Bilans handlowy i strategiczne interesy
Poruszono m.in. zagadnienia związane z aktualną sytuacją na rynkach rolnych, a większość dyskusji poświęcono umowie UE-Mercosur, w której w dużym skrócie chodzi o dostęp do surowców krytycznych z krajów Ameryki Południowej oraz eksport towarów przemysłowych na tamtejsze rynki. W zamian za otwarcie rynku europejskiego na produkty rolne z krajów Mercosur. Najbardziej na porozumienie naciskali Niemcy, którzy widzą szansę dla swojej gospodarki. Także Hiszpanie skutecznie korzystający z ponad 380 mld (2022 r.) inwestycji unijnych w krajach Mercosur. Dane o wymianie handlowej przedstawiają się następująco: eksport towarów z UE (2023) – 55,7 mld euro; eksport z UE w sektorze usług (2022 r.) – 28,2 mld euro; przywóz towarów do UE (2023 r.) – 53,8 mld euro; przywóz do UE w sektorze usług (2022 r.) – 12,3 mld euro. Główne towary UE wywożone do Mercosuru: maszyny i urządzenia (26,7 proc. całkowitego wywozu), chemikalia i produkty farmaceutyczne (25 proc.) oraz sprzęt transportowy (11,9 proc.). Główne towary z Mercosuru wywożone do UE: produkty mineralne (29,6 proc. całkowitego wywozu), środki spożywcze, napoje i tytoń (19,2 proc.) oraz produkty roślinne (17,9 proc.).
Brak konsultacji
Członkowie Rad pytają dla kogo jest UE i kogo reprezentuje KE? Obserwując poczynania biurokracji unijnej w sprawie umowy UE-Mercosur widać, że funkcjonuje ten sam schemat, co w przypadku negocjacji umowy handlowej UE-Ukraina (DCFTA), zawartej w październiku 2025 r., a zastępującej autonomiczne środki handlowe (ATM) obowiązujące do czerwca 2025 r. Konkretne zapisy nie były konsultowane z poszczególnymi członkami UE. Pominięto wiele polskich postulatów mogących minimalizować negatywny wpływ importu produktów rolnych z Ukrainy.
Kryzys konkurencyjności i obawy europejskich producentów
Członkowie MIR na spotkaniu podkreślali, że utrzymanie konkurencyjności naszego rolnictwa w stosunku do np. ukraińskiego czy brazylijskiego jest mało realne. Przez lata UE w swojej strategii kładła nacisk, żeby europejscy rolnicy produkowali zdrową żywność w poszanowaniu środowiska, klimatu, etc. To przekładało się między innymi na obniżenie konkurencyjności w stosunku do produktów rolnych z państw trzecich. Teraz w obliczu umów handlowych z Mercosur i Ukrainą mówi się: „o stawieniu czoła nowej rzeczywistości”, „nie da się zatrzymać globalizacji”, „tylko mocni gracze pozostaną na rynku”. Chyba UE ma jakieś zobowiązania w stosunku do własnych rolników, obywateli UE – pytają członkowie Rad MIR. I jakoś nie dają wiary w skuteczność tzw. bezpieczników mających chronić rolników w obliczu ww. umów handlowych. Nie bardzo wiedzą również, jak mają skorzystać na zmniejszeniu lub zniesieniu większości barier taryfowych i pozataryfowych z krajami Mercosur, o czym na swoich stronach zapewnia KE.
Bieżące wyzwania legislacyjne i inwestycje w biogazownie
Podczas posiedzenia debatowano także na temat: planowanych zmian w przepisach dotyczących produkcji rolnej, wsparcia w ramach programów unijnych i krajowych kierowanych do sektora rolnego, a także utrudnień, na jakie napotykają rolnicy podczas budowy biogazowni rolniczych.
Andrzej Rutkowski
fot. MIR
