Mniejsza siła nabywcza rolników studzi rynek – spadki w Świętokrzyskiem i Wielkopolsce
Niestabilna sytuacja w rolnictwie powoduje, że rolnicy nie są już skłonni do windowania cen ziemi rolnej i czynszów dzierżawnych. Co więcej, najnowsze dane GUS wskazują, że zarówno średnie ceny, jak i czynsze dzierżawne w obrocie prywatnym w pierwszym półroczu bieżącego roku były niższe od tych z drugiego półrocza ubiegłego roku. Średnia cena za hektar gruntu ornego spadła w skali kraju o ponad 2% do 71 234 zł/ ha, a czynszu o 12% do 1554 zł/ha. Regionalnie zmiany te wyglądają jednak bardzo różnie.
Największe korekty cen wystąpiły w województwie świętokrzyskim, czyli w regionie, w którym zarówno ceny ziemi, jak i czynsze należą do najniższych w kraju. Ziemia staniała tam o ponad 10% do 55,2 tys. zł/ ha, a czynsze o 9% do 1156 zł/ha. Może to świadczyć o tym, że niewielu rolników z tego województwa wiąże przyszłość z rozwojem gospodarstw.
Ziemia rolna i stawki czynszów uległy redukcji także w Wielkopolsce, aczkolwiek tutaj przyczyna jest zupełnie inna, bo region rolnictwem stoi. Obniżka wynika głównie ze spadku siły nabywczej rolników. Grunty orne staniały w Wielkopolsce o ponad 2% do 95,4 tys. zł, a czynsze o prawie 4% do 2342 zł/ha.
Z kolei w województwie kujawsko-pomorskim, gdzie, podobnie jak w Wielkopolskiem, ceny i czynsze należą do najwyższych w kraju, ceny ziemi w pierwszym półroczu bieżącego roku w porównaniu z drugim półroczem ubiegłego wzrosły o 3%, a czynsze z kolei spadły o 2,5% do 2407 zł/ha.
Podlaskie zagłębie mleczne wyłamuje się ze spadkowego trendu
Na tle kraju dość ciekawa sytuacja zaszła w województwie podlaskim, które od jakiegoś już czasu należy do regionów o najwyższych stawkach za grunty orne. Najnowsze dane wskazują, że rolnictwo w tym regionie dalej się umacnia, pomimo spadku cen mleka, z którego produkcji słynie. Ziemia orna zdrożała tutaj bowiem o 7,8% do ponad 88,7 zł/ha, a czynsze wzrosły o 3,4% do 1138 zł/ha. Pomimo wzrostu ten poziom czynszu, patrząc z perspektywy całego kraju, nadal nie jest wysoki, aczkolwiek istotne jest to, że nie dalej jak w pierwszym półroczu 2023 roku za dzierżawę płaciło się tutaj zaledwie 680 zł/ha, czyli około połowę tego co obecnie.
Ogólnie, jeśli porówna się stawki czynszów w województwach, w których ziemia rolna jest najdroższa w kraju, wychodzi, że w ciągu ostatnich 3 lat czynsze zdrożały w tych regionach średnio o 460 zł/ha.
Czynsze dzierżawne w dół na Opolszczyźnie i Mazowszu
Spośród regionów, w których ziemia rolna ma wysoką wartość, ceny, choć nieznacznie, spadły także na Opolszczyźnie (o 1,2% do 75,3 tys. zł). Stawki czynszów obniżyły się jednak wyraźniej, tj. o 6% do 1757 zł/ ha. Grunty rolne drogie są także na Mazowszu, tutaj trend wzrostowy nie został przerwany, bo ziemia w stosunku do tego, ile kosztowała w drugim półroczu 2025 roku, w pierwszym półroczu tego roku zdrożała o prawie 4% – do ponad 78,4 tys. zł/ha. Aczkolwiek stawki czynszów dzierżawnych spadły o 3,5% do 1380 zł/ha.
Jak rolnik może bezpłatnie sprawdzić realne ceny transakcyjne z aktów notarialnych?
Prezentowane dane GUS pozyskuje na podstawie reprezentacyjnych badań, w tym metodą wywiadu bezpośredniego z użytkownikami gospodarstw rolnych. Cennym źródłem pozyskiwania danych dotyczących transakcji kupna-sprzedaży nieruchomości jest także Rejestr Cen Nieruchomości, który korzysta bezpośrednio z aktów notarialnych. O RCN pisaliśmy w 35. numerze „Tygodnika”. Rejestr ten udostępnia Główny Urząd Geodezji i Kartografii w serwisie Geoportal.gov.pl. Korzystanie z tego serwisu jest bezpłatne.
Magdalena Szymańska
