Rynek mleka zmienia się pod wpływem rosnącego znaczenia białka
Rynek mleka w 2026 r. przechodzi zmianę strukturalną – znaczenie tłuszczu mlecznego i masła maleje, a coraz większą rolę odgrywają białko, serwatka oraz produkty wysokobiałkowe. Dla polskiego sektora mleczarskiego kluczowe stają się relacje cen między poszczególnymi produktami, koszty produkcji i przetwórstwa oraz konkurencja importowa, szczególnie przy kursie euro na poziomie ok. 4,24 – 4,25 zł.
Największą niewiadomą na rynku światowym pozostają Chiny, których popyt może zwiększać zmienność cen. W drugiej połowie 2026 r. wysoka podaż mleka będzie ograniczać potencjał wzrostu cen surowca, podczas gdy najlepsze perspektywy zachowują serwatka i produkty białkowe. W tych warunkach o rentowności gospodarstw coraz bardziej decydować będą koszty produkcji, wydajność stad i jakość bazy paszowej, a nie tylko sama cena skupu mleka, o czym więcej pisaliśmy TUTAJ.
Eksperci prognozują stopniową poprawę cen skupu mleka
Po miesiącach spadków na światowym rynku mleka pojawiają się pierwsze sygnały poprawy. Według ekspertów Credit Agricole ceny produktów mlecznych zaczęły się stabilizować, a szczególnie mocno wzrosły notowania serwatki i odtłuszczonego mleka w proszku, podczas gdy ceny masła, serów i pełnego mleka w proszku pozostają wyraźnie niższe niż rok wcześniej. Jednocześnie ceny skupu mleka w Polsce spadły silniej niż w Europie Zachodniej, co poprawiło konkurencyjność polskiego eksportu.
Eksperci oceniają, że w drugiej połowie 2026 r. tempo wzrostu produkcji mleka u głównych światowych eksporterów będzie wyraźnie słabnąć, m.in. z powodu pogody i pogarszającej się opłacalności produkcji, podczas gdy globalny popyt na produkty mleczne zaczyna stopniowo rosnąć. W efekcie nadwyżka mleka może się zmniejszać, co zwiększa szanse na odbicie cen skupu. Credit Agricole prognozuje, że średnia cena mleka w Polsce wyniesie ok. 2,10 zł/l na koniec 2026 r. i ok. 2,30 zł/l na koniec 2027 r., przy czym głównym ryzykiem dla tych prognoz pozostają warunki pogodowe oraz popyt w krajach Azji Południowo-Wschodniej, oczym więcej pisaliśmy TUTAJ.
Aukcja GDT sygnalizuje stabilizację rynku mleczarskiego
Majowa aukcja Global Dairy Trade (GDT) przyniosła niewielkie odbicie cen, przy wzroście indeksu o 0,6%, mimo spadku wolumenu sprzedaży o 5,6%. Po trzech spadkowych sesjach wzrosły ceny masła (+2,5% do 5674 USD/t), mozzarelli (+2,9% do 4127 USD/t), pełnego mleka w proszku (+1,2% do 3772 USD/t), odtłuszczonego mleka w proszku (+0,2% do 3552 USD/t) oraz laktozy (+0,5% do 1529 USD/t). Jednocześnie potaniały cheddar (-1,4% do 4560 USD/t) i bezwodny tłuszcz mleczny (-1,6% do 6344 USD/t). Wyniki aukcji wskazują na stopniową stabilizację światowego rynku mleczarskiego, choć nadal brakuje sygnałów świadczących o wyraźnym przełomie cenowym.
Jakie były ceny skupu mleka w maju 2026?
Maj 2026 r. okazał się kolejnym miesiącem spadków cen skupu mleka w Polsce. Jak wynika z danych opublikowanych przez Główny Urząd Statystyczny, w maju 2026 r. średnia cena skupu mleka spadła o 1,2% w stosunku do marca br. Niewielka obniżka nie przełożyła się na spadek średniej ceny skupu mleka, która spadła o 0,03 zł/l do poziomu 1,80 zł/l.
Z przedstawionej poniżej analizy cen skupu mleka wynika, że najwyższą, średnią cenę skupu mleka wciąż oferują mleczarnie na terenie woj. podlaskiego i jest to 1,95 zł/l, natomiast najniższa, średnia cena skupu mleka ponownie została odnotowana na terenie woj. łódzkiego i było to 1,67 zł/l.
Obniżki cen skupu mleka objęły 16 województw, z czego wtrzech spadek przekroczył 0,04 zł/l.
Średnie ceny skupu mleka w poszczególnych woj. w Polsce w maju 2026 r. były następujące:
- dolnośląskie: 1,75 zł/l (spadek o 0,02 zł/l);
- kujawsko-pomorskie: 1,71 zł/l (spadek o 0,02 zł/l);
- lubelskie: 1,82 zł/l (spadek o 0,04 zł/l);
- lubuskie: 1,75 zł/l (spadek o 0,04 zł/l);
- łódzkie: 1,67 zł/l (spadek o 0,01 zł/l);
- małopolskie: 1,74 zł/l (bez zmian);
- mazowieckie: 1,80 zł/l (spadek o 0,03 zł/l);
- opolskie: 1,73 zł/l (spadek o 0,03 zł/l);
- podkarpackie: 1,81 zł/l (spadek o 0,02 zł/l);
- podlaskie: 1,95 zł/l (spadek 0,02 zł/l);
- pomorskie: 1,69 zł/l (spadek o 0,03 zł/l);
- śląskie: 1,77 zł/l (spadek o 0,03 zł/l);
- świętokrzyskie: 1,70 zł/l (spadek o 0,04 zł/l);
- warmińsko-mazurskie: 1,80 zł/l (spadek o 0,03 zł/l);
- wielkopolskie: 1,75 zł/l (spadek o 0,02 zł/l);
- zachodniopomorskie: 1,74 zł/l (spadek o 0,03 zł/l).
Kraje UE apelują o wsparcie dla sektora mleczarskiego
W związku z powyższym, podczas posiedzenia Rady AGRIFISH, wiele państw członkowskich UE alarmowało o pogarszającej się sytuacji producentów mleka. Litwa, Czechy, Węgry, Polska i inne kraje wskazywały na spadające ceny skupu, wysokie koszty produkcji oraz nadwyżki mleka i przetworów. Wśród proponowanych działań znalazły się uruchomienie rezerwy rolnej, wsparcie prywatnego magazynowania serów oraz interwencje rynkowe mające ograniczyć presję cenową.
Komisarz UE ds. rolnictwa Christophe Hansen przyznał, że sektor znajduje się pod presją, jednak ocenił, że sytuacja nie ma charakteru nadzwyczajnego. Według Komisji Europejskiej ceny mleka zaczynają się stabilizować, a poprawę wspierają rosnące notowania odtłuszczonego mleka w proszku i serwatki oraz utrzymujący się popyt eksportowy. KE zapowiedziała dalsze monitorowanie rynku i gotowość do działania w przypadku pogorszenia sytuacji, ale na razie nie przewiduje uruchomienia nadzwyczajnych mechanizmów wsparcia, o czym więcej pisaliśmy TUTAJ.
oprac. Justyna Czupryniak-Paluszkiewicz na podst. TPR, GUS
