W jakim regionie wykonuje się wcześniej zabiegi pielęgnacyjne?
Ponieważ w każdym zakątku kraju te procesy przebiegają w nieco innym terminie, siewy, kiełkowanie, kwitnienie, owocowanie czy gubienie liści w cieplejszym rejonie wypadnie wcześniej, w zimniejszym – później, czyli mieszkańcy Suwalszczyzny będą wykonywali np. zabiegi pielęgnacyjne w innym terminie niż mieszkańcy Wielkopolski czy Dolnego Śląska.
Kiedy zaczyna się przedwiośnie?
Pierwszą porą roku w kalendarzu fenologicznym jest przedwiośnie, inaczej zaranie wiosny, które czasem rozpoczyna się pod koniec lutego i trwa do końca marca. To czas, gdy drzewa wychodzą ze spoczynku zimowego i rozpoczyna się krążenie soków. W tym okresie widać kwitnące leszczyny pospolite, przebiśniegi, krokusy, zawilce i pękające pąki na modrzewiu, a także całkowity rozkwit podbiału pospolitego.
Kiedy nadchodzi pa wiosny?
Wczesna wiosna, czyli pierwiośnie, to kolejna pora, trwająca do maja. Kwitną pierwiosnki, wiśnie, grusze, jabłonie oraz modrzewie – na czerwono kwiaty żeńskie, a czerwono-złote męskie. Brzozy i graby wypuszczają pierwsze liście, a mniszki lekarskie są w pełnym rozkwicie. Z początkiem maja nadchodzi pełnia wiosny. To czas kwitnienia kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej, jabłoni, lilaków.
Późne lato to szósta pora roku
Wczesne lato jest porą kwitnienia białożółtych baldachów czarnego bzu. To czas sianokosów i małe żniwa – zbiór jęczmienia i rzepaku ozimego. Piątą porą roku jest pełnia lata, która przypada w lipcu. Kwitną wtedy lipy drobnolistne, a zaraz po nich lipy szerokolistne. Dojrzewają pierwsze jabłka i gruszki. Zbieramy porzeczki, agrest, maliny. Trwają żniwa, czas podorywek i siew poplonów. Późne lato to szósta pora, wyznaczona koszeniem owsa, co przypada na pierwszą dekadę sierpnia.
Co się dzieje w przyrodzie późną jesienią?
Wczesna jesień jest czasem kwitnienia wrzosów oraz rozkwitnięcia zimowitu jesiennego. Pełnia jesieni to czas dojrzewania owoców kasztanowca zwyczajnego, żółknienia liści brzozy brodawkowatej, przebarwienia liści buków i kasztanowców, co zbiega się z wysiewem ozimych odmian żyta. Późna jesień to czas winobrania i opadania liści brzozy i kasztanowca. Ostatnią porą jest okres spoczynku – zima, która objawia się nastaniem wyraźnych mrozów, a wegetacja roślin jest albo przyhamowana, albo całkowicie wstrzymana.
Czy wiesz, kiedy siać soję i sadziś ziemniaki?
Jak można wykorzystać te sygnały przyrody? Dla przykładu: gdy kwitnie forsycja, co przypada na pierwiośnie, przystępujemy do cięcia krzewów różanych, koszenia trawników, a gdy kwitną jabłonie, możemy rozpocząć siew traw. W czasie kwitnienia robinii akacjowej należy wykonać oprysk na nasionnicę trześniówkę. Gdy kwitną tarniny i czereśnie, siejemy kukurydzę, a gdy mniszek lekarski – sadzimy ziemniaki i siejemy soję. Krzewy liściaste sadzimy, gdy żółkną liście lip i klonów. Według prof. Trąbki i dr. Wolańskiego, na podstawie obserwacji przez nich prowadzonych wskaźniki są również przydatne w ochronie roślin. Po przekwitnieniu mniszka pojawia się stonka, dlatego warto się przygotować do jej zwalczania. Gdy zakwitają klony, to czas pojawiania się słodyszka rzepakowego.
Małgorzata Wyrzykowska
