szarek komośnik w burakuDaleszyński
StoryEditorUprawa

Szarek już na polach. Za chwilę ruszy na buraki

21.04.2026., 08:00h

Szarek komośnik już w ostatnim tygodniu marca zaczął masowo opuszczać schronienia zimowe i pojawił się na polach. Pierwsze osobniki odławiano na początku marca, choć gleba była jeszcze zamarznięta.

Mówiący o tym Komunikat IOR – PIB i informacje z monitoringu w Krajowej Grupie Spożywczej są powodem do niepokoju. Szkodnik na buraki musi chwilę poczekać i do tego czasu będzie żerował na chwastach, głównie komosie.

Szarek komośnik groźny dla młodych roślin buraka

Szkodnik jest najgroźniejszy dla młodych roślin buraka począwszy od końca fazy kiełkowania do ok. 6 liści. Starsze rośliny mogą też być uszkadzane, jednak nie wpływa to już zwykle na ich dalszy rozwój.

image
Szarek komośnik najbardziej zagraża burakom od końca kiełkowania do fazy 6 liści
FOTO: Marek Kalinowski

Szarek komośnik rozlewa się na całą Polskę

W ubiegłym sezonie wegetacyjnym szarek komośnik stanowił ogromny problem w uprawach buraka cukrowego już nie tylko w woj. lubelskim, gdzie z powodu żerowania szarka komośnika przesiano 1992 ha plantacji buraków, ale także w woj.: podkarpackim, świętokrzyskim, mazowieckim, kujawsko-pomorskim, wielkopolskim i zachodniopomorskim.

Pułapki feromonowe do monitorowania szarka komośnika

Podstawą sygnalizacji jest monitoring prowadzony na buraczyskach – miejscach zimowania osobników dorosłych, a potem na nowych plantacjach buraka. Służą do tego pułapki np. w formie pojemników wkopanych równo z powierzchnią ziemi lub wykopane rowki o pionowych ściankach. Skuteczność monitoringu znacząco podnoszą pułapki feromonowe. W Polsce występuje kilka gatunków szarków (także ostowiec i białosmugi), ale jedynie komośnik wyrządza znaczne szkody w burakach.

KGS także zaleca plantatorom, aby do monitorowania szkodnika używali pułapek freromonowych i w pierwszej kolejności (przed wschodami buraków) rozmieszczali je na skraju pól po ubiegłorocznych burakach, a w okresie wschodów buraków przestawiali je na tegoroczne plantacje.

Preparaty do zwalczania szarka komośnika

Do zwalczania szarka komośnika zarejestrowane są preparaty, których aktualna lista znajduje się w wyszukiwarce środków ochrony roślin. To 25 insektycydów zawierających w składzie: deltametrynę, cypermetrynę, cyjanotraniliprol, lambda-cyhalotrynę, acetampiryd, tau-fluwalinat oraz acetampiryd + lambda-cyhalotrynę. Służby surowcowe cukrowni zalecają obligatoryjne dodawanie adiuwantów.

Eksperci z IOR – PIB ostrzegają w komunikacie, że stosowanie innych, niezarejestrowanych preparatów na szarka komośnika nie powinno mieć miejsca, a skuteczność zabiegów zależy m.in. od przestrzegania zapisów etykiety środka, użycia sprawnego opryskiwacza, wykonania zabiegu w odpowiednich warunkach pogodowych, użycia wody o odpowiednich parametrach i zastosowania ewentualnych dodatków – adiuwantów.

Adiuwanty podnoszą skuteczność preparatów 

Zastosowanie adiuwanta ma w przypadku zwalczania szarka komośnika duże znaczenie, ponieważ ciało tego owada pokrywają delikatne łuski, które utrudniają dostanie się cieczy na oskórek a nawet powodują odbijanie się kropel czy spływanie cieczy użytkowej. Zastosowanie adiuwanta z piperonylobutoksydem (PBO) może znacząco podnieść skuteczność zabiegów z insektycydami zawierającymi pyretroidy, gdyż PBO jest synergistą, który hamuje enzymy detoksykacyjne u szkodników.

Marek Kalinowski

Na podstawie Komunikatów IOR – PIB i KGS

Warsaw
wi_00
mon
wi_00
tue
wi_00
wed
wi_00
thu
wi_00
fri
wi_00
21. kwiecień 2026 09:25