Ruch maszyn, zapachy na wsi to normalne
Do Kodeksu cywilnego ma zostać dodany art. 144¹, który ma zapewnić rolnikom większą ochronę przed pozwami sąsiedzkimi. Wprowadzi bowiem domniemanie, że uciążliwości związane z legalną działalnością rolniczą mieszczą się w granicach tzw. przeciętnej miary, jeżeli rolnik:
- działa zgodnie z przepisami,
- stosuje zasady prawidłowej gospodarki rolnej,
- prowadzi produkcję roślinną, zwierzęcą, ogrodniczą, sadowniczą lub rybacką.
Chodzi m.in. o: hałas, zapachy, kurz, zwiększony ruch maszyn i prace polowe wykonywane sezonowo lub poza typowymi godzinami. Nie oznacza to całkowitego zakazu pozywania rolnika. Sąsiad nadal będzie mógł dochodzić swoich roszczeń w sądzie, ale będzie musiał podważyć legalność działalności lub wykazać, że nie była prowadzona zgodnie z zasadami prawidłowej gospodarki rolnej. Domniemanie nie będzie obowiązywało, gdy działalność rolnicza jest prowadzona poza obrębem ewidencyjnym, w którym zgodnie z planem ogólnym gminy lub miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego nie przewidziano funkcji rolniczej.
Ochrona będzie więc związana z terenami, które są lub mogą być przeznaczone pod działalność rolniczą.
Warunki ochrony rolników
Ochrona rolników ma dotyczyć wyłącznie działalności prowadzonej profesjonalnie, odpowiedzialnie i zgodnie z aktualną wiedzą rolniczą. Pod uwagę mają być brane m.in.:
- przepisy środowiskowe,
- prawo wodne,
- zasady nawożenia i stosowania ś.o.r.,
- przepisy budowlane i planistyczne,
- bezpieczeństwo żywności,
- dobrostan zwierząt.
Liczyć się ma nie tylko to, że sąsiadowi przeszkadza działalność rolnicza, ale przede wszystkim to, czy gospodarstwo jest prowadzone zgodnie z prawem i zasadami dobrej praktyki rolniczej.
Oświadczenie przy podpisywaniu aktu notarialnego
Ponadto przy zakupie nieruchomości położonej na terenie przeznaczonym lub możliwym do wykorzystania na cele rolne nabywca będzie musiał złożyć w akcie notarialnym dodatkowe oświadczenie. Potwierdzi w nim, że wie o możliwości prowadzenia w sąsiedztwie działalności rolniczej oraz akceptuje jej typowe następstwa, takie jak: hałas, zapachy, zapylenie, zwiększony ruch ciągników i maszyn oraz okresowe, intensywne prace polowe. Oświadczenie ma być odczytane przez notariusza przed podpisaniem aktu. Jeżeli wymagane oświadczenie nie znajdzie się w akcie notarialnym, czynność prawna będzie nieważna. Ma to zapobiegać sytuacjom, w których nabywca domu lub działki później twierdziłby, że nie wiedział o rolniczym charakterze okolicy.
Założono, że szerzeniem informacji na temat rolniczej funkcji produkcyjnej wsi mają zająć się wojewódzkie ośrodki doradztwa rolniczego.
Magdalena Szymańska
