Możesz zostać w KRUS nawet po oddaniu gospodarstwa. Wielu rolników o tym nie wie

Rolnik, który przestał prowadzić gospodarstwo, może nadal być w KRUS

Zaprzestanie działalności rolniczej nie zawsze oznacza konieczność natychmiastowego wyrejestrowania z ubezpieczenia społecznego rolników. Osoba, która wcześniej była objęta ubezpieczeniem w KRUS jako rolnik, może nadal podlegać ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, ale musi spełnić określone warunki.

Jak wskazuje KRUS, takie rozwiązanie jest możliwe na wniosek osoby zainteresowanej, jeśli wcześniej podlegała ona ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez co najmniej 12 lat i 6 miesięcy.

Dodatkowo osoba ta:

• nie może podlegać innemu ubezpieczeniu społecznemu,
• nie może mieć ustalonego prawa do emerytury lub renty,
• nie może pobierać innych świadczeń z ubezpieczeń społecznych.

Aby skorzystać z takiej możliwości, należy złożyć odpowiedni wniosek w jednostce KRUS, w której rolnik był wcześniej ubezpieczony.

Dziecko pomagające w gospodarstwie może być domownikiem, ale liczy się faktyczne miejsce zamieszkania

Jednym z częstych pytań kierowanych do KRUS jest sytuacja dzieci rolników, które pracują w gospodarstwie rodziców, ale mają zameldowanie w innej miejscowości.

KRUS przypomina, że przy ustalaniu prawa do ubezpieczenia jako domownik znaczenie ma przede wszystkim faktyczne miejsce zamieszkania, a nie sam adres zameldowania.

Domownikiem może zostać osoba bliska rolnikowi, która:

• pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym,
• mieszka na terenie gospodarstwa,
• mieszka w bliskim sąsiedztwie gospodarstwa i może stale wykonywać pracę rolniczą.

Przepisy nie określają dokładnej odległości, która oznacza „bliskie sąsiedztwo”. KRUS podkreśla jednak, że praca domownika musi mieć charakter stały, a miejsce zamieszkania powinno pozwalać na regularne wykonywanie obowiązków w gospodarstwie.

Ostateczna decyzja zależy od indywidualnej oceny dokumentów i okoliczności konkretnej sprawy.

Nie każdy rodzic może jednocześnie korzystać z finansowania składek

Rolnicy pytają również o możliwość finansowania składek emerytalno-rentowych z budżetu państwa w związku ze sprawowaniem osobistej opieki nad dzieckiem.

KRUS wyjaśnia, że z takiego rozwiązania może korzystać tylko jeden z rodziców w tym samym czasie.

Jeżeli drugi rodzic korzysta już z uprawnień związanych z opieką nad dzieckiem, np. pobiera zasiłek macierzyński w ZUS albo korzysta z finansowania składek na podstawie przepisów systemu powszechnego ubezpieczenia społecznego, drugi rodzic nie może otrzymać tego samego uprawnienia w KRUS.

Szczegółowe warunki ustala właściwa jednostka KRUS, w której rolnik figuruje jako osoba ubezpieczona.

Jak zgłosić małżonka lub domownika do KRUS?

Rolnik, który chce zgłosić do ubezpieczenia społecznego rolników małżonka albo domownika, musi złożyć odpowiednie dokumenty.

Podstawowym formularzem jest:

• KRUS UD-2 – Zgłoszenie do ubezpieczenia społecznego rolników.

W przypadku zgłoszenia domownika konieczne jest także złożenie wspólnego oświadczenia rolnika i domownika dotyczącego wykonywania stałej pracy w gospodarstwie.

Służy do tego formularz:

• KRUS UD-24A – Oświadczenie o pracy w gospodarstwie.

Zakres wymaganych dokumentów może się różnić w zależności od sytuacji ubezpieczeniowej osoby zgłaszanej do KRUS.

Dodatkowo małżonek rolnika oraz domownik, aby zostać objęci ubezpieczeniem zdrowotnym, powinni złożyć:

• KRUS UD-2Z – Zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego.

Jak uzyskać zaświadczenie o okresach ubezpieczenia w KRUS?

Rolnik, który potrzebuje potwierdzenia okresów podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników, może wystąpić do KRUS o wydanie zaświadczenia.

Wniosek można złożyć:

• osobiście w placówce KRUS,
• przesłać pocztą,
• przesłać elektronicznie.

W przypadku dokumentu elektronicznego wymagany jest podpis kwalifikowany, podpis zaufany lub podpis osobisty z e-dowodu.

Osoby korzystające z Portalu dla Rolników eKRUS mogą również samodzielnie wygenerować elektroniczne zaświadczenie dotyczące podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników.

KRUS przypomina: każdy przypadek jest rozpatrywany indywidualnie

Przepisy dotyczące ubezpieczenia społecznego rolników przewidują wiele wyjątków i szczególnych sytuacji. O tym, czy dana osoba może zostać objęta KRUS, decydują nie tylko przedstawione dokumenty, ale również faktyczne okoliczności, np. sposób wykonywania pracy w gospodarstwie czy status ubezpieczeniowy.

Dlatego przed złożeniem wniosku warto skontaktować się z właściwą placówką KRUS i sprawdzić, jakie dokumenty będą wymagane w konkretnej sytuacji.

Źródło: KRUS

Oprac. Agnieszka Sawicka