Prowadzisz firmę i jesteś w KRUS? Sprawdź, czy nie stracisz ubezpieczeniaJustyna Czupryniak-paluszkiewicz/canva
StoryEditorkrus

Prowadzisz firmę i jesteś w KRUS? Sprawdź, czy nie stracisz ubezpieczenia

04.02.2026., 15:30h

Kiedy rolnik może łączyć działalność gospodarczą z KRUS? Jakie warunki trzeba spełnić i w jakich sytuacjach następuje przejście do ZUS? KRUS wyjaśnia, co zrobić, aby nie stracić ubezpieczenia. Zobacz.

Poniżej publikujemy oficjalne informacje KRUS w temacie prowadzenia działalności gospodarczej przez rolników i zasad podlegania ubezpieczeniu.

Prowadzisz firmę i jesteś w KRUS? Sprawdź, czy nie stracisz ubezpieczenia

Czy rolnik może podlegać nadal ubezpieczeniu społecznemu rolników po podjęciu pozarolniczej działalności gospodarczej?

Tak, o ile rolnik ten spełnia warunki określone w art. 5a ustawy o ubezpieczeniu społecznemu rolników, w tym w szczególności:

  • przed podjęciem prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników w pełnym zakresie z mocy ustawy (tj. ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu oraz ubezpieczeniu wypadkowemu, chorobowemu i macierzyńskiemu) nieprzerwanie przez co najmniej 3 lata,
  • złoży w Kasie oświadczenie o kontynuowaniu tego ubezpieczenia w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia wykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej. Złożenie takiego oświadczenia we Wniosku do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG-1) we wskazanym terminie traktowane jest jak spełnienie ww. warunku ustawowego,
  • nadal prowadzi działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym obejmującym obszar użytków rolnych powyżej 1 ha przeliczeniowego lub w dziale specjalnym produkcji rolnej, o którym mowa w załączniku do ww. ustawy,
  • nie jest jednocześnie pracownikiem i nie pozostaje w stosunku służbowym,
  • nie posiada ustalonego prawa do emerytury lub renty albo do świadczeń z ubezpieczeń społecznych.

Czy rolnik może zgłosić do ubezpieczenia w KRUS syna, który prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą i z tego tytułu podlega ubezpieczeniu w ZUS?

Nie. Obowiązujące przepisy ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników nie przewidują mozliwości objęcia ubezpieczeniem społecznym rolników w pełnym zakresie (tj. ubezpieczeniem emerytalno-rentowym oraz ubezpieczeniem wypadkowym, chorobowym i macierzyńskim) osoby podlegającej obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym w ZUS, w tym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Osoba taka może zostać objęta jedynie ubezpieczeniem wypadkowym, chorobowym i macierzyńskim na wniosek, wyłącznie w zakresie ograniczonym do jednorazowego odszkodowania z tytułu stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu albo śmierci wskutek wypadku przy pracy rolniczej lub rolniczej choroby zawodowej.

Czy w sytuacji zmniejszenia powierzchni gospodarstwa rolnego poniżej 1 ha przeliczeniowego mogę nadal podlegać ubezpieczeniu w KRUS dalej prowadząc pozarolniczą działalność gospodarczą?

Nie. Przepisy ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników nie przewidują możliwości kontynuowania podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników przy jednoczesnym prowadzeniu pozarolniczej działalności gospodarczej w sytuacji, gdy całkowita powierzchnia użytków rolnych nie przekracza 1 ha przeliczeniowego.

Czy są jakieś limity dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej dla rolnika ubezpieczonego w KRUS?

Tak. Osoba podlegająca ubezpieczeniu społecznemu rolników i jednocześnie prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą zobowiązana jest przedstawić w nieprzekraczalnym terminie do dnia 31 maja każdego roku podatkowego zaświadczenie albo oświadczenie, że kwota należnego podatku dochodowego od przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej za poprzedni rok podatkowy nie przekroczyła rocznej kwoty granicznej. Roczną kwotę graniczną ogłasza minister właściwy do spraw rozwoju wsi w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w drodze obwieszczenia. Wysokość rocznej kwoty granicznej jest dostępna na stronie KRUS pod linkiem: Roczna kwota graniczna.

Czy zostanę wyłączony z ubezpieczenia w KRUS, gdy mój podatek należny z pozarolniczej działalności gospodarczej za poprzedni rok podatkowy jest większy niż roczna kwota graniczną, w sytuacji gdy trwale zaprzestanę prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej przed 31 maja?

Nie. Ubezpieczenie społeczne rolników nie ustaje, jeśli rolnik lub domownik zaprzestał prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej przed upływem terminu na złożenie zaświadczenia albo oświadczenia w sprawie kwoty należnego podatku dochodowego od przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej.

Czy rolnik-przedsiębiorca z podwójną składką emerytalno-rentową w KRUS może nadal podlegać ubezpieczeniu w KRUS na dotychczasowych zasadach, w sytuacji, gdy zostanie dodatkowo wspólnikiem spółki jawnej lub komandytowej prowadzącej działalność pozarolniczą?

Nie. Osoba będąca wspólnikiem takich spółek ma tytuł do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego w ZUS. W takiej sytuacji ubezpieczenie społeczne rolników ustaje.

Czy rolnik może nadal podlegać ubezpieczeniu społecznemu rolników po podjęciu działalności nierejestrowanej?

Tak, jeśli prowadzona pozarolnicza działalność gospodarcza jest działalnością nierejestrowaną wg przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców. Działalność nierejestrowana (nieewidencjonowana) to działalność, która nie wymaga rejestracji w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG). Rolnik lub domownik, który podejmuje prowadzenie takiej działalności podlega nadal ubezpieczeniu społecznemu rolników na dotychczasowych zasadach. Informacje na temat zasad prowadzenia działalności nierejestrowanej można znaleźć w Serwisie informacyjno-usługowym dla przedsiębiorcy Biznes.gov.pl.

Źródło: KRUS – materiały informacyjne (w niezmienionej formie)

oprac. Agnieszka Sawicka

Warsaw
wi_00
mon
wi_00
tue
wi_00
wed
wi_00
thu
wi_00
fri
wi_00
04. luty 2026 15:32