Minister: rolnictwo wciąż zmaga się z kryzysem cenowym
Jak podkreślił Stefan Krajewski, minister rolnictwa podczas wywiadu po konferencji podsumowującej rok jego urzędowania na stanowisku Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi - sytuacja w rolnictwie pozostaje skomplikowana i trudna. Rolnicy mierzą się ze spadkami cen mleka, żywca i zbóż, a jednocześnie ponoszą coraz wyższe koszty energii, paliwa i środków do produkcji, choć zdecydowanie wzrosła wydajność w rolnictwie i zmieniły się relacje kosztowo-przychodowe.
– W ostatnim czasie widzimy ruchy na rynkach i niskie. Tak naprawdę w każdym obszarze: ceny mleka, ceny żywca, ceny zboża. Czy chwilowe wzrosty będą stałe czy się utrzymają, by temu zaradzić potrzeba rozwiązań systemowych – podkreślił minister rolnictwa.
Zdaniem Krajewskiego potrzebne są zarówno działania doraźne, jak i rozwiązania systemowe, które zwiększą odporność gospodarstw na kryzysy.
Obowiązkowe ubezpieczenia dla wszystkich rolników?
Jednym z najważniejszych tematów rozmowy był system ubezpieczeń upraw i zwierząt. Minister wskazał, że rolnicy powinni mieć możliwość korzystania z ochrony ubezpieczeniowej w przypadku suszy, przymrozków, gradobicia czy chorób zwierząt.
– Chcemy zrobić tak, aby te ubezpieczenia miały charakter obowiązkowy i powszechny, by rolnicy mogli spać spokojnie – stwierdził Stefan Krajewski.
Ministerstwo rozważa także zaangażowanie Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w nadzór nad systemem i nad wydatkowaniem pieniędzy publicznych w formie dopłat do ubezpieczeń. – Składka mogłaby być pobierana z płatności bezpośrednich, a rolnicy korzystaliby z oferty zakładów ubezpieczeń działających na jasno określonych zasadach – przekonywał minister Krajewski.
Pomoc po klęskach i więcej pieniędzy na retencję
Rolnicy czekają również na wypłaty związane ze stratami spowodowanymi niekorzystnymi zjawiskami pogodowymi. Jak wyjaśnił minister, konieczne jest w pierwszej kolejności dostarczenie protokołów szacowania strat, wówczas będą przygotowane konkretne rozporządzenia.
Krajewski podkreślił, że w tym roku rolnicy doświadczyli m.in. przymrozków, suszy i gradobić. W jego ocenie oprócz pomocy po wystąpieniu szkód potrzebne są inwestycje ograniczające ich skutki, przykładowo w sadach takie jak siatki przeciw gradowe czy systemy zraszania.
Ważnym problemem w wielu regionach kraju pozostaje niedobór wody i słaba retencja. Minister poinformował, że zwiększył budżet dla spółek wodnych z 40 do 80 mln zł.
– Wiem, że to nie są wystarczające środki, ale ten pierwszy krok został zrobiony – zaznaczył.
Jak podkreślił minister rolnictwa, konieczne są również zmiany administracyjne, ponieważ procedury związane z budową zbiorników retencyjnych są zbyt długie i kosztowne.
Będą dopłaty do nawozów i wyższy zwrot za paliwo
Podczas rozmowy poruszono także kwestię wysokich cen nawozów. Stefan Krajewski poinformował, że Polska znajduje się na drugim miejscu pod względem poziomu unijnego wsparcia do nawozów.
– W pierwszej kolejności chcemy zabezpieczyć i zwrócić różnicę cen, którą rolnicy zapłacili po wybuchu konfliktu na Bliskim Wschodzie – powiedział minister Krajewski.
Szczegółowe zasady oraz wysokość dopłat mają zostać określone w rozporządzeniu. Minister zapowiedział również wyrównanie dopłat do paliwa dla rolników, którzy otrzymali wcześniej 1,36 zł za litr. Docelowo zwrot ma wynosić 2 zł za litr.
Nowe wsparcie dla hodowców świń i walka z ASF
Stefan Krajewski przedstawił także plan wsparcia produkcji trzody chlewnej. Pierwszy filar ma obejmować dopłatę w wysokości 1000 zł do lochy w gospodarstwach rodzinnych. Drugi filar zakłada dopłatę do zakupu loszek — 500 zł przy zakupie oraz 1500 zł po pierwszym wyproszeniu.
– Jeżeli rolnicy zlikwidują lochy, to nie będziemy mieli wcale rodzimej produkcji prosiąt w kraju – podkreślił minister.
W rozmowie poruszono również problem Afrykańskiego Pomoru Świń (ASF). Minister poinformował, że po raz pierwszy całość środków przeznaczonych na ten cel skierowano na bioasekurację. W stadach trzody chlewnej odnotowano w tym roku trzy ogniska ASF.
Krajewski wskazał także na potrzebę opracowania szczepionki przeciwko ASF oraz dalszych rozmów na ten temat na forum Unii Europejskiej.
Biogazownie zamiast wyłączania ziemi z produkcji
Minister rolnictwa podkreślił, że nadwyżki produkcji rolnej można wykorzystywać również do produkcji energii. W tym kontekście wskazał na biogazownie, biomasę oraz fotowoltaikę instalowaną na dachach gospodarstw.
– Jestem za tym, żeby wykorzystywać powierzchnię dachu, tak żebyśmy nie wyłączali najlepszej gleby z produkcji, tylko dlatego, że powstaje tam kolejna farma fotowoltaiczna – powiedział Stefan Krajewski.
Jego zdaniem rozwój energetyki rozproszonej może być dodatkowym źródłem dochodu dla rolników, szczególnie w okresie niskich cen mleka i żywca.
Aktywny rolnik, deregulacja i mniej biurokracji
Krajewski odniósł się też do realizacji trzech priorytetów, zapowiadanych na starcie objęcia teki ministra rolnictwa: ustawę o aktywnym rolniku, deregulację oraz ochronę funkcji produkcyjnej wsi.
Jak powiedział Krajewski, mimo weta prezydenta rozwiązania dotyczące aktywnego rolnika mogą być rozwijane za pośrednictwem Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz w ramach przyszłej perspektywy unijnej.
Minister wymienił także działania deregulacyjne, w tym możliwość samodzielnego wydrukowania przez rolnika dokumentu dotyczącego średniorocznego stanu stada, uproszczenia obsługi wniosków oraz dopuszczenie uboju pastwiskowego.
Przyszłość WPR i sprzeciw wobec umowy Mercosur
Stefan Krajewski zapowiedział, że środowiska rolnicze będą włączane w dyskusję o przyszłości wspólnej polityki rolnej poprzez konsultacje społeczne, spotkania organizowane przez agencje oraz ośrodki doradztwa rolniczego.
Minister odniósł się również do umowy z krajami Mercosur. Jak zaznaczył, Polska podejmowała działania, aby umowa nie weszła w życie, a do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej została złożona skarga.
Cały wywiad ze Stefanem Krajewskim [WIDEO]
W rozmowie poruszono wiele ciekawych wątków, a pełny wywiad ze Stefanem Krajewskim można obejrzeć na kanale Youtube top agrar Polska. Zapraszamy!
