Obrady ws. sytuacji na rynku mleka
Grupy robocze Copa-Cogeca „Mleko i produkty mleczne" i dialogu cywilnego „Produkty zwierzęce – mleko” obradowały kolejno 8 i 9 września br. ws. sytuacji na rynku mleka, przyszłości europejskiej hodowli oraz bezpieczeństwa zaopatrzenia w białko paszowe. W obradach uczestniczyła członkini Federacji Branżowej Związków Producentów Rolnych oraz Polskiej Federacji Hodowców Bydła i Producentów Mleka, która została wybrana wiceprzewodniczącą grupy roboczej.
Trudne warunki prowadzenia produkcji mleka w Polsce
Jak wynika z relacji FBZPR, w trakcie dyskusji poruszono temat trudnych warunków prowadzenia produkcji mleka w Polsce. Okazało się, że cena skupu mleka w lipcu br. była o 3,04 proc. niższa w stosunku do czerwca br. Zdecydowanie bardziej uderzająca okazała się różnica w stosunku do analogicznego okresu roku 2025, która wyniosła 24,82 proc. Co istotne, odnotowano również wzrost skupu mleka za pierwszych 7 miesięcy br. o 2,3 proc. również w stosunku do tego samego terminu w roku poprzednim.
Eksperci nie ukrywali, że rolnicy wciąż zmagają się z presją kosztową, która towarzyszy wzrostowi dostaw.
– Wysokie ceny energii i paliw ograniczają marże gospodarstw, a susza rodzi obawy o przyszłą dostępność pasz. Zwrócono również uwagę na politykę cenową sieci handlowych, które wykorzystują głębokie obniżki cen produktów mlecznych do przyciągania konsumentów, a niepokój o przyszłość produkcji jest widoczny także w innych państwach członkowskich – informuje FBZPR.
Czy pogłowie krów mlecznych spadnie?
W dyskusji podczas posiedzenia Copa-Cogeca nie zabrakło kwestii związanych z rosnącą światową podażą mleka oraz wysokimi kosztami ponoszonymi przez unijnych producentów. W ocenie przedstawicieli grupy dostępność pasz objętościowych będzie istotnym czynnikiem wpływającym na kondycję gospodarstw. Co więcej, prognozują, że jeśli niekorzystne warunki ekonomiczne się utrzymają, to pogłowie krów mlecznych może zacząć spadać.
Z informacji FBZPR wynika, że zdanie przedstawicieli branży mlecznej podzieliła Komisja Europejska, wskazując, że w części państw widoczne są oznaki odbicia cen, jednocześnie podkreślając, że ma na uwadze występujące przy tym zróżnicowanie sytuacji.
– Przedstawione podczas spotkania prognozy zakładały wzrost cen mleka w większości krajów członkowskich oraz spadek unijnej produkcji w porównaniu z poprzednim rokiem – dodaje FBZPR.
Unijna strategia dotycząca hodowli
Podczas obrad przedstawiono również założenia unijnej strategii dotyczącej hodowli zwierząt, podkreślając strategiczne znaczenie sektora dla bezpieczeństwa żywnościowego, gospodarki i utrzymania społeczności wiejskich. Jak zauważa FBZPR z omówionych dokumentów nie wynikało jednak, jakie konkretne rozwiązania legislacyjne miałyby zostać podjęte, wskazywały one jedynie kierunki przyszłej polityki.
– Dla producentów mleka szczególne znaczenie mają zapowiedzi ułatwień inwestycyjnych, uproszczenia procedur administracyjnych oraz przeglądu barier regulacyjnych – podkreśla FBZPR.
Jak dodaje FBZPR, istotne jest to, że nie pominięto kwestii związanych ze zdrowiem zwierząt, które stanowi podstawę odporności gospodarstw, rozwoju narzędzi zarządzania ryzykiem oraz lepszym wykorzystaniu innowacji i postępu hodowlanego.
Różnorodność europejskich gospodarstw i lokalnych warunków produkcji
Dyskutowano również o potrzebie uwzględniania różnorodności europejskich gospodarstw i lokalnych warunków produkcji, a także kierunkach takich jak inwestycje w magazynowanie nawozów naturalnych, odzyskiwanie składników odżywczych, biogaz i biometan oraz rolnictwo precyzyjne.
– Rozwiązanie te mają wspierać ograniczanie presji na środowisko, a jednocześnie poprawiać efektywność gospodarstw – wyjaśnia FBZPR.
Zasady handlu z państwami trzecimi
Członkowie dyskusji poruszyli również temat zasad handlu z państwami trzecimi.
– Podkreślano znaczenie wzajemności wymagań, skuteczniejszych kontroli importu i promocji unijnego eksportu. Dla europejskich hodowców kluczowe będzie przełożenie tych zapowiedzi na praktyczne działania zapewniające uczciwe warunki konkurencji – twierdzi FBZPR.
Co dalej z planem białkowym?
Eksperci dyskutowali również na temat planu białkowego mającego na celu zwiększenie odporności i konkurencyjności unijnego rolnictwa oraz ograniczenie zależności od zewnętrznych dostaw.
– Z perspektywy sektora mleczarskiego temat ten ma bezpośrednie znaczenie dla kosztów żywienia zwierząt i stabilności produkcji. Wśród przedstawionych kierunków znalazły się rozwój upraw roślin strączkowych, wspieranie gatunków dostosowanych do lokalnych warunków oraz wzmacnianie współpracy w łańcuchach dostaw – dodaje FBZPR.
Nie zabrakło również kwestii dotyczących dywersyfikacji importu, wykorzystania produktów ubocznych oraz lepszego powiązania produkcji roślinnej i zwierzęcej.
– W dyskusji zwracano uwagę, że realizacja tych zamierzeń wymaga konkretnych instrumentów oraz skuteczniejszego przenoszenia wyników badań do gospodarstw. Podkreślono znaczenie soi dla produkcji mleka i potrzebę rozwoju rozwiązań, które zwiększą bezpieczeństwo zaopatrzenia hodowców w pasze białkowe – dodaje FBZPR.
Ocena funkcjonowania dyrektywy azotanowej
Podczas obrad KE przedstawiła ocenę funkcjonowania dyrektywy azotanowej.
– W dyskusji wskazywano na postęp w ograniczaniu presji składników odżywczych od lat dziewięćdziesiątych, przy jednoczesnym spowolnieniu poprawy od około 2010 r. z punktu widzenia gospodarstw hodowlanych istotne było zwrócenie uwagi na różnice między państwami, systemami produkcji oraz warunkami glebowymi i klimatycznymi – zauważa FBZPR.
Co więcej, omówiono również znaczenie lokalnego bilansu składników odżywczych i możliwości uproszczenia wdrażania przepisów przy zachowaniu celów ochrony wód.
– Podkreślono również potencjał fermentacji beztlenowej jako sposobu zagospodarowania nawozów naturalnych, produkcji energii odnawialnej i uzyskiwania dodatkowych dochodów przez gospodarstwa. Towarzyszyła temu dyskusja o konieczności uwzględniania pofermentu w bilansie składników odżywczych – komentuje FBZPR.
oprac. Justyna Czupryniak-Paluszkiewicz na podst. FBZPR
