Wartość globalnego rynku produktów mleczarski przekroczy 1,5 biliona USD
Według analiz firmy Maximize Market Research globalny rynek produktów mlecznych, wyceniany dziś na nieco ponad bilion dolarów, do 2032 roku ma osiągnąć poziom ponad 1,5 biliona USD. To oznacza stabilny wzrost napędzany zarówno przez rosnący popyt, jak i zmiany w samej produkcji.
Nie tylko więcej mleka, ale zupełnie inny rynek
Na pierwszy rzut oka mogłoby się wydawać, że chodzi po prostu o większą produkcję mleka. W rzeczywistości zmiana jest głębsza.
Świat produkuje dziś około 800 mld l mleka rocznie, a system żywnościowy przetwarza go w tempie przekraczającym 25 tys. litrów na sekundę. Jednak tylko niewielka część, bo ok. 5%, trafia na rynek międzynarodowy.
To oznacza, że rynek mleka wciąż w dużej mierze opiera się na lokalnej produkcji i lokalnym popycie. I właśnie te różnice między regionami będą w najbliższych latach napędzać handel.
Indie produkują najwięcej, ale to Zachód rozdaje karty
Największym producentem mleka na świecie są dziś Indie, które odpowiadają za blisko jedną czwartą globalnej produkcji. Jednak to nie one dominują w handlu.
Eksport w dużej mierze kontrolują Stany Zjednoczone, Unia Europejska oraz Nowa Zelandia. To właśnie te regiony mają rozwinięte przetwórstwo i wysoką wydajność produkcji.
Różnice są ogromne. W USA jedna krowa potrafi dać rocznie nawet 10 tys. litrów mleka, podczas gdy w Indiach to ok. 1700 litrów. Ta przepaść pokazuje, jak duży potencjał wzrostu wciąż tkwi w krajach rozwijających się.
Chiny głodne mleka, świat będzie produkował więcej
Kluczową rolę po stronie popytu odgrywają Chiny. To właśnie tam w ostatnich latach gwałtownie rośnie zapotrzebowanie na produkty mleczne, szczególnie mleko modyfikowane dla niemowląt i produkty premium.
Jak wynika z prognoz, Chiny mogą w najbliższych latach stanąć przed dużym deficytem mleka. Jednocześnie Stany Zjednoczone będą produkować więcej, niż są w stanie zużyć na własnym rynku.
W praktyce oznacza to dalszy rozwój handlu międzynarodowego i rosnące znaczenie eksportu.
Największe pieniądze nie są już w surowym mleku
Coraz wyraźniej widać też zmianę w tym, gdzie powstaje realny dochód.
Dziś największą wartość generują nie litry mleka, ale jego przetworzenie. Produkty takie jak sery, białko serwatkowe czy mleko modyfikowane potrafią przynieść wielokrotnie wyższe przychody niż sprzedaż surowca. W przypadku mleka dla niemowląt różnice mogą sięgać nawet dziesięciokrotności.
To sygnał także dla producentów, że sama produkcja mleka może nie wystarczyć, by w pełni korzystać z rosnącego rynku.
Konsumenci zmieniają nawyki, a to napędza rynek
Zmienia się również sposób, w jaki konsumenci patrzą na produkty mleczne. Coraz większe znaczenie mają:
- jakość,
- skład,
- walory zdrowotne.
Na rynkach rozwiniętych spożycie mleka jest już bardzo wysokie np. w USA sięga ok. 290 kg na osobę rocznie. Dla porównania w Chinach to zaledwie ok. 40 kg.
Ta różnica pokazuje skalę potencjału wzrostu. Jeśli konsumpcja w Azji zacznie zbliżać się do poziomu krajów zachodnich, popyt na mleko i jego przetwory może jeszcze długo rosnąć.
Nowoczesne technologie zmieniają produkcję mleka
Równolegle zmienia się sama produkcja, która coraz częściej opiera się na danych i nowych technologiach.
Roboty udojowe, systemy monitorowania zdrowia krów czy rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji pozwalają zwiększać wydajność i lepiej zarządzać stadem. To już nie przyszłość, ale codzienność w wielu gospodarstwach.
Co to oznacza dla polskich rolników?
Globalne prognozy pokazują, że produkcja mleka pozostanie jednym z kluczowych sektorów rolnictwa, a jej znaczenie będzie rosło.
Z jednej strony, oznacza to szanse w postaci rosnącego popytu, nowych rynków i większych możliwości eksportowych. Z drugiej strony, wyzwania związane z konkurencją, efektywnością produkcji i koniecznością inwestycji. Zdaniem ekspertów w przszłości w coraz większym stopniu o sukcesie nie będzie decydować tylko to, ile mleka rolnik wyprodukuje, ale jaką wartość uda się z niego wyciągnąć.
oprac. Justyna Czupryniak-Paluszkiewicz na podst. Maximize Market Research
