potrzeb rynku pracy i współczesnych technologii. W całym kraju takich jednostek powstało 120. Dedykowane są one różnym dziedzinom przemysłu i technologii. Są to sale i miejsca dydaktyczne, w których kształcą się specjaliści między innymi automatyki przemysłowej, budownictwa i melioracji, eksploatacji portów i terminali lotniczych, geodezji, hotelarstwa, logistyki, ogrodnictwa, ślusarstwa oraz piekarnictwa.
Branżowe Centra Umiejętności – finansowanie z KPO i rola w mechanizacji rolnictwa
Centra powstawały przy szkołach, gdzie uczone są konkretne zawody. KPO dawało możliwość stworzenia nowoczesnych miejsc dydaktycznych wyposażonych w najnowszą technologię. W kraju powstało tylko kilka Centrów dedykowanych maszynom rolniczym. BCU powstawały w oparciu o określone harmonogramy. Zobowiązywały się także do przeszkolenia odpowiedniej ilości osób. Dzięki środkom z KPO realizowany był program „Wsparcie Rozwoju Nowoczesnego Kształcenia Zawodowego Szkolnictwa Wyższego oraz Uczenia się przez Całe Życie”. Instytucją odpowiedzialną za realizację jest Ministerstwo Edukacji Narodowej. Natomiast Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji jest jednostką wspierającą te działania i instytucją, która przeprowadzała nabory w ramach konkursu na Branżowe Centra Umiejętności. Naborów było 5, przeprowadzano je od września 2022 r. Ostatni zakończył się w marcu 2025 r. BCU przeszkolić miały około 35 tys. uczestników w różnych dziedzinach. Na realizację koncepcji centrów doskonałości zawodowej zostanie wydanych 1,4 mld zł. Na tworzenie poszczególnych CBU było przewidziane od 9 do 16 mln zł.
BCU w Liskowie zgodnie z założeniami projektu miało rok na przeszkolenie 400 osób. Cele programu zrealizowało i podsumowało na specjalnej konferencji, która odbyła się pod koniec czerwca.
Synergia edukacji i biznesu: Rozwój kdr dla branży rolnictwa 4.0
– 30 czerwca kończymy realizację wielkiego przedsięwzięcia, którego pomysł i idea przekroczyła wszystkie dotychczasowe ramy współpracy biznesu i edukacji. To wielkie działo, które powoduje, że zbliżamy biznes z edukacją. Zakończenie projektu nie oznacza jednak zakończenia misji naszego Branżowego Centrum Umiejętności. Przeciwnie, jest to początek kolejnego kroku opartego na wykorzystaniu wypracowanego już potencjału. Będziemy dalej rozwijać partnerstwa i wdrażać innowacje, których potrzebuje rynek pracy i rolnicza branża maszynowa. BCU zamierza rozwijać swoją pozycję dotyczącą kształcenia w zawodach związanych z mechanizacją rolnictwa, kreując nowe standardy metodyczne oraz standardy kształtowania kwalifikacji na potrzeby branży – mówiła dyrektor Zespołu Szkół nr 1 w Liskowie Angelika Dryjańska.
Centrum w Liskowie powstało w partnerstwie z Polską Izbą Motoryzacji – głównym partnerem branżowym oraz partnerem dodatkowym – uczelnią prowadzącą kształcenie w dziedzinie mechanizacji rolnictwa – Uniwersytetem Przyrodniczym we Wrocławiu. Jak do tej pory nie było takiego narzędzia do kształcenia nowych kadr w polskim systemie edukacji. Za treści nauczania odpowiadała branża i miała możliwość na każdym etapie dokonywania modyfikacji. Kluczowym elementem oferty edukacyjnej były branżowe szkolenia zawodowe, rozumiane jako specjalistyczne działania edukacyjne w zakresie jednej dziedziny, czyli mechanizacji rolnictwa. Ich celem było kształtowanie umiejętności cyfrowych i umiejętności związanych z transformacją ekologiczną. To dlatego podczas tworzenia Centrum w Liskowie duża waga i rola została przyłożone do rolnictwa 4.0 i maszyn precyzyjnych, które umożliwiają odpowiednie i w mniejszych ilościach aplikowanie środków ochrony i nawozów. Oferta BCU nie jest skierowana jedynie do uczniów i osób na co dzień zajmujących się obsługą maszyn rolniczych. Grono odbiorców jest szersze i dotyczy także nauczycieli szkół prowadzących kształcenie zawodowe, studentów, doktorantów i nauczycieli akademickich. Oferta edukacyjna BCU ma stanowić rozszerzoną formę kształcenia i uzupełniać szkolenie zawodowe w systemie oświaty oraz systemie szkolnictwa wyższego i nauki. Wspiera również proces uczenia się przez całe życie zgodnie z ideą Zintegrowanej Strategii Umiejętności 2030 (określa cele i zadania krajowej polityki na rzecz rozwoju umiejętności, tworzy warunki do rozwoju umiejętności niezbędnych do wzmocnienia kapitału społecznego i wzrostu gospodarczego). Wykracza więc poza tradycyjne modele kształcenia.
Wyniki i zasięg szkoleń: Certyfikaty zawodowe i innowacje dydaktyczne VR
– Należy mocno zaakcentować, że branżowe szkolenia zawodowe to formuła kształcenia pozaszkolnego zarezerwowana tylko i wyłącznie dla Branżowych Centrów Umiejętności. Jednym z naszych zadań jest prowadzenie również szkoleń branżowych, także dla nauczycieli, udało się przeszkolić 40 nauczycieli. Zredagowaliśmy kwalifikację sektorową. Wniosek odpowiedni został wysłany do ministerstwa rolnictwa. Kwalifikacja dotyczy obsługi systemu rolnictwa precyzyjnego w oparciu o analizę danych w maszynach rolniczych. To nie wszystko czego dokonaliśmy w zakresie szkoleń branżowych. Program nauczania był tworzony przez zewnętrzny branżowy podmiot. Nie musiał on uwzględniać obostrzeń wynikających z realizacji podstawy programowej. Miał możliwość elastycznego reagowania na potrzeby rynku pracy. To powoduje, że Branżowe Centrum Umiejętności ma wielką przewagę nad innymi formami kształcenia – informowała Angelika Dryjańska.
W Liskowie przeszkolono 260 osób dorosłych, 100 młodych, 360 Branżowych Certyfikatów Umiejętności i 40 zaświadczeń o ukończeniu szkolenia branżowego. Położenie Liskowa na terenie powiatu kaliskiego w centralnym rejonie kraju powodowało, że przyjeżdżały do niego osoby zainteresowane zagadnieniami mechanizacji rolniczej nie tylko z województwa wielkopolskiego. W Centrum pojawiły się osoby niemal ze wszystkich województw (poza lubuskim), gdzie zostało wyszkolonych 139 mieszkańców Wielkopolski oraz 32 mieszkańców województwa łódzkiego, 21 mazowieckiego, 12 kujawsko-pomorskiego i 10 podlaskiego.
– Mieliśmy uczestników z całej Polski, co potwierdza ogólnopolski charakter naszego Centrum. Intensywne szkolenia zaczęliśmy w czwartym kwartale 2025 r., ponieważ dla branży rolniczej sezon wakacyjny jest okresem, kiedy ciężko się pracuje a nie szkoli. Centrum jest innowacyjne, ale nie byłoby to możliwe bez transferu wiedzy z branży rolniczej. W ramach innowacji i rozwoju powstały poradniki kierowane do nauczycieli. Opracowaliśmy zasady zapewnienia jakości współpracy branży i edukacji. Powstały nowatorskie opracowania metodyczne w postaci filmów instruktażowych, filmów dydaktycznych. Powstały również cenne raporty. Szeroko korzystamy z wirtualnej rzeczywistości. Stworzyliśmy autorską aplikację, która ma służyć nie tylko wdrożeniu innowacyjnych metod do kształcenia zawodowego, ale przede wszystkim realizować proces kształcenia zawodowego, tam, gdzie sprzętu brakuje – mówi Angelika Dryjańska.
Tomasz Ślęzak
fot. T. Ślęzak
