Zaorał 10 ha jęczmienia. Teraz słyszy o kredytach i ulgach
W ubiegłym tygodniu opisaliśmy historię pana Piotra, rolnika z województwa kujawsko-pomorskiego, który po tegorocznej zimie musiał zlikwidować 10 ha jęczmienia ozimego. Poważnie ucierpiał również jego rzepak. Z części plantacji zebrał zaledwie 2 tony z hektara, podczas gdy niektórzy sąsiedzi uzyskali tylko 600–800 kg.
Straty w produkcji roślinnej gospodarstwa oszacowano na około 36–37 proc.
– Liczyliśmy na pomoc z ministerstwa. Bo to nie nasza wina – mówił nam rolnik.
Problem w tym, że uruchomiony 22 października nabór wniosków o pomoc z ARiMR obejmuje szkody spowodowane przymrozkami wiosennymi, gradem, deszczem nawalnym i huraganem. Nie przewiduje natomiast dopłat za ujemne skutki przezimowania, choć takie rozwiązanie znajdowało się we wcześniejszym projekcie przepisów. Rolnicy pytają, dlaczego ich straty potraktowano inaczej.
Ministerstwo odpowiada rolnikom. Zamiast dopłat oferuje kredyty
O wyjaśnienie tej sytuacji zwróciliśmy się do ministerstwa rolnictwa. Odpowiedź otrzymaliśmy 26 października. Resort poinformował, że rolnicy poszkodowani przez niekorzystne zjawiska atmosferyczne, w tym złe przezimowanie, mogą korzystać z dostępnych już instrumentów wsparcia.
Wśród nich wymienił:
- preferencyjny kredyt na wznowienie produkcji i odtworzenie środków trwałych;
- ulgi w składkach KRUS, w tym odroczenie płatności, rozłożenie zaległości na raty lub umorzenie składek;
- ulgi i odroczenia w płatnościach za grunty z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa;
- ulgę w podatku rolnym, przyznawaną na indywidualny wniosek.
– W przypadku wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych, które swym zasięgiem obejmują duże obszary lub są bardzo intensywne, uruchamiamy dodatkowe, jednorazowe programy wsparcia dla producentów rolnych, które uwzględniają jakie środki budżetowe mogą zostać przeznaczone na taką pomoc - zaznaczyło ministerstwo.
W odpowiedzi zabrakło jednak wyjaśnienia, dlaczego pomoc za przezimowanie usunięto z projektu rozporządzenia. Resort nie wskazał również, czy i kiedy rolnicy poszkodowani przez zimę 2025/2026 mogą otrzymać odrębne rekompensaty.
Dla gospodarstw, które straciły plony i poniosły koszty ponownego obsiania pól, możliwość zaciągnięcia kredytu nie jest tym samym co pomoc za straty.
Izba rolnicza dostała podobną odpowiedź. I nie zamierza odpuścić
Jak się okazuje, nie tylko nasza redakcja otrzymała taką odpowiedź. Minister rolnictwa Stefan Krajewski skierował 21 października pismo do Zachodniopomorskiej Izby Rolniczej, która wcześniej domagała się przywrócenia pomocy za złe przezimowanie i suszę.
W odpowiedzi resort również wymienił kredyty, ulgi w KRUS, możliwość odroczenia płatności za dzierżawę oraz ulgi podatkowe. Przypomniał także o programie pomocy za przymrozki, grad, deszcz nawalny i huragan. To jednak nie usatysfakcjonowało samorządu rolniczego.
27 października Zachodniopomorska Izba Rolnicza ponownie wystąpiła do ministra, zarzucając resortowi, że nie odpowiedział na najważniejsze pytania.
– Otrzymana odpowiedź nie odnosi się do istoty zgłoszonych przez nas uwag i nie wyjaśnia najważniejszych kwestii poruszonych w naszym wystąpieniu- pisze prezes zarządu Andrzej Karbowy.
Izba przypomina, że projekt rozporządzenia na etapie konsultacji przewidywał pomoc dla rolników poszkodowanych przez ujemne skutki przezimowania. W takiej wersji został pozytywnie zaopiniowany przez samorząd rolniczy. Później przepisy dotyczące tych szkód usunięto. Izba chce wiedzieć, kto i dlaczego podjął taką decyzję.
„Dlaczego usunięto pomoc po konsultacjach?” Rolnicy domagają się konkretów
W najnowszym piśmie Zachodniopomorska Izba Rolnicza zwraca uwagę, że straty spowodowane złym przezimowaniem zostały potwierdzone przez komisje szacujące szkody. Mimo to gospodarstwa dotknięte tym zjawiskiem nie mogą ubiegać się o dopłaty w ramach uruchomionego programu.
Samorząd rolniczy domaga się wskazania przyczyn usunięcia pomocy z projektu, w tym ewentualnych przesłanek prawnych, finansowych lub merytorycznych. Podkreśla też, że przedstawione przez resort ulgi i kredyty są standardowymi instrumentami wsparcia, a nie nadzwyczajnymi rekompensatami za konkretne straty w uprawach.
Izba oczekuje również odpowiedzi na pytanie, czy ministerstwo zamierza podjąć działania, które przywrócą pomoc dla poszkodowanych rolników.
Rolnicy mówią o telefonicznej obietnicy ministra
Sprawa budzi tym większe emocje, że – jak twierdzą rolnicy – podczas rozmowy telefonicznej minister rolnictwa miał zapewniać, że pomoc za straty spowodowane przezimowaniem zostanie uruchomiona.
Nasza redakcja również będzie dalej wyjaśniać tę sprawę. Ponownie zapytaliśmy Ministerstwo Rolnictwa, dlaczego pomoc za przezimowanie zniknęła z ostatecznych przepisów i czy resort przewiduje dodatkowe rekompensaty dla gospodarstw, które straciły uprawy po zimie.
Kamila Szałaj
