Dlaczego wyrok Trybunału Konstytucyjnego z grudnia 2025 roku jest kluczowy dla właścicieli działek?
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 2 grudnia 2025 r. (sygn. akt: P 10/16) orzekł, że art. 292 w związku z art. 285 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2025 r., poz. 1071 ze zm.), rozumiane w ten sposób, że umożliwiają nabycie przez przedsiębiorcę przesyłowego lub Skarb Państwa – przed wejściem w życie art. 305¹–305⁴ Kodeksu cywilnego – w drodze zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej treścią służebności przesyłu, są niezgodne z art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 2 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Jaki wpływ na dochodzenie roszczeń ma stanowisko Trybunału Sprawiedliwości UE?
Jednocześnie należy zaznaczyć, że Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z 18 grudnia 2025 r. (sygn. akt: C‑448/23) stwierdził, że polski Trybunał Konstytucyjny nie stanowi niezawisłego i bezstronnego sądu ze względu na poważne nieprawidłowości przy powołaniu trzech jego sędziów oraz prezesa. To sprawia, że niektóre orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mogą być pomijane przez polskie sądy w praktyce orzeczniczej.
Kto i w jakich okolicznościach może ubiegać się o odszkodowanie od firmy energetycznej?
W związku z tym, że Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z Konstytucją nabycie przez przedsiębiorstwo energetyczne – w drodze zasiedzenia – prawa do korzystania z prywatnej działki (służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu), pojawia się możliwość dochodzenia roszczeń przez właścicieli gruntów, na których znajdują się urządzenia przesyłowe, mimo że zostały założone już w latach 60. czy 70. XX wieku. Dotyczy to osób, które zamierzają wystąpić z powództwem o odszkodowanie od przedsiębiorstwa energetycznego za bezumowne korzystanie z ich gruntu.
