Kto i kiedy może ubiegać się o wsparcie z Funduszu Ochrony Rolnictwa?
Od 1 lutego do 31 marca KOWR przyjmuje wnioski o przyznanie rekompensat z tytułu nieotrzymania zapłaty za sprzedane produkty rolne z Funduszu Ochrony Rolnictwa. Z wnioskiem może wystąpić rolnik oraz grupa producentów pod warunkiem, że wierzytelność nie uległa przedawnieniu i powstała przed datą niewypłacalności dłużnika. FOR chroni rolników przed dłużnikami będącymi podmiotami prowadzącymi skup, przechowywanie, obróbkę lub przetwórstwo produktów rolnych, którzy są płatnikami podatku od towarów i usług.
Tegoroczne rekompensaty dotyczą zadłużenia od podmiotów, które stały się niewypłacalne w 2024 lub 2025 roku.
Ustawowe definicje niewypłacalności oraz źródła informacji o dłużniku
Niewypłacalność oznacza, że:
-
ogłoszono upadłość, wobec tego podmiotu lub wszczęto wobec niego wtórne postępowanie upadłościowe,
-
oddalono wniosek o ogłoszenie upadłości,
-
umorzono postępowanie upadłościowe,
-
otwarto postępowanie restrukturyzacyjne na podstawie Prawa restrukturyzacyjnego.
W sytuacji, gdy dłużnik jest osobą fizyczną niewypłacalność zachodzi wtedy, gdy wykreślono go z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy, a sąd upadłościowy w odniesieniu do tego podmiotu wydał postanowienie o:
- ogłoszeniu upadłości tego podmiotu,
- oddaleniu wniosku o ogłoszenie jego upadłości, jeżeli jego majątek nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania lub wystarcza jedynie na zaspokojenie tych kosztów,
- oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości w razie stwierdzenia, że majątek tego podmiotu jest obciążony hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym lub hipoteką morską w takim stopniu, że pozostały jego majątek nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania,
- umorzeniu postępowania upadłościowego, jeżeli majątek pozostały po wyłączeniu z niego przedmiotów majątkowych tego podmiotu obciążonych hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym lub hipoteką morską nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania.
KOWR zaznacza, że poszkodowani rolnicy powinni szukać informacji o dłużniku w Krajowy Rejestr Zadłużonych, Monitor Sądowy i Gospodarczy oraz Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej.
Termin przedawnienia roszczeń i sytuacje wstrzymujące jego bieg
Roszczenia z tytułu sprzedaży płodów rolnych i leśnych przedawniają się z upływem 2 lat. Koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, w którym ten termin upływa. Bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia następnego po upływie terminu płatności wskazanego w fakturze VAT lub VAT RR.
Bieg przedawnienia przerywa każda czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń albo przed sądem polubownym oraz sytuacja, w której dłużnik uzna dług, czyli, np. wystąpi z: pismem potwierdzającym istnienie roszczenia, wnioskiem o rozłożenie zadłużenia na raty, wnioskiem o umorzenie. Z kolei bieg przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu przez czas trwania mediacji oraz przez czas trwania postępowania pojednawczego.
Harmonogram wypłat, zasady naliczania i limity pomocy de minimis
Rolnicy, których wnioski zakwalifikują się do wypłaty rekompensat najpóźniej 31 maja dowiedzą się, według jakiej stawki procentowej zostanie naliczona im rekompensata. Rekompensata ustalana jest w stosunku do zgłoszonej we wniosku kwoty wierzytelności netto, tj. bez podatku VAT oraz bez odsetek ustawowych za opóźnienie. Rekompensacie podlegają tylko wierzytelności wynikające z faktur VAT oraz faktur VAT RR.
Decyzje dotyczące wielkości rekompensaty rolnicy otrzymają do końca czerwca a pieniądze powinny trafić na ich konta w terminie 30 dni od dnia, w którym stała się ona ostateczna. Decyzja dyrektora Oddziału Terenowego KOWR staje się ostateczna:
-
po upływie 14 dni od daty jej doręczenia (jeżeli nie wniesiono odwołania od decyzji),
-
z dniem doręczenia Dyrektorowi Oddziału Terenowego KOWR (jeżeli złożono oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania),
-
z chwilą jej wydania (w trybie odwoławczym).
Rekompensata wypacana z FOR jest zaliczań do pomocy de minimis w rolnictwie. Limit tej pomocy od 1 stycznia 2025 roku wynosi 50 tys. euro i obowiązuje przez okres trzech pełnych 3 lat od momentu skorzystania z pomocy o takim charakterze.
W ubiegłym roku rekompensaty z FOR wypłacono prawie 300 podmiotom i wynosiły one 100%. Pełne rekompensaty wypłacano także w 2024 r.
Magdalena Szymańska
fot. archiwum red.
