Zanim na dobre zajął się produkcją mleka w rodzinnym gospodarstwie, to zaraz po studiach zootechnicznych pracował w firmie paszowej, odbywając 2,5 tysiąca wizyt w gospodarstwach mlecznych. To właśnie odpowiednia wiedza i doświadczenie, zdaniem Karola Klimaszewskiego, w dużej mierze decydują jak dobre wyniki hodowlane i produkcyjne osiągamy, ale nie tylko to.
– Przede wszystkim trzeba rozmawiać z ludźmi, a nie zamykać się tylko w swoim poglądzie na sytuację. Wymiana doświadczeń to coś bezcennego, zarówno z punktu widzenia doradcy, jak i samego rolnika. Jako producent mleka chętnie korzystam z dobrych porad, metod i rozwiązań, których wdrożenie często zależy od tego czy są dopasowane akurat do naszego gospodarstwa i stada. W produkcji mleka fundamentalne wręcz jest przygotowanie jak najlepszych jakościowo pasz objętościowych, co decyduje o ekonomice całej produkcji. I właśnie w tym zakresie oraz w zakresie doboru odmian kukurydzy od lat współpracujemy z firmą Limagrain oraz ich doradcą Dominikiem Bienaszem – podkreślił Karol Klimaszewski.
Termin zbioru kukurydzy ustala na podstawie suchej masy
Tak jak genetyka bydła cały czas jest śrubowana poprzez dobór buhajów o coraz wyższych indeksach hodowlanych tak samo musi za tą genetyką nadążać żywienie, aby dawka żywieniowa mogła sprostać rosnącemu potencjałowi produkcyjnemu krów. A podstawą tej dawki jest kiszonka z kukurydzy. Dlatego Karol Klimaszewski wraz z Dominikiem Bienaszem, opiekunem handlowym Limagrain na ternie województwa podlaskiego, skrupulatnie dobierają termin siewu kukurydzy, termin jej zbioru, który zawsze zależy od poziomu suchej masy oraz odmiany dopasowane do gospodarstwa i jego warunków glebowych.
– Pierwszą bardzo ważną zasadą, jaką się kierujemy to zbiór kukurydzy na kiszonkę przy suchej masie na poziomie 35%. W tym celu wraz z Dominikiem Bienaszem i firmą Limagrain korzystamy z satelitarnej oceny suchej masy, ale nie tylko. Dodatkowo, w ostatnim etapie, jeździmy z Dominikiem po polach i zbieramy rośliny, które dają reprezentacyjną próbę i oceniamy precyzyjny punkt suchej masy przy użyciu mobilnego laboratorium NIRS. Zawsze staramy się trafić w suchą masę na poziomie 35%, bo wtedy uzyskujemy optymalną ilość skrobi przy jednocześnie maksymalnej strawności i smakowitości. Czyli jest to skrobia dostępna dla naszych krów, taka, którą mogą zamienić na produkcję mleka. Przy takiej kiszonce z kukurydzy dawka z paszowozu najzwyczajniej się nie rozwarstwia, a krowy nie mają możliwości segregacji pasz, całość się lepiej skleja i jest bardziej smakowita, ponadto ściana w silosie jest zwarta – nie obsypuje się, kiszonka jest bardziej odporna na zagrzewanie. Z punktu żywieniowego wolę nawet troszeczkę wilgotniejszą kiszonkę niż zbyt suchą. Tak więc te 35% to jest taki punkt i staramy się go nie przekraczać. I odkąd współpracujemy z Dominikiem Bienaszem z Limagrain, czyli już od co najmniej 10 lat, trafiamy w te 35%. A rok rokowi nie jest równy, w tym roku aż miesiąc później (przełom września i października) kosiliśmy kiszonkę z kukurydz niż w roku poprzednim. Zatem w tym zakresie nie ma powtarzalności, nawet przy tych samych odmianach, a wszystko zależy od warunków klimatycznych, dlatego tak ważne jest monitorowanie zawartości suchej masy – zaznaczył Karol Klimaszewski.
– Warto korzystać z nowoczesnych rozwiązań, o jakich wspomniał Karol, a mianowicie chodzi m.in. o satelitarny monitoring suchej masy, jaki jest u nas w ramach cyfrowej platformy rolnictwa precyzyjnego Agrility, zaprojektowanej do optymalizacji i monitorowania uprawy kukurydzy od siewu aż po zbiór – dodał Dominik Bienasz.
Odmiany kukurydzy dobiera do konkretnych pól i warunków gospodarstwa
Równie ważny jest dobór samych odmian kukurydzy pod warunki glebowe panujące w gospodarstwie z jednoczesnym uwzględnieniem nowości rynkowych i to też jest zadaniem Dominika Bienasza z Limagrain, jak również doglądanie upraw w trakcie sezonu.
– W tym roku zdecydowaliśmy się na uprawę dwóch odmian kukurydzy. Obawialiśmy się suchego roku i nie chcieliśmy zbyt ryzykować, dlatego postawiliśmy na sprawdzone odmiany. Była to odmiana LG 31.271, czyli tak zwany strawny piegus i odmiana Rosaleen, która jest dość późną odmianą na kiszonkę o FAO 270. Wybór takich odmian był podyktowany odbudową magazynu paszowego. W poprzednich latach, bardziej obfitych w opady atmosferyczne, wybieraliśmy też odmianę LG 31.245, będącą średnio wczesnym mieszańcem pojedynczym o FAO 240 – produkt ziarnowo-kiszonkowy. Współpraca polega na tym, żeby trafnie doradzić klientowi, co ma posiać na danym stanowisku i jak ma posiać. Zatem dobieramy produkty do konkretnych pól, bo jesteśmy na Podlasiu, gdzie jest ogromna mozaikowatość, czyli zmienność gleb. Jedno pole jest ciężkie, gliniaste, gdzie jest trudne do uprawy, a 2 km dalej mamy gleby lekkie i piaszczyste – powiedział Dominik Bienasz.
– Fundamentem są dla nas odmiany z programu LG Animal Nutrition, które są dodatkowo o podwyższonej strawności, co bardzo liczy się przy produkcji kiszonki dla wysokowydajnych krów rasy hf. Zawsze analizujemy te kiszonki z doradcami żywieniowymi przed wprowadzeniem do dawki i przy suchej masie na poziomie 35% osiągamy 39% skrobi w suchej masie oraz 78% strawności włókna NDF, co uważam za bardzo dobre wyniki i to też bezpośrednio przekłada się na wydajną i ekonomiczną produkcję mleka. Bo dzisiaj trzeba mieć jak najniższe koszty, a im lepszą przygotujemy paszę objętościową, tym mniej musimy dołożyć do dawki drogich w zakupie pasz treściwych – zaznaczył Karol Klimaszewski.
Przy wysokości koszenia wybiera rozwiązanie pośrednie
Oprócz dwóch głównych odmian, jakie rolnik uprawiał towarowo na kiszonkę, wysiał też szereg odmian na poletkach doświadczalnych. Są to nowości, jakie sprawdza razem z firmą Limagrain w warunkach swojego gospodarstwa. Porównuje ich wyrostowość, wielkość kolb, grubość osadki (rdzenia kolby) i inne cechy przydatne w produkcji mleka. Te które mają najlepsze wyniki, mają duże szanse być wdrożone w przyszłości do uprawy towarowej.
– Co ciekawe, na poletkach doświadczalnych wysiewamy nie tylko odmiany z Limagrain, ale też z innych firm, aby mieć naoczne porównanie i nie powiem, że odmiany innych firm są jakieś gorsze, ale te z Limagrain są na tyle dobre, że nie potrzebujemy szukać gdzie indziej – przyznał rolnik.
Co do wysokości koszenia kukurydzy na kiszonkę to Karol Klimaszewski wybrał pośrednie rozwiązanie tzn. że nie kosi zbyt nisko np. na wysokości 20 cm, ani zbyt wysoko – 45–50 cm.
– Kukurydzę kosimy na wysokości 35 cm, co jednocześnie pozwala nam uniknąć koszenia dolnej części łodygi – najbardziej zdrewniałej i zabrudzonej, nie kosimy też chwastów, mamy wtedy nieco wyższą zawartość skrobi, ale też nie przesadzamy z wysokością jak niektórzy, co koszą na wysokości 50 cm, aby nie stracić zbyt dużo ogólnego plonu – wyjaśnił rolnik.
Więcej o gospodarstwie Karola Klimaszewskiego, m.in. o stosowanej dawce w ramach żywienia w systemie PMR, a także genetyce stada i planach rozwojowych przeczytacie w naszym dwumiesięczniku „Elita Dobry Hodowca”.
Andrzej Rutkowski
