Dla optymalnej wentylacji i chłodzenia, wentylatory powinny być montowane zarówno nad stołem paszowym, jak i nad legowiskamiBeata Dąbrowska
StoryEditorwentylacja w oborze

Masz wentylatory w oborze? Ten błąd może kosztować Cię sporo mleka

29.05.2026., 15:00h

Przed nami gorące lato, a wraz z nim nadchodzą obawy o skutki stresu cieplnego u krów. Wielu hodowców – o czym przekonujemy się odwiedzając mleczne gospodarstwa – decyduje się na inwestycje w wentylatory. Niestety, bardzo często montowane są one przypadkowo, a przecież o skuteczności wentylacji decyduje nie tylko liczba wentylatorów, ale przede wszystkim ich lokalizacja w oborze.

Aby jak najlepiej chłodzić krowy rozmieszczenie wentylatorów trzeba dobrze przemyśleć. Brak dobrej wentylacji łatwo można stwierdzić obserwując krowy, a ściślej miejsca obory, w których się gromadzą.

Nie jedzą, bo szukają ochłody

W obiektach bez systemów wentylacyjnych, w gorące dni, krowy najczęściej jedzą ze skrajnych części stołu paszowego ponieważ jest tam większy ruch powietrza. Jednocześnie gromadzą się tam, gdzie jest lepszy ruch powietrza oraz cień, np. w okolicach poideł. Skutkiem tego jest dłuższy okres stania, co w późniejszym czasie prowadzi do pojawienia się problemów zdrowotnych racic, wynikających z nadmiernego przeciążenia nóg oraz owrzodzeniem podeszwy.

Najlepszym wskaźnikiem stabilnej wentylacji jest prędkość powietrza, która powinna wynosić ponad 2 m/s, mierzona w kilku miejscach (idealnie co 8 metrów) we wszystkich częściach obory. Najprostszą metodą pomiaru (obok specjalistycznych urządzeń pomiarowych) jest zapalniczka z krzesiwem. W dobrze wentylowanych oborach nie da się rozniecić ognia bez osłonięcia płomienia ręką. Jeżeli ruch powietrza w oborze jest mniejszy niż 2 m/s wskazany jest montaż wentylatorów, aby wymienić powietrze w budynku i odprowadzić nadmiar ciepła.

Sprawdź prędkość powietrza

W gorące dni krowy poszukują chłodnych miejsc w oborze. Jeżeli wentylatory umieszczone są nad stołem paszowym pobranie paszy nie spada, ale skraca się czas odpoczynku krów. Jeżeli nawiewane będą tylko legowiska, trzeba liczyć się z pogorszeniem stanu zdrowia wymion oraz zwiększeniem liczby komórek somatycznych, ponieważ w takiej sytuacji krowy chętniej i dłużej leżą na swoich stanowiskach zamiast pobierać pasze przy stole paszowym. Przeprowadzone badania dowiodły, że w gorące dni najlepiej sprawdza się kombinacja wentylatorów nad stołem paszowym oraz nad legowiskami. Krowy z tak wentylowanych obór miały niższą liczbę komórek somatycznych oraz wyższą wydajność przez cały okres laktacji. Wyższa była też średnia ilość udojonego mleka w porównaniu z krowami przebywającymi w oborach niewentylowanych, jak również trwałość laktacji rozumiana jako zdolność krowy do utrzymania wydajności mlecznej po osiągnięciu maksymalnej ilości produkowanego mleka.

Nie zapomnij o jałówkach

Ważne jest też, aby poza stołem paszowym i legowiskami wentylować również inne części obory – wszystkie, w których krowy przebywają w dużym skupieniu. Należą do nich hala udojowa i poczekalnia. Nie można zapominać również o sprawnej wentylacji w miejscach, gdzie utrzymywane są krowy zasuszone i jałówki. Dobre ich chłodzenie zwiększa szansę na dobre rozpoczęcie laktacji.

Beata Dąbrowska

Warsaw
wi_00
mon
wi_00
tue
wi_00
wed
wi_00
thu
wi_00
fri
wi_00
29. maj 2026 15:02