Co z nowym projektem ustawy o ochronie przyrody?
W listopadzie 2025 r. odbyło się wspólne posiedzenie sejmowych komisji ds. rolnictwa oraz ochrony klimatu i środowiska, o czym pisaliśmy TUTAJ. Wówczas doszło do przegłosowania nowego projektu ustawy o ochronie przyrody. Rolnicy liczyli na prawdziwy przełom w sprawie, a poseł Zbigniew Ziejewski wprost stwierdził, że czekali na taką nowelizację od 20 lat. Co tak ucieszyło producentów rolnych?
Przede wszystkim to, że dotychczas rolnicy otrzymywali odszkodowania wyłącznie za szkody powodowane w uprawach przez żubry czy bobry, a dzięki nowelizacji katalog miał zostać rozszerzony o kilka gatunków ptaków, które od lat powodują największe straty nie tylko w uprawach rolniczych, ale również hodowlach ryb. Bywa, że całe hektary upraw znikają w kilka godzin, wydziobane przez ptaki.
W projekcie uwzględniono następujące gatunki ptaków:
- kormorany – szczególnie uciążliwe dla stawów rybnych,
- czaple siwe i białe,
- kruki i inne krukowate,
- gęsi (białoczelne, zbożowe, gęgawy, krótkodziobe, tundrowe i małe),
- łabędzie (nieme, czarnodziobe i krzykliwe),
- żurawie – które, choć częściowo już objęte odszkodowaniami, nadal będą na liście.
W kwestii przyjęcia ustawy zapadła jednak cisza, a wraz z nadejściem wiosny ptaki ponownie rozpoczęły swoje naloty na uprawy rolnicze.
Zapytaliśmy więc Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi o to, co dzieje się w sprawie. Na razie odpowiedzi udzielił resort klimatu i środowiska.
MKiŚ: "Należy dążyć do wprowadzenia rekompensat lub dopłat za szkody wyrządzone przez dzikie ptaki"
W odpowiedzi na zadane pytanie, o to, co dzieje się z nowelizacją ustawy o ochronie przyrody, resort klimatu i środowiska odpowiedział, że: "należy dążyć do wprowadzenia systemu rekompensat lub dopłat za szkody wyrządzone przez dzikie ptactwo".
Ministerstwo rolnictwa odrzuca pomysł wypłaty dopłat z funduszy unijnych?
Jak twierdzi MKiŚ: "Resort wielokrotnie zwracał się do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z prośbą o zwiększenie środków na wypłaty z tytułu poniesionych szkód z funduszy unijnych, którymi ten dysponuje. Dodatkowo, w sierpniu zeszłego roku, MKiŚ zgłosiło uwagę do projektu ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, aby rozważyć uwzględnienie w projekcie ustawy współfinansowania ze strony Skarbu Państwa ubezpieczeń dla rolników na wypadek powstania szkód spowodowanych przez ptaki objęte ochroną gatunkową. Wniosek ten, podobnie jak postulaty zgłaszane poprzednio, został odrzucony" – czytamy w uzasadnieniu.
Zdaniem MKiŚ, postulaty rolników zostały jednak uwzględnione: "w dwóch poselskich projektach ustaw dotyczących zwiększenia odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkody odzwierzęce, tj.:
- poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1387),
- poselskiego projektu ustawy o rekompensatach za szkody wyrządzone przez ptaki (druk 258)".
MKiŚ dostrzega wady projektu ustawy skierowanego do dalszych prac
MKiŚ zwraca również uwagę na to, że podczas wspólnych posiedzeń Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa oraz Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi odbyło się pierwsze czytanie obu projektów, a podczas posiedzenia 6 listopada 2025 r, podjęto decyzję o skierowaniu do dalszych prac projektu o druku nr 1387. Z czym polemizuje MKiŚ:
"W ocenie MKiŚ jest on mniej dopracowany i przemyślany niż druk 258. W szczególności, jak zauważyło Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu, zaproponowana regulacja z punktu widzenia oceny finansowej jest oparta na bardzo nieprecyzyjnych danych i informacjach, co może rodzić istotne ryzyko dla budżetu państwa".
Jak dodaje MKiŚ, projekt ten jest poselski, dlatego MKiŚ nie ma nad nim władztwa. MRiRW dotychczas nie udzieliło odpowiedzi na przesłane pytanie.
Justyna Czupryniak-Paluszkiewicz na podst. inf. pras. MKiŚ
