Kleszcze znajdziemy dziś nie tylko w lesie. Czekają także na łąkach, pastwiskach, w ogrodach, a nawet w miejskich parkach i na trawnikach. Najczęściej „czają się” w trawie i krzewach do wysokości około 1–1,5 metra.
Rolnicy w grupie ryzyka
Najbardziej narażeni są rolnicy i leśnicy, ponieważ ich codzienna praca to bezpośredni kontakt z miejscami, gdzie kleszcze występują najczęściej. Dane pokazują, że choroby odkleszczowe to realny problem. Wśród nich najczęściej występuje borelioza oraz kleszczowe zapalenie mózgu (KZM).
Ukąszenie często niezauważalne
Ukłucie kleszcza zwykle nie boli, a to wszystko przez substancję znieczulającą, którą wprowadza do skóry. Dlatego łatwo je przeoczyć. Nie każdy kleszcz przenosi choroby, ale ryzyko zawsze istnieje.
Jak się chronić przed kleszczami?
Podstawą jest ograniczenie kontaktu z kleszczami. W praktyce oznacza to:
- zakładanie jasnych ubrań z długimi rękawami i nogawkami,
- stosowanie środków odstraszających,
- unikanie siadania bezpośrednio na trawie,
- dokładne sprawdzanie ciała po powrocie z pola lub lasu.
Kleszcze najczęściej wbijają się w miejsca ciepłe i wilgotne, takie jak pachwiny, zgięcia kolan i łokci, okolice uszu czy skórę głowy.
Co zrobić po ukąszeniu przez kleszcza?
Najważniejsze to działać szybko. Kleszcza trzeba usunąć najlepiej w ciągu 24 godzin.
Można to zrobić samodzielnie (np. pęsetą), chwytając go jak najbliżej skóry i zdecydowanym ruchem wyciągając. Potem miejsce należy odkazić i obserwować.
Jeśli nie masz pewności, jak to zrobić albo kleszcz jest w trudno dostępnym miejscu, to lepiej zgłosić się do lekarza.
Na co uważać po ukąszeniu przez kleszcza?
Najczęstszą chorobą jest borelioza. Jej charakterystycznym objawem bywa tzw. rumień wędrujący, czyli czerwony pierścień wokół miejsca ukłucia. Mogą też pojawić się:
- gorączka,
- bóle głowy i stawów,
- zmęczenie,
- powiększone węzły chłonne.
Nieleczona borelioza może prowadzić do poważnych problemów neurologicznych.
Drugą groźną chorobą jest KZM, czyli wirusowe zapalenie mózgu. Początkowo przypomina grypę, ale w cięższych przypadkach atakuje układ nerwowy. W przeciwieństwie do boreliozy można się przed nią zaszczepić i warto to rozważyć, zwłaszcza pracując w terenie.
Nie lekceważ skutków ukąszenia
Kleszcz to mały problem tylko z pozoru. Skutki jego ukąszenia mogą ciągnąć się latami. Dlatego jeśli po ugryzieniu pojawią się niepokojące objawy, nie zwlekaj i zgłoś się do lekarza.
oprac. Justyna Czupryniak-Paluszkiewicz na podst. KRUS
