22 września 2026 r., podczas XIII posiedzenia KRIR VII kadencji, Krajowa Rada Izb Rolniczych przyjęła stanowisko w sprawie aktualnej sytuacji w rolnictwie. Samorząd rolniczy wskazał w nim pięć obszarów, w których oczekuje działań. Dotyczą one m.in. kosztów produkcji, planowania przestrzennego, ubezpieczeń oraz ekoschematu dla bydła. Stanowisko zostało przyjęte jako załącznik do uchwały KRIR nr 6/2026 z 22 września 2026 r.
KRIR chce prostszej pomocy przy drogich nawozach i paliwie
Jednym z najważniejszych punktów stanowiska KRIR jest wsparcie gospodarstw w związku ze wzrostem cen nawozów i paliw.
Samorząd rolniczy postuluje nie tylko rozszerzenie pomocy, ale także uproszczenie zasad jej przyznawania. Według KRIR podstawą do otrzymania wsparcia powinny być przede wszystkim wydatki rzeczywiście poniesione przez rolnika i potwierdzone fakturami.
Jednocześnie Krajowa Rada Izb Rolniczych chce ograniczenia dodatkowych wymogów formalnych. Chodzi o to, aby uzyskanie pomocy nie wiązało się z nadmierną liczbą procedur i dokumentów.
Rolnicy a reforma planowania przestrzennego
Drugim obszarem wskazanym przez KRIR jest planowanie przestrzenne. Samorząd rolniczy zwraca uwagę na konieczność uwzględnienia potrzeb gospodarstw przy zmianach dotyczących planowania przestrzennego. KRIR postuluje rzeczywisty udział samorządu rolniczego w procesach planistycznych. Zwraca także uwagę na potrzebę rozwiązań dla gmin, które nie uchwaliły jeszcze planów ogólnych. Szczególne znaczenie ma mieć możliwość prowadzenia i rozwijania zabudowy zagrodowej. Jak wskazuje KRIR, jest ona integralnie związana z funkcjonowaniem gospodarstw rolnych.
KRIR chce powszechnych ubezpieczeń rolniczych
Kolejny postulat dotyczy ubezpieczeń. Krajowa Rada Izb Rolniczych opowiedziała się za wprowadzeniem powszechnych ubezpieczeń rolniczych obejmujących ryzyka związane z prowadzeniem działalności rolniczej.
Samorząd wskazał również na potrzebę ujednolicenia zasad szacowania szkód. Obecnie szkody mogą być oceniane przez komisje oraz zakłady ubezpieczeń, dlatego KRIR postuluje jednolite zasady stosowane w obu przypadkach.
KRIR sprzeciwia się ekoschematowi dla bydła
W stanowisku znalazł się także sprzeciw wobec planowanego na 2027 r. ekoschematu „Niskoemisyjna produkcja bydła”. Problemem wskazanym przez KRIR jest sposób finansowania tego rozwiązania. Środki na ekoschemat miałyby pochodzić z proporcjonalnego obniżenia stawek podstawowego wsparcia dochodów. KRIR sprzeciwia się takiemu mechanizmowi finansowania.
Zboże z Ukrainy. KRIR chce pełnej kontroli tranzytu
Piąty postulat odnosi się do transportu zbóż oraz innych produktów rolnych pochodzących z Ukrainy przez terytorium Polski. KRIR postuluje, aby tranzyt był szczelny i kontrolowany, a przewożone ładunki można było w pełni identyfikować.
Samorząd rolniczy zwraca jednocześnie uwagę na infrastrukturę potrzebną do sprawnego przewozu takich towarów. Chodzi o odpowiednią przepustowość portów, terminali przeładunkowych, kolei oraz dróg. Według KRIR sprawny tranzyt powinien być zorganizowany w taki sposób, aby nie ograniczał możliwości eksportowania polskich produktów rolno-spożywczych.
Pięć obszarów, w których KRIR chce zmian
Stanowisko Krajowej Rady Izb Rolniczych obejmuje więc zarówno bezpośrednie wsparcie dochodów gospodarstw, jak i kwestie związane z ich funkcjonowaniem w kolejnych latach.
KRIR wskazała na potrzebę zmian w pomocy przy wysokich cenach nawozów i paliw, większego udziału samorządu rolniczego w planowaniu przestrzennym, powszechnych ubezpieczeń, innego podejścia do finansowania ekoschematu dotyczącego bydła oraz skutecznej kontroli tranzytu produktów rolnych z Ukrainy.
Oprac. Agnieszka Sawicka na podst. KRIR
