Nasza strona zapisuje niewielkie pliki tekstowe, nazywane ciasteczkami (ang. cookies) na Twoim urządzeniu w celu lepszego dostosowania treści oraz dla celów statystycznych. Możesz wyłączyć możliwość ich zapisu, zmieniając ustawienia Twojej przeglądarki. Korzystanie z naszej strony bez zmiany ustawień oznacza zgodę na przechowywanie cookies w Twoim urządzeniu. Więcej informacji o plikach cookies.

Zgadzam się

r e k l a m a

Partner serwisu

Rzepak ozimy - lista zalecanych odmian na 2019 rok

Uprawa Rzepak ozimy
Data publikacji 08.07.2019r.

Rozpoczynamy cykl prezentacji List Zalecanych Odmian roślin ozimych do siewu jesienią 2019 r. Zaczynamy od rzepaku ozimego. Na tej liście są także odmiany z katalogu wspólnotowego (CAA), czyli niezarejestrowane w Polsce, ale najczęściej są one po tzw. badaniach rozpoznawczych.

Odmiany zamieszczone na LZO muszą potwierdzać swój wysoki potencjał plonowania w corocznych badaniach. Jeżeli są wierne, pozostają na takiej liście, chyba, że w Krajowym Rejestrze znajdą się odmiany jeszcze lepsze. Przykładem doskonałej odmiany będącej na LZO od ok. 18 lat i rekomendowanej w woj. lubuskim i łódzkim jeszcze w ub.r. był Monolit.

r e k l a m a

Generalnie żywot odmian rzepaku ozimego w porównaniu do odmian  innych gatunków roślin uprawnych jest bardzo krótki. Niektóre odmiany po rejestracji są na rynku przez rok, dwa. To zasługa ciągłego postępu hodowlanego i konkurencji wielu firm hodowlanych. Województwa do siewów jesienią br. rekomendują łącznie aż 45 odmian z czego populacyjnych jest już tylko 8.

Zarejestrowane lub rozpoznane

Na Liście Zalecanych Odmian rzepaku ozimego są także odmiany  z katalogu wspólnotowego (CAA), czyli niezarejestrowane w Polsce, ale najczęściej są one po tzw. badaniach rozpoznawczych. Badania takie umożliwiają  sprawdzenie aktualnej wartości gospodarczej i użytkowej odmian spoza Krajowego Rejestru, które znajdują się w ofercie handlowej i są proponowane do uprawy w Polsce. 

Sam fakt znajdowania się odmiany na LZO jest ważną informacją  o jej wartości gospodarczej w danym rejonie, ale większość plantatorów ma bardzo sprecyzowane indywidualne wymagania co do cech odmian. Zależnie od jakości gleb, płodozmianu, mikroklimatu i innych czynników, liczą się takie cechy odmian, jak:  wczesność, podatność na wyleganie, zimotrwałość, odporność na choroby. Jak wszyscy wiemy, nie ma odmian idealnych. Każda ma jakieś plusy i niedomagania. Oczywiście przed wyborem odmiany do uprawy warto jej cechom przyjrzeć się bardzo skrupulatnie. 

Wczesność i cechy odporności

Z informacji zebranych i opracowanych w „Metodyce integrowanej ochrony rzepaku ozimego i jarego” wynika np. że w przypadku ważnej cechy, którą jest termin zakwitania i uzyskiwania dojrzałości różnice między odmianami wynoszą skrajnie do 5 dni. Zdecydowana większość odmian ma średni termin dojrzewania. Mimo że w technologii uprawy rzepaku standardem stało się skracanie, to podatność odmian na wyleganie jest istotną cechą. 

Ważną cechą odmian jest ich podwyższona odporność na najważniejsze choroby, którymi w rzepaku są zgnilizna twardzikowa, sucha zgnilizna kapustnych, choroby podstawy łodygi i czerń krzyżowych. Coraz więcej wprowadzanych odmian ma nowe geny odporności na suchą zgniliznę kapustnych i coraz więcej wprowadza się odmian odpornych na wirusa żółtaczki rzepy w rzepaku (TuYV).

Najczęściej rekomendowane

Jak przy każdej LZO dla konkretnego gatunku są odmiany wysoko i stabilnie plonujące w całym kraju. Na LZO rzepaku ozimego takimi odmianami w kolejności od najczęściej rekomendowanych są: SY Ilona, Bonanza, DK Expiro, Kuga, Atora, DK Extract. Poniżej ich krótka charakterystyka na podstawie informacji COBORU. Znacznie więcej szczegółów można znaleźć w udostępnianych przez COBORU „Wynikach Porejestrowych Doświadczeń Odmianowych”.

SY Ilona – odmiana populacyjna. Plon nasion na poziomie najlepiej plonujących odmian populacyjnych. Zawartość tłuszczu w nasionach średnia, glukozynolanów poniżej średniej. Zawartość białka w suchej masie beztłuszczowej średnia. Masa 1000 nasion dość duża. Zimotrwałość roślin dość duża. Rośliny średniej wysokości, o przeciętnej odporności na wyleganie. Termin początku kwitnienia i dojrzałości technicznej nieco późniejszy od średniego. Odporność na zgniliznę twardzikową, choroby podstawy łodygi i czerń krzyżowych średnia, na suchą zgniliznę kapustnych mniejsza od średniej. 

Bonanza – odmiana mieszańcowa stabilna w plonowaniu, z dużym do bardzo dużego plonem nasion. Zawartość tłuszczu w nasionach duża, glukozynolanów średnia. Zawartość białka w suchej masie beztłuszczowej większa od średniej. Masa 1000 nasion nieco większa od średniej. Zimotrwałość roślin dość duża. Rośliny dość wysokie, o średniej odporności na wyleganie. Termin początku kwitnienia i dojrzałości technicznej nieco późniejszy od średniego. Odporność na zgniliznę twardzikową większa od średniej, na suchą zgniliznę kapustnych, choroby podstawy łodygi i czerń krzyżowych – średnia. 

DK Expiro – odmiana mieszańcowa. Plon nasion bardzo duży. Zawartość tłuszczu w nasionach średnia, glukozynolanów powyżej średniej. Zawartość białka w suchej masie beztłuszczowej mniejsza od średniej. Masa 1000 nasion średnia. Zimotrwałość roślin średnia. Rośliny dość wysokie, o nieco mniejszej od średniej odporności na wyleganie. Termin początku kwitnienia i dojrzałości technicznej średni. Odporność na zgniliznę twardzikową i suchą zgniliznę kapustnych większa od średniej, na choroby podstawy łodygi i czerń krzyżowych średnia.

Kuga – odmiana mieszańcowa z bardzo dużym plonem nasion, z większą od średniej zawartością tłuszczu i małą zawartością glukozynolanów.  Zawartość białka w suchej masie beztłuszczowej średnia. Masa 1000 nasion średnia. Zimotrwałość roślin średnia. Rośliny średniej wysokości, o przeciętnej odporności na wyleganie. Termin kwitnienia wcześniejszy od średniego, dojrzałości technicznej średni. Odporność na zgniliznę twardzikową i choroby podstawy łodygi średnia, na suchą zgniliznę kapustnych większa od średniej, na czerń krzyżowych mniejsza od średniej.

Atora – odmiana mieszańcowa dająca bardzo duży plon nasion z dużą zawartością tłuszczu i małą zawartością glukozynolanów. Zawartość białka w suchej masie beztłuszczowej mniejsza od średniej. Masa 1000 nasion średnia. Zimotrwałość roślin średnia. Rośliny średniej wysokości, o przeciętnej odporności na wyleganie. Termin kwitnienia i dojrzałości technicznej średni. Odporność na zgniliznę twardzikową i choroby podstawy łodygi i czerń krzyżowych średnia, na suchą zgniliznę kapustnych większa od średniej.

DK Extract – odmiana mieszańcowa. Plon nasion bardzo duży. Zawartość tłuszczu w nasionach średnia, glukozynolanów dość duża. Zawartość białka w suchej masie beztłuszczowej mniejsza od średniej. Masa 1000 nasion średnia. Zimotrwałość roślin średnia. Rośliny średniej wysokości, o nieco mniejszej od średniej odporności na wyleganie. Termin początku kwitnienia i dojrzałości technicznej średni. Odporność na suchą zgniliznę kapustnych i choroby podstawy łodygi większa od średniej, na zgniliznę twardzikową średnia, na czerń krzyżowych mniejsza od średniej. 


Na stanowiskach z kiłą kapusty jedynym ratunkiem jest uprawa kiłoodpornych odmian rzepaku. Problemem jest w tym przypadku przełamywana z czasem odporność odmian. Na szczęście również na LZO przybywa takich odmian, co umożliwia ich rotacyjną uprawę. Na 2019 r. na LZO rekomendowane są trzy takie odmiany: DK Platinium, Alasco i Archimedes, ale na rynku przybywają zupełnie nowe mieszańce kiłoodporne


Rzepak ozimy – rekomendacje dla województw

  • Dolnośląskie: SY Ilona, Bonanza F1, DK Expiro F1, SY Florida F1, Marcopolos F1, DK Exalte F1, Lohana, Hybrirock (CCA) F1, SY Polana F1
  • Kujawsko-pomorskie: SY Ilona, Bonanza F1, Kuga F1, Atora F1, DK Extract F1, ES Valegro, SY Rokas, Marcopolos F1, Mercedes F1, Popular F1, Sherlock, Taifun F1
  • Lubelskie: SY Ilona, DK Expiro F1, Kuga F1, DK Extract F1, Tigris F1, ES Cesario F1, Chrobry
  • Lubuskie: SY Ilona, Bonanza F1, DK Expiro F1, Kuga F1, Atora F1, DK Extract F1, ES Valegro, DK Platinium* F1, SY Florida F1, DK Expression F1, ES Imperio F1, Quartz, Sherlock
  • Łódzkie: SY Ilona, Bonanza F1, DK Expiro F1, ES Valegro, Architect F1, Birdy, Stefano KWS F1, DK Exotter F1, ES Cesario F1, Hamilton F1
  • Małopolskie: Satina, Tajfun, Jurek, Lech, Oberon
  • Mazowieckie: Satina, Tajfun, Jurek, Oberon, Mazur, Laskara
  • Opolskie: SY Ilona, Bonanza F1, DK Expiro F1, Atora F1, DK Extract F1, DK Platinium* F1, SY Florida F1, DK Expression F1, ES Imperio F1, Stefano KWS F1, Tigris F1, Marcopolos F1, DK Exotter F1, DK Exception (CCA) F1
  • Podkarpackie: SY Ilona, DK Expiro F1, Kuga F1, DK Extract F1, DK Platinium* F1, SY Florida F1, Birdy, DK Expression F1, ES Imperio F1, SY Rokas, Tigris F1, ES Cesario F1, Archimedes* F1
  • Podlaskie: SY Ilona, Kuga F1, DK Extract F1, DK Platinium* F1, Architect F1, DK Expression F1, ES Imperio F1, SY Rokas, Tigris F1, Alasco* F1, DK Exalte F1, Acapulco F1, DK Exsor F1, Garou F1, Inspiration F1
  • PomorskieSY Ilona, Bonanza F1, DK Espiro F1, Kuga F1, Atora F1, ES Valegro, SY Florida F1, Architect F1, INV1165 F1
  • Śląskie: SY Ilona, Bonanza F1, DK Expiro F1, Kuga F1, Atora F1, DK Extract F1, DK Platinium* F1, SY Florida F1, Architect F1, Birdy, Stefano KWS F1, Mercedes F1, Hamilton F1, Anniston F1, DK Expansion F1, ES Barocco F1, Sergio KWS F1
  • Świętokrzyskie: SY Ilona, Bonanza F1, Kuga F1, Atora F1, ES Valegro, Birdy, Quartz, Popular F1
  • Warmińsko-mazurskie: SY Ilona, Atora F1, ES Valegro, DK Platinium* F1, Architect F1, Stefano KWS F1, SY Rokas, DK Exotter F1, Alasco* F1, Taifun F1, Roberto KWS F1, Thure pk F1
  • Wielkopolskie: Bonanza F1, DK Expiro F1, DK Extract F1, ES Valegro, Birdy, DK Expression F1, SY Rokas, Tigris F1, Marcopolos F1, Archimedes* F1, Rumba F1 
  • Zachodniopomorskie: Kuga F1, Atora F1, ES Valegro, DK Platinium* F1, ES Imperio F1, Stefano KWS F1, Mercedes F1, Quartz, Lohana

* – odmiana kiłoodporna

F1 – odmiana mieszańcowa

(CAA) – odmiana ze Wspólnotowego katalogu roślin rolniczych

pk – odmiana półkarłowa



Marek Kalinowski
fot. Marek Kalinowski (x2) 

r e k l a m a

r e k l a m a

Partner serwisu

r e k l a m a