Rolnicy chcą dopłat do wymiany dachów. KPO się skończyło, resort szuka nowych pieniędzy
Program dopłat do wymiany dachów z azbestu w gospodarstwach rolnych cieszył się ogromnym zainteresowaniem. Rolnicy pytają dziś, czy wsparcie wróci. Z najnowszych informacji wynika jednak, że nowego naboru w ramach Krajowego Planu Odbudowy już nie będzie. Ministerstwo rolnictwa zapowiada jednak poszukiwanie innych źródeł finansowania.
Dopłaty do wymiany dachów z azbestem: tysiące wniosków i setki milionów złotych
Wsparcie realizowane przez ARiMR w latach 2022–2024 było jednym z najbardziej popularnych instrumentów inwestycyjnych dla rolników. Z danych resortu wynika, że:
- złożono 92 602 wnioski,
- podpisano 51 744 umowy,
- wypłacono już 577,6 mln zł,
- wymieniono pokrycia dachowe o powierzchni 16,5 mln m², co odpowiada ok. 0,247 mln ton azbestu.
Program pozwalał uzyskać do 20 tys. zł dotacji przy stawce 40 zł za metr kwadratowy dachu. Wielu rolników liczyło na jego kontynuację, o co niedawno pytali także parlamentarzyści w interpelacji skierowanej do ministra rolnictwa.
Dotacje z KPO zamknięte
Resort rolnictwa przyznaje, że kolejnego naboru z KPO nie będzie.
- Obecnie nie planujemy uruchomienia nowego programu dopłat inwestycyjnych w ramach KPO, ponieważ nie uzyskano zgody na zwiększenie budżetu ani rozszerzenie zakresu wsparcia tej inwestycji - wyjaśnia nam ministerstwo.
Ministerstwo podkreśla, że podejmowano próby pozyskania dodatkowych środków. Proponowano m.in. utworzenie nowego funduszu inwestycyjnego obejmującego usuwanie azbestu, jednak pomysł nie uzyskał akceptacji.
- Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej nie wyraziło zgody na dalsze dofinansowanie wymiany pokryć dachowych z materiałów zawierających azbest na budynkach gospodarskich z KPO. To oznacza zakończenie kontraktacji – poinformowało nas ministerstwo.
Azbest wciąż problemem na wsi. Trzeba usunąć ponad 1 mln ton rocznie
Z danych resortu wynika, że mimo dużej skali programu, w Polsce nadal pozostaje do unieszkodliwienia około 6,95 mln ton azbestu. Za krajową politykę usuwania tego materiału odpowiada Ministerstwo Rozwoju i Technologii w ramach Programu Oczyszczania Kraju z Azbestu do 2032 r. Oznacza to, że aby zrealizować cele, tempo prac musiałoby wynosić ponad 1 mln ton rocznie – znacznie więcej niż dotychczasowe efekty programu.
Dodatkowo działa program Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, który finansuje utylizację zdemontowanych pokryć dachowych. Jego budżet wynosi do 200 mln zł i – jak podkreśla resort – nie został jeszcze wyczerpany.
Nowe dopłaty do dachów możliwe, ale z innych źródeł
Choć KPO w tym zakresie się kończy, ministerstwo zapowiada prace nad nowymi mechanizmami wsparcia.
- Prowadzimy działania, które umożliwią finansowanie takich inwestycji w przyszłości, z innych źródeł – przekazał nam resort. Jednym z rozważanych kierunków jest Plan Społeczno-Klimatyczny na lata 2026–2032.
W jego ramach usuwanie azbestu mogłoby być finansowane jako element szerszych inwestycji modernizacji energetycznej budynków na obszarach wiejskich.
Kamila Szałaj
