Każdy z tych składników jest ważny, a siarka szczególnie. Wiosna ruszyła z kopyta, ale są jeszcze w kraju rejony, gdzie wjazd w pole i nawożenie nie jest możliwe. Jeżeli tak, to w jakiej ilości powinniśmy zastosować siarkę wiosną w rzepaku ozimym, zbożach ozimych i przedsiewnie w roślinach jarych?
Zachować proporcje azotu do siarki
Jeżeli nawet zgodnie z zaleceniami zastosowaliśmy np. jesienią w rzepaku siarkę w ilości pokrywającej 100% zapotrzebowania roślin, to biorąc pod uwagę przemiany składnika wiosną, na plantacjach z dużym potencjałem plonotwórczym powinniśmy ją zastosować dodatkowo w startowej dawce uzupełniającej, w ilości ok. 25% wyliczonego zapotrzebowania, tj. w dawce do 20 kg S/ha (do 50 kg SO3/ha).
A jeżeli siarki jesienią nie stosowaliśmy, wiosną powinniśmy zaaplikować wyższą startową jej porcję. Najlepiej jest wyliczyć dawkę w oparciu o poziom zaplanowanego na wiosnę nawożenia azotem w stosunku N:S, jak 4:1. Jeżeli zatem planujemy zastosować 180 kg N/ha nawożenie siarką powinno wynieść 45 kg S/ha (112,5 kg SO3/ha). Składniki w takich wzajemnych proporcjach działają maksymalnie efektywnie i plonotwórczo.
Jak siarka, to z siarczanem magnezu
Siarka, ale i magnez są pierwiastkami, których w polskich glebach najczęściej brakuje, a są niezwykle istotne w rozwoju roślin i wpływają na efektywność azotu. W przypadku siarki przemysł dawno temu zredukował jej emisję, a w glebie jest ona mobilna. Niedobory magnezu natomiast najczęściej wynikają z nieuregulowanego, zbyt niskiego pH gleb.
Z uwagi na duże zapotrzebowanie roślin na te składniki interwencyjne dokarmianie dolistne to stanowczo za mało. Jednostkowe pobranie siarki przez rośliny uprawne jest różne i w kg S na 1 tonę suchej masy plonu (wg prof. Witolda Grzebisza) wynosi: zboża kłosowe – od 3,75 kg S/t (owies, jęczmień), do 4,5 kg S/t (pszenica, pszenżyto), kukurydza – 5,00 kg S/t, siano łąkowe – 3,00 kg S/t, buraki cukrowe – 0,8 kg S/t, ziemniaki – 0,5 kg S/t, rzepak – 20,0 kg S/t. Można dawki siarki ustalić pod zaplanowany plon, ale lepiej je skorelować z zaplanowanym nawożeniem azotem. Wskazane jest zachowanie następujących proporcji N do S – rzepak 5:1, kukurydza 6:1, zboża 7:1.
Z siarką azot działa efektywniej
Największe zapotrzebowanie na siarkę wykazuje rzepak i inne rośliny kapustowate. Niewystarczająca ilość siarki w uprawie rzepaku powoduje słabe zawiązywanie łuszczyn, spadek zawartości tłuszczu oraz wzrost podatności łuszczyn na choroby. W drugiej kolejności zapotrzebowania na siarkę należy rozpatrywać pszenicę konsumpcyjną, a w trzeciej rośliny o względnie małym jednostkowym zapotrzebowaniu, lecz produkujące dużą biomasę: buraki cukrowe, kukurydza, ziemniaki i użytki zielone.
Jeżeli chodzi o magnez, to jego niedobory nasilają się na glebach kwaśnych i piaszczystych, na glebach wapiennych i kwaśnych świeżo wapnowanych, a także na glebach z wysoką zasobnością w przyswajalny potas i nawożonych formą amonową i amidową azotu. Badania naukowe potwierdzają, że tak jak siarka, również magnez zwiększa pobieranie azotu, a także korzystnie oddziałuje na transport i gromadzenie fosforu w nasionach. Rośliny pobierają magnez począwszy od kiełkowania, aż do końca wegetacji. O zasobność gleb w magnez dobrze jest zadbać przy planowaniu wapnowania (dolomit), a biorąc pod uwagę nawożenie siarką, dobrym wyborem będzie oczywiście siarczan magnezu.
Marek Kalinowski
