Kontrole Agencji Nasiennej w gospodarstwach. Co rolnik musi, a czego nie?AHM
StoryEditorKontrole Agencji Nasiennej

Kontrole Agencji Nasiennej w gospodarstwach. Co rolnik musi, a czego nie?

29.01.2026., 11:30h

Izba Rolnicza w Opolu na prośbę rolników zgłaszających pytania o zakres praw i obowiązków, które do nich należą podczas kontroli przeprowadzanej przez Agencję Nasienną sp. z o.o. odbyła konsultacje prawne, dzięki którym wiadomo, że podczas wizyty inspekcji ze spółki, producenci rolni nie muszą zgadzać się na wszystko.

Struktura upraw prowadzonych w gospodarstwie nie podlega kontroli AN

Jak wynika ze informacji udostępnionej przez opolski samorząd rolniczy, kontroli AN podlega jedynie sposób korzystania z materiału siewnego odmian chronionych. AN nie ma prawa kontrolować struktury upraw prowadzonej w gospodarstwie, ponieważ żądanie to wykracza poza zakres ustawowych i unijnych uprawnień kontrolnych.

– Na skutek nowelizacji ustawy o ochronie prawnej odmian roślin z dnia 8 czerwca 2017 r. hodowcy oraz ich organizacje utracili prawo żądania od posiadaczy gruntów rolnych informacji dotyczących odstępstwa rolnego w odniesieniu do odmian chronionych wyłącznym prawem na szczeblu krajowym. Uprawnienie to zostało zachowane wyłącznie w odniesieniu do odmian chronionych na szczeblu wspólnotowym – czytamy w stanowisku OIR.

Jak dodaje samorząd rolniczy, w związku z powyższym Agencja ma prawo do występowania o informację dotyczącą korzystania przez rolników z odmian objętych ochroną wspólnotową, ale wyłącznie w zakresie odnoszącym się do hodowców, których prawa reprezentuje.

– Rolnicy nie mają natomiast prawnego obowiązku przekazywania informacji dotyczących wykorzystania materiału ze zbioru uzyskanego i użytego w tym samym gospodarstwie rolnym w przypadku odmian objętych wyłącznie ochroną krajową – wynika ze stanowiska.

Kontrola Agencji po skutecznym zawiadomieniu

Co ciekawe, ze stanowiska izby wynika również, że kontrola w gospodarstwie rolnym może zostać przeprowadzona przez Agencję wyłącznie w sytuacji, gdy przeprowadzi skuteczne zawiadomienie. Jak wyjaśnia samorząd rolniczy, pismo, na którym nie został umieszczony podpis, nie jest skutecznym oświadczeniem woli i nie można go uznać za prawidłowe oraz skuteczne zawiadomienie o planowanych czynnościach kontrolnych.

– Izba Rolnicza w Opolu zwraca uwagę, że w przypadku otrzymania pisma pozbawionego podpisu własnoręcznego lub kwalifikowanego podpisu elektronicznego, należy skontaktować się bezpośrednio z radcą prawnym lub z Biurem Izby Rolniczej w Opolu w celu weryfikacji dalszych działań – wyjaśnia OIR.

Rolnik nie ma obowiązku udostępniać do kontroli więcej niż wynika z przepisów

Zgodnie z informacją OIR, zakres kontroli został precyzyjnie określony w przepisach unijnych i obejmuje:

  • możliwość żądania okazania dostępnych dokumentów (takich jak faktury, etykiety lub inne właściwe dokumenty) dotyczących przetwarzania materiału ze zbioru,
  • dostawy materiału rozmnożeniowego,
  • możliwość wglądu do gruntów oraz pomieszczeń i urządzeń magazynowych.

– Zakres ten nie obejmuje jednak dowolnych informacji niezwiązanych bezpośrednio z legalnością korzystania z chronionych odmian. Obowiązek współpracy rolników z Agencją Nasienną istnieje wyłącznie w odniesieniu do odmian objętych ochroną wspólnotową i w zakresie niezbędnym do weryfikacji praw reprezentowanego hodowcy. Wszelkie żądania wykraczające poza ten zakres należy uznać za nieuprawnione – zapewnia OIR.

Oprac. Justyna Czupryniak-Paluszkiewicz na podst. OIR

Warsaw
wi_00
mon
wi_00
tue
wi_00
wed
wi_00
thu
wi_00
fri
wi_00
29. styczeń 2026 11:43